Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.
Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир хўромий.
(137- қисмат)
Инон мисолхойи зиндайи хастандки мо рузона бо онхо сарукор дорем. Хамин кофий астки бо баён ва амали ба ин воқеият ва хақиқати ошкор худитро дар маъаррази хашми нобажойи ин бародарони номутаодили номезон ва тақрибан нима девона қарор бидихем.
Бо тамоми ин мисолхо бояд мутаважжих шуда бошемки хашми нобажоки еки аз мавонеъи вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин хашми астки бар халофи қонуни шариати аллох бошад, ва хашми астки хоста ё нохоста бар алайхи хақ ва бар алайхи қонуни шариати аллох ва бар алайхи “ анъамта алайхим” ба кор меравад, ва хидмати ошкори аст ба “ мағзубин” ва “ золлин”.
Хашми саркуб шуда ё гандида:
Хашми гандида хам яъни хашмики саркуб шуда, ва фоқиди қудрати интиқом ва шужоат аст, ва шахс дар баробари худиш, ақоидиш, бовархояш, арзишхоиш ва номуси худиш ва дигарон бетафовут ва беғайрат мешавад. Мисли хамин салафийхойи фосиди дарборийи оли саъуд ё ихвонил муфсидин – шохайи инхирофийи жараёни ихвонул муслимин – еки аз бузургони мо мегуяд: касики ғайрат надорад хейри дар у нест.
Чанин шахси бемори астки коллексиони аз беморихойи равоний мисли кинайи нобажо, интиқомжуйи нобажо, хасад, изтироб,ғийбат кардан, айбжуйи аз дигарон, жосусий кардан аз дигарон, фош кардани асрори дигарон, худ озорий ва ғейрихро дар худиш жо дода ва боиси садама задан ба худиш ва атрофиёниш хам мешавад. Илова бар ин саркуби куллийи хашм осори манфийи жисмоний хам дар пей дорад ва шахсро мустаъиди анвоъи беморихойи жисмий хам мекунад масалан боиси тарашшухи маводди қанди тавассути кабид мешавадки боиси ташаннужи жисмий хам мешавад.
Албатта хохарон ва бародарони геромий бояд диққат дошта бошандки ин хашми гандида ва куллан музир мумкин аст барои иддайи бо еки аз равишхойи контрол ва мудирияти хашм ва сифати аз сифоти мўъминин шабих бошад, аммо ин ду тафовути асосий бо хам доранд. Еки мудирияти аст дар айни қудрат ва тавоноийки ба он мегуянд тавозеъ интихоби хубтар ба жой хуб, ва дигари саркуб аст дар айни беғайрати ва заъафки ба он мегуянд залилий ва хиффат.
Аллох таоло замоники дар қуръон сифатхойи мўъминро баён мекунад еки аз вижагихойи онхоро қудрати ғалаба бар хашм маърифий мекунад:
– الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ وَالْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ. (آل عمران/134)
Касоники дар фаррохи ва танги инфоқ мекунанд ва хашми худро фуру мебаранд ва аз мардум дар мегузоранд ва худованд никукоронро дуст дорад.
– وَالَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَا لْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ وَإِذَا مَاغَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ (شوری/37)
Ва касониандки аз гунохони бузург, ва аъмоли бисёр зишт ва нопасанд пархез мекунан, ва хенгомики хашмнок мегарданд мебахшанд.
Фуру бурдани хашм ё казимул ғейз ва бахшиш, саломати равоний ва жисмийи шахсро дар пей дорад, ва аз авоқиби мушкилсози ибзори хашми нобажо жиловгири мекунад, ва хатто хашми бажоро хам аз хусни ба эхсон иртиқоъ медихад. Яъни агар бар шахс хашм гирифта бишавад хуб аст ва каси анжомиш бидихад кори бади накарда аст, аммо агар анжомиш надихад бехтар аст ва бейни хуб ва хубтар оники хубтар астро интихоб карда аст. Масалан каси қатли муртакиб шуда, агар қисос бишавад хаққиш аст,ва хуб аст, аммо агар каси ба далоили шаръий гузашт кард кори хубтарро анжом дода астки ин хам самароти хосси худишро дорад ва куллан бо хашми гандида ва саркуби хашм мутафовут аст: масалан:
-шахси казимул ғейз бо жойгузинийи манофеъики аллох ваъда дода аст, барои инки аллох хам уро бибахшад ва ба у подош ва муздишро бидихад кинайи аз тарафи муқобил дар дилиш боқий намемонад ва бо жалби ризояти аллох роххойи нуфузи шайтонро мебандад; аммо хашми гандида ва саркуби хашм, кинаро бештар мекунад ва ба шевайи дигари онро баруз медихад ва дархоро барои тахаррукоти шайтон боз мекунад.
-арз кардем контроли хашм тавассути шахсул казимул ғейз аломати тавозеъ астки дар мовқеияти қудрат анжом мешавад, ва боиси қудратманд кардани ирода ва эътимоди ба нафси худи шахс мешавад, ва нишонайи заъаф дар баробари муқобил нест метавонад қисос кунад аммо намекунад; аммо саркуби хашм хамиша ба далили заъаф ва тарс анжом мешавад, ва ихсоси хақорат ва беиродагий ва тасбити ихсоси хақорат ва залилийро ба вужуд меоварад.
-барои шахсул казимул ғейзики хашмишро контрол ва мудирият мекунад интиқоми вужуд надорад ва бо афв ва гузашт хамрох аст алъафина анин нас; аммо саркуби хашм, бо рафторхойи интиқом жуёна ва – инфиъолий – тахожумий хамрох аст, чун жанбайи тарокум пейдо карда ва баъадхо бо шиддати бештари тахлия мешавад.
(идома дорад……..)
