دسته: осори мактуби тожики шайх мужохид Абу Хамза хўромий

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(148- қисмат)

Дар хамон ибтидойи амр росулуллох саллаллоху алайхи васаллам илова бар яхуд бо мушрикини онжо хам муттахид мешавандки еки аз бандхойи пеймони Мадина ин буд: хеч мушрики хақ надорад мол ва жони фардий аз қурайшро панох дихад ва ё алайхи мўъмини аз у химоят кунад. Ба дунболи он, шароити пеймоннома бо яхуд хам зикр мешавад.

Илова бар ин замоники хукумати марказий секуляристхойи шибхи жазира арабистон бо қабилайи секуляри бани бакр муттахид шуданд, хукумати исломий хам бо қабилайи секуляри хузоъа муттахид шуд, албатта ғейри аз ин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо қабоили секуляри дигари бар алайхи хукумати марказий секуляристхо дар Макка муттахид шуда буданд мисли:

Пеймони адами тажовуз бо қабилайи жухайна. Ин қабила аввалин қабилайи будки хайъати аз тарафи хукумати исломийи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои бастани пеймон назди онхо эъзом шуданд. Бар асоси пеймоники бо онхо баста шуда буд онхо метаванистанд бо муслимин ва куффор равобити ексони дошта бошанд ва аз каси пуштибоний накунанд. Рози шудани хукумати исломий ба пеймони дар ин хадди хийли мухим аст.

Ё мисли пеймони адами тажовуз бо мушрикин ва секуляристхойи бани мудлиж дар соли дувуми хижрий. [1]

Ё мисли пеймон бо мушрикин ва секуляристхойи бани замара дар соли дувуми хижрийки: мафоди қарордод бо онхо интури буд:

بِسْمِ اللهِ الرّحْمَنِ الرّحِیمِ. هَذَا کِتَابٌ مِنْ مُحَمّدٍ رَسُولِ اللهِ لِبَنِی ضَمْرَهَ، فَإِنّهُمْ آمِنُونَ عَلَى أَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ، وَأَنّ لَهُمْ النّصْرَ عَلَى مَنْ رَامَهُمْ إلّا أَنْ یُحَارِبُوا فِی دِینِ اللهِ مَا بَلّ بَحْرٌ صُوفَهً، وَإِنّ النّبِیَّ إذَا دَعَاهُمْ لِنَصْرِهِ، أَجَابُوهُ…[2]«

Ин пеймони аст аз Мухаммад росули худо бо бани замара, мабний бар инки жон ва моли ин тоифа дар амният хохад буд ва “ то дар дарё садафий хаст” ин тоифа аз ёри ва химояти мусалмонон бархурдор бошанд, магар инки жанги онон алайхи дини ислом бошад, ва хамчунин харгох пайғамбар ононро ба ёри талабиданд бояд ба ёри мусалмонон биштобанд”.

Дар инжо нуктайики баъзи аз бародарони моро ба иштибох меандозад қатиъ кардани масалайи пеймон ва вахдат бо куффор ва масалайи “ истиъонат аз куффор” аст. Дар пеймони Мадинаки хукумати исломий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо куффори яхуд мебандад дар еки аз бандхоиш мехонемки “ то замоники мардуми Мадина бо бегонагон межанганд, яхудиён ва мусалмонон  хазинайи жанг ва дифоъро бо хам мутахаммил мешаванд”, ин дар мовриди куффори ахли китоб; дар мовриди пеймони бо хамин тоифайи мушрик ва секуляри бани замара хам мебинемки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мефармояд:

: وَإِنّ النّبِیَّ إذَا دَعَاهُمْ لِنَصْرِهِ، أَجَابُوهُ،

ва хар замоники пайғамбар ононро ба ёри талабид бояд ба ёри мусалмонон жавоби мусбат бидиханд ва муслиминро ёри кунанд.

Ошкоро мебинемки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам, хам истиъонат аз куффори ахли китоб ва хам истиъонат аз куффори мушрик ва секуляр, ва дар бисёри маворид истиъонат аз мунофиқинро тахти мудирияти худиш ва қонуни шариати аллох ва мутаносиби бо вазъи мовжуд ва ниёзхойи рузи муслимин жоиз донистанд, аммо дар шароитики муслимин ниёз надоранд ва зарурати нест, мумкин аст истиъонат аз хамин куффори ахли китоб ва куффори мушрик ва секулярики бо муслимин муттахид ва хам пеймон хастанд манъ бишавад. Мисли замоники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди шахси мушрикики хануз мусалмон нашуда буд ва мехост дар ғазвайи бадр ширкат кунад фармуданд:

ارْجِعْ فَلَنْ أَسْتَعِينَ بِمُشْرِكٍ،

Баргард ман харгиз аз мушрик кўмак намегирам.

Диққат бишавад, ин адами истиъонат аз мушрикин ё секуляристхо дар он мовқеият замони ва макони ба маъни пеймон набастан бо куффор нест, балки ба маъни адами ёрий гирифтан аз куффори астки бо онхо хам пеймон хастем.

(идома дорад……..)

---

[1]السیرة النبویه، ج۲، ص۴۳۳./ الطبقات، ج۲، ص10

[2]روض الأنف ۲/ ۵۸ زرقانی ۱/ ۴۵۶٫

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(147- қисмат)

Еки дигар аз абъоди сиёсат хорижий росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар бархурд бо душманон ва жазби бештари муттахидин аз миёни куффор ва хунсо кардан ва тажзияйи нийрухойи мухолиф додани имтиёз буд, то бо ин васила монеъ аз иттиходи нийрухойи мухолиф бо душманони хукумати исломий ва уммати муслимин бишавад, ва азамати нийрухойи душманро хурд кунад. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои ижоди ангиза дар куффор ба кашондани онхо ба пойи мизи музокара ва бастани қарордод, аз хеч тавофуқи жузъий ва аз хеч қадри муштараки хам  сарфи назар намекарданд.

Имтиёздехи ба яхудиёни Мадина ва имтиёзотики ба вуфуд ва хайъатхойи куффор ва бахусус имтиёзотики дар сулхи худайбия ба секуляристхойи қурайш медиханд намунахойи боризи ин равиши дипломосийи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар тазъиф ва мунфарид кардани конуни аслий ва сари афъий дар Макка ба шумор мераванд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо ин кориш аз ек тараф монеъи иттиходи соири мушрикин ва куффор бо хукумати марказий секуляристхо дар Макка мешуд, ва аз суйи дигар саъй мекард то онжойики имкон дорад куффорро ба унвони муттахидини худиш дар баробари хукумати марказий қурайш қарор бидихад, ин яъни афзудан ба қудрати худиш ва касби қудрати умда дар баробари душманони умда.

Хатто агар наметавонистанд куффорро дар жибхайи худишон бар алайхи душмани аслий муттахид кунанд, бо онхо қарордодхойи барои адами таъарруз ва тарки мухосима мебастанд. Дар хар сурат ин хам агар чи ба сурати малмус бар қудрати уммат аз коноли хукумати исломий изофа намекард боз боиси хунсо шудани ек душмани билқувват ва монеъ аз изофа шудани ба қудрати душмани аслий мешуд.

Бале, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар баробари имтиёзотики медоданд имтиёзоти хам мегирифтанд. Аз муттахид кардани куффор ва душманон бо жибхайи муслимин ва изофа кардан бо қудрати муслимин ва кам кардан аз қудрати душмани аслий ек имтиёз мегирифт. Ва аз хунсо кардани душманоники хозири ба вахдат набуданд ва бо онхо қарордодхойи адами таъарруз баста мешуд, хам хукумати исломий аз онхо дар амон буд ва хам онхо ба душман мулхақ намешуданд ва ба қудрати душман изофа намекарданд. Дар хар ду холат ин имтиёзотики росулуллох саллалллоху алайхи васаллам мегирифт дар баробари имтиёзотики медод бисёр мухимтар хастанд.

Еки аз ахдофи умдайи ин сиёсат, тажзияйи сафи куффор ба сурати ом, ва тажзияйи сафи куффори мушрик ва секуляр ба сурати хос, ва дар инзуво қарор додани душмани аслий, ва ба вужуд овардани ек жибхайи вохид алайхи хукумати марказийи секуляристхойи шибхи жазира ва пархез аз боз кардани жибхоти мухталиф буд, сиёсатики хийли аз бародарони мо алъон ба он таважжух намекунанд ва халофи ин суннати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бароишон мод ва хатто ифтихор хам шуда аст.

Медонем дар холати оддийки қудрати муслимин мутаносиби бо қудрати душман ба хадди мовриди назар расида қоида ин астки мушрикин ва секуляристхо ё бояд мусалмон бишаванд ё бо муслимин вориди жанг бишаванд ва рохи севуми бароишон вужуд надорад,аммо дар холати изтирор ва заруратки муслимин аз лахози қудрат дар баробари душмани аслий дар музойиқа қарор гирифта бошанд чи? Алзарурот тубихул махзурот.

Бале,мо қаблан дар мовриди ин холати изтирорий ва заруратики мумкин барои бақойи жонимон ва соири мавориди ризи дигари пеш биёяд борхо матлаб шанидем, ва дар холатхойи зарурий ва ғейри оддий бу умури чанг задемки дар холати оддий харгиз анжомиш намедодем, тамоми ин умур дар зиндагийи дунёвий хаммаги пойинтар аз хифз ва бақойи хукумати исломий ва мовжудияти уммати муслимин аст, ва бисёр оддий ва хатто зарурий хохад будки дар холатхойи изтирорий аз ин қоида истефода бишавад.

Дар ин холати изтирор росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам масир кардани ин мушрикин ва секуляристхо барои расидан ба ахдофишро ек ниёз ва зарурати жомеъайи он замони муслимин медонист, ва то бардошта шудани ин холати изтирор аз мушрикин ва секуляристхо хатто бо пардохти масоили молий баробар алмуаллифати қулубухум ба унвони ек абзор истефода мекарданд, ва бо инон бар алайхи душмани аслий жибхайи вохидиро ташкил медоданд ва пеймонхоиро бо инон мебастанд.

(идома дорад…….)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(146- қисмат)

Ин фатх,ошкоро ба хамма мефахмонадки рахбарони шойиста бо онки шойистагийи худишонро дар хидояти жанги гарм ва мусаллахона нишон медиханд аммо баржастагий ва ахамияти волойи онхо ва увжи лиёқати онхо дар дипломосий ва жанги нарми худишро нишон медихадки бо қудрати аслаха сопурт мешавад, ва хатто аслахаро хам мудирият , контрол ва хидоят мекунад ва ижоза намедихад аслаха контроли онхоро ба даст бигирад.

Дар ин фатхи ошкори аллох таоло:

 لِیَغْفِرَ لَکَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِن ذَنبِکَ وَمَا تَأَخَّرَ.

Яъни ин фатхи ошкор бахши асосий ва зер баноийи аз масалайи жиход ва ибодати астки , бо он хаммайи самарот ва баракотики бо худиш меоварад, боиси афв ва бахшиш мешавад. Илова бар он еки аз абзорхойи қуввати қалб ва оромиш “ ассакинах” мешавадки тарс ва ноамний ва вахшат ва шак ва тардидро аз инсон дур мекунад.

Жолиб аст инро бидонидки дар ин фатхи ошкорики аллох таоло сухбатишро  мекунад ва бештар ба дипломосий ва жанги нарм ва равоний бо куффор марбут мешавад мунофиқин дар он хузур надоштанд. Ва аллох таоло аз ин жомондахойи аз ин фатх тахти унвони “ алмухаллафун” ёд мекунадки хиёл мекарданд мўъминин ба дасти секуляристхойи қурайш будандро дар ин баракат ва неъмат ширкат надихад. Чун инхо рижс хастанд, ва аллох таоло бо ин палидхо на дасти байъат медихад ва на аз онхо рози мешавад.

Замоники аллох таоло ба ширкат кунандагон дар ин фатхи ошкори пеймони худайбия мефармояд:

«یَدُ اللهِ فَوْقَ أَیْدِیهِمْ» 

Яъни: ин байъат дихандагоники холий аз мунофиқин хастанд дар воқеъ на танхо бо росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва рахбарияти шаръийи жомеъа байъат доданд балки бо аллох хам байъат доданд, ва аллох таоло ба сирохат ризояти худишро аз ин жамъ эълом мекунад:

: لَقَدْ رَضِیَ اللَّهُ عَنِ الْمُؤْمِنِینَ إِذْ یُبَایِعُونَکَ تَحْتَ الشَّجَرَةِ فَعَلِمَ مَا فِی قُلُوبِهِمْ فَأَنزَلَ السَّکِینَةَ عَلَیْهِمْ وَأَثَابَهُمْ فَتْحاً قَرِیباً ‏(فتح/18)

Худованд аз мўъминон рози гардид он лахзаки дар зери дарахт бо ту байъат карданд. Худо медонист ончироки дар даруни дилхойишон буд, лизо итминони хотири ба дилхойишон дод, ва фатхи наздикиро подошишон кард.

Бале, муслимин баъди аз ин фатхи ошкор,аллох таоло онхоро бо фатхи наздики мисли фатхи хайбар ва бузургтар аз онхо фатхи Макка – пойтахти куффори секуляри шибхи жазирайи арабистон – подош дод. Бо фатхи пойтахти куффори секуляр ва мушрики шибхи жазирайи арабистон дипломосийи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар соли нухуми хижрий бо қабоили мухталиф рушди мулохазайи кард. Дар ин сол бештар аз 30 хайъат аз қабоили мухталифи шибхи жазираки бештаришон насроний ва яхудий ва мажус буданд барои байъат хидмати росулуллох саллалллоху алайхи васаллам омаданд. Албатта илова бар инон қабоили мушрик ва секуляр хам вужуд доштанд.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам барои хам масир кардани куффор дар масири қонуни шариати аллох – қабл ва баъди аз жанг – ду шеваро дар дипломосий ва рафтори сиёсиш бо гуруххойи мухолиф интихоб карда буд:

1-Еки музокара: ба унвони мустақимтарин рохи халли ихтилоф. Мисли музокара бо намояндагони мардуми секуляри ясриб дар ақабайи аввал ва дувум, ё музокара бо фристодайи махсуси секулярхойи қурайш Сухайл ибни Амр ва инъиқоди қарордоди торихийи сулхи худайбия, ё музокара бо намояндагони сақиф ( тоиф) ва музокара бо суфаройи мулуки хамийр ва музокара бо хафтод хайъати намояндаги дигар.

2-равиши дувумики росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар бархурд бо куффор ва мухолифин интихоб карда буд хакамият ва довари буд. Дар ин равиши шахсийки мовриди таъйиди хар ду тарафа ихтиёр дорад то рох ва равиши халли ихтилофро нишон бидихад. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар масалайи яхудиёни бани қурайза аз ин равиш истефода карданд. Али ибни Аби Толиб хам дар жанги сиффийн аз хамин равиши хокимият истефода карданд.

Илова бар ин росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар дипломосий бо куффор ба асли мухофизат ва масунияти суфаро ахамияти қобили мулохазайи медод. Аслики мовриди пазириши сохибони қудрати сиёсийи дунёйи он руз хам буд, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар мовриди суфаройи муртаддини мусайламайи каззоб мефармояд: “ агар ингуна набудки пийкро набояд кушт,шуморо гардан мезадам”.

(идома дорад…….)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(145- қисмат)

Аммо дар холати изтирор ва заруратки муслимин аз қудрати низомий ва хукумати заифий дар баробари душмани аслий бархурдоранд танхо муштаракотики метавонад он “ се абзор”ро бо мушрикин ё секуляристхо хам пеймон кунад танхо

«أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Ва манофеъи дунёвий аст.

-Сахмул муаллафати қулубухум, хам дар ин холатхойи изтирорий боз хул ва хуши манофеъи дунёвий мечархад.

-Шиносоийи хокимиятхойи махаллий ба унвони ек имтиёзи сиёсий дар баробари пазириши ислом хам боз дар хамин росто будки, намунахойи Яман ва Ғассон ва Бахрайн ва ғейрих, ва густариши нуфузи ислом дар кулли жазиратул араб ва хатто то марзхойи имперотури Рум ва Эрон, муваффақияти росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар ижройи ин токтики мухим ва соири токтикхойи қонуни шариати аллох ба сурати систематикро мерасонад.

Дар мовриди мушрикин ва секуляристхойи қурайшки душмани аслий ва сари афъийи он замон буданд ибтидо сиёсат бар “аъмоли фишор” ва мухосарайи иқтисодий ва зарба задан ба манобеъи иқтисодий  секуляристхойи қурайш ва жазби бештарин муттахидини мумкин аз куффори атрофи Макка мутамаркиз  шуд.

Замоники баъди аз қарни панжуми хижрий қударати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бештар шуд дипломосийи он хам тахрики бештари пейдо кард,дар ин мархала бо пуштивонайи қудрати низомий ва хукуматийки касб карда буд барои ижоди фишори бештар бар секуляристхойи Макка ибтикори амалро дар даст гирифт, ва равобити бо қабоилироки то алъон хокимияти Мадинаро напазирофта буданд суръат бахшид.

Хамин иқдомот боис шуд секуляристхойи қурайшки дар гузашта хамвора бо забони шамшир сухбат мекарданд ва дар холати жанг ба сар мебурданд, ва то ба хол ду жанги бард ва ухудро пушти сар гузашта буданд, барои аввалин бор мажбур шуданд забони дипломосийро бар забони шамшир таржих бидиханд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бо қудратики фарохам карда буд ин вазъро бар куффори секуляри қурайш тахмил карда будки; дар нихоят секуляристхойи кофари қурайш – амрико ва чин ва русия ва англиз ва фаранса ва германи он замон – мажбур ба пешниходи сулхи худайбия ва ба расмият шинохтани қудрати хукумати исломий шудандки. Аллох таоло дар тажлили ин пешрафт ва пирузийи ошкор сурайи фатхро нозил мекунад ва мефармояд:

: ‏إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًا‏. (فتح /1)

Мо барои ту фатхи ошкориро фарохам сохтем.

Бале, дар пеш гирифтани ин дипломосий боиси ин фатхи ошкори шудки хийли аз муслимин ба муқаддамотики сабаби ин фатхи ошкор шуданд таважжух намекунанд ва ду сол баъад аз инро мовриди таважжух қарор медихандки сурайи наср нозил шуд. Аллох таоло иқдомоти сиёсийи қабли аз ин сулх ва пеймони худайбияро пирузи медонад:

وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ بَعْدِ أَنْ أَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ وَكَانَ اللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرًا (فتح/24)

у хамон каси астки дар даруни Макка ( ва дар зери панжа душман) дасти кофаронро аз шумо, ва дасти шуморо аз ишон кутох кард,баъди аз онки шуморо бар онон пируз гардонида буд, ва худованд мебинад хар чизироки бикунид.

Ин пирузийи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам қабли аз пеймони худайбия ва ба дунболи он фатхи ошкор, пеймони худайбия муқаддима ва дарвозайи пирузийхо ва фатххойи дигари мисли ирсоли суфаро ба кишвархойи мухталиф ва қабоили мухталифи атрофи Мадина ва шибхи жазирайи арабистон, фатхи хайбар ва фатхи Макка астки хийли аз муслимин бисёр ночиз ба ин пирузийхо ва фатхи ошкор ва пружайи дипломосийи бисёр мухим нигох мекунанд, ва мустақиман париш мекунанд руйи сурайи наср ва фатхи Маккаки ду сол баъад иттифоқ офтода астки аллох таоло мефармояд:

إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ * وَرَأَیْتَ النَّاسَ یَدْخُلُونَ فِی دِینِ اللَّهِ أَفْوَاجًا(نصر/1-2)

Иллати ин париши нобажо ва адами таважжух ба ин фатхи ошкор бештар ба далили жахл ва адами тахассуси дар ин мавориди астки қисмати сахти жиход ва харакати исломийро ташкил медихад, иллат хар чи бошад наметавонад кори дурусти бошад.

(идома дорад…….)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(144- қисмат)

Бо марги Абу Толиб қудрати шамширхойи бани хошим ба Абу Лахаб мунтақил мешавад ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз ин қудрати низомий махрум мешавад, барои хамин ибтидо хиёл мекунад ин қудратро бо шамширхойи мардуми тоиф метавонад ба даст биоварад аммо ин иттифоқ намеофтод, замони хам ин қудратро дар Мадина ба даст меоварад боз дар равобитиш бо соири қабоили кофар ва хатто контрол ва мудирияти мунофиқин, мезони қудрати низомийи ишон бо пуштивонайи қонуни шариати аллох харфи аввалро мезанад.

Қабли аз фатхи ошкори пеймони худайбия ва баъди аз ин фатхи ошкор, дипломосийи росулуллох ба мезони қудратики дошт дар холи увжгири буд, то инки баъди аз фатхи Макка ба увжи худиш мерасад. Чиро? Чун қудрати низомийи муслимин хам дар холи увжгири буд.

 Дар ин сурат бо онки иддайи дар равиши бархурди бо мухолифин исолатро медиханд ба жанги мусаллахона, ва иддайи дигар исолатро ба даъват медиханд ва мегуянд жиход хамиша баъди аз даъват буда аст, аммо воқеият ин астки аз лахози торихий, исолати жанг ва даъватро “ мезони қудрат” таъйин карда ва мекунад.

Масалан агар муслимин Эрон ё Рум ё қабоили дигарро ба ислом даъват мекарданд ва онхо қабул намекарданд оё агар муслимин қудратишро надоштанд бо онхо жанги мусаллахона мекарданд? Қатъан на. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам чи вақт ба кишвархо ва қабоили хамжавор нома невишт ва чи вақти жанги мусаллахона – он хам пас аз даъвати мужаддад- бо ин кишвархо ва қабоил дар замони Умар ибни Хаттоб ва Усмон ибни Авфон амалий шуд? Ин яъни асли асосий ва таъйин кунанда “ мезони қудрати” муслимин аст.

Бо пуштивонайи чанин қудрати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар равобитиш ва дипломосиш бо куффор аз усули куллий ва собит ва мондагорий табаъият мекард, ва чорчуби калони сиёсати хорижий хукумати исломийро шикл медод. Усули мисли: 1- асли тўвхид ва даъват.2- асли хокимияти қонуни шариати аллох.3- асли таъмини амният.4- асли нафийи сабил ва иззат ва сиёдати исломий.5- асли рафтори мутақобил 6- асли вафойи ба ахд ва эхтиром ба қарордодхо ва пеймонхо.

Зимни риоят ва дар назар гирифтани ин усул, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар дипломосий худиш, равишиш бо куффор такия бар асли тўвхид, эъломи нубувват ва муштаракот буд.

Муштаракот бейни тамоми инсонхойи мусалмон ва кофар

 «أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآَمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Аз бейн бурдани гурснагий ва овардани рифохи иқтисодий ва аз бейн бурдани тарс ва овардани амният аст, бисёри аз инсонхо бидуни дар назар гирифтани ақоиди тарафи муқобил, бар руйи ин муштаракот тамаркуз мекунанд. Ғейри аз ин, муштаракоти дигари хам бо куффори ахли китоб вужуд дорандки аллох таоло мефармояд:

   قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَىٰ كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِّن دُونِ اللَّهِ ۚ فَإِن تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ (آل عمران/64)

  Бигу: эй ахли китоб! Биёйид ба суйи суханики миёни мо ва шумо муштарак астки жуз худованди ягонаро напарастем, ва чизиро шарики у накунем, ва бархи аз мо бархи дигарро, ба жойи худованди ягона, ба худойи напазирад. Пас харгох ( аз ин даъват) сарбар тобанд, бигуйид: гувох бошидки мо мусалмон хастем.

Ғейри аз ин муштаракот, аллох таоло ек хуқуқиро ба куффори ахли китоб дода астки ба мушрикин ва секуляристхо надода аст, барои хамин аст мебинем дар пеймоники дар Мадина бо яхудиёни ахли китоб баста мешавад ин куффори ахли китоб аз новъи худ мухторийи даруни ақидатий ва даруни гурухий бархурдор мешаванд, ва равобитишон бо муслимин хам бар асли эхтироми мутақобил, адами таъарруз бар хамдигар, адами хампеймони бо душманони хукумати исломий ва хамкорий дар сурати мовриди хамла қарор гирифтанд, бано шуда буд.

(идома дорад……..)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(143- қисмат)  

Бале, еки аз ахдофи наздики муслимин дар бархурд бо касоники таслими қонуни шариати аллох намешаванд ин астки бояд барои касби қудрати бештар ва умда, дар бархурд бо душманони умда, аз даруни жомеъайи куффор, нийрухойи ёри дихандайи худишонро берун бикашанд, ва хар касироки метавонад аз онхо химоят кунад ё озодийхойи онхоро таъмин кунад аз онхо истефода кунанд, ва аз ихтилофхойи мовжуди бейни сафхойи мухталифи душманон ва танаввуъи нигаришхойи онхо нихояти истефодаро бибаранд ва дар сурати тавоноий хубихойи онхоро жуброн кунанд.

Дар кинори инон, дастайи дигар аз ин куффор хастандки боз таслими қонуни шириати аллох намешаванд аммо бар асоси ду хадаф

 «أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ»

Рахоий аз гурснагий ва фақр ва ба даст овардани рифох, ва рахоий аз тарс ва ноамний ва ба даст овардани амният, бо муслимин хам масир мешаванд. Инон дини моро намехоханд фақат дунёро мехохандки аз тариқи мо бароишон таъмин мешавад. Ин дархости онхо дар тули торих буда ва ниёзманди посухи шаръий хастанд. Ин ду хоста иллати хаммасир шудан ва муттахид шудани ин даста бо моро огохона, хадафманд ва харакатий мекунад, ва ниёзманди посухи ровшан, бидуни ибхом, амалий ва зихорий ва малмус хастанд. Хамон посухики аз росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва асхоби ишон гирифтанд.

Бояд диққат бишавадки хам пеймон шудан ва вахдати бо ин даста аз куффор танхо бояд аз тариқи уммати анжом бишавадки аз тариқи еки аз се конол ба вужуд омада ва қудрати рахбарият хам дасти худиш аст ва ин куффор зери дастониш хастанд. Агар каси тасаввур кунадки ғейри аз ин се конол метавонад бо куффор хам пеймон бишавад бидуни шак дар таваххум офтода, чун хоста ё нохоста табдил ба абзори дар дасти хамин куффор мешавад, ва ин таслим шудан аст на вахдат, ва фарқи зиёдий бейни таслим шудан бо вахдат вужуд дорад.

Ба унвони мисол мо медонемки хамин алъон дар Сурия гуруххойи хастандки аз коноли хукумати секуляри Туркия дар хидмати ахдофи ното қарор гирифтанд, гуруххойи хам хастандки аз коноли оли саъуд ва Қатар ва Иордания ва Кувейт ва ғейрих дар ихтиёри амрико хастанд, ва гуруххойи хам хастанд мисли дорудастайи муздури ужалон – мусайламайи каззоби феълийи курдхоки – дар ихтиёри Русия қарор гирифтанд, тамоми ин гуруххо хам новбати ва бар асоси сиёсатхойи ното ва амрико ва русия бо хам вориди жанг мешаванд. Дар инжо вахдати вужуд надорад балки абзор шудан аст ғейри қобили инкорки танхо ба ахдофи арбобон хидмат мекунад.

  Вахдати бо куффор танхо ва танхо аз тариқи уммати анжом мешавадки аз тариқи еки аз онхо се абзор ба вужуд омада аст, ва аллох замонат карда астки ин уммати гумрох ва саргардон намешавад ва бидуни шак аз мовзеъи қудрат сухбат мекунад. Қудрати низомийки пуштивонайи аслийи дипломосийи муслимин дар равобит бо душманонишон аст.

Медонемки аллох таоло дар бархурд бо душманонимон ба фарзияйи мухим ирхоб ва тарсондани онхо бо қудрати низомий ишора мекунад ва мефармояд:

 وَأَعِدُّواْ لَهُم مَّا اسْتَطَعْتُم مِّن قُوَّةٍ وَمِن رِّبَاطِ الْخَیْلِ تُرْهِبُونَ بِهِ عَدْوَّ اللّهِ وَعَدُوَّکُمْ وَآخَرِینَ مِن دُونِهِمْ لاَ تَعْلَمُونَهُمُ اللّهُ یَعْلَمُهُمْ (انفال/60)

Барои ( мубориза бо) онон то онжоки метавонид нийруйи( низомий) ва асбхойи варзида омада созид, то душмани худо ва душмани хувишро битарсонид, ва касони дигари жуз ононро хам битарсонидки онхоро намешносид ва худо ононро мешносад.

Дар ин сурат он нийруйики ба унвони ек омили боздорандайи аслий нақши бози мекунад ва душмани мо ва аллохро метарсонад ва шарришро аз мо дур мекунад ва пуштивонайи даъват ва дипломосиймон бо куффор мешавад танхо қудрати низомий аст. Диққат кунид: танхо қудрати низомий аст.

Мо хар чи мисли Андалус ба танхоий қудрати молиймон бештар бошад тамаъи душманон бештар мешавад, қудрати алмий хам ба танхоий кофий нест хамчунонки ба танхоий барои росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар Макка кофий набуд, балки танхо забони қудрати низомий ва жисмий астки дар марохили мухталиф бо пуштивонайи илмий ва гох иқтисодийки дорад, харфи аввалро мезанад.

Дар хамон ибтидойи баъсати росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам баъди аз нусрати аллох, он чизики монеъи садама задан ба росулуллох буд шамширхойи бани хошим буданд на фақат оёти қуръон ва мезони илми росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ё сирвати уммул мўъминин Хадижа ба танхоий, он чизи намегузашт каси ба Умар ибни Хаттоб ва Саъад ибни Аби Ваққос ва Али ибни Аби Толиб садамайи бизанад ё боис мешудки ба амсоли Сумайя ва Ёсир ва дигарон садама бизананд вужуд ё адами вужуди қудрати низомий буд. Ончизики шароитро бар дигарон тахмил мекунад қудрати низомий аст, ва он чизики шахсро водор мекунад таслими шароити дуруст ё ғалати дигарон бишавад боз қудрати низомий аст. Ин формул аз гузаштахойи дур буда алъон хам дар қолиби хақ ва ту ва ғейрих дар сатхи бейнал милали ва мантақаий хоким аст.

(идома дорад……..)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(142- қисмат)

Нуктайики лозим аст дар инжо ба он ишора бишавад ин астки Нажжоший ва Жаъфар ибни Аби Толиб бо онки хар ду мусалмонанд, аммо хар кудомишон вазифайиро анжом медиханд, ва мебинем ончи барои Нажжоший жоиз аст барои Жаъфар жоиз нест.Нажжоший хатто иймони худишро хам пинхон ва китмон мекунад.

Жаъфар розиаллоху анху улгу ва сухангуйи ислом ва муслимин аст, ва мардум дар хилоли мавозеъ ва суханониш, паём ва ақидайи исломийро мефахманд, барои хамин бахонайи барои махфий кардан ва китмони хақоиқ надорад, ва харгуна пинхон кардани хақоиқ, ба маънойи китмон ва сарпуш гузоштани бар хақоиқи исломий астки бояд барои мардум ровшан бишаванд. Аммо шахсияти Нажжоший розиаллоху анху маърифий кунандайи мабодий ва усули исломий нест, ва пеши мардум хам хануз ба унвони ек фарди кофари насроний матрах аст на ек мусалмон, ва тамоми лашкариён ва наздикони у хам аз насронийхойи кофар буданд, ва маслахати ислом ва муслимин интури иқтизо мекардки махфий будани ақида ва дини худиш исрор кунад, ва дар он лахзайи хассос ва бухроний ба киноя ва таъоруф мутавассил бишавад, ва ақидайи худишро махфий ва китмон кунад, ва дар зехни мардуми кофар интури вонимуд кунадки хануз ек кофари насроний аст, то бо ин равиш, оташи шўришироки секуляристхойи қурайш дар хабаша барпо карда будандро хомуш кунад ва хидмати ба жараёни новпойи шариати пайғамбари хотам ва муслимин анжом бидихад.

Нажжоший ва Наъим ибни Масъуд, шахсиятхойи мухталифи хастандки хар кудомишон дар нақши худишон ва масулиятики ба онхо сипорда шуда буд адойи вазифа карданд, ва замина созихойи лозим барои хифзи вужуди муслимин ва афзойиши қудрати муслиминро дар замин омада карданд, ва харакати исломийро аз бухронхо ва гирахойики мумкин буд дар марохили бо онхо мувожих бишавад, нажот доданд.

Холо дастайи дигар аз куффор хастандки мисли Нажжоший рохимахуллох иймон намеоваранд аммо доройи сифати пасандидайи хастанд ва метавонанд бо ин сифати хубишон дар жомеъа жараёни мардумий ба рох биндозанд, ва нақши шабихи ба нақши Нажжоший розиаллоху анхуро дар басижи афкори умумий барои фишори бар дастгохи хокимайи куффор ийфо кунандки имруза хам намунахойи зиёдишро дидем.

Мисли он даста аз куффори секуляри Маккаки барои аз бейн бурдани мухосирайи иқтисодийки бар муслимин дар шаъби Аби Толиб тахмиш шуда буд гурух ва дастайиро ба вужуд оварда буданд ва дар жомеъа барои шикастани ин пеймони золимона талош мекарданд. Афроди мисли Хишом ибни Амр, Зухайр ибни Умайя,Мутъам ибни Адий, Абул Бахтарий ибни Хишом ва Замъа ибни Асвад ва афроди дигарики хаммагий бо хам жараёни инсонийи дустонайи нирумандийро дар мардум ба унвони ек ахроми фишор ба вужуд овардандки. Баъадхо Хишом ва Зухайр иймон оварданд ва Мутъам дар Макка дар холати куфр мурд, ва Абул Бахтарий ва Замъа хам дар жанги бадр кушта шуданд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам сифориш карда будки Абул Бахтарийро дар подоши он кори инсон дустониш накушанд аммо худиш масири маргро интихоб кард.

Дар хар сурат инон хам дастайи аз куффор хастандки сифати пасандидайиро дар худишон доранд, ва бидуни шак муслимин аз ин сифати онхо химоят мекунанд, ва бо онхо дар ин сифат хамрох ва муттахид мешавад, ва агар битавонанд ин некихойи онхоро дар хар мовқеиятики бошанд жуброн мекунанд хатто агар ба сурати мусаллахона дар баробари муслимин шамшир кашида бошанд.

Медонем замоники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба нияти “ даъват ва дархости ёри” ба тоиф рафт ва бо мухолифат ва тўвхини мардум мувожих шуд замоники мехост ба Макка баргардад танхо дар панохи Мутъам ибни Адий кофар тавонист вориди Макка шавад.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ин дифоъи шарофатмандона Мутъамро ба изофайи талошхойи бедариғиш барои нақзи пеймони тахрими иқтисодийи шаъби Аби Толибро дар ёд ва хотира худиш хифз кард буд, Мутъам ибни Адий, кофари секуляри буд ва аз назари ақидатий тафовути бо секуляристхойи қурайш надошт аммо росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар хенгоми қудрат некихойи уро фаромуш накард ва дар жавоб дархости қурайш мабний бар озод кардани хафтод нафар аз асиронки муташаккил аз сарони секуляри қурайш буданд, мефармояд: “ агар Мутъам инжо буд ва дархости панохандагий мекард онхоро ба у мебахшидам”. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хамин вокунишро нисбат ба Абул Бахтарийки ба унвони ек кофари махориб, дар жанги мусаллахона бар алайхи муслимин ширкат карда ва дар майдони жанг буд, эъмол кард; ва дастур дод онро дар сурати исорат хам накушанд.

(идома дорад……..)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(141- қисмат)

Хам масир кардани ғейри муслимин бо жараёни вахдатгаройи огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин.

Мо, тамоми ончи то алъон дар ин дарсимон гуфтем дар ростойи вахдат бо ахли худимон яъни ахли ислом буд, холо дар баробари жомеъайи рангоранг ва мутанаввиъи куффор чи? Оё мешавад ва имкониш хастки ахли қибла бо дастахойи аз куффор хампеймон бишаванд ва муслимин онхоро дар жибхайи худишон жо бидиханд?

Дар дарси душманшиносий ва даража бандийи душманон нукоти сода ва лозимиро хидмати дустон арз кардемки, бахши аз хунари бархурди бо низоми жохилий ва ақоид ва рафторхойи жохилийро ба мо нишон медод. Дар хамин дарси душманшиносий арз кардемки мо дар миёни ин куффор аз он бади химоят мекунемки бадиш камтар аст ва нафъиш барои муслимин бештар аст; ва ба пирузий у хам хушхол мешавем ва ба шикастиш хам норохат мешавем.

Холо ба сурати ризтар мешавад гуфт: дар ин жомеъайи мутанаввиъи куффор афроди вужуд дорандки дар сифоти инсонхойи шойиста ва дурусткор ва хуби хастанд, ва дунболи хубий ва дурусткорий хастанд.

Вужуди сифат ва нигаришхойи созанда мусбат дар миёни куффор баъзи вақтхо ба хотири табаъият аз масоили фитрий ва новъи дусти ба вужуд меояд,баъзи вақтхо хам ба далили вужуди пас мондахойи таъолими анбиёйи гузашта дар хар қовми астки ба сурати фархангий дар омада аст, мисли хаёки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам  мефармояд:                       

إنَّ مِمَّا أَدْرَكَ النَّاسُ مِنْ كَلَامِ النُّبُوَّةِ الْأُولَى: إذَا لَمْ تَسْتَحِ فَاصْنَعْ مَا شِئْت”

Баъзи вақтхо хам ин сифати пасандида ба далили пешрафтхойи фархангий ва табодули фархангий ва рафтори бо милали дигар аст. Дар хар сурат ба хар далили ин сифати пасандида дар шахс ба вужуд омада бошад танхо мешавад аз онхо истиқбол кард ва аз онхо нихояти истефодаро кард.

Иддайи аз ин афрод ба махзи инки ислом ба онхо мерасад таслимиш мешаванд, чун мукаммили они астки худишон доранд. Мисли насронийхойики аллох таоло фармуда аз назари маваддах ба муслимин наздиктаранд ва илова бар ин такаббур хам надоранд:

وَإِذَا سَمِعُواْ مَا أُنزِلَ إِلَى الرَّسُولِ تَرَى أَعْیُنَهُمْ تَفِیضُ مِنَ الدَّمْعِ مِمَّا عَرَفُواْ مِنَ الْحَقِّ یَقُولُونَ رَبَّنَا آمَنَّا فَاکْتُبْنَا مَعَ الشَّاهِدِینَ (مائده/83)

ва онон хар замони бишнаванд чизхойироки бар пайғамбар нозил шуда аст бар асари шинохти хақ ва дарёфти хақиқат, чишмонишонро мебиники пур аз ашк мегардад ва мегуянд: парвардигоро! Иймон дорем пас моро аз зумрайи гувохон бинавис. Хуб ин имтиёзи хуби аст ва сифатхойи хуби хастанд.

Инхо хубихойи миёни бадхо хастандки бояд аз онхо химоят бишавад. Дар инжо ек мисолиро хидматитон арз кунамки марбут ба муслимини мухожир ва артеши кофари Нажжоший розиаллоху анху дар хабаша аст.

Медонем Амр ва Ос ба унвони намояндайи секуляристхойи кофари қурайш ба вужуди шикасти сахтики хурда буд, то базри жанги дохилийро дар миёни мардуми хабаша накошт,онжоро тарк накард. Бо сиёсати худиш куффори насронийи хабашаро ба ду жибха табдил кард: жибхайики ба рахбарийи Нажжоший розиаллоху анху будки вужуди мусалмонон дар хабашаро ижоза медод ва жибхайи мухолифики мухолифи вужуди мусалмонон дар хабаша буд ва жанги дохилийро ба вужуд овард. Амр ва Ос намояндайи куффори секуляри қурайш аз ин жибхайики мухолифи мондани муслимин дар хабаша буданд химоят мекард, ва муслимин хам аз куффорики бо Нажжоший буданд ва аз мондани онхо дар хабаша ва озодихойи онхо химоят мекарданд, пуштибоний мекарданд.

Умму Салама розиаллоху анхо мегуяд: “ қасам ба худо мо аз эъломи муборизайи ин мухолифон бо Нажжоший чунон ғамгир ва афсурда шудемки чанин холатиро ба худ надида будем”. Албатта аксил амали мусалмонон аз хадди ғам ва ғусса тажовуз кард, ва бо бедорий ва эхтиёт, марохили жангро зери назар мегирфтанд; Зубайр нувжавоники каси мутаважжихи бачча будани у намешуд масулияти дидбоний ва муроқибатро ба ухда гирифт ва аз дарё гузашт ва дар он суйи марз ахбори қатъийи жангро барои мусалмонон овард, аз баски ба пирузийи сипохи кофари Нажжоший хушхол буд аз дур либос болойишро берун оварда буд ва бо аломати пирузий онро тикон медод, ва пирузийи ек артеш ва жараёни кофарики мусалмони онро рахбари мекард ва озодийи ибодат ва амали онхоро тазмин мекард бар жараёни кофари дигарики ин озодийхоро нобуд мекард, табрик гуфт. Дар инжо ек гурухи мусалмонон аз ек хукумати кофар дар баробари кофари бадтари дар дорул куфр химоят ва пуштибоний мекунанд.

(идома дорад…….)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

(140- қисмат)

Дар хамин лахза Умар аз хонаш берун мерафт уро дид ва садоиш зад:

 مَا حَاجَتُك يَا أَخِي؟

Чи мехости бародар? Ин шахс гуфт: омадам дар мовриди ахлоқи хонумам пешит шикоят кунам аммо шанидам хонумит ба ту гуфт баргаштам ва гуфтам: агар ин холи амирал мўъминин бо хонумиш бошад холи ман бояд читур бошад? Умар ба у гуфт:

 إنَّمَا تَحَمَّلْتُهَا لِحُقُوقٍ لَهَا عَلَيَّ: إنَّهَا طَبَّاخَةٌ لِطَعَامِي خَبَّازَةٌ لِخُبْزِي غَسَّالَةٌ لِثِيَابِي رَضَّاعَةٌ لِوَلَدِي، وَلَيْسَ ذَلِكَ بِوَاجِبٍ عَلَيْهَا، وَيَسْكُنُ قَلْبِي بِهَا عَنْ الْحَرَامِ، فَأَنَا أَتَحَمَّلُهَا لِذَلِكَ،

Ин ғур заданхойишро ба хотири хуқуқики бар гарданам дорад тахаммул мекунам: у бароям ошпази мекунад, бароям нон мепазад, либосхойи маро мешурад, баччахойи маро шир медихад ва аз онхо нигахдорий мекунад, ва инхо бар у вожиб нестанд, ва қалбам ба воситайи у сукунат ва оромиш пейдо мекунад ва ба самти харом намеравад. Барои хамин ғур заданхояшро тахаммул мекунам. Он мард ба у гуфт ё амирал мўъминин зани ман хам хаминтурий аст, Умар ибни Хаттоб ба  у гуфт: тахаммулиш кун бародар,

   ، فَتَحَمَّلْهَا يَا أَخِي فَإِنَّمَا هِيَ مُدَّةٌ يَسِيرَةٌ. [1]

1-Еки дигар аз абзорхойи шаръийи мудирият ва контроли хашм боло  бурдани огохихойи шаръий ва қудрати нақдпазирийи худимон астки нишонайи аз эътимоди ба нафс хам хаст.

2-Еки дигар аз абзорхойи шаръий мудирият ва контроли хашм дуо ва талаби мағфират барои тарафи муқобил астки, хамин кор боиси аз бейн рафтани кинайи дар дил, ва адами ижозайи нуфузи кина бар дил мешавад, ва монеъ аз барузи хашми инфижорий ва бархурди пархошгарона бо тарафи муқобил мешавад.

3-Еки дигар аз абзорхойи шаръийи мудирият ва контроли хашм иймони ба ин астки инсон қатъан мовриди озмойиш қарор мегирад ва дарки ин матлабки мумкин аст аллох таоло бо ин шахс ё ин ходиса манро озмойиш ва имтихон мекунад.

4-Еки дигар аз абзорхойи шаръий мудирият ва контроли хашм фахми ин нукта астки хашми нобажо илова бар заъфи иймон нишонайи заъфи дар ақл ва жисм аст, на нишонайи қудрат. Ба унвони мисол инсонхойи хасуд, бахил, девона, мариз, ва аксаран инсонхойи пир ва мусин зудтар асабоний мешаванд.

 Фарди бахил ва хасуд бемори даруний дорад ва дар даруниш заъаф дорад барои хамин аст зудтар асабоний мешавад.

Девона хам заъаф дар ақлиш дорадки боис мешавад зудтар аз кура дар биравад ва асабоний бишавад. Шахси бемор хам заъаф ва мушкили дар жисмиш дорад барои хамин аст зудтар асабоний мешавад.

5-Еки дигар аз бузургтарин абзорхойи шаръийи мудирият, контрол ва хидояти хашм, ба хотири аллох муомала кардан аст, яъни афв ва гузашт кунем то аллох хам аз мо гузашт кунад, аллох таоло мефармояд:

 وَلْیَعْفُوا وَلْیَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَن یَغْفِرَ اللَّهُ لَکُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَّحِیمٌ ‏(نور/22)

Бояд афв кунанд ва гузашт намоянд. Магар дуст намедоридки худованд шуморо биёмурзад?

Инхо намунайи абзорхойи хастанд барои мудирияти шаръий ва хидояти шаръий хашм дар масирики бештарин суди дунёвий ва ухровийро барои шахси мусалмон дар бар дошта бошад. албатта абзорхойи шаръийи дигари хам вужуд дорандки намешавад дар ин фурсати кутох ба онхо ишора кард.

Ровшан шудки аввалан хашм ек ниёз аст ва фитрий хам хаст, илова бар ин, хашм холати аст мисли қудрати оташфишоники дар даруни инсон мутароким ва фишорда мешавад ва ниёз ба рохи барои тахлия дорад. Агар дар масири қонуни шариати аллох тахлия бишавад боиси созандагий аст, ва агар дар масири ғейри шаръияш қарор бигирад хамиша боиси тахриби дигарон ва хатто тахриби худи шахс мешавад.

Дар хар сурат , чи шахси мусалмон бо дури аз “ се абзор” ва часбидани ба ижтиходот ва таъвилоти шахсий ва фирқайи боиси саргардонийи худиш бишавад ва аз хашми нобажо истефода кунад ва дар ин сифат худишро шабихи куффор ва мунофиқин кунад, ва чи шахсики ба жойи мудирият ва хидояти хашм муртакиби саркуби хашмиш мешавад ва ин хашмро мегандонад ва гандиш худиш ва дигаронро хам гирифтор мекунад; хар ду беморони хастандки ба сабки худишон амалан ба вахдати огохона, хадафманд ва харакатийи муслимин садама мезананд ва дар баробари чанин вахдати сад ва монеъ мешаванд.

(идома дорад…….)

---

[1]ابن حجرالهيتمي في “الزواجر” (2/80)/ /  أبوالليث السمرقندي الفقيه الحنفي في كتابه “تنبيه الغافلين” (ص: 517) /  الشيخ سليمان بن محمد البُجَيْرَمِيّ الفقيها لشافعي في “حاشيته على شرح المنهج” (3/ 441-442)

Дарсхойи муқаддамотий/ дарси шишум : чи бояд кард? Вахдати огохона, хадафманд ва харакатий.

Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир  хўромий.

(139- қисмат)

Замоники росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз Сумома ибни Усолки ба сутуни масжид бастаниш мепурсидки:

«مَاذَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ؟

“ эй Сумома дар чи фикри?( чи дар сар дори ва фикр мекуни чигуна бо ту рафтор хохам кард?) Сумома гуфт: эй Мухаммад, интизори хейр ва хуби дорам; агар маро ба қатл бирасони, касиро куштики мустахаққи қатл аст ( аммо агар миннат бигузори ва маро озод куни) бар фарди сипосгузори миннат находи; ва агар мол мехохи хар чи мехохи талаб кун ба ту дода мешавад. Аммо росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дар нихоят бидуни гирифтани чизи мефармояд:

 «  :«أَطْلِقُوا ثُمَامَةَ»

“Сумомаро боз кунид”. Пас аз онки уро боз карданд ба нахлистони наздики масжид рафт ва ғусл кард ва ба масжид омад ва гуфт:

 «أَشْهَدُ أَنْ لَاإِلَهَ إِلَّااللهُ، وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ»

Эй Мухаммад, сўганд ба аллох то пеш аз ин дар руйи замин чехрайи манфуртар аз чехрайи ту назди ман набуд аммо имруза чехрайи махбубтар аз чехрат назди ман вужуд надорад. Сўганд ба аллох то пеш аз ин назди ман дини манфуртар аз дини ту набуд алъон дини ту писандидатарин динхо назди ман аст…….. бале, ин яъни мудирият, контрол ва махорати хашм дар маворидики лозим аст гузашт бишавад ва бейни хуб ва хубтар шахс хубтарро интихоб мекунад, чи ин гузашт дар мовриди ек мусалмон бошад ё кофар бошад. ин гузашт яъни изофа кардани қудрат бар қудрат. Ва касики интури гузашт мекунад хамон диловар ва пахлавони воқеий аст.

1-Абзори дигарий контрол ва мудирияти хашм тағйири холати физикий аст: агар фард истода аст бинишинад ё агар нишаста аст боистад, ё ками рох биравад, ё дар сурати имкон маконро тарк кунад, масалан агар дар манзил аст берун биравад ва маконро куллан тарк кунад.

2-Еки дигар аз абзорхойи шаръий вузуъ гирифтан аст: чун дар холати хашм, дамойи бадан боло меравад ва боиси суръати гардиши хун мешавад ва боиси кохиши хушёрий ва контроли ирода мешавад. Вузуъ гирифтан боис мешавад дамойи бадан пойин биёяд.

1. еки дигар аз абзорхойи шаръийи мудирияти хашм нишон додани мезони ахамияти шаръийи омили хашм ва машғул шудан ба корхойи дигар астки аз ин мухимтар хастанд. Масалан замоники мебинемки иддайи мисли гусола парастон замони саййидина Хорун даъват бо басират онхоро сари рох намеоварад ин боиси хашми мо мешавад,аммо агар мо ин хашмимонро тахлия кунем боиси ширки бузургтари ба номи тафарруқ мешавад ва аз ширки кучактар ба ширки бузургтари мунтақил шудем, барои хамин кулли талоши худимонро мегузорем руйи хифзи вахдат ва адами тафарруқ то замони бозгашти рахбарияти мовриди қабули хаммаки имруза танхо аз тариқи шўройи вохид, ижмоъи вохид ва уммати вохид ва жамоати вохид аз тариқи он се конол ба вужуд меояд. Дар  инжо ин ширкики муртакиб шуданд моро ба хашм меоварад аммо ширки тафарруқ аз он бадтар аст ва мо ба харакати ба самти суйи ба вужуд овардани рахбари мовриди қабули хамма машғул мешавем.

         Ё дар масири харакитимон аз фард ба жамоат ва аз жамоат ба мажлиси шўрои мужохидин ва аз ин ба хукумати бадили изтирорийи исломий то замоники ба хукумати исломий ала минхажин нубувват мерасем мумкин аст дар ин масир бо умаройи фожири бархурд кунемки фужури онхо моро ба хашм биёварад аммо замоники ахамияти сипар будани чанин амири, ва дафъи куффори ишғолгари жахоний ва муртаддин ва мунофиқин ва секулярзадахойи дарандайи махаллий, ва ахамияти харакат аз тариқи се абзор ва ташкили уммат ва расидан ба ахдофимонро нигох мекунем мебинемки ин маворид аз он фужурики ба худи шахс бармегардад мухимтар аст ва худимонро ба ин умури мухимтар машғул мекунем. Хамон корики амсоли ибни Таймия ва Салохиддин Айюбий анжомиш доданд.

1-Еки дигар аз абзорхойи шаръий контрол ва мудирияти хашм ва хидояти он дар масири шаръияш тақвияти бурдборий ва сабр бо ёдгири оёт ва аходис, мутолаъайи саргузаштхо ва ё гуш додан ё ширкат дар суханронихойи астки дар мазаммати хашми нобажо ё хашми саркуб шуда ва гандида гуфта шуданд.

2-Еки дигар аз абзорхойи шаръий мудирияти хашм, шинохти сахихи хуқуқи дигарон ва интизор доштан чанин бархурдхойи аз тарафи муқобил аст, чун хамма инсон хастем ва доройи иштибох. Дар мовриди шинохти хуқуқи дигарон метавонем ба сифориши ислом ба чигунагийи бархурд бо занхо ишора кунем.

Дар ин замина мисолиро хидматитон арз кунамки чигуна шинохти сахих хуқуқи дигарон метавонад дар мудирияти хашм ба мо кўмак кунад: ибни Хажар Хейтамий ва иддайи дигар аз уламо зикр кардандки шахси омад пеши Умар ибни Хаттобки аз ғур заданхойи хонумиш шикоят кунад, замоники ба дари хонайи Умар ибни Хаттоб расид мутаважжжих шудки хонуми Умар хам хаминтури дорад руйи сари Умар ғур мезанад ва Умар чизи намегуяд; барои хамин аз шикоят кардан мунсариф шуд ва бо худиш гуфт: агар ин холи амирал мўъминин боша холи ман бояд читури бошад? барои хамин баргашт.

(идома дорад……..)