وَاعْتَصِمُوا

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(38- қисм)

Ўринли шодликни вужудга келтирадиган лахвлардан бири, баданий ўйинлардур:

 Жобир ибни Абдуллох айтади: бир куни росулуллох саллаллоху алахйи васалламни хизматларига бордим, у киши Хасан ва Хусайн розиаллоху анхумаларни орқаларига ўтиргизиб олган эдилар ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам оёқ ва қўлларида юриб мархамат қилар эдилар:  

 «نِعْمَ الجَمَلُ جَمَلُکُمَا»؛

Сизларни туянгиз қандай хам яхши туя!

«نِعْمَ العِدْلانِ أَنتُمَا»؛

Сизларни икковингиз хам қандай хам яхши юксизлар! Ёки энг яхши туя сизларнинг туянгиз ва кўтариб юрилиши керак бўлган энг яхши юк хам сизлар бўласизлар. [1]

Уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо хам мархамат қиладилар:

خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللهِ صلی الله علیه وسلم وَأَنَا خَفِيفَةُ اللَّحْم، فَنَـزَلْنَا مَنْـزِلاً فَقَالَ لأَصْحَابِهِ تَقَدَّمُوا . ثُمَّ قَالَ لِي :تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقْتُهُ، ثُمَّ خَرَجْتُ مَعَهُ فِي سَفَرٍ آخَـرَ وَقَدْ حَمَلْتُ اللَّحْمَ، فَنَـزَلْنَا مَنْـِزلاً، فَقَالَ لأَصْحَابِهِ :تَقَدَّمُوا، ثُمَّ قَالَ لِي: تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقَنِي، فَضَرَبَ بِيَدِهِ كَتِفِي وَقَالَ: هَذِهِ بِتِلْكَ[2]

” мана бу аввалгини баробарида.”

Фикрий машқлар учун қилинадиган кўнгил очар лахвлар хам ўринли шодликни вужудга келтирадиган лавхлардан хисобланади: умуман олганда жанг режаларидан иборат бўлган шахмат, шашка ва…….. ёки жанг ва хайдовчилик тактикаларидан иборат компютер ўйинлари бўлиб, улардан бир нарсаларни таълим олса бўлади.

Ибни Хажар Хайсамийни ёзишича: “Рофиъий айтганидек, хукмлар  нуқтайи назаридан, нарда ёки шахматни англатувчи хар қандай харакат – худди ўйин-кулгу ва завқланишларга ўхшаб – мана бу икковига ўхшатилади. Шунинг учун, хисоблаш ва ақлий машқларга асосланган хар қандай ўйин – кулгу, лахв, кўнгил очар нарсалар харом эмас, масалан, бир жойдан иккинчи жойга хисоблашнинг бир тури билан кўчириладиган ўйиқлар ва чизиқлардан иборат бўлган жумбоқ. ”   ^۱۳

Лекин “омадга” асосланган хар қандай ўйин-лахв ё кўнгил очар нарсаларни, масалан нардага ўхшаган, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ёмон деб хисоблаганлар, у киши мархамат қилганларки:

 ” مَنْ لَعِبَ بِالنَّرْدَشِیرِ فَکَأَنَّمَا صَبَغَ یَدَهُ فِی لَحْمِ خِنْزِیرٍ وَدَمِهِ”[3]

“Кимки нарда ўйнаган бўлса, гўёки қўлини тўнғиз гўшти ва қонига  булғаб  олган бўлади.” Чунки нарда ё нард ўйинлари омадга асосланган бўлади ва шахс мана бу равиш билан қиморга кириб кетиши мумкин, бу ўйинлар шахснинг қиморга кириб кетиши учун муқаддима хисобланади.

“Шодликни тўсиб қолувчи омиллар ёки шодликни барбод қилувчи нарсалар”:

Кўриб турганимиздек, аллохни шариатидаги қонунлар асосида хаёт кечираётган кишиларнинг шаръий ва оддий хаёт оқими иккита ғалаба ва шодликни ўртасида жойлашган, энди кимки аллохни шариатидаги қонун асосида харакат қилмаган ва фитрий эхтиёжларини ва масалаларини аллохни шариатидаги қонун билан бошқармаган,контрол қилмаган, хидоят қилмаган хар қандай киши, агар ўзининг мана бу эхтиёжларига  зарар етказиши, хамда ўзига ва бошқаларга зулм қилиши  жуда хам оддий холат хисобланади.  Бу ерда мана бу шахс ўзи хохлаган ва хохламаган холда, аллох таоло менга нима яхши ё нима ёмон эканини таъйин қилишини хохламайман, мени ўзим ёки фалончи секуляристик ақида ё фалончи секуляристик хизб хозирги давр учун  аллохдан кўра фойдалироқ бўлиши мумкин, аллох томонидан бошқарилган шодликни хохламайман, кўнглим истайдиган янги замонавий кунда модада бўлган бошқа нарсани хохлайман, деяётганга ўхшайди.

Шахс мана шунча хатоларни, итоатсизликларни ўзини қалбига нисбатан содир  қилади, бўлиб хам қадимда хеч нарса йўқ эди,аммо қалбимиз шод бўлган, лекин хозир хамма нарса бор, аммо дилимиз шод эмас, нима учун бундай бўлади, деб норози хам бўлади? Аслида у ўзини ўринсиз саволини жавобини хам яхши билади.  Улар аллохни шариатидаги қонунларни бир четга суриб қўйишган ва ўзлари бир мушт ахлатга ва қалби бемор,залил, орқада қолган қолоқликлар,бошқаларни қўл остида бўлиш, фақирликдан иборат жамланмага айланиб қолишган. Мана бу холатни кўриб турган жохиллар, мана бу исломни ва мусулмонларни бугунги кундаги холати дейишади, алданган мусулмонлар эса  мунофиқлар ва секулярзадалар, хамда ички муртадлар ва ташқи кофирлар билан бирга ана бу жиноятчиларни ва аллохни шариатидаги қонундан узоқда бўлган жамиятни истинод қилган холда, ислом динига ва аллохни шариатидаги қонунига хамла қилишни бошлашади.

Шу ерда шахс муомала қилиб бўлган, шодликни ўрнига ўзини мусибатга дучор қилиб олган, яъни шодликни мусибатга алмаштириб олган, агар шахс сабиқунал аввалун каби ухуд жангида бўлган тақдирда хам, у мана бундай жиноятларни, итоатсизликларни қилган бўлса ва ўзини итоатсизлигини натижасини кўрган бўлса, у ох- нола уриб, вой нима учун бундай бўлиб қолди, дея олмайди?    

: أَوَلَمَّا أَصَابَتْکُم مُّصِیبَةٌ قَدْ أَصَبْتُم مِّثْلَیْهَا قُلْتُمْ أَنَّى هَذَا قُلْ هُوَ مِنْ عِندِ أَنْفُسِکُمْ إِنَّ اللّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (آل عمران/165)

(эй мўъминлар), агар сизларга (ухудда душман томонидан) бир мусибат етса – холбуки, сизлар (бадр жангида)  унга икки баробар мусибат етказган эдингиз – ” бу бало қайдан келди?” – дейсизми?! ( Эй Мухаммад), уларга ” бу мусибат – мағлубият ўз қилмишларингиздан”, деб айтинг! Албатта аллох хамма нарсага қодирдир.

(давоми бор…….)

---

[1] ابن عدی، ابن عساکر )

[2]رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ].

[3]مسلم 2260

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.

(38- قیسم)

اوُرِینلِی شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرَه دِیگَن لَهولَردَن بِیرِی، بَدَنِی اوُیِینلَردوُر:

جَرِیر اِبنِ عَبدُالله اَیتَه دِی: بِیر کوُن رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی حِذمَتلَرِیگَه باردِیم، اوُ کِیشِی حَسَن وَ حُسَین رَضِیَ الله عَنهُمالَرنِی آرقَه لَرِیگَه اوُتِیرگِیزِیب آلگَن اِیدِیلَر وَ رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم آیاق وَ قوُللَرِیدَه یوُرِیب مَرحَمَت قِیلَر اِیدِیلَر:  «نِعْمَ الجَمَلُ جَمَلُکُمَا»؛  سِیزلَرنِی توُیَنگِیز قَندَی هَم یَحشِی توُیَه!  «نِعْمَ العِدْلانِ أَنتُمَا»؛ سِیزلَرنِی اِیککاوِینگِیز هَم قَندَی هَم یَحشِی یوُکسِیزلَر! یاکِی  اِینگ یَحشِی توُیَه سِیزلَرنِینگ توُیَنگِیز وَ کوُتَه رِیلِیب یوُرِیلِیشِی کِیرَک بوُلگَن اِینگ یَحشِی یوُک هَم سِیزلَر بوُلَه سِیزلَر. [1]

اُمُّ المُؤمِنِین عائِشَه رَضِیَ الله عَنها هَم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:  خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللهِ صلی الله علیه وسلم وَأَنَا خَفِيفَةُ اللَّحْم، فَنَـزَلْنَا مَنْـزِلاً فَقَالَ لأَصْحَابِهِ تَقَدَّمُوا . ثُمَّ قَالَ لِي :تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقْتُهُ، ثُمَّ خَرَجْتُ مَعَهُ فِي سَفَرٍ آخَـرَ وَقَدْ حَمَلْتُ اللَّحْمَ، فَنَـزَلْنَا مَنْـِزلاً، فَقَالَ لأَصْحَابِهِ :تَقَدَّمُوا، ثُمَّ قَالَ لِي: تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقَنِي، فَضَرَبَ بِيَدِهِ كَتِفِي وَقَالَ: هَذِهِ بِتِلْكَ[2] ” مَنَه بُو اَوَّلگِینِی بَرابَرِیدَه.”

فِکرِی مَشقلَر اوُچُون قِیلِینَه دِیگَن کوُنگِیل آچَر لَهولَر هَم اوُرِینلِی شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرَه دِیگَن لَهولَردَن حِسابلَه نَه دِی:  عُمُوماً آلگَندَه جَنگ رِیجَه لَرِیدَن عِبارَت بوُلگَن شَحمَت ،شَشکَه وَ ……..یاکِی جَنگ وَ حَیداوچِیلِیک تَکتِیکَه لَرِیدَن عِبارَت کامپُوتِیر اوُیِینلَرِی بوُلِیب، اوُلَردَن بِیر نَرسَه لَرنِی تَعلِیم آلسَه بوُلَه دِی.

اِبنِ حَجَر هَیثَمِینِی یازِیشِیچَه: رافِیعِی اَیتگَه نِیدِیک، حُکملَر نوُقطَه یِی نَظَرِیدَن، نَردَه یاکِی شَحمَتنِی اَنگلَه توُچِی هَر قَندَی حَرَکَت – اوُیِین کوُلگوُ وَ زَوقلَه نِیشلَرگَه اوُحشَب –  مَنَه بُو اِیککاوِیگَه اوُحشَه تِیلَه دِی. شوُنِینگ اوُچُون حِسابلَش وَعَقلِی مَشقلَرگَه اَساسلَنگَن هَر قَندَی اوُیِین – کوُلگوُ،لَهو، کوُنگِیل آچَر نَرسَه لَر حَرام اِیمَس، مَثَلا، بِیر جایدَن اِیککِینچِی جایگَه حِسابلَشنِینگ بِیر توُرِی بِیلَن کوُچِیرِیلَه دِیگَن اوُیِیقلَر وَ چِیزِیقلَردَن عِبارَت بوُلگَن جوُمباق.” ^۱۳

لِیکِن “آمَدگَه” اَساسلَنگَن هَر قَندَی اوُیِین – لَهو یا کوُنگِیل آچَر نَرسَه لَرنِی، مَثَلاً نَردَه گَه اوُحشَه گَن، ،رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم یامان دِیب حِسابلَه گَنلَر، اوُ کِیشِی مَرحَمَت قِیلگَنلَرکِی:  ” مَنْ لَعِبَ بِالنَّرْدَشِیرِ فَکَأَنَّمَا صَبَغَ یَدَهُ فِی لَحْمِ خِنْزِیرٍ وَدَمِهِ”[3]  “کِیمکِی نَردَه اوُینَه گَن بوُلسَه، گوُیاکِی قوُلِینِی توُنغِیز گوُشتِی وَ قانِیگَه بوُلغَب آلگَن بوُلَه دِی.” چوُنکِی نَردَه یا نَرد اوُیِینلَرِی آمَدگَه اَساسلَنگَن بوُلَه دِی وَ شَخص مَنَه بُو رَوِیش بِیلَن قِمارگَه کِیرِیب کِیتِیشِی موُمکِین، بُو اوُیِینلَر شَخصنِینگ قِمارگَه کِیرِیب کِیتِیشِی اوُچُون مُقَدِّیمَه حِسابلَه نَه دِی.

” شادلِیکنِی توُسِیب قالوُچِی عامِللَر یاکِی شادلِیکنِی بَرباد قِیلوُچِی نَرسَه لَر.”

 کوُرِیب توُرگَه نِیمِیزدِیک، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر اَساسِیدَه حَیات کِیچِیرَه یاتگَن کِیشِیلَرنِینگ شَرعِی وَ عاددِی حَیات عاقِمِی اِیککِیتَه غَلَبَه وَ شادلِیکنِی اوُرتَه سِیدَه جایلَشگَن، اِیندِی کِیمکِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُن اَساسِیدَه حَرَکَت قِیلمَه گَن وَ فِطرِی اِیختِیاجلَرِینِی وَ مَسَلَه لَرِینِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُن بِیلَن باشقَرمَه گَن،کانترال قِیلمَه گَن، هِدایَت قِیلمَه گَن هَر قَندَی کِیشِی، اَگَر اوُزِینِینگ مَنَه بوُ اِیختِیاجلَرِیگَه ضَرَر یِیتکَه زِیشِی، هَمدَه اوُزِیگَه وَ باشقَه لَرگَه ظُلم قِیلِیشِی جوُدَه هَم عاددِی حالَت حِسابلَه نَه دِی. بُو یِیردَه مَنَه بُو شَخص اوُزِی هاحلَه گَن وَ هاحلَمَه گَن حالدَه، اَلله تَعالَی مِینگَه نِیمَه یَحشِی یا نِیمَه یامان اِیکَه نِینِی تَعیِین قِیلِیشِینِی هاحلَه مَیمَن،مِینِی اوُزِیم یاکِی فَلانچِی سِکوُلارِیستِیک عَقِیدَه یا فَلانچِی سِکوُلارِیستِیک حِزب حاضِرگِی دَور اوُچُون اَلله دَن کوُرَه فایدَه لِیراق بوُلِیشِی موُمکِین، اَلله تامانِیدَن باشقَه رِیلگَن شادلِیکنِی هاحلَه مَیمَن، کوُنگلِیم اِیستَیدِیگَن یَنگِی زَمانَه وِی کوُندَه مادَه دَه بوُلگَن باشقَه نَرسَه نِی هاحلَیمَن، دِییَه یاتگَنگَه اوُحشَیدِی.

شَخص مَنَه شوُنچَه خَطالَرنِی، اِطاعَتسِیزلِیکلَرنِی اوُزِینِی قَلبِیگَه نِسبَتاً صادِر قِیلَه دِی، بوُلِیب هَم قَدِیمدَه هِیچ نَرسَه یوُق اِیدِی، اَمّا قَلبِیمِیز شاد بوُلگَن، لِیکِن حاضِر هَمَّه نَرسَه بار، اَمّا دِیلِیمِیز شاد اِیمَس، نِیمَه اوُچُون بوُندَی بوُلَه دِی، دِیب ناراضِی هَم بوُلَه دِی؟ اَصلِیدَه اوُ اوُزِینِی اوُرِینسِیز سَوالِینِی جَوابِینِی هَم یَحشِی بِیلَه دِی. اوُلَر اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی بِیر چِیتگَه سُورِیب قوُیِیشگَن وَ اوُزلَرِی بِیر موُشت اَخلَطگَه وَ قَلبِی بِیمار،زَلِیل، آرقَه دَه قالگَن قالاقلِیکلَر، باشقَه لَرنِی قوُل آستِیدَه بوُلِیش، فَقِیرلِیکدَن عِبارَت جَملَنمَه سِی گَه اَیلَه نِیب قالِیشگَن. مَنَه بُو حالَتنِی کوُرِیب توُرگَن جاهِللَر، مَنَه بُو اِسلامنِی وَ مُسُلمانلَرنِی بوُگوُنگِی کوُندَگِی حالَتِی دِییِیشَه دِی، اَلدَنگَن مُسُلمانلَر اِیسَه مُنافِقلَر وَ سِکوُلارزَدَه لَر، هَمدَه اِیچکِی مُرتَدلَر وَ تَشقِی کافِرلَر بِیلَن بِیرگَه اَنَه بُو جِنایَتچِیلَرنِی وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُندَن اوُزاقدَه بوُلگَن جَمِیعیَتنِی اِستِناد قِیلگَن حالدَه، اِسلام دِینِیگَه وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنِیگَه حَملَه قِیلِیشنِی باشلَه شَه دِی.

شُو یِیردَه شَخص مُعامَلَه قِیلِیب بوُلگَن، شادلِیکنِی اوُرنِیگَه اوُزِینِی مُوصِیَبتگَه دوُچار قِیلِیب آلگَن، یَعنِی شادلِیکنِی مُوصِیبَتگَه اَلمَشتِیرِیب آلگَن، اَگَر شَخص سابِقوُنَ الاَوّلوُن کَبِی اُحُد جَنگِیدَه بوُلگَن تَقدِیردَه هَم، اوُ مَنَه بوُندَی جِنایَتلَرنِی، اِطاعَتسِیزلِیکلَرنِی قِیلگَن بوُلسَه وَ اوُزِینِی اِطاعَتسِیزلِیگِینِی نَتِیجَه سِینِی کوُرگَن بوُلسَه، اوُ آه- نالَه اوُرِیب، وای نِیمَه اوُچُون بوُندَی بوُلِیب قالدِی، دِییَه آلمَیدِی؟ : أَوَلَمَّا أَصَابَتْکُم مُّصِیبَةٌ قَدْ أَصَبْتُم مِّثْلَیْهَا قُلْتُمْ أَنَّى هَذَا قُلْ هُوَ مِنْ عِندِ أَنْفُسِکُمْ إِنَّ اللّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (آل عمران/165)  ( اِی مُؤمِنلَر)، اَگَر سِیزلَرگَه (اُحُددَه دُشمَن تامانِیدَن) بِیر مُوصِیبَت یِیتسَه – حالبُوکِی، سِیزلَر (بَدر جَنگِیدَه) اوُنگَه اِیککِی بَرابَر مُوصِیبَت یِیتکَزگَن اِیدِینگِیز- ” بُو بَلا قَیدَن کِیلدِی؟” – دِییسِیزمِی؟! (اِی مُحَمَّد)، اوُلَرگَه “بُو مُوصِیبَت – مَغلوُبِیَت اوُز قِیلمِیشلَرِینگِیزدَن”، دِیب اَیتِینگ! اَلبَتَّه اَلله هَمَّه نَرسَه گَه قادِردِیر.

(دوامی بار…….)

---

[1] ابن عدی، ابن عساکر )

[2]رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ].

[3]مسلم 2260

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله

(38- قسمت)

نوعی دیگر از لهو هایی که شادی به جا تولید می کند بازی های بدنی است  :

جابر بن عبدالله می گوید: روزی خدمت رسول خدا صلى الله علیه وسلم رسیدم در حالی که حسن و حسین رضی الله عنهما بر پشت ایشان نشسته بودند و رسول الله صلی الله علیه وسلم چهار دست و پا راه می‌رفت و می‌فرمود: «نِعْمَ الجَمَلُ جَمَلُکُمَا»؛ چه خوب شتری است این شتر شما! «نِعْمَ العِدْلانِ أَنتُمَا»؛ چه خوب باری هستید شما دو تا! [1]یا بهترين شتر شتر شماست و بهترين دو عدل که حمل کنند شمائيد.

ام المومنین عایشه رضی الله عنها هم می فرماید: خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللهِ صلی الله علیه وسلم وَأَنَا خَفِيفَةُ اللَّحْم، فَنَـزَلْنَا مَنْـزِلاً فَقَالَ لأَصْحَابِهِ تَقَدَّمُوا . ثُمَّ قَالَ لِي :تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقْتُهُ، ثُمَّ خَرَجْتُ مَعَهُ فِي سَفَرٍ آخَـرَ وَقَدْ حَمَلْتُ اللَّحْمَ، فَنَـزَلْنَا مَنْـِزلاً، فَقَالَ لأَصْحَابِهِ :تَقَدَّمُوا، ثُمَّ قَالَ لِي: تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقَنِي، فَضَرَبَ بِيَدِهِ كَتِفِي وَقَالَ: هَذِهِ بِتِلْكَ[2]«این در مقابل آن یکی »

لهو های سرگرم کننده برای تمرین فکر هم نوعی دیگر از لهوهائی هستند که شادی به جا تولید می کنند:  مثل شطرنج، ریزان و… که کلا نقشه ی جنگی است، یا بازی های کامپیوتری که می شود تاکتیکهای جنگی و رانندگی و … را ازآنها یاد گرفت.

ابن‌حجر هیثمی می‌نویسد: «رافعی گفته است به لحاظ حکمی، هر عملی که به معنای نرد و شطرنج باشد، به این دو قیاس می‌شود، همان‌طور که در لهو و سرگرمی این‌چنین است. بنابراین هرگونه لهو و سرگرمی که مبنای او حساب و تمرین فکر باشد، حرام نیست، مانند منقله که در او گودی‌ها و خطوطی وجود دارد که با نوعی حساب، از جایی به جایی دیگر منتقل می‌شود.» ^۱۳

اما هر بازی و سرگرمی و لهوی که «بر اساس شانس» بنا شده باشد شبیه نردشیراست که رسول الله صلی الله علیه وسلم آن را بد دانسته است و فرموده: ” مَنْ لَعِبَ بِالنَّرْدَشِیرِ فَکَأَنَّمَا صَبَغَ یَدَهُ فِی لَحْمِ خِنْزِیرٍ وَدَمِهِ”[3] کسی که با نردشیر بازی کند مثل این است که دستش را به گوشت و خون خوک آلوده کرده باشد”، چون بازی نردشیر یا نرد یا وینشیر بر اساس شانس واقع شده است، و ممکن است این طوری شخص به قمار کشیده بشود و مقدمه و تمرینی برای ورود شخص به قمار محسوب می شود . 

«عوامل بازدارنده از شادی یا مخربین شادی»:

دیدیم که  روال شرعی و عادی زندگی کسانی که بر اساس قانون شریعت الله زندگی می کنند بین دو پیروزی و شادی قرار  دارد، حالا هر کسی که طبق قوانین شریعت الله حرکت نکند و نیازها و مسائل فطریش را با قانون شریعت الله مدیریت، کنترل و هدایت نکند، بسیار عادی خواهد بود که به این نیازهایش صدمه بزند، و به خودش و دیگران هم ظلم کند . در اینجا خود شخص است که خواسته یا ناخواسته می گوید من نمی خواهم الله تعالی برایم تعیین تکلیف کند که چه چیز خوب است و چه چیز  بد است، خودم یا فلان عقیده ی سکولاریستی و فلان حزب سکولاریستی بهتر از الله می تواند برای الان مفیدتر باشد و شادی که توسط الله مدیریت شده باشد را نمی خواهم و چیز دیگری را می خواهم که دلم می خواهد و مد روز است.

شخص تمام این اشتباهات و نافرمانی ها را نسبت به قلب خودش مرتکب می شود آن وقت گله هم می کند و می گوید قدیما هیچی نبود اما دل خوش بود اما الان همه چیز هست اما دل خوش نیست، چرا اینجوری شد؟ سوال بی موردی که جوابش را همه می دانند. قوانین شریعت الله را گذاشته اند کنار و تبدیل شده اند به مشتی تفاله و کلکسیونی از بیماری های قلبی و ذلت و عقب ماندگی و سرخوردگی و زیردست بودن و فقیر بودن و غیره آنوقت جاهلها می گویند این هم اسلام و مسلمین، و فریب خورده ها به همراه منافقین و سکولار زده ها و مرتدین داخلی و کفار خارجی با استناد به این مجرمین و جامعه ی به دور از قانون شریعت الله شروع می کنند به حمله به دین اسلام و قانون شریعت الله . 

 در اینجا شخص معامله کرده و به جای شادی، خودش را دچار مصیبت کرده است، یعنی شادی را با مصیبت معاوضه کرده است، زمانی که شخص حتی اگرمثل سابقون الاولون در جنگ احد هم باشد و دچار چنین جرم و نافرمانی شد و نتیجه ی نافرمانیش را دید دیگر نمی تواند آه و ناله و فغان سر بدهد و بگوید وای چرا اینجوری شد؟  : أَوَلَمَّا أَصَابَتْکُم مُّصِیبَةٌ قَدْ أَصَبْتُم مِّثْلَیْهَا قُلْتُمْ أَنَّى هَذَا قُلْ هُوَ مِنْ عِندِ أَنْفُسِکُمْ إِنَّ اللّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (آل عمران/165) ‏ آیا هنگامی که مصیبتی (در جنگ احد) به شما دست داده است (و می‌گوئید 🙂 این از کجا است‌ ؟ ! و حال آن که دو برابر آن، کسب کرده‌اید، بگو: این (مصیبت شکست خوردن و کشته‌شدن) از ناحیه خودتان ( و نتیجه مخالفت با رهنمودهای رسول خدا) است . بیگمان خداوند بر هر چیزی توانا است .

(ادامه دارد……..)

---

[1] ابن عدی، ابن عساکر )

[2]رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ].

[3]مسلم 2260

Рахбарият дар дорул ислом.

Шайхул мужохид: Абу Хамза мухожир хўромий хафизахуллох

(3- қисмат)

Сарфи назар аз баррасийи ин дидгохи зидди исломий, бояд диққат кардки дар оя, ” улил амр” яъни жамъ. Яъни шўро на валийи амрки дар дарси шишуми муқаддамотий ба тафсил дар мовриди ” улил амр” тўвзих додам ва ниёз ба такрор намебинам. [1]

Бо ин вужуд рахбари дорул ислом хам аз суйи ин шўройи улил амр ё ахли хал ва ақд ва хубрагони ахли фиқх ва ижтиход интихоб мешавад ва рахбар аз нигохи мазохиби маъруф ба ахли суннат бояд доройи шурути хосси бошад:

1-Мусалмон бошад чун:

وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ( نساء/ 141).

Харгиз худованд кофаронро бар мўъминон чийра нахохад сохт; пас раво нест инсони кофар , валий ва раиси мусалмонон шавад. ^[2]

Мард бошад 3. Озод будан 4. Саломати жисмий 5. Қурайший ва –^[3]

саййид будани рахбарики мовриди ихтилоф аст.” 6. Ахли адолат ^[4][5]

бошад 7.Кифоят ва тавоноий дошта бошад: мухимтарин ^{[6] [7]}

чизики рахбари жомеъайи исломий бояд дар он кифоят ва тавоноий дошта бошад илм ба қонуни шариати аллох ва ” масоили руз” ва ” тахассус дар умури хукуматдорий” аст.

Ин рахбар тавассути шўройи улил амр интихоб мешавадки худи ин шўро аз бузургтарин фуқахо ва мутахассисин ташкил шуда аст ва оддий астки бояд олимтарин ва мутахассистарин шахс миёни худишонро интихоб кунанд. Ба хамин далил фирқахойи маъруф ба ахли суннат танхо илм доштан ба ахкоми шаръий дар хадди тақлидро барои рахбари жомеъа кофий намедонанд, чун тақлид ба қовли ибни Холдун дар хақиқат ек новъи нақс ва камбуд аст, ба хамин далил бар ин баварандки ғейри аз холати изтирор ва зарурат, рахбар ва сарпараст ва валийи муслимин дар амри хукуматдорий бояд фақихи  мужтахид бошад ва дар холати зарурат хам бояд олими бошад дар хадди қози, ва пойинтар аз ин матлуби  уламо ва аиммайи хойрул қурун набуда.

Албатта иддайи аз дустони жохил ва бахусус душманони огох ва дорудастайи мунофиқин дар жанги равонийи худ ду бозий баччагона дар меоворданд:

-Аввал инки: саъй доранд ин рахбарияти фиқхий ё вилоят ва сарпарастий фиқхий бар ” дорул ислом” ро аз тўлидоти оятуллох Хумайний  дар соли 1348 бидонанд аммо ин айни дағалбозий ва фариби афкори умумийи муслимин аст.

-Дувум инки:” дустони жохил ба хамрохи дорудастайи мунофиқин”

бумий ва дохилий дар миёни ахли суннат бо тахожум ба ” вилояти фақих”ки истелохи мовриди пазириши шиъаён аст дар воқеъ бо ” вилояти мужтахид” дар миёни ахли суннат душманий мекунанд аммо журъат ва ғайрати  баёни онро дар миёни ахли суннат надоранд ва мехоханд бо ин хуққа ахли суннатро бар алайхи шиъа бо худ хамрох кунанд. Дар баробар: ” дорудастайи мунофиқини” дохилий дар миёни шиъаён хам бо тахожум ба ” вилояти мужтахид “ки истелохи мовриди пазириши ахли суннат аст дар  воқеъ бо ” вилояти фақих” душманий мекунанд аммо дар дохил журъат ва ғайрати баёни онро надоранд. Ёдам меоядки дар соли 84ки дар донишгохи исфахон будам тахрибгарони шиъа мазхаби секулярзада ва либирал ба истелох ” ислох талаб” бар алайхи Умар севум рохимахуллох рахбари имороти исломий Афғонистон шуор медоданд аммо манзуришон рахбари жумхурийи исломий   Эрон буд.

(идома дорад…….)

---

[1] درس ششم مقدماتی:  «چه باید کرد؟ وحدت آگاهانه، هدفمند و حرکتی»

[2] رسول الله صلی الله علیه وسلم  می فرماید: «الإسلام يَعْلُو ولا يُعْلَى» «اسلام چيره می­شود و سيطره می­يابد و بر آن چيرگي و سيطره نيست.» و اين امارت، علو و بلندى است. پس روا نيست كافر بر مسلمان برترى و سيطره يابد، و این در سخن خداوند  است كه مى فرمايد:  وَجَعَلَ كَلِمَةَ الَّذِينَ كَفَرُوا السُّفْلَى وَكَلِمَةُ اللَّهِ هِيَ الْعُلْيَا ( توبه/ 40)، و سرانجام سخن كافران را فروكشيد (و شوكت و آئين آنان را از هم گسيخت) و سخن الهي پيوسته بالا بوده است (و نور توحيد بر ظلمت كفر چيره شده است و مكتب آسماني، مكتبهاي زميني را از ميان برده است) و خدا باعزّت است (و هركاري را مي‌تواند بكند و) حكيم است (و كارها را بجا و از روي حكمت انجام مي‌دهد) .  ‏

وهمچنان حدیث عباده بن صامت در این مورد صریح است؛ زیرا این حدیث خروج وشورش را علیه زمامدار كافر اجازه می دهد، واين بيانگر آن است كه زمامدارى كافر مشروعيت ندارد، اگر مشروعیت می داشت، هیچ گاه اسلام شورش علیه اورا جایز نمی شمرد :” دعانا رسول الله صلى الله عليه و سلم فبايعناه، فكان فيما أخذ علينا: أن بايعنا على السمع والطاعة في منشطنا ومكرهنا وعسرنا ويسرنا وأثرة علينا، وأن لا ننازع الأمر أهله. قال:” إلا أن تروا كفرا بواحا عندكم من الله فيه برهان “. (متفق علیه) ” رسول الله ما را به بيعت فرا خواند، و باوى بيعت نموديم كه در همه اوقات اعم از حالت رضايت وغير رضايت، دشوارى و آسايش، و در حالتي كه زمامداران دچار ظلمهای کوچک می شوند‘ از ايشان اطاعت نماييم، جز اينكه از آنها كفر علنى را مشاهده نماييد چنان کفری که دلیل صریحی از جانب الله  بر آن دارید “.

[3] امام و یا زمامدار  باید مرد باشد؛ زیرا زن بنابر طبیعت جسمی وروانی ای كه دارد، برای ریاست دولت مناسب نمی باشد، ونمی تواند این وظیفه ی مهم را كه كار و پیكار مستمر، قیادت ورهبری لشكر در جنگها وتدبیر امور دولت از جمله آن ست رابه عهده گیرد.

اين امــری است که مسلمانان بر آن اجماع نموده اند، خداوند  مى فرمايد: الرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ بِمَا فَضَّلَ اللَّهُ بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ ( نساء/ 4 3) «مردان بر زنان سرپرستند (و در جامعه كوچك خانواده، حق رهبري دارند و صيانت و رعايت زنان بر عهده ايشان است) بدان خاطر كه خداوند (براي نظام اجتماع، مردان را بر زنان در برخي از صفات برتريهائي بخشيده است و) بعضي را بر بعضي فضيلت داده است.» بر همین اساس اسلام، ولایت و حاكمیت زن را ممنوع قرار داده است، پیامبر  می فرماید :” لن یفلح قوم ولّوا أمرهم امرأة”.  ودرروایت احمد” لن یفلح قوم أسندوا أمرهم إلی  امرأة “.[صحيح البخارى]”هرگز كامیاب نمی شود قومی كه زمام امور خود را بر عهده زن سپرد”.طبق روایت احمد : ” هرگز كامیاب نمی شود قومی كه امارت خود را به زن سپرد”./  عمر بن خطاب رضی الله عنه می گويد: «ما در جاهليت زنان را چيزى به حساب نمى آورديم اما زمانيكه اسلام آمد و خداوند آنان (زنان) را در قرآن ذكر نمود، دريافتيم كه آنان حقوقى برگردن ما دارند، جز اينكه آنان را وارد امورمان (امورادارى و اجرايى مملكت) ننماييم.» (بخاری)

[4] صحيح البخارى ت ج9ص13

[5] صحيح البخارى ج9 ص12 از دلایل لزوم این شرط احادیثی است که از رسول الله صلی الله علیه وسلم روایت شده است مثل: ” إِنَّ هَذَا الْأَمْرَ فِي قُرَيْشٍ لَا يُعَادِيهِمْ أَحَدٌ إِلَّا كَبَّهُ اللَّهُ عَلَى وَجْهِهِ مَا أَقَامُوا الدِّينَ”” زمامداری مسلمانان مخصوص قریش می باشد تا زمانیكه دین را برپا می دارند، وهركه با آنها دشمنی كند، خداوند اورا سرنگون خواهد نمود “.وروایت دیگربخاری از ابن عمر رضی الله عنهما چنین است : لَا يَزَالُ هَذَا الْأَمْرُ فِي قُرَيْشٍ مَا بَقِيَ مِنْهُمْ اثْنَانِهمواره این امر(زعامت مسلمانان) مخصوص قریش است تا زمانیكه دوشخصی از آنها باقی باشند

[6] وجود عدالت در شخصیت رهبر شرط مهمی بحساب می آید، پس درست نیست كه، رهبر شخص فاسق باشد، وعدالت شرط لازمی در انعقاد رهبریت می باشد.زیرا الله جل جلاله در شاهد شرط گذاشته كه عادل باشد، چنانچه فرموده است: وَأَشْهِدُوا ذَوَيْ عَدْلٍ مِنْكُمْ ( طلاق/ ٢)  “از میان خویش عادلان را گواه گیرید”.

طبق این آیه شرط صحت شهادت شاهد، عدالت است، ومنصب خلافت به مراتب بزرگتر از  شهادت است؛ بنابراین شرط بودن آن در رهبر از باب اولی می باشد. با انکه ممکن است این دین توسط یک فاسق نیز تقویت گردد اما در انتخاب رهبر باید دقت شود از این بیماری دور باشد . با این وجود  از حديث عباده – كه در شرط اول رهبر بيان شد-  دانسته مي شود كه در صورت ضرورت جامعه و به حکم قاعده ی شرعی “الضرورات تبیح المحظورات ” چنانچه رهبری دچار پاره ای از ظلمها گردید (و أثرة علينا) که هزینه ای کمتر از قیام را بر مسلمین تحمیل می کند در این صورت تا فراهم نمودن شرایطی که در آن منافش بیشتر از مفاسدش باشد بر علیه چنین رهبریتی قیام مسلحانه صورت نمی گیرد .

[7] در حکومت اسلامی قانون گذار خدا است، و جز او«ربی» و «سرپرستی» و تکلیف کننده ای نیست و «توحید در تقنین» یکی از مراتب توحید است و نظام اسلامی باید بر روی احکام الهی استوار گردد. به دیگر سخن: قوانین حاکم بر جامعه و اصولی که خطوط اصلی نظام را ترسیم می کند، باید از جانب خداوند باشد و در غیر این صورت، حکام، به حکم قرآن کافر و ظالم و فاسق خواهند بود . ( مائده/44، 45، 47)وجود حاکم تحت عنوان رهبر، خلیفه، امیر المومنین یا  هر عنوان دیگری که توسط شورای مسلمین انتخاب شده باشد  برای مسلمین امری  ثابت و پذیرفته شده و غیر قابل اختلاف است . با وجود این، در جهان اسلام تا به حال عالمی یافت نشده است از اینکه حاکمی آگاه بر اصول فقهی بر آنها حکم براند رضایت نداشته باشند، هر چند مخالفتهایی در برابر رهبریت مذاهب مخالف از آنها دیده شده است .

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(37- қисм)

 Хазил ва шўх сўзлар орқали вужудга келган шодлик:

Абдуллох ибни Хорис ибни жазъ розиаллоху анху айтади: росулуллох саллаллоху алайхи васалламчалик кўп  хазиллашган одамни кўрмадим, аммо у кишининг  хазилларини хаммаси хақ бўлар эди. Шунингдек росулуллох саллаллоху алайхи васалламдан кўра кўпроқ табассум қиладиган одамни хам кўрмадим. Жарир ибни Абдуллох ибни Бижиллий розиаллоху анху хам айтадики: иймон келтирганимдан сўнг хар доим росулуллох саллаллоху алайхи васалламни кўрган пайтимда, у киши менга қараб кулиб табассум билан қарардилар. Анас ибни Молик розиаллоху анху хам айтадики: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хаммадан кўра шўхтаб бўлган эдилар. Шунингдек у кишини айтишича, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилган эдиларки:   [1]

«رَوِّحُوا القُلوبَ سَاعَهً بَعْدَ سَاعَهٍ»؛

Қалбларни соатма- соат шодоб қилиб тирилтириб туринглар. [2]

Шу сабабли хам Суфён Саврий рохимахуллохдан сўраган эдилар: шўхтаб бўлиб хазиллашиш айбми? У киши жавоб бердилар: йўқ, балки бу суннатдур; чунки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилган эдилар:

 «إنی لأَمْزَحُ ولا أقولُ إلاّ الحقّ»؛

Албатта мен хизиллашаман, аммо хақдан бошқа сўзни гапирмайман.  [3]

Бу ерда аллохни шариатидаги қонунга қарши бўлган хар қандай хазил нохақ хисобланади, масалан:

– Аллох таоло  ёки у зотни оятлари ё қонунлари ёки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам билан хазиллашиш. 

وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ (توبه/65)

Қасамки, агар улардан (нега сизнинг устингиздан кулганлари хақида) сўрасангиз, албатта улар:” биз фақат бахслашиб, хазиллашиб келяпмиз, холос”, дейдилар. Айтинг: ” Аллохдан, унинг оятларидан, унинг пайғамбаридан кулувчи бўлдингизми?”. 

  لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ إِن نَّعْفُ عَن طَآئِفَةٍ مِّنکُمْ نُعَذِّبْ طَآئِفَةً بِأَنَّهُمْ کَانُواْ مُجْرِمِینَ (توبه/70)

Узр айтманглар! Сизлар иймон келтирганингиздан сўнг яна куфрга қайтдингиз. Агар сизлардан бир тоифани (чин ихлос билан тавба қилганлари учун) авф қилсак, бошқа бир тоифани жиноятчи бўлганликлари боис азоблаймиз.

– Ўринсиз хазилларга бошқа бир мисол: одамларни кулдириш учун ёлғон гапириш:

  وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ بِالحَدِيثِ لِيُضْحِكَ بِهِ القَوْمَ فَيَكْذِب، وَيْلٌ  لَهُ، وَيْلٌ لَهُ.[4]

Бошқаларни кулдириш учун ёлғон гапираётган кимсага вой бўлсин; бундай шахсни холига вой бўлсин.

– Шодлик ва хурсандчиликни вужудга келтириш йўлидаги ўринсиз хазилга мисол, бошқаларни қўрқувга, вахшатга солишдур: росулуллох саллаллоху алайхи васалламнинг сахобалари тарифлаб беришларича; улар росулуллох саллаллоху алайхи васаллам билан бирга сафарда бўлишган эди. Бу кишиларни бири ухлаб қолади; бошқалар таноб олиб келиб бу кишини боғлаб қўймоқчи бўлишади; шу пайтда бу киши қўрқиб кетади. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилдилар:  

«لَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يُرَوِّعَ مُسْلِمًا»

Мусулмон киши ўзини мусулмон биродарини қўрқитиши жоиз эмас. [5]

– Баъзилар шодликни вужудга келтириш учун фойдаланадиган ўринсиз хазиллардан бири, бошқаларни масхара қилиш, уларни айбини топиш ва уларга хуник лақабларни қўйиш, ғийбат қилишдан иборат, бу мунофиқларни ва секулярзадаларни сифатларидан бўлиб мўъмин шахсни фосиқ мусулмонларни доирасига тортиб кетади, агар бу шахс тавба қилмаса золимлар жумласидан бўлиб қолади. 

بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ ۚ وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ (حجرات/11)

Мана бу ўринсиз хазиллар мусулмонларни азият бўлишларига ва ўртада кина ижод бўлишига сабаб бўлади. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат  қиладилар:

الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ وَلَا يَحْقِرُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا”   وَيُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، “بِحَسْبِ امْرِئٍ مِن الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ دَمُهُ وَمَالُهُ وَعِرْضُهُ”.[6]

“Мусулмонлар бир-бирларига биродардурлар, улардан бири бошқасига зулм қилмаслиги ё тахқирламаслиги керак, улар бир-бирларини ёлғиз ташлаб қўйишмайди, тақво мана бу ердадир –  у киши кўкракларига уч марта ишора қилдилар – бир киши  мусулмон биродарини тахқирлайдиган бўлса, уни ёмонлигига шуни ўзи кифоя қилади. Бир мусулмон кишини қони, моли, обрўси бошқа бир мусулмонга харомдур.”

Бошқаларни обрўсини сақлаш учун муқобил тарафнинг ёшини, жинсини ва хазилни андозасини хам  хисобга олиниши  лозим. Хар қандай одам билан бир хилда хазиллашиб бўлмайди. Чунки  бир хазил болаларни ё вояга етиб келаётган ёшларни ё вояга етган ёшларни дардига етиши мумкин, аммо ана бу хазил ёши катта кишиларга қилинадиган бўлса, уларни азият қилинишига ё масхара қилинишига ё обрўларини кетишига сабаб бўлиши мумкин.  Ёки бўлмасам баъзи хазиллар эркакларни дардига ейиши , аммо аёлларга тўғри келмаслиги мумкин. Шунингдек ўзимизни обрўйимизни сақлаш учун нодон ва ахмоқ кишилар ё ўзимиз танимаган кишилар билан хазиллашмаганимиз маъқул. Бир шахс Суфён ибни Уяйна рохимахуллохга айтадики: хазиллашиш ёмон ва нохуш бир ишдур. Суфён унга айтди: балки хазил суннатдур, фақат уни шахсга керакли вақтда ва керакли маконда қилиниши керак.

Ибни Умар розиаллоху анхумадан сўралди: росулуллох саллаллоху алайхи васалламни сахобалари кулишармиди? У киши жавоб бердилар: ха; уларни қалбларида иймонлари мустахкам бўлар эди.

Сахобалар кулишарди, аммо исроф қилишмасди, чунки хазилда ва кулишда,вақтни хуш ўтказишда, кўнгил очар нарсаларда исроф қилиш ва  хаддидан ошириб юборишлик хам, ўзига зарар ва зарбаларга сабаб бўлади. Агар таомланиш ва ичишда исроф қилинадиган бўлса, бу жисмга зарар келтиради, кулишда исроф қилишлик хам қалбга зарар-зиён келтиради: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладилар:   

  وَلاَ تُكْثِرِ الضَّحِكَ، فَإِنَّ كَثْرَةَالضَّحِكِ تُمِيتُ الْقَلْبَ[7]

Кўп кулманглар, зеро кўп кулиш қалбни ўлишига боис бўлади.

Умар ибни Хаттоб розиаллоху анху хам айтадики: ” кимки кўп куладиган бўлса, уни хайбати камаяди, кимки кўп хазиллашадиган бўлса енгил инсонга айланиб қолади, кимки нимани кўпайтириб юборса, ўша нарса билан машхур бўлади. ” яъни ўша нарсани ахли бўлиб қолади, масалан унга лахв ахли дейилади.

(давоми бор…….)

---

[1] طبرانی

[2] ابوداوود در مراسیل، ترمذی در شمایل

[3] طبرانی

[4] سنن ابی داود و ترمذی  

[5] سنن ابی داود و صححه  آلبانی 

[6] أخرجه أحمد (2/277 ، رقم 7713) ، ومسلم (4/1986، رقم 2564) . وأخرجه أيضًا: البيهقي (6/92، رقم 11276)

[7] أخرجه أحمد (2/310 ، رقم 8081) ، والترمذي (4/551 ، رقم 2305) ، وقال : غريب ، والبيهقى في شعب الإيمان (7/78 ، رقم 9543) .قال الألباني في \”السلسلة الصحيحة\” 2 / 637 :أخرجه الترمذي ( 2 / 50 ) و أحمد ( 2 / 310 ) و الخرائطي في \” مكارم الأخلاق \” قال الشيخ الألباني : ( حسن ) انظر حديث رقم : 100 في صحيح الجامع.

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.

(37- قیسم)

هَزِیل وَ شوُخ سوُزلَر آرقَه لِی وُجُودگَه کِیلگَن شادلِیک: 

عَبدُالله اِبنِ حارِث اِبنِ جَزء رَضِیَ الله عَنهُ اَیتَه دِی: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم چَه لِیک کوُپ هَزِللَشگَن آدَمنِی کوُرمَه دِیم، اَمّا اوُ کِیشِینِینگ هَزِیللَرِینِی هَمَّه سِی حَق بوُلَر اِیدِی. شوُنِینگدِیک رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم دَن کوُرَه کوُپراق تَبَسّوُم قِیلَه دِیگَن آدَمنِی هَم کوُرمَه دِیم. جَرِیر اِبنِ عَبدُالله اِبنِ بِجِلِّی رَضِیَ الله عَنهُ هَم اَیتَه دِیکِی: اِیمان کِیلتِیرگَه نِیمدَن سوُنگ هَر دائِم رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی کوُرگَن پَیتِیمدَه، اوُ کِیشِی مِینگَه قَرَب کوُلِیب تَبَسّوُم بِیلَن قَرَردِیلَر. اَنَس اِبنِ مالِک رَضِیَ الله عَنهُ هَم اَیتَه دِیکِی: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم هَمَّه دَن کوُرَه شوُخطَبع بوُلگَن اِیدِیلَر. شوُنِینگدِیک اوُ کِیشِینِی اَیتِیشِیچَه، رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلگَن اِیدِیلَرکِی: [1] «رَوِّحُوا القُلوبَ سَاعَهً بَعْدَ سَاعَهٍ»؛ قَلبلَرنِی ساعَتمَه – ساعَت شاداب قِیلِیب تِیرِیلتِیرِیب توُرِینگلَر.  [2]

شُو سَبَبلِی هَم سُفیان ثَورِی رَحِمَهُ الله دَن سوُرَه گَن اِیدِیلَر: شوُخطَبع بُولِیب هَزِیللَه شِیش عَیبمِی؟ اوُ کِیشِی جَواب بِیردِیلَر: یوُق، بَلکِی سُنَّتدوُر؛ چوُنکِی رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلگَن اِیدِیلَر: «إنی لأَمْزَحُ ولا أقولُ إلاّ الحقّ»؛ اَلبَتَّه مِین هَزِیللَه شَه مَن، اَمّا حَقدَن باشقَه سوُزنِی گَپِیرمَیمَن.    [3]

بُو یِیردَه اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنگَه قَرشِی بوُلگَن هَر قَندَی هَزِیل ناحَق حِسابلَه نَه  دِی، مَثَلاً:

– اَلله تَعالَی یاکِی اوُ ذاتنِی آیَتلَرِی یا قانوُنلَرِی یاکِی رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم بِیلَن هَزِیللَه شِیش.  وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ (توبه/65) قَسَمکِی، اَگَر اوُلَردَن ( نِیگَه سِیزنِینگ اوُستِینگِیزدَن کوُلگَنلَرِی حَقِیدَه) سوُرَه سَنگِیز، اَلبَتَّه اوُلَر: ” بِیز فَقَط بَحثلَه شِیب، هَزِیللَه شِیب کِیلیَپمِیز، خالاص”، دِییدِیلَر. اَیتِینگ: ” اَلله دَن، اوُنِینگ آیَتلَرِیدَن، اوُنِینگ پَیغَمبَرِیدَن کوُلوُچِی بوُلدِینگِیزمِی؟”.    لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ إِن نَّعْفُ عَن طَآئِفَةٍ مِّنکُمْ نُعَذِّبْ طَآئِفَةً بِأَنَّهُمْ کَانُواْ مُجْرِمِینَ (توبه/70) عُذر اَیتمَنگلَر! سِیزلَر اِیمان کِیلتِیرگَه نِینگِیزدَن سوُنگ یَنَه کُفرگَه قَیتدِینگِیز. اَگَر سِیزلَردَن بِیر طائِفَه نِی ( چِین اِخلاص بِیلَن تَوبَه قِیلگَنلَرِی اوُچُون) عَوف قِیلسَک، باشقَه بِیر طائِفَه نِی جِنایَتچِی بُولگَنلِیکلَرِی باعِث عَذابلَیمِیز.

– اوُرِینسِیز هَزِیللَرگَه باشقَه بِیر مِثال: آدَملَرنِی کوُلدِیرِیش اوُچُون یالغان گپِیرِیش:    وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ بِالحَدِيثِ لِيُضْحِكَ بِهِ القَوْمَ فَيَكْذِب، وَيْلٌ  لَهُ، وَيْلٌ لَهُ.[4] باشقَه لَرنِی کوُلدِیرِیش اوُچُون یالغان گَپِیرَه یاتگَن کِیمسَه گَه وای بوُلسِین؛ بوُندَی شَخصنِی  حالِیگَه وای بوُلسِین.

– شادلِیک وَ حُورسَندچِیلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرِیش یوُلِیدَگِی اوُرِینسِیز هَزِیلگَه مِثال، باشقَه لَرنِی قوُرقوُوگَه،وَحشَتگَه سالِیشدوُر: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِینگ صَحابَه لَرِی تَعرِیفلَب بِیرِیشلَرِیچَه؛ اوُلَر رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم بِیلَن بِیرگَه سَفَردَه بوُلِیشگَن اِیدِی. بوُ کِیشِیلَرنِی بِیرِی اوُحلَب قالَه دِی؛ باشقَه لَر تَناب آلِیب کِیلِیب بُو کِیشِینِی باغلَب قوُیماقچِی بوُلِیشَه دِی؛ شوُ پَیتدَه بُو کِیشِی قوُرقِیب کِیتَه دِی. رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر:   «لَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يُرَوِّعَ مُسْلِمًا» مُسُلمان کِیشِی اوُزِینِی مُسُلمان بِرادَرِینِی قوُرقِیتِیشِی جائِز اِیمَس. [5]

– بَعضِیلَر شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرِیش اوُچُون فایدَه لَه نَه دِیگَن اوُرِینسِیز هَزِیللَردَن  بِیرِی، باشقَه لَرنِی مَسخَرَه قِیلِیش، اوُلَرنِی عَیبِینِی تاپِیش وَ اوُلَرگَه خوُنِیک لَقَبلَرنِی قوُیِیش، غِیبَت قِیلِیشدَن عِبارَت، بُو مُنافِقلَرنِی وَ سِکوُلارزَدَه لَرنِی صِیفَتلَرِیدَن بوُلِیب مُؤمِن شَخصنِی فاسِق مُسُلمانلَرنِی دائِرَه سِیگَه تارتِیب کِیتَه دِی، اَگَر بُو شَخص تَوبَه قِیلمَسَه ظالِملَر جُملَه سِیدَن بوُلِیب قالَه دِی.   بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ ۚ وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ (حجرات/11)

مَنَه بُو اوُرِینسِیز هَزِیللَر مُسُلمانلَرنِی اَذِیَت بوُلِیشلَرِیگَه وَ اوُرتَه دَه کِینَه اِیجاد بوُلِیشِیگَه سَبَب بوُلَه دِی.رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:   الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ وَلَا يَحْقِرُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا”   وَيُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، “بِحَسْبِ امْرِئٍ مِن الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ دَمُهُ وَمَالُهُ وَعِرْضُهُ”.[6]  “مُسُلمانلَر بِیر- بِیرلَرِیگَه بِرادَرلَردوُرلَر، اوُلَردَن بِیرِی باشقَه سِیگَه ظُلم قِیلمَسلِیگِی یا تَخقِیرلَه مَسلِیگِی کِیرَک، اوُلَر بِیر- بِیرلَرِینِی یالغِیز تَشلَب قوُیِیشمَیدِی، تَقوا مَنَه بُو یِیردَه دِیر- اوُ کِیشِی کوُکرَکلَرِیگَه اوُچ مَرتَه اِیشارَه قِیلدِیلَر – بِیر کِیشِی مُسُلمان بِرادَرِینِی تَخقِیرلَیدِیگَن بوُلسَه، اوُنِی یامانلِیگِیگَه شوُنِی اوُزِی کِفایَه قِیلَه دِی. بِیر مُسُلمان کِیشِینِی قانِی، مالِی، آبرُوسِی باشقَه بِیر مُسُلمانگَه حَرامدوُر.”

باشقَه لَرنِی آبرُوسِینِی سَقلَش اوُچوُن مُقابِل تَرَفنِینگ یاشِینِی، جِنسِینِی وَ هَزِیلنِی اَندازَه سِینِی هَم حِسابگَه آلِینِیشِی لازِم. هَر قَندَی آدَم بِیلَن بِیر هِیلدَه هَزِیللَه شِیب بوُلمَیدِی. چوُنکِی بِیر هَزِیل بالَه لَرنِی یا وایَه گَه یِیتِیب کِیلَه یاتگَن یاشلَرنِی یا وایَه گَه یِیتگَن یاشلَرنِی دَردِیگَه یِیتِیشِی موُمکِین، اَمّا اَنَه بُو هَزِیل یاشِی کَتتَه کِیشِیلَرگَه قِیلِینَه دِیگَن بوُلسَه، اوُلَرنِی اَذِیَت قِیلِینِیشِیگَه یا مَسخَرَه قِیلِینِیشِیگَه یا آبرُولَرِینِی کِیتِیشِیگَه سَبَب بوُلِیشِی موُمکِین. یاکِی بوُلمَسَم بَعضِی هَزِیللَر اِیرکَکلَرنِی دَردِیگَه یِییِیشِی، اَمّا عَیاللَرگَه توُغرِی کِیلمَسلِیگِی موُمکِین.

شوُنِینگدِیک اوُزِیمِیزنِی آبرُو یِیمِیزنِی سَقلَش اوُچُون نادان وَ اَخماق کِیشِیلَر یا اوُزِیمِیز تَنِیمَه گَن کِیشِیلَر بِیلَن هَزِیللَشمَه گَه نِیمِیز مَعقوُل. بِیر شَخص سُفیان اِبنِ عُیَینَه رَحِمَهُ الله گَه اَیتَه دِیکِی: هَزِیللَه شِیش یامان وَ ناخوُش بِیر اِیشدوُر. سُفیان اوُنگَه اَیتدِیکِی: بَلکِی هَزِیل سُنَّتدوُر، فَقَط اوُنِی شَخصگَه کِیرَکلِی وَقتدَه وَ کِیرَکلِی مَکاندَه قِیلِینِیشِی کِیرَک.

اِبنِ عُمَر رَضِیَ الله عَنهُمادَن سوُرَلدِی: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی صَحابَه لَرِی کوُلِیشَرمِیدِی؟ اوُ کِیشِی جَواب بِیردِیلَر: حَه، اوُلَرنِی قَلبلَرِیدَه اِیمانلَرِی مُستَحکَم بوُلَر اِیدِی.

  صَحابَه لَر کوُلِیشَردِی، اَمّا اِصراف قِیلِیشمَسدِی، چُونکِی هَزِیلدَه وَ کوُلِیشدَه،وَقتنِی خوُش اوُتکَه زِیشدَه، کوُنگِیل آچَر نَرسَه لَردَه اِصراف قِیلِیش وَ حَددِیدَن آشِیرِیب یوُبارِیشلِیک هَم، اوُزِیگَه ضَرَر وَ ضَربَه لَرگَه سَبَب بوُلَه دِی. اَگَر طَعاملَه نِیش وَ اِیچِیشدَه اِصراف قِیلِینَه دِیگَن بوُلسَه، بُو جِسمگَه ضَرَر کِیلتِیرَه دِی، کوُلِیشدَه اِصراف قِیلِیشلِیک هَم قَلبگَه ضَرَر- زِیان کِیلتِیرَه دِی: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:   وَلاَ تُكْثِرِ الضَّحِكَ، فَإِنَّ كَثْرَةَالضَّحِكِ تُمِيتُ الْقَلْبَ[7]  کوُپ کوُلمَنگلَر، زِیرا کوُپ کوُلِیش قَلبنِی اوُلِیشِیگَه باعِث بوُلَه دِی.

عُمَر اِبنِ خَطّاب رَضِیَ الله عَنهُ هَم اَیتَه دِیکِی: “کِیمکِی کوُپ کوُلَه دِیگَن بُولسَه، اوُنِی هَیبَتِی کَمَیَه دِی، کِیمکِی کوُپ هَزِیللَه شَه دِیگَن بوُلسَه یِینگِیل اِنسانگَه اَیلَه نِیب قالَه دِی، کِیمکِی نِیمَه نِی کوُپَیتِیرِیب یوُبارسَه، اوُشَه نَرسَه بِیلَن مَشهُور بوُلَه دِی.” یَعنِی اوُشَه نَرسَه نِی اَهلِی بوُلِیب قالَه دِی، مَثَلاً اوُنگَه لَهو اَهلِی دِییِیلَه دِی.

(دوامی بار…….)

---

[1] طبرانی

[2] ابوداوود در مراسیل، ترمذی در شمایل

[3] طبرانی

[4] سنن ابی داود و ترمذی  

[5] سنن ابی داود و صححه  آلبانی 

[6] أخرجه أحمد (2/277 ، رقم 7713) ، ومسلم (4/1986، رقم 2564) . وأخرجه أيضًا: البيهقي (6/92، رقم 11276)

[7] أخرجه أحمد (2/310 ، رقم 8081) ، والترمذي (4/551 ، رقم 2305) ، وقال : غريب ، والبيهقى في شعب الإيمان (7/78 ، رقم 9543) .قال الألباني في \”السلسلة الصحيحة\” 2 / 637 :أخرجه الترمذي ( 2 / 50 ) و أحمد ( 2 / 310 ) و الخرائطي في \” مكارم الأخلاق \” قال الشيخ الألباني : ( حسن ) انظر حديث رقم : 100 في صحيح الجامع.

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله

(37- قسمت)

شادی ناشی از مزاح و شوخی کلامی :

عبدالله‌بن حارث‌بن جَزْء رضی‌الله عنه می گوید: هیچ کسی را ندیده ام که به اندازه ی رسول الله صلی الله علیه وسلم مزاح و شوخی کرده باشد اما مزاح و شوخیهای او همه حق بود، همچنین هیچ کسی را ندیده ام که بیشتر از رسول الله صلی الله علیه وسلم تبسم کرده باشد. جریر بن عبدالله الْبِجِلّی رضی‌الله عنه هم می گوید: بعد از آنکه ایمان آوردم هر وقت با رسول الله صلی الله علیه وسلم ملاقات می کردم در روی من می خندید . انس بن مالک رضی الله عنه هم می گوید: رسول الله  صلى الله علیه وسلم از همه بذله‌گوتر بود.[1] همچنین می گوید که رسول خدا صلى الله علیه وسلم فرمود: «رَوِّحُوا القُلوبَ سَاعَهً بَعْدَ سَاعَهٍ»؛ دل‌ها را ساعت به ساعت شاداب و سرزنده سازید.[2]به همین دلیل است از سفیان الثَّوري رحمه الله پرسیدند: آیا مزاح و شوخی عیب است؟ گفت: نه، بلکه سنت است؛ چون رسول خدا صلى الله علیه وسلم فرمود: «إنی لأَمْزَحُ ولا أقولُ إلاّ الحقّ»؛ همانا من شوخی می‌کنم، اما جز حق سخنی نمی‌گویم. [3]

در اینجا هر شوخی و مزاحی که بر خلاف قانون شریعت الله باشد ناحق است، مثل :

• شوخی کردن به الله تعالی یا یکی از آیات یا قوانینش یا شوخی کردن به رسول الله صلی الله علیه وسلم . ‏ وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ (توبه/65) اگر از آنان بازخواست کنی، می‌گویند:  بازی و شوخی می‌کردیم . بگو : آیا به خدا و آیات او و پیغمبرش می‌توان بازی و شوخی کرد؟! لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ إِن نَّعْفُ عَن طَآئِفَةٍ مِّنکُمْ نُعَذِّبْ طَآئِفَةً بِأَنَّهُمْ کَانُواْ مُجْرِمِینَ (توبه/70) عذرخواهی نکنید . شما پس از ایمان‌آوردن، کافر شده‌اید. اگر هم برخی از شما را (به سبب توبه مجدّد و انجام کارهای شایسته) ببخشیم، برخی دیگر را نمی‌بخشیم. زیرا آنان به جرم خود ادامه می‌دهند .‏
• شوخی نابجای دیگر مثل: دروغ گفتن برای خندان مردم : وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ بِالحَدِيثِ لِيُضْحِكَ بِهِ القَوْمَ فَيَكْذِب، وَيْلٌ  لَهُ، وَيْلٌ لَهُ.[4]وای بر کسی که به دروغ صحبت می کند برای اینکه دیگران را بخنداند؛ وای بر چنین شخصی
•   شوخی نابجای دیگربرای تولید شادی این است که ایجاد رعب و ترس و وحشت در دیگران کند : صحابه ی رسول الله صلی الله علیه و سلم تعریف می کنند؛ با رسول الله صلی الله علیه و سلم هم سفر بودند. یکی از افراد خوابش برد؛ دیگران رفتند بندی را آوردند و خواستند که با آن وی را ببندند؛ در این هنگام آن شخص از ترس پرید. رسول الله صلی الله علیه و سلم فرمودند: «لَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يُرَوِّعَ مُسْلِمًا» جایز نیست مسلمان برادر مسلمانش را بترساند [5]
• شوخی نابجای دیگری که بعضی ها برای تولید شادی ازآن استفاده می کنند مسخره کردن دیگران و عیب جوئی و دادن لقبهای زشت و غیبت است که از صفات منافقین و سکولار زده هاست و شخص مومن را به دایره ی مسلمین فاسق می کشاند که اگر توبه نکند جزو ظالمین است.   بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ ۚ وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ (حجرات/11)

این شوخی های نابجا باعث اذیت مسلمین و ایجاد  کینه می شود . رسول الله صلی الله علیه وسلم می فرماید: الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ وَلَا يَحْقِرُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا” وَيُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، “بِحَسْبِ امْرِئٍ مِن الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ دَمُهُ وَمَالُهُ وَعِرْضُهُ”.[6] مسلمانان برادر همدیگراند و نباید یکی از آنان دیگری را مورد ظلم، و تحقیر قرار دهد و یکدیگر را تنها نمی گذارند، تقوا اینجاست ـ به سینه شان سه بار اشاره کردند ـ  برای بدی انسان همین قدر کافی است که برادر مسلمانش را تحقیر کند. خون، مال و عِرض و آبروی هر مسلمانی بر مسلمان دیگر حرام است.

بری حفظ آبروی دیگران لازم است اندازه شوخی و سن و جنسیت طرف مقابل را در نظر بگیرند . و نمیشود با هر کس یک شوخی را انجام داد. چون ممکن است شوخی به درد بچه ها یا نوجوانان و جوانان بخورد اما همین شوخی با یک بزرگسال یا کهنسال مایه ی اذیت و تمسخر و آبروریزی بشود . یا یک شوخی ممکن است به درد مردها بخورد اما برای زنها نه. همچنین برای  حفظ آبروی خودمان لازم است با نادانها و احمقها و کسانی که شناختی ازآنها نداریم شوخی نکنیم .  اینجاست که شخصی به سفیان بن عیینه رحمه الله گفت: شوخی کار ناپسندیده و نا خوشایندی است .سفیان به او می گوید : بلکه شوخی سنت است اما نسبت به فردی که در وقت و مکانش آن را انجام دهد.

از ابن عمر رضی الله عنهما پرسیدند: آیا صحابه ی رسول الله صلی الله علیه و سلم می خندیدند؟ ایشان جواب داد: بله؛ و ایمان در قلب هایشان مثل کوه محکم و استوار بود.

صحابه می خندیدند اما اسراف نمی کردند، چون اسراف و زیاده روی کردن در شوخی و خندیدن و تفریحات و وقت کشی ها هم مثل تمام اسرافها صدمات خاص خودش را دارد، اگر اسراف در غذا خوردن و نوشیدین باعث صدمه زدن به جسم می شود، اسراف در خندیدن هم باعث صدمه زدن به قلب می شود:رسول الله صلی الله علیه و سلم می فرمایند: وَلاَ تُكْثِرِ الضَّحِكَ، فَإِنَّ كَثْرَةَالضَّحِكِ تُمِيتُ الْقَلْبَ[7]  زیاد نخندید زیرا زیاد خندیدن باعث مردن قلب می شود.

عمر بن خطاب رضی الله عنه هم می گوید:” کسی که زیاد می خندد از هیبتش کاسته می شود، و کسی که زیاد شوخی می کند به فرد سبکی تبدیل می شود، و هر کس در چیزی زیاده روی کند به همان چیز معروف می گردد . ” یعنی اهل آن می شود، مثلا به او می گوییم اهل لهو  

(ادامه دارد……..)

---

[1] طبرانی

[2] ابوداوود در مراسیل، ترمذی در شمایل

[3] طبرانی

[4] سنن ابی داود و ترمذی  

[5] سنن ابی داود و صححه  آلبانی 

[6] أخرجه أحمد (2/277 ، رقم 7713) ، ومسلم (4/1986، رقم 2564) . وأخرجه أيضًا: البيهقي (6/92، رقم 11276)

[7] أخرجه أحمد (2/310 ، رقم 8081) ، والترمذي (4/551 ، رقم 2305) ، وقال : غريب ، والبيهقى في شعب الإيمان (7/78 ، رقم 9543) .قال الألباني في \”السلسلة الصحيحة\” 2 / 637 :أخرجه الترمذي ( 2 / 50 ) و أحمد ( 2 / 310 ) و الخرائطي في \” مكارم الأخلاق \” قال الشيخ الألباني : ( حسن ) انظر حديث رقم : 100 في صحيح الجامع.

Рахбарият дар дорул ислом.

Шайхул мужохид: Абу Хамза мухожир хўромий хафизахуллох

(2- қисмат)

ذَلِکُمُ اللَّهُ رَبِّی عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ

Чанин довари, худо астки парвардигори ман аст ва ман баду пушт мебандам,

 وَإِلَیْهِ أُنِیبُ» (شوری/10).

Ва ба ( қонуни шариати) у мурожаъа мекунам.

 Дар ин сурат се шарт ( мўъмин будан+ хукм кардан ва хокимият бар асоси қонуни шариати аллох+ додгох жихати қазоватки фақат қуръон ва суннат бошад) аз хам жудо шудани нестанд, ва касики бихохад еки аз ин се шартро жудо кунад аз у пазирофта намешавад, чун дасткорий  кардан дар шурути астки аллох таоло барои рахбарият қарор дода аст.

Агар бар асари таблиғоти уламойи суъ дарборий ва дағалбозий ва адохо ва далғак бозийхойи шибхи исломийи тоғутхойики бар асоси еки аз мазохиби дини секуляризм бар муслимин хокимият мекунанд барои шахс шак ва шубхайи дар кофар будани ин тоғутхо вужуд дошта бошад, аммо хеч мусалмони шак надорадки шурути дувум ва севум дар ин тоғутхо вужуд надорад. Чун на бар асоси қуръон ва суннат хукм мекунанд ва на  дар хенгоми мушкилот ба қазовати додгохи ислом яъни қуръон ва суннат мурожаъа мекунанд, балки хам возих ва ошкоро иддаойи секуляризм ва демокрасий доранд ва бар асоси қавонини  секуляристий хукм мекунанд  ва хам дар хенгоми мушкилот  ба хамин қавонин ва демокрасийи секуляристий ва арбобони тоғути секуляри жахоний ва мантақаийки доранд мурожаъа мекунанд.

Дар хамин ибтидойи амр хар мусалмони огохи мутаважжих мешавадки сарзамини тахти хокимияти инхо ” дорул ислом” нест, чун манот ва меъёр ва маллоки ” дорул ислом” будан сарзамини ” қонун ва хукм” астки ошкоро тавассути ин тоғутхо ” қонун ва хукми” шариати аллох кинор зада шуда ва ” қонун ва хукми” секуляристий хоким шуда аст.

Дастайи аз ин дажжолони дарборий, касони хастандки пушти сари муллойи бечорайи масжидики ба назаришон доройи ақоиди суфиёна аст ё вобаста ба фалон жамоат ва жараёни исломий аст намоз намехонанд ва ба имомати у дар масжид эътироф намекунанд, аммо ба рахбарияти ек тоғути секуляр бар жомеъа эътироф мекунанд, ва ин тоғути секулярро валийи амр ва имоми худишон медонанд, ва бо хар мусалмони шариатгаройики мухолифи ин валийи амр ва рахбаришон бошад душманий ва мухолифат мекунанд.

Ин уламоёни дарборий валийи амрро танхо аз лахози луғавий ба маънийи ” сохиби хукм” баррасий мекунанд ва ба он се шарти аллох таоло хеч ишорайи надоранд, мисли касоники салотро танхо аз лахози луғавий ба маънийи “дуо” баррасий карданд ва аз нигохи шаръий ба он нигох накарданд ва ба хамин содагий иқомайи намоз ба ин сабки муслиминро тарк карданд.

Ин муллохойи дарборий ба мардум чанин мефахмонандки ” сохиби хукм” яъни валийи амр ва  бояд аз вай итоат шавад, холо мухим нест ин сохиби хукм кофари бошадки бар асоси қавонини куфрий хукм мекунад; мухим ин астки ” сохиби хукм” аст. Ин яъни китмони оёт ва шурути аллох ва тахрифи мабонийи шариати аллох ба нафъи тавоғит .

-Дар ин нигариши фосид агар кофари мисли режими сехюнистий сарзамини муслиминро ишғол кард ва ахкоми хосси худишро бар муслимин тахмил кард ” сохиби хукм” аст ва бояд аз чанин сохиби амри итоат шавад хамчунонки иддайи хамин корро мекунанд ва хатто дар артеши режими ишғолгари фаластин гордонхойи мусаллах ташкил доданд ва хатто намоз хам мехонанд ва борхо амсоли судайс гуфтандки қуддус масалайи дохилийи режими сехюнистий аст ва рабти ба дигарон  надорад.

-Дар ин нигариши фосид ишғолгарони коммунисти чиний ( хитой) дар Туркистони шарқий ва ғейрих ” сохиби хукм” ва валийи амр хастанд хар чанд куффори бошандки ба хукми куфрий хокимият кунанд.

-Дар ин нигариши фосид тамоми тоғутхойи жахон валийи амр хастанд ва бояд аз онхо итоат шавад хатто агар мужрийи қавонини шариати аллох набошанд модомики ижоза медиханд намоз бихонем ва масжид ва азон вужуд дорад кофий аст!

(идома  дорад……..)

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(36- қисм)

          Хар қандай суратда хам хеч қайси бир ахли суннатдаги олим рақсга тушишни харом қилган эмас, энди у мубох бўладими ё макрух бўладими, рақсга тушишликни ўзи харом эмас, уни харом эканлигига далил хам мавжуд эмас, балки бу ерда уни мубох ё макрух даражасида ушлаб туришлик ё харом қилиб олишлик, шахсларнинг қилаётган амалига боғлиқ нарса.

Масалан жисмоний машқ қилишликни ўзи мубох нарса, энди бир киши буни фахрланиш учун қилади ёки кучли бўлиш учун килади ё ўғирлик қилиш ё одамларни номусини азият қилиш учун қилади,  мана бу ерга келиб аслий хукми мубох бўлган жисмоний машқларнинг хукми ўзгаради ва шахснинг   қилган амалига қараб мана бу жисмоний машқ сабабли шахс  гунохга дучор  бўлади,  аммо агар бир киши худди шу  жисмоний машқни одамларга янада кўпроқ  яхшилик қилишга ёрдам бериши учун эъдод қилса ё баданини қувватлантирса, ёки аллохни йўлида жиход қилишга ўзини тайёрласа, уни иши мубох хисобланади ва мукофот ва ажр олишига  сабаб бўлади  

« لاَ يَتِمُّ الْوَاجِبُ إِلاَّ بِهِ؛ فَهُوَ وَاجِبٌ»

Қоидаси бу ерда ўзини кўрсатади ва ана бу жисмоний машқ вожиб бир нарсага хизмат қилгани сабабли вожибга айланади.

Хозиргача фақирликдан ва очликдан нажот топиб фаровонликка етишгунга қадар ва қўрқувдан,нотинчликдан нажот топиб амниятни қўлга киритгунга қадар, шахс ва жамиятни шод қилса бўладиган юзлаб ўринлар мавжуд эканини жуда яхши тушуниб етдик, таълим оладиган ва иш ўрганадиган ўринларни мухайё қилишлик ва ………. мана булар хаётдаги ижобий қирралар  бўлиб, қалбни шод ва хурсанд қилиш, уни қувватлантириш қобилиятига эга, у  ички саломатлик абзорларидан бири сифатида хам ўзини вазифасини бажара олади ва хам қалбни қувватлантириш, кучга тўлдириш орқали шахсларнинг фаолиятини, ихтиро қилиш қобилиятини кўпайтиришга ва одамларнинг ижтимоъий алоқаларини соғломроқ қилишга ва уларни хаётга ва келажакка нисбатан яхши назар билан қарашларига ва инсонларнинг ички саломатлигига ёрдам беради, бу яъни дунёвий ва ухровий мақсадларни қўлга киритиш йўлидаги қудратманд харакатлар учун шодлик ва хурсандчиликни вужудга келтириш демакдир; лекин нима учун бутун жахон кофирлари, мунофиқлар, муртадлар, махаллий булғанган секулярзадалар жамиятдаги умум шахсларни орасидаги кўп сонли ва асосий шодлик келтирувчи мана бу қирраларга эътибор қаратишни ўрнига, ғайри шаръий қирраларга махсусан жинсий ношаръий масалаларга, рақсга, таронага диққатларини қаратишган, бўлиб хам булар ғайри шаръий, ўткинчи, бардавом бўлмаган нарсалар хисобланади, хатто бу ишлар бир қандайдир  тушкинликка  ва қалбни янада кўпроқ ифлосланишига ва нигилизмни ижод бўлишига ва…………боис бўлади, ва нихоят шайтонпарастликни ва секуляризмни мактабларига олиб бормайдими?       

Агарчи тарона ё гуроний, рақс, пойкуби шодликни ижод қилиш учун бир абзор хисобланса хам, лекин шодлик фақат гуронийдан, рақсдан , пойкубидан иборат дегани эмас. Аммо нима учун умумий ахборот воситаларида махсусан кофирлар, махаллий муртадлар, мунофиқлар ва секулярзадаларга тегишли спутник каналларида таронага,рақсга нихоятда кўп ахамият берилади? Чунки мана бу иккови мусулмонлар томонидан ихмол қилинган, кўрмасликка олинган, шайтон эса ўзини ёронларини канали орқали инсонларнинг эхтиёжи деб саналган бўшлиқни тўлдирмоқчи ва ўзини қўл остидаги муридларини ёрдами билан мана бу бурчакка энг кўп кучини марказлаштирган ва……..

Шундай бўлгач шайтонни макрини ботил қилинглар, у жуда хам заиф, шайтон мана бу канал орқали ўзининг фосид ақидасини,ишончини жамиятга сингдиришига йўл қўйманглар, мана бу икки ўринни устида бир неча ўн йилликдан буён кам ишланди, ўртада бўшлиқ вужудга келган, шунинг учун тезроқ харакат қилинглар ва миллатимизнинг исломий тарихидан фойдаланган холда, ўзингизнинг миллатингизни орасида мана бу шодлик абзорини  қандай қилиб маданиятлаштиришни қайтадан ўрганинглар,  шу равиш билан душманга ўзингизни халок қилувчи зарбангизни беринглар, чунки бу душман ана бу икки канал орқали ўзининг маданий,ақидавий, бузғунчи хамласини бошлаган ва улар миллиярдлаб доллор сарфлаш орқали американинг, исроилнинг, россиянинг ва бутун жахондаги бошқа кофирларнинг ана ўшанча спутник каналларини йўлга қўйишган, улар тарона ва гуроний,рақс ва халпаркийни воситасида булғанган ақидалар, рафторлар, намуналарни тўғридан- тўғри аралаштириб ташлаш орқали аллохни шариатидаги қонунни ва мусулмонларнинг иймонини нишонга олишган.

Сен хушёр бўл, агар сен хушёр бўладиган бўлсанг уларни қилаётган макр ва сехрлари хеч нарса эмас, бундан хотиржам бўлсанг хам бўлади, чунки аллох таоло уларнинг раислари хақида мархамат қиладики:   

إِنَّ کَیْدَ الشَّیْطَانِ کَانَ ضَعِیفاً ‏(نساء/76)

Шубхасиз шайтонни найранги хамиша заиф бўлган.

(давоми бор…….)

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.

(36- قیسم)

هَر قَندَی صُورَتدَه هَم هِیچ قَیسِی بِیر اَهلِی سُنَّتدَگِی عالِم رَقصگَه توُشِیشنِی حَرام قِیلگَن اِیمَس، اِیندِی اوُ مُباه بوُلَه دِیمِی یا مَکرُوه بوُلَه دِیمِی، رَقصگَه توُشِیشلِیکنِی اوُزِی حَرام اِیمَس، اوُنِی حَرام اِیکَنلِیگِیگَه دَلِیل هَم مَوجُود اِیمَس، بَلکِی بُو یِیردَه اوُنِی مُباه یا مَکرُوه  دَرَجَه سِیدَه اوُشلَب توُرِیشلِیک یا حَرام قِیلِیب آلِیشلِیک، شَخصلَرنِینگ قِیلَه یاتگَن عَمَلِیگَه باغلِیق نَرسَه.

مَثَلاً جِسمانِی مَشق قِیلِیشلِیکنِی اوُزِی مُباه نَرسَه، اِیندِی بِیر کِیشِی بوُنِی فَحرلَه نِیش اوُچُون قِیلَه دِی یاکِی کوُچلِی بوُلِیش اوُچُون قِیلَه دِی یا اوُغِیرلِیک قِیلِیش یا آدَملَرنِی نامُوسِینِی اَذِیَت قِیلِیش اوُچُون قِیلَه دِی، مَنَه بُو یِیرگَه کِیلِیب اَصلِی حُکمِی مُباه بوُلگَن جِسمانِی مَشقلَرنِینگ حُکمِی اوُزگَه رَه دِی وَ شَخصنِینگ قِیلگَن عَمَلِیگَه قَرَب مَنَه بُو جِسمانِی مَشق سَبَبلِی شَخص گوُناهگَه دوُچار بُولَه دِی، اَمّا اَگَر بِیر کِیشِی حوُددِی شوُ جِسمانِی مَشقنِی آدَملَرگَه یَنَدَه کوُپراق یَحشِیلِیک قِیلِیشگَه یاردَم بِیرِیشِی اوُچُون اِعداد قِیلسَه یا بَدَنِینِی قُوَّتلَنتِیرسَه یاکِی اَلله نِی یوُلِیدَه جِهاد قِیلِیشگَه اوُزِینِی تَیّارلَسَه، اوُنِی اِیشِی  مُباه حِسابلَه نَه دِی وَ مُکافات وَ اَجر آلِیشِیگَه سَبَب بوُلَه دِی. « لاَ يَتِمُّ الْوَاجِبُ إِلاَّ بِهِ؛ فَهُوَ وَاجِبٌ» قائِدَه سِی بُو یِیردَه اوُزِینِی کوُرسَه تَه دِی وَ اَنَه بُو جِسمانِی مَشق واجِب بِیر نَرسَه گَه حِذمَت قِیلگَه نِی سَبَبلِی واجِبگَه اَیلَه نَه دِی.

حاضِرگَه چَه فَقِیرلِیکدَن وَ آچلِیکدَن نَجات تاپِیب فَراوانلِیککَه یِیتِیشگوُنگَه قَدَر وَ قوُرقوُودَن، ناتِینچلِیکدَن نَجات تاپِیب اَمنِیَتنِی قوُلگَه کِیرِیتگوُنگَه قَدَر، شَخص وَ جَمِیعیَتنِی شاد قِیلسَه بوُلَه دِیگَن یوُزلَب اوُرِینلَر مَوجُود اِیکَه نِینِی جُودَه یَحشِی توُشوُنِیب یِیتدِیک، تَعلِیم آلَه دِیگَن وَ اِیش اوُرگَه نَه دِیگَن اوُرِینلَرنِی مُهَیّا قِیلِیشلِیک وَ …… مَنَه بوُلَر حَیاتدَگِی اِجابِی قِیررَه لَر بوُلِیب، قَلبنِی شاد  وَ حوُرسَند قِیلِیش، اوُنِی قُوَّتلَنتِیرِیش قابِلِیَتِیگَه اِیگَه، اوُ اِیچکِی سَلامَتلِیک اَبزارلَرِیدَن بِیرِی صِیفَتِیدَه هَم اوُزِینِی وَظِیفَه سِینِی بَجَرَه آلَه دِی وَ هَم قَلبنِی قُوَّتلَنتِیرِیش، کوُچگَه توُلدِیرِیش آرقَه لِی شَخصلَرنِینگ فَعالِیَتِینِی، اِیختِرا قِیلِیش قابِلِیَتِینِی کوُپَیتِیرِیشگَه وَ آدَملَرنِینگ اِجتِمائِی عَلاقَه لَرِینِی ساغلامراق قِیلِیشگَه وَ اوُلَرنِی حَیاتگَه وَ کِیلَجَککَه نِسبَتاً یَحشِی نَظَر بِیلَن قَرَشلَرِیگَه  وَ اِنسانلَرنِینگ اِیچکِی سَلامَتلِیگِیگَه یاردَم بِیرَه دِی. بُو یَعنِی دُنیاوِی وَ اُخراوِی مَقصَدلَرنِی قوُلگَه کِیرِیتِیش یوُلِیدَگِی قُدرَتمَند حَرَکَتلَر اوُچوُن شادلِیک وَ حوُرسَندچِیلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرِیش دِیمَکدِیر؛ لِیکِن نِیمَه اوُچُون بوُتوُن جَهان کافِرلَرِی،مُنافِقلَر،مُرتَدلَر، مَحَلِّی بوُلغَنگَن سِکوُلارزَدَه لَر جَمِیعیَتدَگِی عُمُوم شَخصلَرنِی آرَه سِیدَگِی کوُپ سانلِی وَ اَساسِی شادلِیک کِیلتِیرُوچِی مَنَه بُو قِیررَه لَرگَه اِعتِبار قَرَه تِیشنِی اوُرنِیگَه، غَیرِی شَرعِی قِیررَه لَرگَه مَخصُوصاً جِنسِی ناشَرعِی مَسَلَه لَرگَه، رَقصگَه، تَرانَه گَه دِققَتلَرِینِی قَرَتِیشگَن، بُولِیب هَم بوُلَر غَیرِی شَرعِی، اوُتکِینچِی،بَردَوام بوُلمَه گَن نَرسَه لَر حِسابلَه نَه دِی، حَتَّی بُو اِیشلَر بِیر قَندَیدِیر توُشکِینلِیککَه وَ قَلبنِی یَنَدَه کوُپراق اِفلاصلَه نِیشِیگَه وَ نِیگِیلِیزمنِی اِیجاد بوُلِیشِیگَه وَ…….باعِث بوُلَه دِی وَ نِهایَت شَیطاتپَرَستلِیکنِی وَ سِکوُلارِیزم مَکبَتلَرِیگَه آلِیب بارمَیدِیمِی؟

اَگَرچِی تَرانَه یا گوُرانِی،رَقص، پایکوُبِی شادلِیکنِی اِیجاد قِیلِیش اوُچُون بِیر اَبزار حِسابلَنسَه هَم، لِیکِن شادلِیک فَقَط گوُرانِیدَن،رَقصدَن، پایکوُبِیدَن عِبارَت دِیگَه نِی اِیمَس. اَمّا نِیمَه اوُچُون عُمُومِی اَخبارات واسِیطَه لَرِیدَه مَخصُوصاً کافِرلَر، مَحَلِّی مُرتَدلَر،مُنافِقلَر وَ سِکوُلارزَدَه لَرگَه تِیگِیشلِی سپُوتنِیک کَنَللَرِیدَه تَرانَه گَه، رَقصگَه نِهایَتدَه  کوُپ اَهَمِیَت بِیرِیلَه دِی؟ چوُنکِی مَنَه بُو اِیککاوِی مُسُلمانلَر تامانِیدَن اِهمال قِیلِینگَن، کوُرمَسلِیککَه آلِینگَن، شَیطان اِیسَه اوُزِینِی یارانلَرِینِی کَنَلِی آرقَه لِی اِنسانلَرنِینگ اِیختِیاجِی دِیب سَنَلگَن بوُشلِیقنِی توُلدِیرماقچِی وَ اوُزِینِی قوُل آستِیدَگِی مُورِیدلَرِینِی یاردَمِی بِیلَن مَنَه بُو بوُرچَککَه اِینگ کوُپ کوُچِینِی مَرکَزلَشتِیرگَن وَ …………

شُوندَی بوُلگَچ شَیطاننِی مَکرِینِی باطِل قِیلِینگلَر، اوُ جُودَه هَم ضَعِیف، شَیطان مَنَه بُو کَنَل آرقَه لِی اوُزِینِینگ فاسِد عَقِیدَه سِینِی، اِیشانچِینِی جَمِیعیَتگَه سِینگدِیرِیشِیگَه یوُل قوُیمَنگلَر، مَنَه بُو اِیککِی اوُرِیننِی اوُستِیدَه بِیر نِیچَه اوُن یِیللِیکدَن بوُیان کَم اِیشلَندِی، اوُرتَه دَه بوُشلِیق وُجُودگَه کِیلگَن، شوُنِینگ اوُچُون تِیزراق حَرَکَت قِیلِینگلَر وَ مِللَتِیمِیزنِینگ اِسلامِی تَرِیخِیدَن فایدَه لَنگَن حالدَه، اوُزِینگِیزنِینگ مِللَتِینگِیزنِی آرَه سِیدَه مَنَه بوُ شادلِیک اَبزارِینِی قَندَی قِیلِیب مَدَنِیَتلَشتِیرِیشنِی قَیتَه دَن اوُرگَه نِینگلَر، شُو رَوِیش بِیلَن دُشمَنگَه اوُزِینگِیزنِی هَلاک قِیلوُوچِی ضَربَنگِیزنِی بِیرِینگلَر، چوُنکِی بُو دُشمَن اَنَه بُو اِیککِی کَنَل آرقَه لِی اوُزِینِینگ مَدَنِی، عَقِیدَه وِی، بوُزغوُنچِی حَملَه سِینِی باشلَه گَن  وَ اوُلَر مِللِیَردلَب دالّار صَرفلَش آرقَه لِی اَمِیرِکَه نِینگ،اِسرائِلنِینگ،راسِّیَه نِینگ وَ بوُتُون جَهاندَگِی باشقَه کافِرلَرنِینگ اَنَه اوُشَنچَه سپوُتنِیک کَنَللَرِینِی یوُلگَه قوُیِیشگَن، اوُلَر تَرانَه وَ گوُرانِی،رَقص وَ هَلپَرکِینِی واسِیطَه سِیدَه بوُلغَنگَن عَقِیدَه لَر، رَفتارلَر،نَمُونَه لَرنِی توُغرِیدَن- توُغرِی اَرَلَشتِیرِیب تَشلَش آرقَه لِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُننِی وَ مُسُلمانلَرنِینگ اِیمانِینِی نِشانگَه آلِیشگَن.

سِین خوُشیار بوُل، اَگَر سِین خوُشیار بوُلَه دِیگَن بوُلسَنگ اوُلَرنِی قِیلَه یاتگَن مَکر وَ سِخرلَرِی هِیچ نَرسَه اِیمَس، بوُندَن خاطِرجَمع بوُلسَنگ هَم بوُلَه دِی، چوُنکِی اَلله تَعالَی اوُلَرنِینگ رَئِیسلَرِی حَقِیدَه مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی:   إِنَّ کَیْدَ الشَّیْطَانِ کَانَ ضَعِیفاً ‏(نساء/76)  شُبهَه سِیز شَیطاننِی نَیرَنگِی هَمِیشَه ضَعِیف بوُلگَن.

(دوامی بار……)