دسته: د شیخ المجاهد ابوحمزه المهاجر هورامی لیکل شوي اثار

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (9)

د “سیکولرستان” کلمه هغه څه ده چې نن ورځ د “مشرکین” کلمې ځای نیولی دی. ماهيت او وظيفه يې يو شان دي، خو نومونه يې په بېلابېلو ټولنو او زمانو کې سره توپير لري.
په هر دور کې، دوی کولی شي د ځان لپاره نوم غوره کړي، په یو بڼه کې لاړ شي، مګر د دوی طبیعت یو شان دی، د دوی فعالیت هم یو شان دی. د سیکولرانو د یوې ډلې په څیر چې ایرانیانو پخوا ورته “زوروان” ویل.یا په عربي ژبه کې “دهري”؛ کيدای شي چې د “زورانيزم” او “دهري” کلمې اوس خلکو ته نا اشنا وي،دوی نه پوهیږي چې دا څه معنی لري، دا د دوی لپاره عجیب دی، تاسو باید دوی ته ډیر څه تشریح کړئ.
خو هماغه کلمه چې همدغه دهریون نن د ځان لپاره غوره کړې ده نور دا ډیر څرګند او روښانه دی او خلک په اسانۍ سره پوهیږي.
دوی د ځان لپاره د ماتریالیست کلمه غوره کړې ده، آتئیست ملحد یا لکه څنګه چې د کوچې بازاري خلک وايي، کمونیست. دا الفاظ چې تاسو یې کاروئ، خلک کولی شي په اسانۍ سره دا تاریخي جریان وپیژني.
ورته امر دوی ته شوی چې د دوی په اړه محتاط اوسئ. د نن ورځ په ژبه چې مسلمانان د پټو کفارو او منافقانو له ناروغیو څخه په امن کې مرسته کولی شي سیکولریزم دی
سیکولریستي عقیدې، سیکولریستي کلتور، سیکولریستي اخلاق او ژوند په ټولیزه توګه د سیکولریستي معیارونو او ارزښتونو پر بنسټ دی. چې هره ورځ او دقیقې په دقیقې مسلمانان د هر ډول ایډیالوژیکي، فکري، کلتوري او حتی د نظامي بریدونو لاندې نیولی دی.البته د منافقانو دغه سیکولریزم ناروغي مرض یوازې مسلمانان نه دي اخته کړي.
دا د پخوانیو شریعتونو په قضیه کې لا دمخه بشپړ بریالیتوب ترلاسه کړی و.

خو د الله تعالی د وروستي شریعت په تاریخ کې او د رسول الله صلی الله علیه وسلم له وفات وروسته، او پس له د چه د اسلامي حکومت لمنه پراخه شله او د نويو ځمکو له فتحې وروسته، ځينې د اهل کتاب كافران او منتصب په اهل کتابو هم پرې ککړ شول.او د اسلام تظاهور بي کول، او د خپلو خاصو عقیدو او د خاصو روایاتو او تعبیرونو په بڼه له اسلام څخه په مسلمانه ټولنه ته تزریق کړل.

د سیدنا علي بن ابي طالب د اسلامي حکومت تر وخته پورې د اسلامي حکومت اداري او کنټرول واک د شورای اولی الامر،امت او اجماع د هغې په نتیجه کې د دوی تحرکات اوحرکتونه به مدیریت کړل او د دوی مفاسدو نه به مخنوي بی کوله. خو د اسلامي حکومت له ړنګېدو سره بې له شکه د هغه ټول اداري ارګانونه هم له منځه ولاړل او مسلمانه ټولنه د منافقینو په جولانگاه بدله شوه چه متشکله جوړ شوی د مشرک سیکولرستانو، او د اهل کتاب کافرانو او منتصب په اهل کتاب کافرانو څخه جوړه وه. خو په هر صورت که مسلمان د پټو کفارو په ناروغيو او خصلتونو اخته شي او که یو عیسوی یا یهودی، مجوسی یا صابئی په دی ناروغيو مرض اخته شي، د دې ټولو مشترکه عقیدتي ایډیالوژیکي سرچینه د سیکولریزم دین دی. هغه، فاسد مسخ شوی، او جعلي سیکولریزم دی.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (8)

په هر صورت، الله تعالی د غه تبقى او ډله د دښمن په توګه معرفي کړې او فرمايي: «… هُمُ الْعَدُوُّ فَاحْذَرْهُمْ…» (منافقون/4)، «…
دوی دښمنان دي؛ له دوی څخه خبرداره اوسئ او له هغوی څخه ځان وساتئ او پرهیز وکړئ.» نو،هغه چې زموږ په دننه دي او د زموږ د حقوقونه هم برخورداره دی، او کله کله هم ژبه او ګاونډ او کله هم زموږ د کورنۍ برخه وي، دا دښمنان دي او په دې کې شک نشته. خو یو مهم ټکی چې په پیل کې باید ورته اشاره وشي هغه دا ده چه دا داخلي پټ کافران د عقیدې له نظره مخې څه لري چې دا ټول آیات د دوی په اړه نازل شوي دی؟ ایا دوی یهودي دي؟ ایا نصراني مسیحیان دي؟ ایا مجوسیان دي؟ ایا صابئین دي؟ ایا مشرک دي؟ دوی څه دي او د دوی عقیده څه دی؟آیا دوی کافراندی که بل څه.

د رسول الله صلی الله علیه وسلم په زمانه کې داخلي پټو کفارو چې د نفاق ماسک یې په مخونو اچولی و،دوی داسې عقاید او نظریې درلودې چې کیدای شي د اهل کتابو کافرانو او حتی د منتصب په اهل کتابو کافرانو له ټولو معیارونو، ارزښتونو او عقایدو سره په ټکر کې وي. او دا یوازې د مشرک کفارو او سیکولرانو په مینځ کې لیدل کیدی شي.

حقیقت هم دا دی چې په دې زمانه کې منافقین هماغه مشرکین او کافران دي چې د غیر له اهل کتاب نه تشکیل شوی وو.
چې په مختلفو دلایلو دوی ځانونه د مسلمانانو په څیر جوړ کړي وو او د مسلمان اداوی کول. ځکه د اهل کتابو کفارو لکه یهود او نصاری هر یو خپل خپل موجودیت ، وجود او داخلي خپلواکي درلوده. او دوی د نفاق او تظاهر د اسلام دین ته اړتیا نه درلوده، یهودانو او عیسویانو هر یو خپل محلونه، کلي او ځانګړي ځایونه درلودل چې هلته یې خپل حاکمیت درلود او په خپلو پیروانو یې واک چلاوه. په ځانګړې توګه هغه یهودیان چې د مدینې په تړون کې د مسلمانانو په شان حقوق او امتیازات درلودل.
په دې صورت کې د منافقانو اسکلت او شکل چې په اړه یې د قرآن ټول آیتونه او د رسول الله صلی الله علیه وسلم احادیث نازل شوي، د سیکولریزم دین دی.
خو مسخ شوي سیکولریزم فاسد، بې رحمه، درواغجن، خیانت او په ټولیزه توګه جعلي او جعلي سیکولریزم دی، چې د قریشو د ښکاره سیکولرانو ډیری مطلوب خصوصیات یې له منځه وړي دي. تصور وکړئ چې سیکولر ابو سفیان د عیسویانو په دربار کې د خپل دښمن رسول صلی الله علیه وسلم په وړاندې دروغ ویلو ته زړه ښه نه کړي. خو درواغ د دې داخلي پټو کفارو او منافقانو تر منځ یو له منل شویو اخلاقي اصولو څخه دی.
له همدې امله، هغه مسلمانان چې د منافقینو په ناروغۍ اخته دي د نن ورځې په ژبه کې “سیکولرشوي سکولارزده” نومول کیږی. لکه یو څوک چې یخ وهلوی یا تودوخې لري، دا هم “سکولارزده سیکولر شوي” دي، دا هم “سیکولروهل شوي” دي. ځکه د منافقو کفارو دين په ډله، ګوند او جماعت کې دي او موږ يې نه پېژنو، سيکولريزم دی.
دوی هم د هغوی په ناروغی او ککړتیا اخته شوي دي، دوی هم سیکولر وهل شوي دي.
البته علماوو هڅه کړې ده چې دغه پټ داخلي کفار په هغه شکل سره معرفي کړي چې مشرکانو په هغه وخت کې ځان په هغه بڼه کې کړی وو.
د بېلګې په توګه په هغه وخت کې مشرکانو څه ډول بڼه خپله کړې وه د هماغه وخت له ادبياتو سره يې معرفي کړئ. د مثال په توګه ابن قیم او نورو د منافق کلمه پر ځای د زندیق کلمه کارولې ده. او د زندق کلمه د منافقانو ټول صفتونه او ځانګړتياوې په کې شاملې وې او د هغه زمانې خلکو ته زيات معلوم او پېژندل کېده او خلک په اسانۍ سره له دوی څخه ډډه وکړي،او د هغوی سره د هغوی فاصلې تنظیم کړئ او د دوی له ناروغیو څخه ځان لرکړئ او د دوی له صفتونو څخه ډډه وکړئ.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (7)

د منافقینو په منڅ کې او پټو کفارو کې هغه کسان هم وو چې رسول الله صلی الله علیه وسلم هغوی معرفي کړي وو، او خلک يې په نښو او نښو پيژندل او هيچا د دوی په منافقت کې شک نه کاوه او د قرآن په آيتونو کې يې د منافقت څرګندونه کړې وه. لکه عبدالله ابن ابی. خو با وجود د دی کله چې دا منافقان مړه شول نو د دوی مسلمان وارثان به یې وارثان شول او کله چې د دوی په شاوخوا کې څوک مړه شول نو میراث هم ورته رسېده او د دوی ژوند هم خوندي وه او محافظت کیدل.
دا داخلي کفار (منافقان) چې خپل کفر ښکاره کوي د مسلمانانو له مجرد ځواک او په ځانګړې توګه د مسلمانانو له حکومتی او ټولنیز ځواک سره نږدې اړیکې لري. د اسلام په پیل کې چې په تدریج سره د شریعت احکام نازل کیدل، نو د دغو احکامو د تطبیق په وړاندې دوی به ناروغه دریځونه ښکاره کاوه.
دوی هم غوښتل چې په ټولنه کې د مسلمانانو له امتیازاتو برخمن شي او خپل ټولنیز مقام وساتي، او هم دوی د اسلام او مسلمانانو په جامو کې د مسلمانانو د ضربې په وهلو فکر فکر کاوه. دا ځکه چې دوی د مسلمانانو سره د مخامخ کیدل غیرت او جرئت نه لري. دوی د الله تعالی د شریعت او د هغه د ارزښتونو او د اسلامي حکومت پر وړاندې د مقابلې او مبارزې اراده لری پرته له دې چې تورن شي،
با وجود د دی سره الله سبحانه وتعالی دا په ظاهره مسلمانان کافران بللي دي، که څه هم په نړۍ کې د مسلمانانو د وحدت ټولنیز یووالي د ساتلو او د هغو مسلمانانو د ساتنې لپاره چې د دوی له خوا دوکه شوي دي او دا ممکنه ده چې دوی بیرته راستانه شي،
دغه پټ کفر د مسلمانانو له خاصو امتیازاتو څخه ګټه پورته کړې ده. هغه امتیازات چې د مسلمانانو لپاره ځانګړي دي او ښکاره کافران نه لري، الله تعالی دغه پټ کافران د مسلمانانو په دغو امتیازاتو کې شامل کړي او په نړۍ کې یې د هغوی په ډله کې شمېرلي دي.

د دې آيتونو په نزول او په نزول او درنښت او د رسول الله صلى الله عليه وسلم د روښانتيا له برکته د عبدالله بن ابی سلول په څیر یو شخص، هر څوک دا شخص پیژني. یوه ډله هم وه چې یوازې رسول الله صلی الله علیه وسلم یې پېژني حذیفه رضی الله عنه ته یې د دغو کسانو نومونه هم وویل. او په دوی کې یوه ډله داسې ده چې یوازې الله سبحانه وتعالی یې پېژني او په نړۍ کې یې هېڅوک نه شي پېژندلی، نه کوم صحابي او نه پېغمبر او نه کوم بل مخلوق یې دوی نشي پیژندلی.
نو درې ډلې وې: هغه ډله چې ټول خلک يې پېژني او بله ډله وه چې رسول الله صلی الله عليه وسلم يې نومونه پېژني او نورو ته يې نه دي ويلي. او یوه ډله هم وه چې یوازې او یوازې الله تعالی یې پېژني او هیڅوک یې په اړه خبرندی حتی پخپله پیغمبر صلی الله علیه وسلم.«وَمِمَّنْ حَوْلَکُمْ مِنَ الْأَعْرَابِ مُنَافِقُونَ وَمِنْ أَهْلِ الْمَدِینَهِ مَرَدُوا عَلَى النِّفَاقِ لَا تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ سَنُعَذِّبُهُمْ مَرَّتَیْنِ ثُمَّ یُرَدُّونَ إِلَى عَذَابٍ عَظِیمٍ» (توبه/۱۰۱)، «لَا تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ» دا دریمه ډله ستاسو په شاوخوا کې د اعرابو له ډلې څخه وه او پخپله د مدینې په خلکو کې هم داسې منافقان شته چې نفاق یې کاوه او په هغه کې یې مهارت درلود. تاسو دوی نه پیژنئ، مګر موږ دوی پیژنو،«لَا تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ»، موږ دوی دوه ځله شکنجه کوو.بیا به دوی لوی عذاب ته لاړ شي.
د هغو خلکو په مرګ سره چې هغه د رسول الله صلی الله علیه وسلم د وحی له لارې معرفي کړی و، او د وحی په بندیدو سره،
د انسانانو لپاره نور دا امکان نه لري چې د قیامت تر ورځې پورې هغه کافر منافقان وپیژني چې په ټولنې کې یې نفوذ کړی دی.
که څه هم د دوی نښې او حتی د دوی ډله او د دوی تر نفوذ لاندې فریب شوي مسلمانان ممکن وي، توانېدل د دوی ډله او ډله ممکن وي، خو هغه منافقان چې کافران دي او په دې مشهوره ډله کې دي، د انسانانو لپاره د هغوی پیژندل ناممکن دي.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (6)

با وجود له دې سره «کفر» یوه ساري ناروغي ده چې د انسان په بدن او چلند کې ګډوډي را منځته کوي او دا عوارض هغه له سالمو خلکو څخه جلا کوي. داخلي پټ کافران او یا منافقان لکه د نورو کافرانو په څیر په دې ناروغۍ “خبر” ره دي، دوی د ځان او مسلمان په توپیر ښه پوهیږي، مګر منافقانو یو اسلامي بڼه لري چې دوی د ځان لپاره جوړ کړي دي. دوی د دې لامل ګرځي چې نور یې ونه پیژني او په نورو مسلمانانو کې د ناروغۍ د خپریدو لامل شي.

د دې پر بنسټ ځينې مسلمانان له علم او ناپوهۍ پرته د دې ناروغۍ په ځينو نښو اخته کېږي (لکه د ضرار د جومات امام). یا کیدای شي یو مسلمان شخص په شعوري توګه ځان د داخلي پټو کفارو د ځینو صفتونو د زړه د ناروغۍ او د ضعیف ایمان له امله پري اخته او ککړ شي.

اوس په داسې حال کې چې د اسلامي حکومت هیڅ ځواک نه وي چه، د دغو ناروغيو د خپرېدو او انتقال مخنيوى وکړئ،دا ممکنه ده چې یو مسلمان انسان په دې ناروغۍ اخته وي چې د ډېرو ښه صفتونو خاوند او ځانګړتیاوې هم لري، خو هغه د خپل دې ناروغۍ او نا پسندو صفتونو نه خبرنه دی، دا د دې لامل ګرځي چې دا ناروغي نورو ته خپره شي. له داسې شخص څخه د ناروغۍ لیږدول چه ښه مطلوب صفتونه او ځانګړتیاوې لري خورا اسانه او ګړندي ترسره کیږي. له همدې امله دا په ټولنه کې د داخلي پټو کفارو د ناروغيو او نورو انحرافاتو د انتقال لپاره تر ټولو غوره وسیلې دي، چې داخلي پټو کفارو ترې ناوړه ګټه پورته کړې او له دې لارې یې خپل پلانونه پرمخ وړي دي.
یو شخص دا د خپلو ښکلو ځانګړتیاو سره ګوري، په غیر شعوري ډول د هغه جریان او سیسټم تصدیق کوي چې دوی یې په کې دي او د دې جریان د نظریاتو تیوریو، مفکرینو او اهدافو د پوهیدو پرته په هغې کې راښکیلیږ ي.
مهمه خبره دا ده چې کله د مخنیوي ځواک نه وي، په ځانګړې توګه د اسلامي حکومت ځواک او د هغه اجرایوي قوانین، کفار په ښکاره او په عامه توګه خپل ځان څرګندوي.
خو کله چې د حکومت واک ترلاسه شي، د دغو کفارو یوه برخه چې د ځان د څرګندولو غیرت او جرئت نه لري،دوی د مسلمانانو په بڼه ځي، او ځانونه د مسلمانانو په څېر جوړوي او په عباداتو کې يې د مسلمانانو عمل په ناقصه توګه ترسره کوي.

په دې صورت کې د اسلامي حکومت او له هغه څخه د ترلاسه شوي ځواک په مقابل کې کفار په دوه ډوله خپل وجود اعلانوي او د اسلام د پروګرامونو او د شريعت د احکامو په وړاندې غبرګون ښيي.
ځینې ​​هغه کسان چې له خپل عقیدې څخه زیات زړورتیا، ایماندارۍ او باور لري “په ښکاره” د خپل کفر څرګندونه کوي او خپل وجود په یوه مشخصه کرښه کې اعلانوي،
او بله کټګوري ډله چې دومره جرئت او شهامت او غیرت نه برخوردار نه دي.
دوی خپل کفر “پټوي” او په ظاهره اسلام اعلانوي او هغه څه کوي چې مسلمانان یې کوي.
په دې صورت کې ظاهراً په نړۍ کې د اهل قبلې خلکو درې ډلې دي:

• مسلمانان
• مومنان
• منافقان (داخلي پټ کافران)
سره له دې چې رسول الله صلی الله علیه وسلم د ځینو داخلي پټو کفارو نومونه د خدای له لوري پېژني، خو هیڅکله یې د کافرانو او مرتدینو په احکامو کې شامل نه کړل. بلکې دوی د مسلمانانو په حکم کې شامل کړل. چې هم دا پټ کافران له نورو مسلمانانو څخه به میراث اخستل او هم نور یې له دوی څخه به میراث اخستل

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (5)

کله چې الله سبحانه وتعالی منافقان کافر معرفي کوي او وايي چې دوی به د قیامت تر ورځې همداسې پاتې وي، نو معنی دا ده چې دوی هم په دې دنیا کې شامل وي«إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا سَوَاءٌ عَلَيْهِمْ أَأَنذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُونَ*خَتَمَ اللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمْ وَعَلَىٰ سَمْعِهِمْ ۖ وَعَلَىٰ أَبْصَارِهِمْ غِشَاوَةٌ ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ» (بقره/6-7)، دا د ورته قاعدې تابع دي او دا د دوی لپاره یو شان دی دوی ته خبرداری ورکړئ یا نه، دوی به ایمان نه راوړي، په هر حال الله تعالی دغه کافران په دوه ډوله معرفي کوي او په دوو برخو ویشي.

1- په دوی کې ځینې داسې هم شته چې په همدې اساس ایمان نه راوړي. دوی یوازې د مسلمانانو اداوي او درامي کوي: «أُوْلَئِكَ لَمْ يُؤْمِنُوا فَأَحْبَطَ اللَّهُ أَعْمَالَهُمْ وَكَانَ ذَلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيرًا» (احزاب/19)، دوی هيڅکله ايمان نه دی راوړی او له همدې امله خدای د دوی عملونه باطل او بې اجره کوي او دا کار د خدای لپاره اسانه دی.

2- د دغو کفارو یوه بله ډله لومړی مسلمان شي.
بیا دوی هم ايمان راوړي،یعنی يو مرحله لوړ، مګر په پای کې دوی کافر کیږي. لومړی د مسلمانۍ له درجې پورته کېږي او ایمان راوړي، خو له دې ایمان وروسته کافر کېږي. له همدې امله د دوی په زړونو مهر لګول کیږي او زړونه یې د خدای د دین د پوهیدو وړتیا له لاسه ورکوي.

– إِذَا جَاءکَ الْمُنَافِقُونَ قَالُوا نَشْهَدُ إِنَّکَ لَرَسُولُ اللَّهِ وَاللَّهُ یَعْلَمُ إِنَّکَ لَرَسُولُهُ وَاللَّهُ یَشْهَدُ إِنَّ الْمُنَافِقِینَ لَکَاذِبُونَ* اتَّخَذُوا أَیْمَانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَن سَبِیلِ اللَّهِ إِنَّهُمْ سَاء مَا کَانُوا یَعْمَلُونَ*‏ ذَلِکَ بِأَنَّهُمْ آمَنُوا ثُمَّ کَفَرُوا فَطُبِعَ عَلَى قُلُوبِهِمْ فَهُمْ لَا یَفْقَهُونَ» (منافقون/3)،
دا ځکه چې دوی ایمان راوړ او بیا کافر شول، نو د دوی په زړونو باندې مهر ولګول شو او دوی نور (حقیقت نه پوهیږي او د ایمان په اړه هیڅ نه پوهیږي).

– یَحْلِفُونَ بِاللّهِ مَا قَالُواْ وَلَقَدْ قَالُواْ کَلِمَةَ الْکُفْرِ وَکَفَرُواْ بَعْدَ إِسْلاَمِهِمْ وَهَمُّواْ بِمَا لَمْ یَنَالُواْ وَمَا نَقَمُواْ إِلاَّ أَنْ أَغْنَاهُمُ اللّهُ وَرَسُولُهُ مِن فَضْلِهِ فَإِن یَتُوبُواْ یَکُ خَیْراً لَّهُمْ وَإِن یَتَوَلَّوْا یُعَذِّبْهُمُ اللّهُ عَذَاباً أَلِیماً فِی الدُّنْیَا وَالآخِرَةِ وَمَا لَهُمْ فِی الأَرْضِ مِن وَلِیٍّ وَلاَ نَصِیرٍ ‏(توبه/74)،
منافقان په خدای قسم خوري چې نه دي ویلي. په داسې حال کې چې دوی خامخا کفري کلمې ویلې او له ایمان راوړلو وروسته یې بیرته کفر ته مخه کړې او د هغه څه د ترسره کولو اراده یې کړې چې دوی یې نه دي تر لاسه کړي (او هغه د تبوک له جګړې څخه د رسول الله صلی الله علیه وسلم وژل وو).

پام مو وکړه، دوه ډلې وې، یوه هغه کسان وه چې هیڅ کله یې ایمان نه راوړلوه او له همغه پايله یې د مسلمانانو اداوي کول،«لم یؤمنوا»، اوداسې نور کسان هم وو چې «آمَنُوا ثُمَّ کَفَرُوا» لومړی مسلمانان شول، ایمان یې راوړل او بیا کافر شول. او د مسلمانانو اداوي کول او بڼه یې واخیسته او په هماغه اسلام کې پاتې شول، خو کافران. چې خدای سره «آمَنُوا ثُمَّ کَفَرُوا» د هغوي نومونه اخلي یا وايي: «کَفَرُواْ بَعْدَ إِسْلاَمِهِمْ»، یوه ډله مسلمانه شوه، بیا کافر شوه، په هماغه کچه کافر شوه لکه څنګه چې مسلمانان وو کافر شول،دوی له مسلمان څخه یو سه لوړ شول، ایمان یې راوړ، «اَمَنُوا تَمْ کَفروا» او بیا کافر شول. دا د کفارو دوه ډلې دي.

سره له دې چې په مکه کې د فردي یا قبیلوي ځواک له امله ځینو مسلمانانو د مخنیوي ځواک درلود او نورو یې د صدمه اؤ زیان رسولو جرات نه درلود. خو د قریشو سیکولر کافران چې هلته موجود وو د خپل ریښتیني مخ په ښودلو او د خپل عقیدې په څرګندولو کې له هیچا څخه نه ډاریدل او په ښکاره یې څرګنده کول چې دوی څوک دي،له همدې امله د منافقینو په منځ کې د کفر د پټولو ناروغي هغه وخت راپیدا شوه کله چې مسلمانان په ټولیزه توګه د مخنیوي ځواک او په ځانګړې توګه د حکومت واک ترلاسه کړ،په مدینه منوره کې په وجود راغی. په مکه معظمه کې مسلمانان عموماً د مخنیوي ځواک نه درلود، نو له همدې امله موږ په عمومي ډول د نفاق او منافقانو د پدیدې شاهدان نه یو، او د منافقانو په اړه آیتونه عموما د مدني دورې سره تړاو لري، نه د مکې.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (4)

د خلکو د دین او اخلاقو له وسیلو څخه په استفادې دا د کور غله او له کوره بهر د دښمنانو پنځمه ستنه ده چې د دښمنانو په خدمت کې خپله دنده ترسره کوي، ټولګه او کټګوري دي چه د ضربې وهلو نيت لري د مخالفت کول او دسیسې د حق تر سیوري لاندې په وجود کې راغلي دي، پرته له دې چې په شجاعت ښکاره اعلان وکړي چې موږ دښمنان یو. دا په هر رنګ، جامو او شکل کې راځي. دوي لکه سوځیدلي تیلو په څیر دي چې په هر لوښي کې وچول شي،دوی په ورته شکل او قالب کې راځي. د ناپوهو مسلمانانو په سترګو کې ځان د علم او اصلاح خاوندان ګڼي، په داسې حال کې چې د شکونو په خپرولو او د مسلمانانو د ایمان او عقیدې په ککړولو سره تر هر مفسد څخه بدتر دي. او دوی تر بل هر تباه کوونکي زیات ویجاړونکي دي او مسلمانان د پیغمبر له دورې څخه تر نن ورځې پورې او بې له شکه چې د قيامت تر ورځې پورې د دوى له مصيبتونو نه لرې نه دي او نه به وي.

دوي د دروازې او دهلیز د ایمان او اسلام د تونل تر منځ دي او د کفر او کفري په دروازو او دهلیزونو او تونلونو کې سرګردان دي. الله سبحانه وتعالی په سورة فاتحه کې دوی ته «ضالین» یعنی ګمراهان او سرګردانه معرفی کړی دی، تر څو د منافقینو په اړه د مؤمنانو مختلف نظرونه ختم شي او ټول یوه رایه او يو نظر شي. او ټول یو نظر د دوي په اړه و لري یو ځل بیا، «ضالین» او دوی ته د سرګردان ویل یو ډیر بنسټیز ټکي ته اشاره کوي او ټینګار کوي او فرمايي: «فَمَا لَکُمْ فِی الْمُنَافِقِینَ فِئَتَیْنِ وَاللّهُ أَرْکَسَهُم بِمَا کَسَبُواْ أَتُرِیدُونَ أَن تَهْدُواْ مَنْ أَضَلَّ اللّهُ وَمَن یُضْلِلِ اللّهُ فَلَن تَجِدَ لَهُ سَبِیلاً» ‏(نساء/88)،
تاسو(اې مؤمنانو) ولې د منافقانو په اړه په دوو ډلو وېشل شوي یاست (او وايئ: ایا دوی په مومنانو کې دي که د کافرانو څخه؟ آیا له دوی سره جګړه روا ده او که نه؟ ایا دوی د هدايت وړ دي یا دوی د اهل شاقوت دي؟)او اوس چې خدای د دوی د عملونو له امله،د دوی فکرونه ړنګ کړي او دوی یې په غرقه ډوب کش کړی دی. ایا ته غواړې چې هغه چاته هدایت وکړې چې خدای (د بدو کارونو له امله) هغه یې ګمراه کړی اوسرګردان یې کړی دی (او د هدایت نعمت یې ترې اخیستی دی)؟ څوک چې الله ګمراه او سر ګردانه کړي، ته به د هغه لپاره (هدایت ته) لاره ونه مومي.
دا آيت په واضح ډول يوه اساسي ټکي ته اشاره کوي، يعني منافقان کافران دي او له بشر لخوا قابل د هدايت دي. البته دا خبره يې په نورو ځايونو کې هم ذکر کړې ده او فرمايي: – «وَمِنَ النَّاسِ مَن یَقُولُ آمَنَّا بِاللّهِ وَبِالْیَوْمِ الآخِرِ وَمَا هُم بِمُؤْمِنِینَ» (بقره/8)، خلکو په منځ کې داسې ډلې شته چې وايي موږ په خدای او د قیامت په ورځ ایمان لرو. په داسې حال چه هغوۍ باور نه لري.

– وَمَا مَنَعَهُمْ أَن تُقْبَلَ مِنْهُمْ نَفَقَاتُهُمْ إِلاَّ أَنَّهُمْ کَفَرُواْ بِاللّهِ وَبِرَسُولِهِ وَلاَ یَأْتُونَ الصَّلاَةَ إِلاَّ وَهُمْ کُسَالَى وَلاَ یُنفِقُونَ إِلاَّ وَهُمْ کَارِهُونَ (توبه/54)، د دوی په مالونو او اولادونو (یعني اقتصادي او بشري ځواک) مه حیرانه کیږئ. ځکه خداى غواړي چې په دنيايي ژوند کې په دې ډول عذاب ورکړي او په کفر کې يې مړ کړي او مولډ خالي وکړئ.

له همدې امله، هغه کسان چې منافقان کیږي. دوی به د قیامت تر ورځې پورې به نه بدلیږي: «فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فی قُلُوبِهِمْ إِلی یوْمِ یلْقَوْنَهُ بِما أَخْلَفُوا اللَّهَ ما وَعَدُوهُ وَ بِما کانُوا یکذِبُونَ» (توبه/77)، خدای د دوی په زړونو کې نفاق پیدا کړی او تر هغې ورځې پورې یې دایمي کړي چې دوی له خدای سره ملاقات کوي
دا ځکه چې دوی د خدای تړون مات کړ او دروغ یې هم وویل، نو د دوی په زړونو کې د قیامت تر ورځې پورې نفاق شتون لري.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (3)

منافق د ځان لپاره دوه دروازې او دوه دهلیزونه ایښي دي. د ننوتلو دروازه چې بهرنۍ ده او اصلي دهلیز او تونل ته خلاصیږي چې اسلام دی؛ او یو بل منحرف او پټ دهلیز او تونل چې د وتلو دروازه لري چې موږ یې فرض کړو یوه پټه، احتیاطي او اصلي دروازه ده چې هغه د ځان لپاره ساتلې او هیڅوک له هغه څخه خبر دار نه دی. په ظاهري او ښکاره ډول دا اسلام دی، له هغه ځایه چې هغه ننوځي او یوه پټه دروازه (د نورو برنامو او قوانینو په څیر لکه سیکولر دین) چې هغه د وېرې د ورځې لپاره د ځان لپاره ساتلی،او د ملګرو په منځ کې (په عموم انسانان کې) یوازې هغه اخپله پوهیږي او له هغه څخه وځي، دا د کفر او کفري دروازه ده. اوس به په مرګ سره د کفر او کفري له دې دروازې وځي،یا د دې دروازه د مرتد په څیر وځي او يا خپل کفر ښکاره کوئ.

په هر حالت کې، د دوی کار د یربوع کار په څیر دی، چې په ځمکه کې د ډیری سوري په جوړولو سره، دوی تل د ځان لپاره د تیښتې لاره لري، د دوی احتمال لږ دی چې په جال کې راشي.
له همدې امله، هغه ټولنیز جریان چې په یوه ټولنه کې رامینځته کیږي او د موږکانو په څیر ورته چلند ځانګړتیاوې لري. دا جريان په منافقت مشهور شوي دی. ځکه منافقان تل د حق او باطل د برزخ تر منځ حرکت او سرګردانه دي،کله چې دوی د ګواښ احساس وکړ او د رسوا کیدو په حال کې وو او د دوی اصلي څیره څرګنده شوه، نو د ژبې په لوبو، دروغ ویل، دروغ ویلوتوجیهات په کولو، د مسلمانانو له افکارو او عقل سره لوبې کولو،د دروغ قسمونو، اوپه مظلوم نمايي، دوی د ځان لپاره د تیښتې نوې لاره پیدا کوي، او له دې امله چې دوی د خلکو څخه ویره لري، دوی هیڅکله نه غواړي د دوي مسایل په شفاف او روښانه چاپیریال کې وڅیړل شي.

د دې چلند په اړه لغت پوهانو ویلي دي: د نفاق کلمه د “د عقیدې خلاف خبري بیانول ” دي.
او منافق هغه څوک دی چې په باطن کې کافر وي او ظاهراً د مسلمانۍ ښکارندويي کوي او خپل باطن کفر پټوي. د خلاصې دروازې له لارې اسلام ته ننوځي او پرته له دې چې دغه دروازه وتړي او له منځه یوسي له بلې دروازې څخه اسلام پریږدي او وزي. په دې صورت کې نفاق پراخې معناوې لري؛ د بېلګې په توګه، د هغه چا ژبه چې د هغه له عمل سره سمون نه لري، د منافقت يوه برخه لري.

هغه څه چې زموږ په ژبه او مشهور ادب کې د منافق لپاره ژباړل شوي د “دوه مخه” کلمه ده چې په عربي کې “دو مخه” د “ذو الوجهین” سره معادل دی. خو الله تعالی د “ذو الوجهين” پر ځای د “منافق” کلمه کارولې ده چې د “نفاق” ريښه لري چې دا د سوري، تونلونو او دهلیزونو معنی لري.

تاسو له داسي کلمو سره لکه نفقه او نفاق په څیر سره مخ شوي یاست،نفقه او نفاق هغه لارې دي چې د اړمنو شخص او اقتصادي اسانتیاوو د ترلاسه کولو تر منځ تشه ډکوي.
او شخص کولی شي د دې کانال له لارې خپلې اقتصادي اړتیاوې پوره کړي.او د هغه فاصله د هغه د اړتیاوو ترمنځ تشه ډکه کړي.

منافق، د برعکس د نفقه او نفاق ، یو ویجاړونکی حالت لري، او د رواني – انفرادي شرایطو سربیره، دا یوه دولتي – ټولنیزه اصطلاح ده.
چې په دولتي او ټولنیزو او حتی اقتصادي بنسټونو کې تشه رامنځته کوي.
او دا د “داخلي ګواښ” او “انحراف کرښې” په توګه عمل کوي.

په دې حالت کې، یو څوک یوازې د “دوه مخه د دوروی” په واسطه منافق نه بلل کیږي. که څه هم دوه مخي کېدل د منافق له ځانګړنو څخه دي، خو په ټولنه کې د تفرقې، تشه او بې ثباتۍ د رامنځته کولو لپاره له نورو ځانګړنو او وسیلو سره د وسیلې په توګه کار اخلي.

|

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (2)

که مو پام کړی وي، په تېرو درسونو کې مو په سورة فاتحه کې د بشریت درې ډلې ذکر کړي دي،«أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ» و «مَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ» و «الضَّالِّينَ» نومول شوي موږ له هغه وروسته د سورت له آیاتونو سره معرفی کړ، یعنی سورت البقره،په دې سورت کې الله جل جلاله څلور آيتونه د مؤمنانو په اړه، دوه آيتونه د کفارو په اړه او ديارلس آيتونه د منافقينو او يا د پټو داخلي کافرانو په هکله بيان کړي دي.

ښکاره کافران مشخص دي او د هغوی د پېژندلو لپاره ډېرې هڅې ته اړتیا نشته.
یو شخص په خپله ژبه د خپل کفر ګواهي ورکوي او وايي: زه سیکولر یم، یا یهود، نصرانی، مجوسی، صابی، خلقی، پارچمی، وطن ګوند، نشنل پارټی، عوامی نیشنل پارټی، دمکراسی ګوند، یا ګلم جم ملیش، او یا حربکی او داسي نور… یم.
مومنان هم په لږ پوهه او دقت سره پیژندل کیږي. خو د منافقینو ډله یوه ګډوډه ډله ده چې په پټه اسلامي پوښښ لري او مجهول نامعلومه دي. چې د اړیکو د منظمولو او تنظیمولو لپاره یې لږ تر لږه د هغوی په خصلتونو او ځانګړنو پوهیدل وپیژندل شي،
د دې ویجاړونکې ډلې پیژندل د ښکاره کفارو په پرتله خورا ستونزمن دي، چه دا ټول وضاحت ته اړتیا لري او دا ډیر د حساسیت برخور دار دي.

ولي هغه کافران چي ځانونه يې د مسلمانانو په منځ کي پټ کړي دي منافقان بلل کيږي؟ او دا څوک دي؟

د عربي ژبې استاد ابن منظور وايي: د نفاق او منافق کلمې خالص اسلامي کلمې دي چې عربو پخوا هیڅکله نه دي کارولي. د کلمه «منافق» د نفق له ریښې څخه د ځمکې لاندې کانال، دهلیز او تونل معنی ده چې دوه یا ډیرې دروازې لري او دا کانالونه د خیاطۍ یا ننوتلو او د پرمختګ یا تیښتې لپاره کارول کیږي.

الله تعالی فرمایي: «وَإِن كَانَ كَبُرَ عَلَيْكَ إِعْرَاضُهُمْ فَإِنِ اسْتَطَعْتَ أَن تَبْتَغِيَ نَفَقًا فِي الْأَرْضِ أَوْ سُلَّمًا فِي السَّمَاءِ فَتَأْتِيَهُم بِآيَةٍ ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَجَمَعَهُمْ عَلَى الْهُدَىٰ ۚ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ الْجَاهِلِينَ» (انعام/35).

«نَفَقاً» دلته د دالان، دهلیز، تونل معنی ده. یعني که له دې څخه مخ اړول ستاسو لپاره ستونزمن او دروند وي. لکه څنګه چې تاسو کولی شئ (د دوی قانع کولو لپاره یوه لاره ومومئ، د بیلګې په توګه) په ځمکه کې یو دهلیز یا تونل جوړ کړئ یا اسمان ته زینه واچوئ او د هغې لپاره یو دلیل (ايمان راوړل) د دوي راوړئ (داسې وکړئ. مګر، پوه شئ چې دا لیجوجه خلک به تاسو نه مني او نه به ایمان راوړي). مګر که خدای وغواړي، هغه به دوی (قهراً و جبراً) هغه به هدايت لارښوونې ته راټول کړي. نو له هغو کسانو څخه مه کېږئ چې (د خلکو په اړه د خدای حکم او د هغه سنت) نه پوهیږي.

د لغتپوهنې اکثره مشران، د منافقانو اصل د «یربوع» له کلمې څخه چې د موږک یا موشخرما سره ورته والی لري تشریح کوي. یربوع د خپل حرکت لپاره عادي او ښکاره دروازه لري. خو د خپل تګ راتګ د دې دروازې تر څنګ، د هغه تونل له لارې چې په خپل کور کې یې جوړ کړی، په یوه لرې نقطه یا نقطه کې د احتیاط په توګه بله دروازه یا دروازه هم پرانیزي. دا دروازې د ځمکې د سطحې په لور په احتیاط سره رامینځته کوي ترڅو سوري نه شي، بلکه، دا یو پتلی کرسټ پریږدي، دومره پتلی نازکه نه وي چې کرسټ پخپله خراب شي او ښکته شي. بلکې تر دې حده چې که یوه ورځ د خلاصې دروازې (چې ټول پرې پوهېږي) له خطر سره مخامخ شي، کولای شي دغه پرت په خپل سر ووهي او له منځه یوسي او وتښتي. هغه چې د دې پرانیستې او پیژندل شوې دروازې له لارې ننوځي،مګر له دې پټې دروازې څخه ووځي خارج شي،عرب ورته وايي:نافقاً؛دا د پټې داخلي لارې معنی لري…. ځينو خلکو دا هم ويلي دي چې: په يربوع پټ سوري نوم «نافقاء» دی او د “منافق” کلمه هم له همدې کلمې څخه اخيستل شوې ده.

تعارفي درس / پنځم درس : شرعي دښمن پیژندنه (3) / د داخلي پټو کفارو او یا منافقانو او سیکولر شوی سره د چلند لنډ پیژندنو او طریقه (1)

بسم الله و الحمدلله

“په حقیقت کې ستاینه او شکر یوازې د خدای لپاره دی، موږ د هغه شکر کوو او له هغه څخه مرسته او بخښنه غواړو، او موږ د خپل دنفس له شر او د خپلو اعمالو له شر څخه په خدای پناه غواړو، چا ته چې خدای لارښوونه وکړي، هیڅوک نشي کولی هغه ګمراه کړي او څوك چې خداى ګمراه كړي، هيڅوك ورته هدايت نشي كولاى او زه شاهدي ورکوم چې له الله پرته بل معبود نشته هغه یواځی او بې شریک دی او شاهدي ورکوم چې محمد د هغه بنده او رسول دی. “اې هغو كسانو چې ايمان مو راوړى دى، له خدايه ووېرېږئ لكه څنګه چې تاسو ته مناسبه دى، او تاسو به تر هغو نه مړ كېږئ، تر څو چې تاسو مسلمان نه شئ.”وَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنْتُمْ مُسْلِمُونَ ».اې خلکو د خپل رب (د غضب) څخه ووېرېږئ، هغه رب چي تاسي يې له يوه انسان څخه پيدا كړئ او د هغه له ذات څخه يې ښځه پيدا كړه او له دغو دواړو څخه يې ډېر نارينه او ښځي پيدا كړل. او د هغه خداى (د غضب) څخه ووېرېږئ چې تاسو په يو بل باندې قسمونه خورئ او د خپلوۍ له پرې كولو څخه ځان وساتئ، ځكه چې د خداى بېګم پر تاسو څاري.
“اې مؤمنانو، له خدایه ووېرېږئ او حق ووایئ. د پایلې په توګه، خدای به ستاسو عملونه وړ کړي او ستاسو ګناهونه به معاف کړي. هر هغه څوک چې د خدای او د هغه د رسول اطاعت وکړي خامخا به لویه بریا او بریا ترلاسه کړي. خو بیا: تر ټولو حقیقي کلام د خدای کتاب دی او غوره لاره د محمد صلی الله علیه وسلم طریقه ده، او تر ټولو بد کار په دین کې بدعت دی، او هر نوی شی چې په دین کې پیدا کیږي بدعت دی. او هر بدعت ګمراهي ده او هره ګمراهۍ په اور کې ده.

السلام علیکم و رحمه الله و برکاته

د پنځم درس لومړۍ برخه مو د کفارو تحليل ته ځانګړې کړې او موږ دوی په پنځو ډلو چې د اهل کتاب کافران دي، د منتصب په اهل کتاب کافران، مشرک کافران، یا داخلي پټ کافران،یا سیکولر شوي یا منافقان او مرتد کافران ووېشل.

د پنځم درس په دویمه برخه کې مو هڅه کړې چې د مشرکانو او سیکولرانو په اړه د عامو احکامو او په نړۍ کې د اهل کتاب او منتعصب په اهل کتاب په اړه د عمومي احکامو خبرې وکړو.

په دې برخه کې او د خپلو درسونو په دوام کې د شرعي دښمن پېژندنه په اړوند د داخلي پټو کفارو او منافقانو یا زنادقه او يا د ننني په ژبې سیکولر شوی د احکامو ته به رايشو.
چه الله سبحانه وتعالی دوی ته تر ټولو بد ځای په جهنم کې ټاکلی او د دوی په اړه فرمايي: «إِنَّ الْمُنافِقِینَ فِی الدَّرْک الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ وَ لَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِیراً» (نساء/145)، بې له شکه چې منافقان د جهنم په ژورو کې او د هغې تر ټولو ټیټ ځای کې دي او ته به د دوی لپاره هیڅ کوم مرستندوی ونه مومي.

دَرَكَة جمع د دَرَكَات دي، درجه د شا تګ ده، نه د پورته کیدو لپاره، یعني څومره چې درجه ټیټیږي، د هغې معنی «دَرَکة» کيږي.
د دې کلمې مخې ته “درجه” ده چې د پورته کیدو یا پورته کیدو معنی لري. «الجَنَّة دَرَجَاتٌ او النارُ دَرَكَات» جنت درجات دي،او درجې،او درجې په لور پورته کیږي پورته ځي.
او جهنم ټیټی ده، دا پدې مانا ده چې درجې،درجې په لور ښکته ځي،
«دَرَجَاتُ الحياةِ او دَرَكاتُ الموت»، د ژوند درجې په جنت کې دي او د مرګ درجې په دوزخ کې دي. يعنې لکه څنګه چې موږ په جنت کې هر ډول ژوند او درجې لرو، په جهنم کې هم هر ډول مرګونه لرو، او ټول په يو ډول نه دي.

تعارفي درسونه / پنځم درس: شرعي دښمن پېژندنه (2) /د مشرکانو (سیکولرانو) ، اهل کتاب او منتعصب په اهل کتاب په اړه عمومي احکام (27)

4 – السلام علیکم. څنګه یو یهودي یا نصرانی او حتی یو مسلمان مشرک کیږي؟

په همدې ډول چې شخص غل شي. یو شخص پوهیږي چې غلا څه شی دی او سزا یې څه دی او حکم او پریکړه یې څه دی؟؛ بیا هغه په خپله خوښه غلا کوي او غل کیږي. یا هغه د غلو له یوې ډلې سره یوځای کیږي او غله بلل کیږي. حتی که هغه غلا هم نه کړي.
لکه د ډېرو مسلمانو اولادونو په څېر چې د سټالین په امر په افغانستان کې د لومړي سیکولر ګوند له جوړېدو راهیسې د نور محمد ترکي، ببرک کارمل، نور احمد نور، حفیظ الله امین، ډاکټر نجیب الله او نورو غړو له خوا تاسیس بنسټ ایښودل شوي دي. دې ګوند دوه خپلواکې څانګې درلودې، د خلق او پرچم ‌په نومونه. او وروسته د دغو ډلو څخه نوری ډله جلاشول لکه د ستم ملي ګوند، شعله جاوید ګوند، وطن ګوند، او د عبدالرشید دوستم ملي جنبش ګوند،او د جمهوري غوښتونکي کفر مرتد ګوندونه حامد کرزی او اشرف غنی او دين پلورونکو جهادی ګوندونه مرتد لکه پیر صبغت الله مجددی، برهاندی رباني، عبدالرب رسول سیاف، ګلبدین حکمتیار، محمد قسیم فهیم، ډاکټر عبدالله عبدالله، محمد محقق، محمد کریم خلیلي او داسې نور. دا ټول پخپله ثابتوي چې دوی سیکولر دي او د سیکولر دین او سیکولریزم اصول د خپل دنیوي ژوند اداره کولو لپاره غوره ګڼي. ښه، کله چې دوی پخپلو ځانونه شاهدي ورکوي نو تاسو ثبوت ته اړتیا نشته حتی د دوی سره بحث وکړئ. «شَاهِدِينَ عَلَى أَنفُسِهِمْ بِالْكُفْرِ». دوی د خپل په کفر ګواهي ورکوي. څنګه چې هغه وویل سکولاريم نور خبر ختم شوي دي. هغه د هغو ګوندونو او په ډله کې داخل شوي او له اهل کتابو، او منتصب په اهل کتابو او د مسلمانانو څخه یې ځان جلا کړي دي.