Муқаддамот дарслари / олтинчи дарс: нима қилиш керак? Онгли,мақсадли ва харакатланувчи вахдат.
Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохнинг аудио тасмасидан ёзиб олинган.
(52- қисм)
Мана бу бизлар барча пайғамбарларга эргашган холда росулуллох саллаллоху алайхи васалламнинг равишларига кўра онгли,мақсадли ва харакатланувчи вахдатни шарти сифатида таълим беришимиз керак бўлган нарсани ўзи бўлади, у нарса умумий бўлиб аёл ва эркакни, ёш ва қарини,саводли ё саводсизни ажратиб ўтирмайди. Ха, бу пайғамбарларни равишига ва росулуллох саллаллоху алайхи васалламни равишларига кўра бўлиб, набавий хужжат деб танилгандур. Бошқаларни эмас, албатта у кишини равишларига кўра бўлиши керак. Шу сабабли хам бизлар муқаддамот дарсларимизни содда тил билан хеч қандай такаллуфларсиз, дин нима? Жохилият нима? Тоғут нима? Ислом нима ва мусулмон ким? Ва шаръий душманшуносий номли мавзуълар билан бошладик ва шу мархалага етиб келдик.
Мана бу муқаддамотларни босиб ўтиш билан иккинчи қадамда энг мухим қадамларни бири бўлмиш қиёматшуносийдан огох бўламиз, бу мавзу хам мусулмонлар учун ошкор ва равшан бўлиши лозим. Бизлар хали хам иймонни таълим олиш мархаласидамиз, буни қуръонни таълим олишдан олдин ўрганишимиз керак ва бу мархала нихоятда мухим ва асосий хисобланади. Бу соғлом уруғ донаси экилиши учун ерни юмшатиб тайёрлашга ўхшайди. Бу қалбни “аманна бихи куллу мин иънди роббина” ни қабул қилиши учун тайёрлаш мархаласи хисобланади. Мана бу мархалани бошдан ўтказиш орқали шариатнинг ижроъий ва дунёвий қонунларини амалда татбиқ қилишлик хеч қандай босим ва мажбурликсиз шахсни ўзини ихтиёри билан осон ва енгил бўлиб қолади.
إِنَّمَا کَانَ قَوْلَ الْمُؤْمِنِینَ إِذَا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ لِیَحْکُمَ بَیْنَهُمْ أَن یَقُولُوا سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَأُوْلَئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ (نور/51)
Аллох ва унинг пайғамбарига ўрталарида хукм чиқариш учун чорланган вақтларида,мўъминларнинг сўзи “эшитдик ва итоат қилдик”,(демоқдир). Ана ўшалар нажот топгувчилардир.
Жундуб ибни Абдуллох Бахалий розиаллоху анху ривоят қилади:
كُنَّا مَعَ نَبِيِّنَا – صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- فِتْيَانًا حَزَاوِرَةَ، فَتَعَلَّمْنَا الْإِيمَانَ قَبْلَ أَنْ نَتَعَلَّمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ تَعَلَّمْنَا الْقُرْآنَ فَنَزْدَادُ بِهِ إِيمَانًا.
Бизлар пайғамбаримиз саллаллоху алайхи васалламни замонларида ёш йигитча бўлган эдик, қуръонни ўрганишдан олдин иймонни таълим олдик; уни кетидан қуръонни таълим олдик ва қуръонни ўрганиш билан иймонимиз хам зиёда бўлган эди.
Шунингдек ибни Журайж ривоят қиладики, Юсуф ибни Мохак айтди: уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхони олдиларида бўлган пайтимда, ногахон ироқлик бир киши келиб айтдики: кафанни қайси нави яхшироқ? Оиша айтдиларки, аллох сенга рахм қилсин! сенга нима зарар етказади ( хар қандай навли кафан бўлса хам)? Айтдики: эй уммул мўъминин ўзингизни мусхафингизни менга кўрсатингчи? Уммул мўъминин айтдиларки: қайси оятни олдин ( ё кейинроқ) ўқишинг сенга нима зарар етказади, биринчи бўлиб нозил бўлган сура муфассал суралардан бири бўлган, унда одамлар исломга юзланишлари учун жаннат ва жаханнам эслатиб ўтилган, шундан сўнг халол ва харом оятлари нозил бўлган, агар аввал : шароб ичманглар, ояти нозил бўлганида эди. Айтишардики: бизлар харгиз шаробни тарк қилмаймиз. Агар зино қилманглар,деб нозил бўлганида эди, улар: бизлар харгиз зинони тарк қилмаймиз,деган бўлишарди. Бу оят Мухаммадга маккада нозил бўлган эди, мен у пайтларда ўйнаб юрадиган кичик ёшдаги қизча бўлган эдим.
” بَلِ السَّاعَةُ مَوْعِدُهُمْ وَالسَّاعَةُ أَدْهَى وَأَمَرُّ”
Балки қиёмат уларни ваъдагохларидур ва қиёмат оғир ва аччиқдур. бақара ва нисо суралари нозил бўлган пайтида мен пайғамбаримизни олдиларида эдим, ровий айтдики: уммул мўъминин мусхафни (қуръон) унга келтирдилар ва унга сурани ўқидилар.
Мана бу росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва у кишини буюк асхоблари шахсларни ва жамиятни ўзгартириш учун босиб ўтган аллохни режаси ва дастурига мувофиқ сахих ва мақсадли йўлидур, бу нарса уларни дилларида иймон ва ишончни мустахкам ва пўлатдек қилган эди. Абу Бакр ибни Аёш айтадики:
مَا سَبَقَكُمْ أَبُو بَكْرٍ بِفَضْلِ صَلَاةٍ وَلَا صِيَامٍ وَلَكِنْ بِشَيْءِ وَقَرَ فِي قَلْبِهِ ” . وَهُوَ الْيَقِينُ وَالْإِيمَانُ.
Абу Бакр намоз ва рўза билан сизлардан ўзиб кетгани йўқ, балки қалбидаги ором бўлиб жойлашган иймони ва ишончи билан сизлардан ўзиб кетган эди.
Таълим бўйича мана бу йўлни босиб ўтишлик, яъни қалбни тайёрлаш ва аллохни шариатидаги қонунларга огохона ва ихтиёрий амал қилиш учун шароитни мухайё қилишдан ва онгли,мақсадли ва харакатланувчи вахдат сари харакат қилишдан иборат; буни акси яъни: хато йўлда харакат қилишдур. Шу сабабли хам асхобларни жуда кўпчилиги бугунги кунда мусулмонларни аксарини орасида тарқалган хато равишни нихоятда жиддий бир хатар деб хисоблашган:
-Ибни Масъуд розиаллоху анху айтадики:
إنا صُعِّب علينا حفظ ألفاظ القرآن وسُهِّل علينا العمل به، وإن مَنْ بعدنا يُسَهَّل عليهم حفظ القرآن ويُصَعَّب عليهم العمل به.
-Абдуллох ибни Умар розиаллоху анхумо айтадики:
” لَقَدْ عِشْنَا بُرْهَةً مِنْ دَهْرٍ وَأَحَدُنَا يَرَى الْإِيمَانَ قَبْلَ الْقُرْآنِ، وَتَنْزِلُ السُّورَةُ عَلَى مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَتَعَلَّمُ حَلَالَهَا وَحَرَامَهَا، وَأَمْرَهَا وَزَاجِرَهَا، وَمَا يَنْبَغِي أَنْ نُوقَفَ عِنْدَهُ مِنْهَا، كَمَا تَعَلَّمُونَ أَنْتُمُ الْيَوْمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ لَقَدْ رَأَيْتُ الْيَوْمَ رِجَالًا يُؤْتَى أَحَدُهُمُ الْقُرْآنَ قَبْلَ الْإِيمَانِ، فَيَقْرَأُ مَا بَيْنَ فَاتِحَتِهِ إِلَى خَاتِمَتِهِ، وَلَا يَدْرِي مَا أَمْرُهُوَلَا زَاجِرُهُ، وَلَا مَا يَنْبَغِي أَنْ يَقِفَ عِنْدَهُ مِنْهُ وَيَنْثُرُهُ نَثْرَ الدَّقْلِ “
-Ёки Жундуб розиаллоху анху айтадики:
كُنَّا مَعَ نَبِيِّنَا – صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ- فِتْيَانًا حَزَاوِرَةَ، فَتَعَلَّمْنَا الْإِيمَانَ قَبْلَ أَنْ نَتَعَلَّمَ الْقُرْآنَ، ثُمَّ تَعَلَّمْنَا الْقُرْآنَ فَنَزْدَادُ بِهِ إِيمَانًا، فَإِنَّكُمُ الْيَوْمَ تَعَلَّمُونَ الْقُرْآنَ قَبْلَ الْإِيمَانِ .
-Хузайфа айтадики:
إنَّا آمَنَّا وَلَمْ نَقْرَأْ الْقُرْآنَ وَسَيَجِيءُ قَوْمٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَلَا يُؤْمِنُونَ
Иймонни таълим беришдан олдин қуръонни ахкомларини ва суннатни таълим беришлик, баъзилар исломдаги таълим-тарбия мархалаларига эътибор бермаган холда ва росулуллох саллаллоху алайхи васалламнинг шогирдлари берган огохлантиришларга ахамият бермасдан босиб ўтаётган хато йўл хисобланади.
(давоми бор…….)