Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс : фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.
Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган
(33- қисм)
Масалан росулуллох саллаллоху алайхи васалламни даврларида назр ибни хорисга ўхшаган кофирлар Хийрадан эронни қадимий достонларини ва афсоналарини сотиб олиш орқали
« وَ مِنَ النّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحديث»
ни белгиси, нишонаси (намод) бўлишган, росулуллох саллаллоху алайхи васалламдан сўнг хам, мусулмонларнинг орасидаги мунофиқлар ва секулярзадалар
« وَ مِنَ النّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحديث»
Ни зохирий белгиси бўлишган, улар қулларни ва мусиқа асбобларини сотиб олиш билан хам назр ибни хорисга ўхшаганларни ишини давом эттирмоқчи бўлишган, ўша даврни “лахвал хадис”и мусиқа бўлган, масалан:
Ибни Масъуд розиаллоху анху мана бу оятдаги “лахвал хадис” калимасини маъносини баён қилиб айтадики: аллохга қасамки оятни манзури овоздур. Фақат овозни ёлғиз ўзи эмас, балки мусиқа билан бирга бўлгани. [1]
Мана бу тафсир ибни Аббос, Жобир, Икрима, Саъид ибни Жубайр, Мужохид, Макхул, Амр ибни Шуъайб, Али ибни Бадимадан хам нақл қилинган.
Сувайр ибни Фохита отасидан у эса ибни Аббосдан
«وَ مِنَ النَّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحَديث»
Ояти хақида ривоят қилиб айтади: бу ўзига кечаю кундуз овоз айтадиган чўри сотиб олган киши хақида нозил бўлган. Ибни Аби Нажих Мужохиддан ривоят қилишича, бу оятни манзури катта қийматга овоз айтадиган қул ё чўрини сотиб олиш ва уни бехуда овозига,сўзларига қулоқ солишдур. Макхул хам шундай назарга эга бўлган ва Абу Исхоқ хам шу тафсирни танлаб олган.
Омир ибни Саъад тўйга борган пайтида тасодифан росулуллох саллаллоху алайхи васалламни асхобларини кўриб қолади ва улардан савол сўрайди: эй росулуллохни ёронлари, эй бадр иштирокчилари, чўриларни овозига қулоқ солиб ўтирибсизларми? Улар жавоб беришадики: ўтир. Агар хохласанг биз билан бирга ўтир ва қулоқ сол, агар хохламасанг кетавер; чунки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бизларга тўйдаги лахвга рухсат берганлар.
قَدْ رُخِّصَ لَنَا فِي اللَّهْوِ عِنْدَ الْعُرْسِ.[2]
Бу шу нарсани кўрсатяптики, мана бунга ўхшаган овоз айтилган маросимларда иштирок этишлик мамнуъ ва харом қилинган эмас, чунки Омир ибни Саъадни ўзи хам тўйга келган ва тасодифан сахобаларни кўрган, балки Омирни бу ерда ажабланган жойи шунда бўлганки, бундай маконларда хозир бўлишлик росулуллох саллаллоху алайхи васалламни асхобларига тўғри келмайди деб фикрлаган. Умумий қилиб айтганда сабиқунал аввалун ва бошқа хар қандай жамиятдаги баланд мартабали кишиларни шаънидаги иш эмас, аммо истисно суратида баъзилар иштирок этишлари мумкин. Бу бизларга қуйидаги хикматли сўзни эслатади:
حَسَنَاتُ الْأَبْرَارِ سَیئَاتُ الْمُقَرَّبِین،
Солих кишиларнинг яхши ишлари гохида уларга яқин бўлганларнинг гунохлари деб хисобланади.
Бу ерда алжазоирда бўлгани каби, мувозанатсиз ва меъзонсиз инсонларни фатвоси асосида содир бўлган жиноятлар такрорланмаслиги учун, қайта- қайта ишора қилиниши керак бўлган мухим нуқта шуки: мана бу маросимларни қилиниши мамнуъ ва харом қилинган эмас эди, чунки агар булар мамнуъ ва харом бўлганида эди, халифайи рошидин буларни албатта мамнуъ қилган бўлишарди ва закотни манъ қилувчиларга ўхшаб уларга нисбатан тегишли чораларни кўрган бўлишарди.
Ана ўшанча хукумат қудратига эга бўлган хулафойи рошидин ва сахобаларга нисбатан бир киши келиб ошкора ва очиқ-ойдин суратда аллохни халолини харом дейиши ёки аллохни харомини халол дейиши хазиллашиб бўлмайдиган мавзудир. Демак хулафойи рошидинга нисбатан хақорат саналиб қоладиган тушунчага хам бормаслик лозим. Бу ерда масалани шундай изохлаб бериш керакки, масалан Абдуллох ибни Жаъфар ибни Аби Толиб каби кишилар хам чўриларни ошкор суратдаги олди-сотди муомаласида иштирок этади ва озод холда уни сотиб олади ва уни овозига хам қулоқ солади ва бу киши хулафойи рошидинни кўзи ўнгида озод ва ошкор тахрим ва тахлил қилади-ю, ана бу хулафойи рошидин бу кишини томошо қилиб турган бўладими? Қуддома хақидаги воқеадан хабардор бўлган хар қандай киши, мана бу хақоратлар сахобаларни хам ва махсусан хулафойи рошидинни хам шаънига тўғри келмаслигини жуда хам яхши билади.
Балки ўша даврдаги мусулмонлар шунчалик соғлом ва мушкилотсиз жамиятга эга бўлишгандирки,иймон ва қуръондан узоқлашиш учун хатарли деб хисобланган овоз айтадиган чўрилардан иборат ягона мушкилотга эга бўлишгандир.
Бу уларни асосий ва биринчи даражали мушкилоти бўлган эди, аммо хозирги даврдаги мусулмонларнинг асосий ва биринчи даражали мушкилоти нима? Хозирда аксар мусулмонларнинг минтақаларида исломий хукумат мавжуд эмас ва бу нарса турли- туман мусибатларни вужудга келиши учун уммул фасодга айланиб қолган, мусулмонларни устига тафарруқ ширки хоким бўлиб олган, вохид уммат ва вохид жамоат хам йўқ, буни ўрнига кўп сонли умматлар ва жамоатлар вужудга келган ва мусулмонлар аллохнинг химоясини қўлдан бой беришган, чунки аллохни химояти жамоат билан биргадур, жамиятларда фақирлик ва очлик ривожланиб кетган, мусулмонларни устида кофир ва муртадлар хукмрон бўлиб олишган, мана бу фасодлардан келиб чиққан нотинчликлар мусулмонларни залил ва беарзиш қилиб қўйган,мунофиқ ва секулярзадалар хам мусулмонларнинг хаётий майдонларида турли- хил мансабларни қўлга киритишган, улар ташқи тоғутларни ва босқинчи кофирларни химояси остида мусулмонларнинг иймонини нобуд қилиш билан шуғулланишяпти, мусулмонларнинг хар бир минтақасида қози мухаммад, қосимлу ва борзоний ва ужалон ва бошқалар каби ўнлаб мусайламайи каззоблар вужудга келган ва бундан бошқа ўнлаб мусибат ва мушкилотлар……..мавжуд.
Бу ерда мусиқа хам мушкилот, аммо асосий ва аслий мушкилот мусулмонларнинг қалби ва иймонини булғаниши ва мусулмонларнинг қуръондан ва аллохни шариатидаги қонунлардан узоқлашиши эмас, бизлар садрил исломдаги мусулмонлар каби биринчи даражали, мухимроқ мушкилотларга эгамиз,сахобаларни асридаги даражага етишимиз учун биринчи бўлиб уларни хал қилишимиз керак, ана ўшанда бизларнинг биринчи даражали мушкилотимиз хам чўриларни овоз айтишига нисбатан манфий мубораза бўлиб қолади.
Мусиқа асбоблари билан чўриларни овоз айтишидан иборат мушкилот ва унга одатланиб қолишлик, охир-оқибат фосиқ бир мусулмонни вужудга келтиради, аммо бугунги кунда мусулмонлар учун шундай асосий мушкилотлар вужудга келганки, улар шахсни бутунлай ислом динидан чиқариб ташлайди ва уларни секуляризм динини қонунига таслим қилдиради ва яъни бу холат шу даражага етиб борганки, мусулмонлар ўз ихтиёри билан секуляризм динини ва кофирлар хокимияти остига етиб боришлари учун ўзларини ўту- чўғга уришади ва европа, америка ва бошқа куфр давлатларига етиб боришади, гохида эса улар ўзларини жонларини хам хатарга қўйишади, оилаларини ва ватанларини хам тарк қилишади, ёки бўлмасам мусулмонлар яшайдиган минтақаларни ўзида хам ташқи кофирларни химояси остидаги махаллий муртадларни қўли билан ана ўша куфр тузумини ташкил қилишни орзу қилишади ва ………
(давоми бор…….)
[1]ابن جرير از يونس بن عبدالأعلي از ابن وهب از يزيد بن يونس از ابو صخر از ابو معاويه البجلي از سعيد بن جبير از ابو الصهباء البکري روايت ميکند/نیز عمروبن علي از صفوان بن عيسي از حميد الخراط از عمار از سعيدبن جبير از ابو الصهباء روايت ميکند
[2] المستدرك على الصحيحين/ سنن النسائي/ المصنف