س: اگر کسی به یکی بیعت بدهد و در جنگ اهل بغی و شورشگران به او کمک نکند و در این جنگ فتنه شرکت نکند آیا کارش اشتباه است. منظورم این است اگر موضعی مثل موضع ابن عمر رضی الله عنهما در جنگ بین سیدنا علی رضی الله عنه و امیر معاویه رضی الله عنه بگیرد کارش اشتباه است؟
(2 – قسمت)
رسول الله صلی الله علیه وسلم در مورد این ام الفساد می فرماید: لَتُنْقَضَنَّ عُرَى الْإِسْلَامِ عُرْوَةً عُرْوَةً، فَكُلَّمَا انْتَقَضَتْ عُرْوَةٌ تَشَبَّثَ النَّاسُ بِالَّتِي تَلِيهَا، فَأَوَّلُهُنَّ نَقْضًا الْحُكْمُ ، وَآخِرُهُنَّ الصَّلَاةُ.[1] دستگیره های اسلام یک به یک شکسته می شود، هرگاه یک دستگیره نابود شود مردم به آنچه نزدیک آن است چنگ می زنند، اول آنها شکستن حکم است (حکم بر اساس قانون الله را رها می کنند) و آخر آنها نمازاست (نماز را ترک می کنند).
حنفی ها به عنوان یک عامل بازدارنده و تعزیر بر این باورند که شخص باغی که به ناحق بر علیه امام عادل و جماعت مسلمین شورش کرده و در این حالت مرده است را نباید غسل داد؛[2] و امام ابوبکر کاسانی حنفی با استناد به داستان عمار بیان می کند كسی كه در جنگ با اهل بغی به قتل رسیده باشد، شهید است[3] البته فقهای مذهب شافعی هم چنین دیدگاهی در مورد کشته شده ها در جنگ با اهل بغی دارند.[4]
در برابر این آفت ویرانگر و تخریبگر داخلی، کسانی که بر اساس قانون شریعت الله در برابر حاکم ظالم قرار گرفته باشند و در مسیر امر به معروف و نهی از منکر و تکامل حاکمیت درحرکت باشند مثل قیام سیدنا حسین بن علی در برابر شاهیگری یزید، جزو اهل بغی محسوب نمی شوند بلکه تلاشی شرعی است جهت تکامل «3ابزار».
در مساله ی بیعت هم، شخصی که به او بیعت داده شده خیلی مهم است که چه کسی باشد. جنگ صفین جنگ بین دو نفر به نام علی و معاویه نبود بلکه جنگ بین رهبریت دارالاسلام و ارتش مسلمین با دسته ای شورشی و اهل بغی بود که معاویه این شورشی ها را رهبری می کرد که طی حدود 110 روز جنگ و درگیری نزدیک به 70هزار مسلمان از طرفین کشته شدند یعنی بیشتر از تعداد مسلمینی که در عرض 20 سال جهاد با آمریکا و بیش از 40 کشور متحد با آمریکا در افغانستان از مسلمین کشته شدند. به قول امام حاکِم در صف سربازان دارالاسلام تحت رهبریت علی 70 نفر از کسانی که در غزوه بدر شرکت داشتند و 150 نفر از افراد بیعت رضوان، حضور داشتند.[5]
(ادامه دارد…..)
[1] السيوطي، الجامع الصغير7214/ الألباني، صحيح الموارد216
[2] الفقه علی المذاهب الأربعة، جزیری، داراحیاءالتراث، ج1، ص109./ الحنفیة قالوا: یشترط فی تغسیل المیت المسلم أن لایكون باغیا؛ والبغاة عند الحنفیة هم الخارجون عن طاعة الإمام العادل وجماعة المسلمین لیقلبوا النظم الإجتماعیة طبقا لشهواتهم، فكل جماعة لهم قوّة یتغلبون بها ویقاتلون أهل العدل، هم البغات عند الحنفیة.
[3] بدائع الصنائع، ابو بكر كاسانی حنفی، دارالكتاب العربی، ج1، ص323./ … كسی كه در جنگ با اهل بغی به قتل رسیده باشد، شهید است. دلیل ما مطلبی است كه از عمار یاسر نقل شده كه وی هنگامی كه در صفین در زیر پرچم امیرالمؤمنین علی در معرض شهادت قرار گرفت، گفت: «خونی را كه از من بر بدن و لباسم ریخته میشود، نشویید و لباسهایم را از تنم بیرون نیاورید؛ چرا كه من و معاویه، یكدیگر را در پل صراط ملاقات خواهیم كرد».و عمار، كشته شده اهل بغی بود؛ زیرا رسول الله صلی الله علیه وسلم به عمار فرموده بود: «تو را گروه طغیانگر(باغی) به قتل خواهند رساند».
[4] مغنی المحتاج، خطیب شربینی، داراحیاءالتراث، ج4، ص123./ تلخیص الحبیر، ج4، ص44.
[5] حاکم نیشابوری، المستدرک، ج3، ص112