انواع دارالاسلام
(4-قسمت)
الله تعالی به صراحت می فرماید: اِنَّما حَرَّمَ عَلیکُم المَیتهَ وَ الدَّم وَ لَحم الخِنزیر وَ ما اُهِلَ بِهِ لِغیر الله (بقره/173) (در مواد گوشتی) تنها مردار و خون و گوشت خوک و آنچه نام غیرخدا بر آن گفته شده باشد بر شما حرام کرده است؛ اما اگر در حالت اضطرار قرا گرفتیم چه؟ تمام این حرامها مباح می شوند تا زمان برداشته شدن اضطرار. الله تعالی می فرماید: وَقَدْ فَصَّلَ لَكُمْ مَا حَرَّمَ عَلَيْكُمْ إِلَّا مَا اضْطُرِرْتُمْ إِلَيْهِ ۗ (انعام/119) و آنچه بر شما حرام است بیان کرده است مگر ناچار و درمانده شوید [و در حالت اضطرار قرار بگیرید]
مَناط و علت و سبب مباح شدن این حرامدر این حالت اضطرار چیست؟ در خطر افتادن جان . حالا اگر دین و «دارالاسلام» و جان و ناموس و خانواده و آبرو و مال در خطر قرار بگیرد چه؟
این واقعیت دارد که از زمان سست شدن پایه های حکومتی « خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ» تا کنون به نسبتهای مختلفی دین، «دارالاسلام»، جان، ناموس، آبرو، آزادی و اموال مسلمین در معرض خطر شدید و جدی قرار گرفته است و آشکارا عموم مسلمین را تهدید می کند و کار به جائی رسیده که مسلمین شاهد نابودی آنهمه مسلمان و از دست رفتن آنهمه زمین پهناور در اندلس و آفریقا و آسیا و اروپا شوند.
اگر در چنین وضعیتی مسلمین به حکم اضطرار و ضرورت «عمداً»در برابر این حکومتهای کافر مهاجم به حکومت دیگری غیر از« خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ» چنگ بزنند کهمورد پسند الله نیست و عملی مجرمانه محسوب می شود، اما به خاطر نجات دین،«دارالاسلام»،جان، ناموس، آبرو، مال خود از دشمنان در کمین نشسته ناچارا به آن متوسل می شود و «ناچاراً»مثل شخصی که از شدت گرسنگی و در حال مرگ است و «ناچاراً» جهت حفظ جان خود و خانواده اش به خوردن گوشت خوک یا مُردار مجبور می شودو یا «ناچاراً» دست به دزدی می زند و مرتکب جرم می شود، آیا طبق شریعت عمل نشده است؟
بله، هم اکنون به دلیل نبود « خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ» وضعی پیش آمده که جهت نگهداری از دین،«دارالاسلام»، جان، ناموس، آبرو، خانواده، مال و سرزمین خود باید در مسائل حکومتی مرتکب کار غیر شرعی و منع شده ای شویم که «بدیل» و «جایگزین» امر شرعی «خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ» محسوب می شود، اما همین عمل مجرمانه و «بدیل» هم در چارچوب قانون شریعت الله تعریف شده و جایی می گیرد.
پس «اضطرار» یعنی: ناچاری ، ناگریزی و در ماندگی . یعنی شخص تحت شرایط و موقعیتهای تهدید آمیزی قرار می گیرد که برای خارج شدن از این شرایط و موقعیتها مجبور است کارهائی را انجام دهد که در شرایط عادی این کارها ناپسند، ممنوع و حرام هستند.
امام الزرکشی رحمه الله در تعریف ضرورت می گوید: ضرورت، رسیدن به حدی است که اگر شخصی مرتکب أمر حرام برای رفع آن نگردد، هلاک شده یا نزدیک به هلاک شدن است. مانند کسی که در اضطرار برای خوردن غذا یا پوشیدن لباس است، که اگر گرسنه یا لخت بماند، امکان هلاک شدنش یا تلف شدن عضوی از اعضایش وجود دارد. این حالت، ارتکاب حرام را مباح می گرداند.[1]
(ادامه دارد…..)
[1]المنثور فی القواعد ۲/ ۳۱۳ – ۳۲۰ / الضروره، بلوغه حداً، إن لم یتناول الممنوع (أو المحرم) هلک، أو قارب الهلاک. کالمضطر للأکل و اللبس بحیث لو بقی جائعاً أو عریانا لمات أو تلف منه عضو، هذا یبیح تناول المحرم