Дорул исломни навлари.
(4-қисм)
Аллох таоло очиқ баён қиладики:
اِنَّما حَرَّمَ عَلیکُم المَیتهَ وَ الدَّم وَ لَحم الخِنزیر وَ ما اُهِلَ بِهِ لِغیر الله (بقره/173)
У сизларга фақатгина ўлакса,қонни,тўнғиз гўштини ва аллохдан ўзгага аталиб сўйилган нарсаларнигина харом қилди; аммо агар сиз изтирорий холатда қолган бўлсангизчи? Изтирорий холатданчиққунгача мана бу харомлар мубох бўлади. Аллох таоло мархамат қиладики:
وَقَدْ فَصَّلَ لَكُمْ مَا حَرَّمَ عَلَيْكُمْ إِلَّا مَا اضْطُرِرْتُمْ إِلَيْهِ ۗ (انعام/119)
Ахир у сизларга харом қилинган нарсаларни муфассал баён қилганку. Музтар бўлиб қолган холингиздагина (у нарсалардан ейишингиз мумкин).
Мана бу харомни изтирорий холатда мубох бўлишини сабаби, иллати нимада? Жонни хатарга тушишидир. Энди агар дин, “дорул ислом”, жон, номус, хонадон,мол хатарга тушадиган бўлсачи? “Хилафату ала минхажин нубувват”ни пойдевори сустлашган замондан буён хозирги пайтгача турли-хил нисбатларга кўра мусулмонларни дини,”дорул исломи”, жони,номуси,обрўси,озодлиги, моллари нихоятда жиддий қаттиқ хатарга тушиб қолган ва ошкора умумий мусулмонларни тахдид қиляпган, вазият шу даражага бориб қолганки, ана ўшанча мусулмонларни нобуд бўлиб кетишларига ва андалусда,африкада, осиёда,европадаги ўшанча минтақаларни қўлдан бой берилишига гувох бўлинди. Агар мана бундай вазиятда мусулмонлар изтирорий ва зарурат хукмига биноан, хамла қилган мана бу кофир хукуматларни қаршисида “хилафату ала минхажин нубувват” дан бошқа хукуматга “қасддан” чанг солса, шариатга мувофиқ амал қилган бўлмайдими? Албатта мана бу ишни ё жиноят амални аллох хушламайди, аммо ўзини динини, “дорул исломини”, жонини,номусини,обрўсини, молини пистирмага жойлашиб олган душмандан нажот бериш учун, ночор холда мана бу ишга қўл уради, ахир очликда қолган ва ўлим билан рўбарў бўлган шахс хам ўзини ва хонадонини жонини сақлаб қолиш учун ўлаксаларни ё тўнғизни гўштини ейишга мажбур бўладику?!
Ха,хозирда “хилафату ала минхажин нубувват” йўқлиги боис шундай вазиятга тушиб қолганмизки, ўзимизни динимизни,”дорул исломимиз”ни,жонимизни, номусимизни, обрўйимизни, хонадонимизни, молимизни, ватанимизни сақлаб қолиш учун хукуматга оид ишларда ғайри шаръий ишни қилишимиз,яъни “хилафату ала минхажин нубувват”ни шаръий ишни ўрнига уни “бадали”ни олиб келишимиз керак бўлади, аммо жиноят хисобланганмана бу “бадал” хам таъриф қилинган аллохни шариатидаги қонунларни чорчўпида амалга оширилади.
Демак “изтирор” : ночорлик,мажбурликдир. Яъни шахс хатарли холатга,шароитга тушиб қолади, натижада мана бу шароитдан,холатдан чиқиш учун оддий холатда қабул қилинмайдиган харом,тақиқланган ишларни қилишга мажбур бўлади.
Имоми Заркаший рохимахуллох заруратни таърифлаб айтадики: зарурат шу даражада бўлиши лозимки, агар шахс мана бу ишга қўл урмаса халок бўлади ё халок бўлишга яқин қолади. Худди изтирорий шароитда таомга ва либосга эхтиёжи бор одамга ўхшайди, агар оч ё яланғоч қоладиган бўлса уни халок бўлиши ё бирор аъзоси талаф бўлиши хавфи бор. Мана бу холат харомни мубохга айлантиради. [1]
(давоми бор…..)
[1]المنثور فی القواعد ۲/ ۳۱۳ – ۳۲۰ / الضروره، بلوغه حداً، إن لم یتناول الممنوع (أو المحرم) هلک، أو قارب الهلاک. کالمضطر للأکل و اللبس بحیث لو بقی جائعاً أو عریانا لمات أو تلف منه عضو، هذا یبیح تناول المحرم