دسته: шайх мужохид Абу Хамза хўромийни ўзбек тилидаги асарлари

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(42- қисм)

Агар биз аллохни шариатидаги қонунга хилоф равишда ошкора нохақ қон тўкаётган мана бу жиноятчиларни улар  бу ишларни ахли бўлиб қолишган ва улар ахли бидъат десак ва уларга ахли бидъатга қилинган муносабатда бўлсак, ўринсиз иш қилмаган бўламиз. Чунки улар ахли бидъат бўлиб, бидъатларни даражаси бўйича уларни бидъатнинг аввалги қаторига қўйилиши  керак.

Хатто агар мана бу мазхабдош бўлган инсонлар ўзларининг мазхабдошларининг ана бу жиноятларига рози бўлишган тақдирда хам, улар амалда бир иш қилмаган холларида бошқаларга тегишли хукмга шомил бўлишмайди. Бунга мисол аллох таоло нубувват асридаги яхудийларга анбиёларни қотили деб хитоб қилади:

         قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُونَ أَنبِیَاءَ اللّهِ مِن قَبْلُ إِن کُنتُم مُّؤْمِنِینَ (بقره/91)

Айтинг (эй Мухаммад), “агар мўъмин бўлсангизлар, нима сабабдан илгари аллохнинг пайғамбарларини ўлдирар эдингизлар?”

Бошқа бир ўринда мархамат қиладики:

 أَفَکُلَّمَا جَاءکُمْ رَسُولٌ بِمَا لاَ تَهْوَى أَنفُسُکُمُ اسْتَکْبَرْتُمْ فَفَرِیقاً کَذَّبْتُمْ وَفَرِیقاً تَقْتُلُونَ ‏(بقره/87)

Хар қачон бир пайғамбар сизларга ёқмайдиган нарса (оятлар) билан келса, бировини ёлғончи деб, бировини ўлдираверасизларми?

Бу ерда аллох таоло росулуллох саллаллоху алайхи васалламни асрларида яшаган яхудийларга  очиқ ва ошкор суратда хитоб қилиб, уларни асрлар олдин содир қилинган  пайғамбарларни ўлдириш жиноятига шерик,деб хисоблаяпти, нима учун? Чунки мана бу  қавм ўша пайтда хам шундай жиноятни содир қилишга тайёр бўлишган, лекин улар анбиёларни қотиллари шомил бўлган хукмга тушишмайди ва уларга қотилларга қилинган муомалани қилинмайди; ёки сизларни атрофингиздаги баъзи кишилар шариатгаро мужохидларни қаршисида  очиқ ва ошкора бутун жахон секуляр кофирларини, махаллий муртадларни лафзан химоя қилишади ва улар мусулмонларни хаққига қилаётган жиноятларига рози бўлишади, бизлар уларни устида иртидод хукмини ижро қила олмаймиз, энг охирида агар улар шаръий узрга эга бўлишмаса, уларни мунофиқ ва секулярзадаларни жумласидан деб хисоблаймиз ва улардан “эхтиёт” бўламиз.

Мана бу ошкор ва равшан қуръоний хақиқатни назарга олмаётган кишилар жуда хам осонлик билан шодликни минглаб хонадонлардан, бизларни  аёл ва фарзандларимиздан, ота-оналаримиздан, ака- сингилларимиздан ва инсоний жамиятдан тортиб олишяпти.  Ироқни зиндонларида опа-сингилларимизни номусига тажовуз қилинган пайтда, бизларни шодлигимиз нобуд бўлади ва уни ўрнини ғазаб, хавотир,нафрат эгаллайди. Улар дунёни қайси бурчагида бўлса хам бизларни шодлигимизни нобуд қилишади.

Бир муддат олдин суннийзодалардан бўлган муртад,хўромий Фувод маъсум ва шиъазодалардан бўлган муртад, араб Ибодий вазирни етакчилигидаги Ироқни секуляр хукумати, фақатгина довладаги мусулмонларни аёли бўлганлиги сабабли бизларнинг ўнлаб мусулмон опа-сингилларимизни ўлдиришди, охирги пайтларда эса аксари доғистонлик,чечен ё ўзбек, турк, тожик миллатига мансуб бўлган мусулмонларни абадий зиндонга махкум қилишди ва мана бу ходисалардан олдинроқ ана ўша бизларнинг мусулмон опа- сингилларимизга ироқни зиндонларида жинсий тажовуз қилинди, бу иш шу даражага етиб борган эдики, хатто инсон хуқуқларини химоя қилиш ташкилотлари хам бақир- чақир қилишган ва бирлашган миллатлар ташкилотини ана бу жиноятчи, мужрим кимсаларнинг жиноятларини тан олиб эътироз қилишга мажбур қилишган эди. Худди шу ишларни бир қанча йиллар олдин америкалик, англиялик аскарлар ва уларга муттахид бўлган секуляр кофирлар ироқдаги ёки бошқа мусулмонлар яшайдиган минтақалардаги  мусулмонларнинг номусларини устида амалга оширишган эди, ироқдаги жинояткорлар эса мусулмонларнинг номусларига нисбатан  мана бу секуляр кофирларнинг йўлини давом эттирувчилари саналади.

Хатто агар бизларнинг мана бу асир қилинган мусулмон опа-сингилларимиз хаворижларни аёллари бўлган тақдирда хам – албатта улар хаворижни аёли эмаслар – барибир саййидимиз Али ибни Аби Толиб розиаллоху анху нахравон жангидан сўнг хаворижларни аёлларига нисбатан қандай муносабатда бўлганликларига эътибор берилиши керак? У киши уларни аёлларини асир қилдиларми ё зиндонга ташладиларми?  Ёки бўлмасам наъузу биллах, ана бу хаворижларни аёлларига тажовуз қилдиларми? Ёки уларни тажовуз қилиниши учун рухсат бердиларми? Ёки хатто агар бир киши жиноятчи бўлган тақдирда хам, уни устида чиқарилган хукм уни аёлига ё фарзандларига хам  тегишли бўладими? Бу адолатдан узоқлашиш ё кинага,нафратга, пастликка эргашишни ё хайвон сифат бўлишдан бошқа маънони англата оладими? Хасбуналлоху ва ниъмал вакил…………инна лиллахи ва инна илайхи рожиъун. 

Хурматли дўстлар албатта бу ишларни сунний ё шиъа бўлишга алоқаси йўқ, балки бу бутун жахон кофирлари ва муртадлар, мунофиқлар, махаллий секулярзадалар мўъминларни устида амалга оширадиган энг паст сифат хисобланади, шинголни атрофида хам борзонийнинг саргмарглари худди шу жиноятни қилишмаганмиди? Ужалонни ишчилар хизбининг сотқинлари хам суриядаги  Тел Бурокда  ва бошқа суннийлар яшайдиган минтақаларда хам ахли суннатни аёлларини ва қизларини устида шу жиноятларни қилишмаганмиди?  Араб сотқинларидан иборат бўлган хоин суннийзода сахавотлар ёки бошқача истилох билан айтганда ихвоний, салафий секулярлар хам худди  шу жиноятларни суриядаги бизларнинг мухожир, ахли суннат опа- сингилларимизни устида амалга оширишмадими?

(давоми бор…….)

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

 (40- қисм)

– Мусулмонларнинг шодлигини бузувчи ва барбод қилувчи иккинчи омил, хилофатни қулаши ва шохигарликни вужудга келиши бўлган.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аллох таолодан “умматларининг” гумрохликка хамназар бўлмаслигини  замонатини  олган пайтларида, 

«سَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يَجْمَعَ أُمَّتِي عَلَى ضَلَالَةٍ فَأَعْطَانِيهَا»

ва “умматлари” оч қолмаслигини

 « إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ أَجَارَ لِي عَلَى أُمَّتِي مِنْ ثَلاثٍ لا يَجُوعُوا وَلا يَجْتَمِعُوا عَلَى ضَلالَةٍ وَلا يستباح بيضة المسلمين»

ва умматларини устида душман хукмронлик қилмаслигини хам,

« وَسَأَلْتُ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ لَا يُظْهِرَ عَلَيْهِمْ عَدُوًّا مِنْ غَيْرِهِمْ»[1]

замонатини олган пайтларида, буни  натижасида эса  аллох таоло хам мусулмонларни жамоати билан бирга бўлишини хушхабарини берган эдилар.   

«فَعَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ فَإِنَّ يَدَ اللهِ عَلَى الْجَمَاعَةِ»[2]

Яъни шодликни вужудга келтирувчи чораларни орасида

«أَطْعَمَهُم مِّن جُوعٍ» و «آمَنَهُم مِّنْ خَوْفٍ ‏»

хам бор, бу икковидан хам мухимроғи

«فَلْیَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَیْتِ»

хам бор, лекин мусулмонлар “умматни” ташкил қилиш учун фақат уч абзор мавжуд эканини билишса-ю, аммо мана бу уч абзордан узоқлашишса ва тафарруқ йўлига юриб кетишса, улар нубувват манхажига асосланган буюк  исломий хукуматни қўлдан бой беришади ва буюк бидъат хисобланган шохигарликни уни ўрнига келтиришади, мана бу мусибатни кетидан ички жангларни ижод қиладиган  ўринсиз такфир қилишдан ва тамға ёпиштиришдан иборат ошкор азоблар келади, булардан сўнг эса кўп сонли мусулмонларнинг гумрохлиги ва саргардонлиги , фақирлик ва очликни ривожланиши, устимизда кофирларнинг хукмронлик қилишлари каби азобларни хам кутаверсак бўлади.

 « فَعَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ»،

деб амр қилинган пайтда, агар шахс жамоятни йўлида харакат қилмайдиган бўлса, дархақиқат у азоб йўлидан юрган бўлади,   

«الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ، وَالْفُرْقَةُ عَذَابٌ»

жамоатдан узоқлашиб тафарруқ сари харакат қилиш, яъни шодликни мусибатга алмаштириш демакдир, бу аллох таоло мўъминларнинг табиий хаққи деб билган шодликни нобуд қилиш бўлади.

Мусулмонлар тафарруқ ва ўринсиз,ёмон, манфий  шодликни  сотиб олиш орқали ана ўша тафарруққа кўнгил боғлагач ва ўзларини хизб, гурух, мазхаб ва фирқаларидаги нарсаларга кўнгил қўйиб рози бўлишгач ва уч абзордан узоқлашишгач, асрлардан буён мусулмонларни бошига келаётган фожеъаларга гувох бўлишади-да, бу ерда норози бўлишга, дод-фарёд уришга ва ажабланишга ўрин хам қолмайди.  Бу кишилар росулуллох саллаллоху алайхи васаллам рахбарлик қилган ва   сабиқунал аввалун бўлган ухуд жангини иштирокчиларидан азизроқ эмаслар, улар нимани эккан бўлишса, ўшани хосилини хам қўлга киритишади.

Аллох таоло нубувват манхажига асосланган шўровий хукуматнигина тан олади, ундаги улил амр шўроси ўзини вохид ижмоъси билан вохид умматни ва вохид жамоатни вужудга келтиради, мана бу мусулмонлар қўлга китириши мумкин бўлган дунёвий неъматнинг энг каттаси хисобланади, аммо мана бу шаръий қолибни ўрнига шохигарлик хукумати ёки хар қандай бошқа бидъий навдаги қолиб қўйиладиган бўлса, шундай бир уммул фасод вужудга келадики, у ўзи билан бирга  бошқа барча фасодларга дарвозани очиб беради. У улил амр шўросини ўртадан кетишидан тортиб вохид умматни ва вохид ижмоъни кетишигача ва турли-хил мазхабларни,ранго- ранг тафсирларни, ошкор тафарруқни, умматни саргардонлигини, фақирликни ривожланишини,очликни,мусулмонларни устида душманни хукмрон бўлишини………. пайдо бўлишигача етиб боради:     لتُنْقَضَنَّ عُرَى الْإِسْلَامِ،عُرْوَةً عُرْوَةً، فَكُلَّمَا انْتَقَضَتْ عُرْوَةٌ، تَشَبَّثَ النَّاسُ بِالَّتِي تَلِيهَا، وَأَوَّلُهُنّ نَقْضًا الْحُكْمُ، وَآخِرُهُنَّ الصَّلَاةُ….

Ислом дастаглари бирма- бир синдирилади, дастаглардан бири нобуд бўлган пайтида одамлар унга яқинроқ бўлганига чанг солишади, уларни биринчи бўлиб синдирилгани хукмдур ( нубувват манхажига асосланган хукмни тарк қилишади) ва уларни охиргиси намоздур ( намозни тарк қилишади).

Аллох таоло нозил қилган нарсага асосланган хукуматни тарк қилишни натижаси қуйидагича бўлади:

  وَمَا لَمْ تَحْكُمْ أَئِمَّتُهُمْ بِكِتَابِ اللَّهِ، وَيَتَخَيَّرُوا مِمَّا أَنْزَلَ اللَّهُ إِلَّا جَعَلَ اللَّهُ بَأْسَهُمْ بَيْنَهُمْ[3]

Агар хар қандай қавмни пешволари аллох нозил қилган нарса билан хукм қилишмаса ёки худони ахкомларини орасидан яхши кўрганларини танлаб олиб амал қилишса ёки ёқтирмаган нарсаларига амал қилмай ташлаб қўйишса, аллох таоло уларни орасига душманчилик ва адоватни солиб қўяди. Бу ерда росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хар бир қавмнинг  улил амр шўроси борасида сухбат қилганлар,чунки хар бир қавмни хокими ё пешвоси демаганлар, балки хар бир қавмни пешволари деб мархамат қилганлар, яъни 

أَئِمَّتُهُمْ.

Энди агар мана бу пешволар ва шўродаги мутахассислар аллохни шариатидаги қонунлар асосида хукм қилишмаса, шубхасиз  уларни ўртасида душманчилик, адоват, жанг, курашлар вужудга келади ва дўстлар жамоасидан тортиб хонадонлар, тоифалар, қавмлар, забонлар, мазхабларгача буларни хаммаси бир-бирларига қўполлик,зўравонлик билан муомала қилишади. Бу яъни шодликни барбод қилиш ва мусулмонларни ўртасидаги шодликни буюк асбобларини йўқотиш демакдир.

  – Мусулмонларни ўртасида шодликни барбод қилувчи омиллардан яна бири, душманшуносийни билмаслик ва душманларни шаръий даражаларга ажратишни бузиб ташлашликдур.

Аллох таоло “ла илаха иллаллох” га ва тоғутга куфр келтиришга  буюриш орқали, хаж ва закот, худудларга тегишли ахкомларни нозил қилишдан олдин, мусулмонларга душманларни даражаларга ажратишни таълим берган……..Энди фалончи жохил ва золим холида, кофирларнинг яхуд, мажус, собеий, насронийлардан иборат жамиятини мушрик дейди, мана бу шахс масалан насронийларни мушриклар жумласидан деб хисоблаган пайтида, бир қанча мусибатларга қўшимча равишда биринчи қадамида мусулмонлардан рум сурасидаги шодликни тортиб олади, у мусулмонлардан ташқари барча ахли китоб ва шибхи ахли китобни хам ғам- андухга ташлаб қўяди.

(давоми бор……..)

---

[1] في مسند الإمام أحمد (٢٧٢٢٤  ( عَنْ أَبِي بَصْرَةَ الْغِفَارِيِّ صَاحِبِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

[2] في المعجم الكبير للطبراني (٢١٧١، ٣٤٤٠، ١٣٦٢٣): صححه الشيخ الألباني بهذا اللفظ في ظلال الجنة (٨٠).

[3] سنن ابن ماجة القزويني (4019) الحاكم النيسابوري 4/540 / مسند البزار/ سليمان بن أحمد الطبراني 360/ السنن الواردة في الفتن للداني / شعب الإيمان للبيهقي                  ابن عبد البر القرطبي 463/ أبو نعيم الأصبهاني 430 /

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(39-қисм)

Бу ерда ана бу итоатсизлик қилиб бош тортаётган шахсни ким эканини фарқи йўқ, мана бу инсон  аллох таоло ўзини ундан  розилини эълон қилган ва у хамма инсонларни эхсон билан тобеъ бўлишга даъват қилган  сабиқунал аввалунлардан бўлганми, буни фарқи йўқ:

    وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُم بِإِحْسَانٍ رَّضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ۚ ذَٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ (توبه/100)

Ёки бўлмасам мана бу итоатсиз ва бош тортувчи шахс оддий бир жиноятчи мусулмон бўлиши ёки кофирлар жамиятидаги бир киши бўлиши хам мумкин, энг мухими у бош тортган ва йўлини қийшайтириб кетган, энди буни натижасини, хосилини хам ўриб олади. Мана бу аллохнинг ўзгармас суннати бизларнинг дунёйимизни тартиби ва идора қилиниши учун йўлга қўйилган, бу суннатларни хеч қачон ўзгартирилмайди:

 فَهَلْ یَنظُرُونَ إِلَّا سُنَّتَ الْأَوَّلِینَ فَلَن تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَبْدِیلاًوَلَن تَجِدَ لِسُنَّتِ اللَّهِ تَحْوِیلاً ‏(فاطر/43)

Бас, улар фақат аввалгиларнинг суннатларига ( яъни кўргуликларига) кўз тутмоқдалар, холос ( яъни уларнинг хам бошларига аввалги динсизларнинг куни тушар). Бас, сиз харгиз аллох суннати- қонунининг ўзгарганини кўрмассиз ва харгиз аллох суннатининг айланганини ( яъни азобга мустахақ бўлган кимсалар қолиб, ўзгалар азобланганини) кўрмассиз.

Умуман олганда мана бу икки асосий  нуқтага эътибор бериш керак: аллохни шариат қонунларига қарама- қарши йўлда  харакат қилган хар қандай кимса ўз- ўзидан автоматик суратда, ўзининг ва атрофидагиларнинг , хатто жамиятнинг шодлигини бузғунчисига айланади,  бу холатда бизлар инсонларнинг хаётида  шодликни тўсиб қолувчи ё шодликни барбод қилувчи  ё шодликни куйдирувчи номи остидаги бир кўринишга гувох бўламиз.

Бундай суратда аллохни шариатидаги қонунларга хилоф бўлган ва аллох таоло уни харом қилган хамма нарсани исмини шодликни барбод қилувчи  нарсалар деса бўлади, улар жуда кўп, аллохни шариатида  булар хақида очиқ-ойдин сухбат қилинган. Шодликни барбод қилувчи  ўринларга мисол харом қилинган нарсаларни сони каби жуда кўп, мана бу қисқа фурсатда уларни хаммасига ишора қилиб ўтишни иложи йўқ, аммо намуна сифатида улардан бир нечасини баён қилса бўлади:

 – Шодликнинг энг мухим ва биринчи барбод қилувчилари ва шодликка тўсқинлик қилувчилари ва шунингдек, инсонни  ёвузлик сари йўлбошловчи бўлган шайтон ва ёмонликка буюрувчи нафсдан кейинги ўринда шодликни барбод қилувчи омилни асосийси кофирлардир.

Мана бу суратда очиқ кўриниб турганидек, кофирлар ва уларни сифатлари билан булғанган барча кимсалар шодликни барбод қилувчи аслий омил  хисобланади………. энг шафқатсиз бўлган кофирлар ва бизларга нисбатан энг яқин ва хатарли бўлган ва шодликни барбод қилувчи асосий омиллардан бири хисобланган  кофирлардан бири, ташқи босқинчи  секуляр кофирлардур, улар мунофиқ ва секулярзадаларнинг такомуллашган шакли бўлиб, улар ўзларини махаллий муртадлар қолибида ошкор секуляристик ақида билан кўрсатишади.  

Мана бу дастадаги махаллий кофирлар ташқи секуляр кофирларнинг йўл бошловчи искович итлари хисобланишади, улар мунофиқлар ва секулярзадалар билан хамкор бўлган холда, жамиятдаги шахсларни ва хонадонларни ўртасида ошкора дахшатли жиноятларни амалга оширишяпган, яъни улар бутун жахон кофирларининг таблиғотини соясида бизлардан оталаримизни,ака- укаларимизни, опа- сингилларимизни, амакимиз ва тоғаларимизни фарзандларини тортиб олишяпган, шодликни вужудга келиши учун  омиллардан бири  хисобланган силайи рахмни унутилишига, хатто нобуд бўлишига сабаб бўлишяпти.

Мана бу офатларни супуриб ташлаш ва ана бу саратон безларини хонадонларнинг,жамиятимизнинг танасидан олиб ташлаш ва жамиятдаги шахсларни вакцина қилиш ўзимизнинг хаққимиздур. Атрофимиздаги мана бу секуляр муртадлар сабабли бизларни бошимизга келаётган мехрсизлик ва зулм учун – агар мана бу муртадлар тавба қилмайдиган бўлса – қасос олишни ўзимизнинг хаққимиз деб биламиз, албатта аллох таоло мана бундай  қасосни ва бизларнинг хаққимизни  ўтган даврларда хам олган ва хозирда хам олади:

فَانتَقَمْنَا مِنَ الَّذِینَ أَجْرَمُوا وَکَانَ حَقّاً عَلَیْنَا نَصْرُ الْمُؤْمِنِینَ (روم/47)

Сўнг биз жиноят қилган кимсалардан интиқом олганмиз ва иймон келтирган зотларни ғолиб қилиш бизнинг зиммамиздаги хақ бўлган.

نَحْنُ نَتَرَبَّصُ بِکُمْ أَن یُصِیبَکُمُ اللّهُ بِعَذَابٍ مِّنْ عِندِهِ أَوْ بِأَیْدِینَا (توبه/52)

Биз эса сизлар учун аллох сизларга ўз даргохидан ёки бизнинг қўлимиз билан бир азоб етказишини кутмоқдамиз.

 یَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْکُبْرَى إِنَّا مُنتَقِمُونَ ‏(دخان/16)

Биз дахшатли ушлаш билан ушлайдиган кунда ( яъни бадр жангида ёки қиёмат кунида биз улардан интиқом олурмиз.) зеро, биз интиқом олгувчидурмиз.

Шубхасиз бизлар интиқом оламиз ва уларнинг қилган ана ўшанча жиноятларининг ва улар бизлардан тортиб олган ана ўшанча шодликларнинг натижаси нима бўлишини кўрсатиб қўямиз:  

فَتَرَبَّصُواْ إِنَّا مَعَکُم مُّتَرَبِّصُونَ(توبه/52)

Биз эса сизлар учун аллох сизларга ўз даргохидан ёки бизнинг қўлимиз билан бир азоб етказишини кутмоқдамиз.

(давоми бор……..)

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(38- қисм)

Ўринли шодликни вужудга келтирадиган лахвлардан бири, баданий ўйинлардур:

 Жобир ибни Абдуллох айтади: бир куни росулуллох саллаллоху алахйи васалламни хизматларига бордим, у киши Хасан ва Хусайн розиаллоху анхумаларни орқаларига ўтиргизиб олган эдилар ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам оёқ ва қўлларида юриб мархамат қилар эдилар:  

 «نِعْمَ الجَمَلُ جَمَلُکُمَا»؛

Сизларни туянгиз қандай хам яхши туя!

«نِعْمَ العِدْلانِ أَنتُمَا»؛

Сизларни икковингиз хам қандай хам яхши юксизлар! Ёки энг яхши туя сизларнинг туянгиз ва кўтариб юрилиши керак бўлган энг яхши юк хам сизлар бўласизлар. [1]

Уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо хам мархамат қиладилар:

خَرَجْتُ مَعَ رَسُولِ اللهِ صلی الله علیه وسلم وَأَنَا خَفِيفَةُ اللَّحْم، فَنَـزَلْنَا مَنْـزِلاً فَقَالَ لأَصْحَابِهِ تَقَدَّمُوا . ثُمَّ قَالَ لِي :تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقْتُهُ، ثُمَّ خَرَجْتُ مَعَهُ فِي سَفَرٍ آخَـرَ وَقَدْ حَمَلْتُ اللَّحْمَ، فَنَـزَلْنَا مَنْـِزلاً، فَقَالَ لأَصْحَابِهِ :تَقَدَّمُوا، ثُمَّ قَالَ لِي: تَعَالَيْ حَتَّى أُسَابِقَكِ، فَسَابَقَنِي فَسَبَقَنِي، فَضَرَبَ بِيَدِهِ كَتِفِي وَقَالَ: هَذِهِ بِتِلْكَ[2]

” мана бу аввалгини баробарида.”

Фикрий машқлар учун қилинадиган кўнгил очар лахвлар хам ўринли шодликни вужудга келтирадиган лавхлардан хисобланади: умуман олганда жанг режаларидан иборат бўлган шахмат, шашка ва…….. ёки жанг ва хайдовчилик тактикаларидан иборат компютер ўйинлари бўлиб, улардан бир нарсаларни таълим олса бўлади.

Ибни Хажар Хайсамийни ёзишича: “Рофиъий айтганидек, хукмлар  нуқтайи назаридан, нарда ёки шахматни англатувчи хар қандай харакат – худди ўйин-кулгу ва завқланишларга ўхшаб – мана бу икковига ўхшатилади. Шунинг учун, хисоблаш ва ақлий машқларга асосланган хар қандай ўйин – кулгу, лахв, кўнгил очар нарсалар харом эмас, масалан, бир жойдан иккинчи жойга хисоблашнинг бир тури билан кўчириладиган ўйиқлар ва чизиқлардан иборат бўлган жумбоқ. ”   ^۱۳

Лекин “омадга” асосланган хар қандай ўйин-лахв ё кўнгил очар нарсаларни, масалан нардага ўхшаган, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ёмон деб хисоблаганлар, у киши мархамат қилганларки:

 ” مَنْ لَعِبَ بِالنَّرْدَشِیرِ فَکَأَنَّمَا صَبَغَ یَدَهُ فِی لَحْمِ خِنْزِیرٍ وَدَمِهِ”[3]

“Кимки нарда ўйнаган бўлса, гўёки қўлини тўнғиз гўшти ва қонига  булғаб  олган бўлади.” Чунки нарда ё нард ўйинлари омадга асосланган бўлади ва шахс мана бу равиш билан қиморга кириб кетиши мумкин, бу ўйинлар шахснинг қиморга кириб кетиши учун муқаддима хисобланади.

“Шодликни тўсиб қолувчи омиллар ёки шодликни барбод қилувчи нарсалар”:

Кўриб турганимиздек, аллохни шариатидаги қонунлар асосида хаёт кечираётган кишиларнинг шаръий ва оддий хаёт оқими иккита ғалаба ва шодликни ўртасида жойлашган, энди кимки аллохни шариатидаги қонун асосида харакат қилмаган ва фитрий эхтиёжларини ва масалаларини аллохни шариатидаги қонун билан бошқармаган,контрол қилмаган, хидоят қилмаган хар қандай киши, агар ўзининг мана бу эхтиёжларига  зарар етказиши, хамда ўзига ва бошқаларга зулм қилиши  жуда хам оддий холат хисобланади.  Бу ерда мана бу шахс ўзи хохлаган ва хохламаган холда, аллох таоло менга нима яхши ё нима ёмон эканини таъйин қилишини хохламайман, мени ўзим ёки фалончи секуляристик ақида ё фалончи секуляристик хизб хозирги давр учун  аллохдан кўра фойдалироқ бўлиши мумкин, аллох томонидан бошқарилган шодликни хохламайман, кўнглим истайдиган янги замонавий кунда модада бўлган бошқа нарсани хохлайман, деяётганга ўхшайди.

Шахс мана шунча хатоларни, итоатсизликларни ўзини қалбига нисбатан содир  қилади, бўлиб хам қадимда хеч нарса йўқ эди,аммо қалбимиз шод бўлган, лекин хозир хамма нарса бор, аммо дилимиз шод эмас, нима учун бундай бўлади, деб норози хам бўлади? Аслида у ўзини ўринсиз саволини жавобини хам яхши билади.  Улар аллохни шариатидаги қонунларни бир четга суриб қўйишган ва ўзлари бир мушт ахлатга ва қалби бемор,залил, орқада қолган қолоқликлар,бошқаларни қўл остида бўлиш, фақирликдан иборат жамланмага айланиб қолишган. Мана бу холатни кўриб турган жохиллар, мана бу исломни ва мусулмонларни бугунги кундаги холати дейишади, алданган мусулмонлар эса  мунофиқлар ва секулярзадалар, хамда ички муртадлар ва ташқи кофирлар билан бирга ана бу жиноятчиларни ва аллохни шариатидаги қонундан узоқда бўлган жамиятни истинод қилган холда, ислом динига ва аллохни шариатидаги қонунига хамла қилишни бошлашади.

Шу ерда шахс муомала қилиб бўлган, шодликни ўрнига ўзини мусибатга дучор қилиб олган, яъни шодликни мусибатга алмаштириб олган, агар шахс сабиқунал аввалун каби ухуд жангида бўлган тақдирда хам, у мана бундай жиноятларни, итоатсизликларни қилган бўлса ва ўзини итоатсизлигини натижасини кўрган бўлса, у ох- нола уриб, вой нима учун бундай бўлиб қолди, дея олмайди?    

: أَوَلَمَّا أَصَابَتْکُم مُّصِیبَةٌ قَدْ أَصَبْتُم مِّثْلَیْهَا قُلْتُمْ أَنَّى هَذَا قُلْ هُوَ مِنْ عِندِ أَنْفُسِکُمْ إِنَّ اللّهَ عَلَى کُلِّ شَیْءٍ قَدِیرٌ (آل عمران/165)

(эй мўъминлар), агар сизларга (ухудда душман томонидан) бир мусибат етса – холбуки, сизлар (бадр жангида)  унга икки баробар мусибат етказган эдингиз – ” бу бало қайдан келди?” – дейсизми?! ( Эй Мухаммад), уларга ” бу мусибат – мағлубият ўз қилмишларингиздан”, деб айтинг! Албатта аллох хамма нарсага қодирдир.

(давоми бор…….)

---

[1] ابن عدی، ابن عساکر )

[2]رَوَاهُ أَحْمَدُ وَأَبُو دَاوُدَ وَالنَّسَائِيُّ].

[3]مسلم 2260

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(37- қисм)

 Хазил ва шўх сўзлар орқали вужудга келган шодлик:

Абдуллох ибни Хорис ибни жазъ розиаллоху анху айтади: росулуллох саллаллоху алайхи васалламчалик кўп  хазиллашган одамни кўрмадим, аммо у кишининг  хазилларини хаммаси хақ бўлар эди. Шунингдек росулуллох саллаллоху алайхи васалламдан кўра кўпроқ табассум қиладиган одамни хам кўрмадим. Жарир ибни Абдуллох ибни Бижиллий розиаллоху анху хам айтадики: иймон келтирганимдан сўнг хар доим росулуллох саллаллоху алайхи васалламни кўрган пайтимда, у киши менга қараб кулиб табассум билан қарардилар. Анас ибни Молик розиаллоху анху хам айтадики: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хаммадан кўра шўхтаб бўлган эдилар. Шунингдек у кишини айтишича, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилган эдиларки:   [1]

«رَوِّحُوا القُلوبَ سَاعَهً بَعْدَ سَاعَهٍ»؛

Қалбларни соатма- соат шодоб қилиб тирилтириб туринглар. [2]

Шу сабабли хам Суфён Саврий рохимахуллохдан сўраган эдилар: шўхтаб бўлиб хазиллашиш айбми? У киши жавоб бердилар: йўқ, балки бу суннатдур; чунки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилган эдилар:

 «إنی لأَمْزَحُ ولا أقولُ إلاّ الحقّ»؛

Албатта мен хизиллашаман, аммо хақдан бошқа сўзни гапирмайман.  [3]

Бу ерда аллохни шариатидаги қонунга қарши бўлган хар қандай хазил нохақ хисобланади, масалан:

– Аллох таоло  ёки у зотни оятлари ё қонунлари ёки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам билан хазиллашиш. 

وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ (توبه/65)

Қасамки, агар улардан (нега сизнинг устингиздан кулганлари хақида) сўрасангиз, албатта улар:” биз фақат бахслашиб, хазиллашиб келяпмиз, холос”, дейдилар. Айтинг: ” Аллохдан, унинг оятларидан, унинг пайғамбаридан кулувчи бўлдингизми?”. 

  لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ إِن نَّعْفُ عَن طَآئِفَةٍ مِّنکُمْ نُعَذِّبْ طَآئِفَةً بِأَنَّهُمْ کَانُواْ مُجْرِمِینَ (توبه/70)

Узр айтманглар! Сизлар иймон келтирганингиздан сўнг яна куфрга қайтдингиз. Агар сизлардан бир тоифани (чин ихлос билан тавба қилганлари учун) авф қилсак, бошқа бир тоифани жиноятчи бўлганликлари боис азоблаймиз.

– Ўринсиз хазилларга бошқа бир мисол: одамларни кулдириш учун ёлғон гапириш:

  وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ بِالحَدِيثِ لِيُضْحِكَ بِهِ القَوْمَ فَيَكْذِب، وَيْلٌ  لَهُ، وَيْلٌ لَهُ.[4]

Бошқаларни кулдириш учун ёлғон гапираётган кимсага вой бўлсин; бундай шахсни холига вой бўлсин.

– Шодлик ва хурсандчиликни вужудга келтириш йўлидаги ўринсиз хазилга мисол, бошқаларни қўрқувга, вахшатга солишдур: росулуллох саллаллоху алайхи васалламнинг сахобалари тарифлаб беришларича; улар росулуллох саллаллоху алайхи васаллам билан бирга сафарда бўлишган эди. Бу кишиларни бири ухлаб қолади; бошқалар таноб олиб келиб бу кишини боғлаб қўймоқчи бўлишади; шу пайтда бу киши қўрқиб кетади. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилдилар:  

«لَا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يُرَوِّعَ مُسْلِمًا»

Мусулмон киши ўзини мусулмон биродарини қўрқитиши жоиз эмас. [5]

– Баъзилар шодликни вужудга келтириш учун фойдаланадиган ўринсиз хазиллардан бири, бошқаларни масхара қилиш, уларни айбини топиш ва уларга хуник лақабларни қўйиш, ғийбат қилишдан иборат, бу мунофиқларни ва секулярзадаларни сифатларидан бўлиб мўъмин шахсни фосиқ мусулмонларни доирасига тортиб кетади, агар бу шахс тавба қилмаса золимлар жумласидан бўлиб қолади. 

بِئْسَ الِاسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِيمَانِ ۚ وَمَنْ لَمْ يَتُبْ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ (حجرات/11)

Мана бу ўринсиз хазиллар мусулмонларни азият бўлишларига ва ўртада кина ижод бўлишига сабаб бўлади. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат  қиладилар:

الْمُسْلِمُ أَخُو الْمُسْلِمِ لَا يَظْلِمُهُ وَلَا يَخْذُلُهُ وَلَا يَحْقِرُهُ التَّقْوَى هَاهُنَا”   وَيُشِيرُ إِلَى صَدْرِهِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ، “بِحَسْبِ امْرِئٍ مِن الشَّرِّ أَنْ يَحْقِرَ أَخَاهُ الْمُسْلِمَ كُلُّ الْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ حَرَامٌ دَمُهُ وَمَالُهُ وَعِرْضُهُ”.[6]

“Мусулмонлар бир-бирларига биродардурлар, улардан бири бошқасига зулм қилмаслиги ё тахқирламаслиги керак, улар бир-бирларини ёлғиз ташлаб қўйишмайди, тақво мана бу ердадир –  у киши кўкракларига уч марта ишора қилдилар – бир киши  мусулмон биродарини тахқирлайдиган бўлса, уни ёмонлигига шуни ўзи кифоя қилади. Бир мусулмон кишини қони, моли, обрўси бошқа бир мусулмонга харомдур.”

Бошқаларни обрўсини сақлаш учун муқобил тарафнинг ёшини, жинсини ва хазилни андозасини хам  хисобга олиниши  лозим. Хар қандай одам билан бир хилда хазиллашиб бўлмайди. Чунки  бир хазил болаларни ё вояга етиб келаётган ёшларни ё вояга етган ёшларни дардига етиши мумкин, аммо ана бу хазил ёши катта кишиларга қилинадиган бўлса, уларни азият қилинишига ё масхара қилинишига ё обрўларини кетишига сабаб бўлиши мумкин.  Ёки бўлмасам баъзи хазиллар эркакларни дардига ейиши , аммо аёлларга тўғри келмаслиги мумкин. Шунингдек ўзимизни обрўйимизни сақлаш учун нодон ва ахмоқ кишилар ё ўзимиз танимаган кишилар билан хазиллашмаганимиз маъқул. Бир шахс Суфён ибни Уяйна рохимахуллохга айтадики: хазиллашиш ёмон ва нохуш бир ишдур. Суфён унга айтди: балки хазил суннатдур, фақат уни шахсга керакли вақтда ва керакли маконда қилиниши керак.

Ибни Умар розиаллоху анхумадан сўралди: росулуллох саллаллоху алайхи васалламни сахобалари кулишармиди? У киши жавоб бердилар: ха; уларни қалбларида иймонлари мустахкам бўлар эди.

Сахобалар кулишарди, аммо исроф қилишмасди, чунки хазилда ва кулишда,вақтни хуш ўтказишда, кўнгил очар нарсаларда исроф қилиш ва  хаддидан ошириб юборишлик хам, ўзига зарар ва зарбаларга сабаб бўлади. Агар таомланиш ва ичишда исроф қилинадиган бўлса, бу жисмга зарар келтиради, кулишда исроф қилишлик хам қалбга зарар-зиён келтиради: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладилар:   

  وَلاَ تُكْثِرِ الضَّحِكَ، فَإِنَّ كَثْرَةَالضَّحِكِ تُمِيتُ الْقَلْبَ[7]

Кўп кулманглар, зеро кўп кулиш қалбни ўлишига боис бўлади.

Умар ибни Хаттоб розиаллоху анху хам айтадики: ” кимки кўп куладиган бўлса, уни хайбати камаяди, кимки кўп хазиллашадиган бўлса енгил инсонга айланиб қолади, кимки нимани кўпайтириб юборса, ўша нарса билан машхур бўлади. ” яъни ўша нарсани ахли бўлиб қолади, масалан унга лахв ахли дейилади.

(давоми бор…….)

---

[1] طبرانی

[2] ابوداوود در مراسیل، ترمذی در شمایل

[3] طبرانی

[4] سنن ابی داود و ترمذی  

[5] سنن ابی داود و صححه  آلبانی 

[6] أخرجه أحمد (2/277 ، رقم 7713) ، ومسلم (4/1986، رقم 2564) . وأخرجه أيضًا: البيهقي (6/92، رقم 11276)

[7] أخرجه أحمد (2/310 ، رقم 8081) ، والترمذي (4/551 ، رقم 2305) ، وقال : غريب ، والبيهقى في شعب الإيمان (7/78 ، رقم 9543) .قال الألباني في \”السلسلة الصحيحة\” 2 / 637 :أخرجه الترمذي ( 2 / 50 ) و أحمد ( 2 / 310 ) و الخرائطي في \” مكارم الأخلاق \” قال الشيخ الألباني : ( حسن ) انظر حديث رقم : 100 في صحيح الجامع.

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(36- қисм)

          Хар қандай суратда хам хеч қайси бир ахли суннатдаги олим рақсга тушишни харом қилган эмас, энди у мубох бўладими ё макрух бўладими, рақсга тушишликни ўзи харом эмас, уни харом эканлигига далил хам мавжуд эмас, балки бу ерда уни мубох ё макрух даражасида ушлаб туришлик ё харом қилиб олишлик, шахсларнинг қилаётган амалига боғлиқ нарса.

Масалан жисмоний машқ қилишликни ўзи мубох нарса, энди бир киши буни фахрланиш учун қилади ёки кучли бўлиш учун килади ё ўғирлик қилиш ё одамларни номусини азият қилиш учун қилади,  мана бу ерга келиб аслий хукми мубох бўлган жисмоний машқларнинг хукми ўзгаради ва шахснинг   қилган амалига қараб мана бу жисмоний машқ сабабли шахс  гунохга дучор  бўлади,  аммо агар бир киши худди шу  жисмоний машқни одамларга янада кўпроқ  яхшилик қилишга ёрдам бериши учун эъдод қилса ё баданини қувватлантирса, ёки аллохни йўлида жиход қилишга ўзини тайёрласа, уни иши мубох хисобланади ва мукофот ва ажр олишига  сабаб бўлади  

« لاَ يَتِمُّ الْوَاجِبُ إِلاَّ بِهِ؛ فَهُوَ وَاجِبٌ»

Қоидаси бу ерда ўзини кўрсатади ва ана бу жисмоний машқ вожиб бир нарсага хизмат қилгани сабабли вожибга айланади.

Хозиргача фақирликдан ва очликдан нажот топиб фаровонликка етишгунга қадар ва қўрқувдан,нотинчликдан нажот топиб амниятни қўлга киритгунга қадар, шахс ва жамиятни шод қилса бўладиган юзлаб ўринлар мавжуд эканини жуда яхши тушуниб етдик, таълим оладиган ва иш ўрганадиган ўринларни мухайё қилишлик ва ………. мана булар хаётдаги ижобий қирралар  бўлиб, қалбни шод ва хурсанд қилиш, уни қувватлантириш қобилиятига эга, у  ички саломатлик абзорларидан бири сифатида хам ўзини вазифасини бажара олади ва хам қалбни қувватлантириш, кучга тўлдириш орқали шахсларнинг фаолиятини, ихтиро қилиш қобилиятини кўпайтиришга ва одамларнинг ижтимоъий алоқаларини соғломроқ қилишга ва уларни хаётга ва келажакка нисбатан яхши назар билан қарашларига ва инсонларнинг ички саломатлигига ёрдам беради, бу яъни дунёвий ва ухровий мақсадларни қўлга киритиш йўлидаги қудратманд харакатлар учун шодлик ва хурсандчиликни вужудга келтириш демакдир; лекин нима учун бутун жахон кофирлари, мунофиқлар, муртадлар, махаллий булғанган секулярзадалар жамиятдаги умум шахсларни орасидаги кўп сонли ва асосий шодлик келтирувчи мана бу қирраларга эътибор қаратишни ўрнига, ғайри шаръий қирраларга махсусан жинсий ношаръий масалаларга, рақсга, таронага диққатларини қаратишган, бўлиб хам булар ғайри шаръий, ўткинчи, бардавом бўлмаган нарсалар хисобланади, хатто бу ишлар бир қандайдир  тушкинликка  ва қалбни янада кўпроқ ифлосланишига ва нигилизмни ижод бўлишига ва…………боис бўлади, ва нихоят шайтонпарастликни ва секуляризмни мактабларига олиб бормайдими?       

Агарчи тарона ё гуроний, рақс, пойкуби шодликни ижод қилиш учун бир абзор хисобланса хам, лекин шодлик фақат гуронийдан, рақсдан , пойкубидан иборат дегани эмас. Аммо нима учун умумий ахборот воситаларида махсусан кофирлар, махаллий муртадлар, мунофиқлар ва секулярзадаларга тегишли спутник каналларида таронага,рақсга нихоятда кўп ахамият берилади? Чунки мана бу иккови мусулмонлар томонидан ихмол қилинган, кўрмасликка олинган, шайтон эса ўзини ёронларини канали орқали инсонларнинг эхтиёжи деб саналган бўшлиқни тўлдирмоқчи ва ўзини қўл остидаги муридларини ёрдами билан мана бу бурчакка энг кўп кучини марказлаштирган ва……..

Шундай бўлгач шайтонни макрини ботил қилинглар, у жуда хам заиф, шайтон мана бу канал орқали ўзининг фосид ақидасини,ишончини жамиятга сингдиришига йўл қўйманглар, мана бу икки ўринни устида бир неча ўн йилликдан буён кам ишланди, ўртада бўшлиқ вужудга келган, шунинг учун тезроқ харакат қилинглар ва миллатимизнинг исломий тарихидан фойдаланган холда, ўзингизнинг миллатингизни орасида мана бу шодлик абзорини  қандай қилиб маданиятлаштиришни қайтадан ўрганинглар,  шу равиш билан душманга ўзингизни халок қилувчи зарбангизни беринглар, чунки бу душман ана бу икки канал орқали ўзининг маданий,ақидавий, бузғунчи хамласини бошлаган ва улар миллиярдлаб доллор сарфлаш орқали американинг, исроилнинг, россиянинг ва бутун жахондаги бошқа кофирларнинг ана ўшанча спутник каналларини йўлга қўйишган, улар тарона ва гуроний,рақс ва халпаркийни воситасида булғанган ақидалар, рафторлар, намуналарни тўғридан- тўғри аралаштириб ташлаш орқали аллохни шариатидаги қонунни ва мусулмонларнинг иймонини нишонга олишган.

Сен хушёр бўл, агар сен хушёр бўладиган бўлсанг уларни қилаётган макр ва сехрлари хеч нарса эмас, бундан хотиржам бўлсанг хам бўлади, чунки аллох таоло уларнинг раислари хақида мархамат қиладики:   

إِنَّ کَیْدَ الشَّیْطَانِ کَانَ ضَعِیفاً ‏(نساء/76)

Шубхасиз шайтонни найранги хамиша заиф бўлган.

(давоми бор…….)

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(35- қисм)

Рақс ва ўйин :

  Уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо айтадики: ийд кунида хабашийлар масжидда рақс ва ўйин  билан машғул эдилар                

« جاء حَبَشٌ يزْفِنُونَ في يوْمِ عِيدٍ في الْمَسْجِدِ»

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мени уларни томошо қилишга чақирдилар, мени уларни кўриш учун даъват қилдилар,

«فَدَعَانِي النبي صلى الله عليه وسلم»

Ва бошимни у кишининг елкаларига қўйдим ва уларни ўйинларини томошо қилиш билан то томошо қилишни хохламай қолгунимча машғул бўлдим. [1]

Имоми Ахмад ибни Ханбал хам уммул мўъминин Оиша розиаллоху анходан ривоят қилиб мархамат қилади:

وَضَعَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَقْنِي عَلَى مَنْكِبَيْهِ لِأَنْظُرَ إِلَى زَفْنِ الْحَبَشَةِ[2]

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мен хабашиларни рақсини томошо қилишлигим учун  мени жағимни елкаларига қўйдилар. Имоми Захабий айтади: бу ердаги “зафн”дан мақсад рақсдур ва ибни Усайр хам айтади: “зафн” ибораси аслида рақс ва ўйин  маъносида. Шунингдек уммул мўъминин Оиша розиаллоху анходан қилинган ривоятларда келтирилишича: [3]

 قَدِمَ وَفْدُ الْحَبَشَةِ، فَجَعَلُوا يَزْفِنُونَ، وَيَلْعَبُونَ، وَالنَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمٌ يَنْظُرُ، فَقُمْتُ وَأَنَا مُسْتَتِرَةٌ خَلْفَهُ، فَنَظَرْتُ حَتَّى أَعْيَيْتُ، ثُمَّ قَعَدْتُ، فَنَظَرْتُ حَتَّى أَعْيَيْتُ، ثُمَّ قَعَدْتُ، وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَائِمٌ يَنْظُرُ، فَاقْدُرُوا قَدْرَ الْجَارِيَةِ الْحَدِيثَةِ السِّنِّ الْمُشْتَهِيَةِ لِلنَّظَرِ. 

Хабашийлардан ташқил топган хайъат бизларни олдимизга етиб келишди ва  улар рақс, ўйин билан машғул бўлишди…… Бошқа бир жойда уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо мархамат қиладилар:  [4]

« وَالْحَبَشَةُ يَلْعَبُونَ بِحِرَابِهِمْ فِي مَسْجِدِ»

Хабашийлар масжидда қуроллари билан ўйин кўрсатишган эди, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мени ўзларини ридолари билан тўсдилар ва мен уларни ўйинларини томошо қилдим. Хабашийлар шодлик қилиб ўйнаётган ва найзалари билан рақсга тушаётган пайтларида Умар масжидга кириб келади ва бир мушт майда тошни олиб уларга ота бошлайди, пайғамбаримиз салаллоху алайхи васаллам унга қараб мархамат қилдиларки: [5]

دعهم یا عمر[6]

“эй Умар уларни ўз холларига қўй.”

Уммул мўъминин айтадиларки: мен шу холатда масжиддаги хабашийларнинг ўйинларини то пайғамбар чарчагунларича томошо қилдим. Шунинг учун хам кичик ёшдаги қизларни хиссиётларини ва уларнинг  ўйинга, кўнгил очар нарсаларга нисбатан эхтиёжларини  эътиборга олиниши керак.

«فَاقْدِرُوا قَدْرَ الْجَارِيةِ الْحَدِيثَةِ السِّنِّ حَرِيصَةً على اللَّهْوِ .[7]

Албатта шу хабашийлар росулуллох саллаллоху алайхи васаллам Мадинага кириб келган пайтларида қадами мубораклари учун шодликларини изхор қилган холда, қуроллари билан ўйин ва рақс намойишини кўрсатган эдилар: Анас ибни Молик розиаллоху анху айтади:  росулуллох саллаллоху алайхи васаллам Мадинага келган пайтларида,

لَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ،

хабашийлар у кишининг қадами мубораклари учун ўзларининг шодликларини изхор қилиб қуроллари билан ўйин кўрсатган эдилар,  

لَعِبَتْ الْحَبَشَةُ لَقُدُومِهِ فَرَحًا بِذَلِكَ، لَعِبُوا بِحِرَابِهِمْ.[8]

Шавконийни айтишича, уларнинг ўйини қуролларини қўллари билан айлантириш ва бадан харакатларидан иборат эди. [9]

Бундан ташқари уммул мўъминин Оиша розиаллоху анхо ривоят қиладиларки: росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ўтирган эдилар, шунда ёш болаларнинг бақир- чақир шовқинини эшитдим, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ўрниларидан турдилар ва бир хабаший чўрининг рақсга тушаётганини ва болалар уни атрофини ўраб олишганини кўрдилар,

«حَبَشِيَّةٌ تَزْفِنُ وَالصِّبْيَانُ حَوْلَهَا»،

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилдилар:

 يَا عَائِشَةُ تَعَالَيْ فَانْظُرِي» …[10]

“Эй Оиша кел, буни кўргин……..”

Бу ерда очиқ-ойдин кўриниб турганидек, бир хабаший чўри рақсга тушган, агар рақсга тушишлик харом бўлганида росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бу чўрини рақсга тушишдан манъ қилган  ва уни хукмини содир қилган бўлардилар,  бундан ташқари уммул мўъминин Оишани мана бу чўрини рақсини томошо қилишга чақирмаган ва ўзлари хам  қарамаган бўлардилар.

Имоми Шофеъий рохимахуллох мана бу хадисни истинод қилган холда айтадики: рақс харом хам эмас, макрух хам эмас, балки мубохдур, фақат шу шарт биланки эркак киши муханнасин (хунаса)ни қилиғини қилмаслиги керак, яъни ўзини аёлларга ўхшатадиган, суст, ғайратсиз, эркаклик сифатлари бўлмаган эркакларни қилиғини қилмаслиги керак, агар бу ишни қиладиган бўлса харом хисобланади. Энди сизлар шариатдан хабари бўлган ё ўтган мусулмон аждодларини суннатларига эга бўлган хўромийларнинг пойкубисида (хур прай) нима учун  хатто елкани  қимирлатишни ё ўринсиз кулишни ё ортиқча қилиқларни кўрмаслигингизни тушуниб олгандирсиз? Уларни кўпчилиги жиддий, оғир,босиқ холда бу пойкубини қилишади. Гўёки улар жанг қилаётгандек буни амалга оширишади. Шайхлар ва уламоларни хам пойкубиси (хур прай) ва хатто ўзларига хос гуронийлари,тароналари бўлган. Ха, уларнинг шодлиги қалбларида ва уларнинг зохирий харакатлари хам уларнинг эркакликларига,шахоматларига зарба урмайди. Суронийларни,шаккокларни ва бошқа курд лахжаларининг  халпаркий ва пойкубилари, балучларнинг қилич билан рақсга тушишлари, туркманларнинг ханжар билан зикрга тушишлари, эронни жанубидаги хамалийларни азбоси, арабларнинг қилич рақслари хам мана буларга мисол бўла олади. Албатта чеченлар ва бошқа мусулмон қавмлар хам аллохни шариатидаги қонунга муносиб холда пойкубийларни, рақсларни вужудга келтиришган, уларни зикр қилиб ўтиришга хожат йўқ.

Шофеъий мазхабида рақсни хукми мубох, аммо ханафий ва моликий ва ханбалий мазхабларида макрух. Буни далили хам бу рақс инсонни шахсиятини,убухатини пастга тушуриб юборади, деб  саналган. Албатта баъзиларни иддао қилишларича, ханафий ва моликий мазхаблари рақсни умуман харом деб билишади, аммо мана бу азизлар шубхага тушиб қолишган, улар матлабни хато тушунишган, чунки ханафий ва моликий мазхабида ана бу рақс билан ибодат қилаётган кимсаларнинг дастасини рақси харом қилинган, улар бу рақсни аллохга яқин бўлишни бир нави деб хисоблашади. Бу худди баъзи дарвешлар ва сўфийларни ишига ўхшайди, фиқх илмини ахли мана бундай рақсларни тахрим қилиш бўйича хеч қандай ихтилофга эга эмас.

(давоми бор……..)

---

[1] رواه مسلم

[2]مسند امام احمد (٢٣٧٠٩٩)

[3] ذهبی . الفائق(۲/۱۱۲)

[4]ابن اثیر. النهاية(٢/٣٠٥)

[5]صحیح مسلم، أبو الحسن مسلم بن الحجاج النيسابوري، دار إحياء التراث العربي، ج 2، ص 609

[6] متفق علیه

[7]متفق علیه . مسلم بن حجاج نيشابوري، صحيح مسلم، ج 2، ص 609، تحقيق: محمد فؤاد عبد الباقي، کتاب صلاة العيدين، بَاب الرُّخْصَةِ في اللَّعِبِ الذي لَا مَعْصِيةَ فيه في أَيامِ الْعِيدِ/ محمد بن اسماعيل البخاري، صحيح البخاري، ج 1، ص 173، تحقيق : د. مصطفى ديب البغا، کتاب الصلاة، ابواب المساجد، بَاب أَصْحَابِ الْحِرَابِ في الْمَسْجِدِ . / بخاری کتاب المناقب ج۲ص۱۷۹ و کتاب العیدین ج۱ص۱۲۳ – صحیح مسلم کتاب صلوه العیدین ج۲ص۶۰۸

[8] سنن أبي داود كتاب الأدب باب في النهي عن الغناء.

[9] فإن اللعب هو الحركات الصادرة منهم من تقليب حرابهم بأيديهم وحركة أبدانهم

[10]البانی در ” صحیح الترمذی” (3691). و ابن حجر   در فتح الباري

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(34- қисм)

Хозирги пайтда мусибатлар ва мушкилотлар жуда кўп, улар албатта даражаларга тақсимланиши керак ва росулуллох саллаллоху алайхи васалламни равишларига кўра шундай олдинга харакат қилишимиз керакки, охирида жамиятимизни асосий мушкилоти мусиқа билан овоз айтадиган чўрилар бўлиб қолсин, ана бу пайтга келиб ибни Масъудга ўхшаганлар

«وَ مِنَ النَّاس مَن يَشتِري لَهوَ الحَديثِ ….»

дан мақсад овоз эканига қасам ичишсин, яъни  баъзилар чўриларни қиммат нархга сотиб олишган ва бу чўрилар  хохлаган вақтларида уларга овоз айтиб беришган, улар бу ишга  жуда кўп вақтларини сарфлашган, чунки ибни Масъудни эътиқоди бўйича, сув гиёхларни ўсишига сабаб бўлганидек, оханглар хам инсонларни дилига нифоқни экади; ёки ибни Аббос каби кишилар хам келиб айтишганки: “лахвал хадис”дан манзур чўриларни мусиқа билан овоз айтиши ёки бехуда сўзларидур. Хақиқатда улар қандай хам яхши жамият бўлишган, чунки мана бу нарса уларнинг асосий ва биринчи даражали мушкилотлари бўлган, хатто агар бу мушкилот мавжуд бўлган тақдирда қилиниши керак бўлган иш қуйидагича бўлади:  

      « و إذا مَرُّوا بِاللَّغوِ مَرَّوا کِراماً» (فرقان/72)

Улар (яъни рахмоннинг суюкли бандалари ) ёлғон гувохлик бермаслар ва лағв (бехуда сўз ё амал) олдидан ўтган вақтларида олижаноблик билан ( яъни ундан юз ўгирган холларида) ўтурлар.

Нубувват манхажига асосланган исломий хукумат бор бўлган даврда жамият шундай соғлом бўлган эди, лекин шохигарлик вужудга келиб исломий изтирорий бадал хукумат ижод бўлгандан сўнг, ислом дастаглари бирин- кетин пора бўлишни бошлади ва булғаниш хам мусулмонларни жамиятини ўртасида аста- секинлик билан кенгайиб борди, жамиятда кенг- кўламда тарқалган мушкилотлардан бири чўрилар томонидан ижро қилинадиган мусиқа бўлган эди, шу сабабли хам Умар ибни Абдулазиз рохимахуллохдек киши хам фарзандини муаллимига ёзган мактубида айтадики: сиздан биринчи бўлиб таълим оладиган нарсаси мусиқадан нафратланиш бўлиши керак, чунки у шайтонни булоғидан келиб чиққан бўлиб, оқибати эса парвардигорни ғазабига олиб боради. Умар ибни Абдулазиз рохимахуллох хулафойи рошидиндан кейинги энг одил шохлардан бўлганига қарамасдан, мусиқага қараб тортилиб кетган кимсаларга таъзир хам  таъйин қилган эмас ва бу борада ижро қилса бўладиган худуд хам мавжуд эмасди, балки буни танхо чораси “манфий мубораза” бўлган холос.

“Манфий мубораза” масалан: фалон эътирозда ё сайловда ё мажлисда иштирок этмаслик ё фалон маконга бормаслик ё фалон ахборот каналига кирмаслик ё фалон махсулотни сотиб олмаслик: масалан имоми Молик рохимахуллох чўрилар томонидан мусиқа билан оханг айтилиши ва турли-хил мусиқали йиғилишлар ўтказилишига қарши манфий мубораза бўлиши учун қуйидагича фатво берган эди: кимки чўри сотиб олган бўлса ва сотиб олгандан сўнг бу чўри оханг айтишидан хабар топса, бу нарсани айб хисоблаб эгасига қайтариб берса бўлади.

Сулаймон Тамимий етимларга меърос бўлиб қолган оханг айтадиган чўрини сотишни хохлашган пайтида уларга қарата айтадики: уни оханг айтиш сифатини айтмасдан туриб сотилиши керак, агар оханг айтиш сифатини айтилса 20000 дирхам ва айтилмаган суратда 2000 дирхам бахоланган тақдирда хам, уни сифатини зикр қилиш дуруст бўлмайди. Агар овозни манфаъати мубох бўлганда, бундай молни етимларга манъ қилинмасди.

Имоми Шофеъий рохимахуллох айтадики: агар чўрини эгаси одамларни чўрисини овозини эшитишга чақирса, у сафих, ахмоқ саналади ва уни гувохлиги қабул қилинмайди, бу одамни даюс хам дейилади. Қози Абу Тоййиб айтадики: бу чўрини эгаси одамларни ботилга даъват қилгани сабабли сафих, ахмоқ саналади, одамларни ботилга чақирган,даъват қилган хар қандай кимса сафих,фосиқ хисобланади.

Буларни хаммасини хулоса қилган холда Қатода айтадики, аллохга қасамки балким “лахвал хадис”ни йўлида мол-давлат сарфланмаслиги мумкин, бу ердаги сотиб олишдан бўлган манзур, шахснинг гумрох бўлиши назарда тутилган,чунки у бу холатда ботил сўзни хақ сўздан ва зиённи манфаъатдан кўра афзал кўради, шахсдаги гумрохликни энг катта аломати хақ сўзни ўрнига ботилни танлашидур.

Бугунги кунда “лахвал хадис” ни бизларнинг жамиятимиздаги ўрни қандай? Гумрох  ва саргардон қиладиган абзорларни жамланмаси қуйидагилардан иборат, спутник аппарати, телефонлар,компютер, бутун жахон кофирларининг ё муртадлар, мунофиқлар ва секулярзадаларга тегишли турли- туман каналларни очиб кўриш ва фасодни таълим берадиган марказлар. Мана булар пичоқ,қурол, граната, мина каби икки хил усул билан фойдаланса бўладиган абзор хисобланади, буларни хеч ким харом қила олмайди, балки бу ерда ана бу абзорлардан фойдаланиш усули ва равиши шахсни фасодга ботириб ташлайди.

Ха, хозирги даврда мусиқадан ташқари бизлар кўриб турган жуда кўп нарсалар фасодни булоғига айланган, уларни  жумласига турли- туман спутник каналлари, уларда қуйилаётган филмлар, бутун жахон секуляр кофирларини ва махаллий муртадларни,мунофиқларни, секулярзадаларни ўзаро тўпланишлари, ана ўшанча интернетдаги ижтимоъий каналлар киради, бу нарсалар назр ибни хорисга ўхшаганлар ёки сахобаларни ва тобеъинларни асридаги мусиқа тарафдорларидан кўра баттарроқ ва замонавийроқ усул ва равиш билан мўъминларга, аллохни шариатидаги қонунга ва хатто мўъминларни борлиғига хамла қилишган.

Бугунги кунда тарихий достонлар ва ёлғон,қадимий,поясиз, асоссиз афсоналар шаклида назр ибни хорисга ўхшаган минглаб кишиларнинг тарихий ўтмишлари тўқиб чиқарилган, мана бу хаёлий достонлар ва афсоналарни янги насл  олий ўқув юртларида замонавий услуб ва систематик равишда секуляризм динининг куфр мактабларини химояси остида таълим олишади ва тоғутларнинг таълим олиш марказлари ва фосид ахборот воситалари одамларни миясига қуйишади,бундан ташқари қадимий ва  афсонавий тарихни панохи остида секуляристларнинг,хамда башарият тарихидаги бошқа кофирларнинг  ширкка тўла нотўғри ишончларини ва куфрларини демократия, секуляризм ва янги секуляристик жамият истелохи кўринишида мусулмонларга сингдириб боришяпти,бўлиб хам мана бу бечора мусулмон хулафойи рошидинни асри каби ягона хокимиятга хам эга эмас, уларни на қудрати  ва на убухати бор, панохсиз мусулмонларга қарши олиб борилаётган мана бундай совуқ ва юмшоқ жангни бизлар бутун башарият тарихи давомида  кўрган эмасмиз.

Шунга қарамасдан мусулмон шахс мана бу абзорлардан тўғри фойдаланишни дарк қилмаган холда, ана бу фасод ва гумрох қилувчи абзорларни сотиб олади ва хом холатда  манзилига, оиласига олиб киради ва ўзини, атрофидагиларни гумрох бўлиши учун шароитни  жуда хам осонлик билан мухайё қилади. Агар бугунги кунда ибни Аббос ва ибни Масъудга ўхшаганлар тирик бўлганда ва мусулмонларнинг ўртасидаги “лахвал хадис” ни одамларга кўрсатиб бермоқчи бўлишганда албатта ана бунга ўхшаган ўринларга ишора қилишган бўларди, улар махсусан ота- оналарни  ва хонадонларнинг, хамда жамиятнинг  бошлиқларини бу ишлардан огохлантирган бўлишарди: улар аллохнинг шариат қонунларига душман бўлган кимсаларни йўлидаги гумрохликни сотиб олишяпти, шахсни ўзини ва бошқаларни гумрох бўлишига сабаб бўладиган нарсалар аллохни шариат қонунларида харом эканини ва “лахвал хадис” хисобланишини  улар  тушуниб етишмаяпти, аллох таоло бу нарсаларни кўришдан ва эшитишдан нахий қилган, улар ўзлари сотиб олган нарсалари учун жавоб беришади, чунки улар сотиб олган нарсалари билан хам ўзларининг ва хам бошқаларнинг гумрохлигига , аллохни шариатидаги қонунларини назарга олинмаслигига , аллохнинг шариат қонунларидан узоқлашиб кетилишига сабаб бўлишган.

(давоми бор……..)

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(33- қисм)    

Масалан росулуллох саллаллоху алайхи васалламни даврларида назр ибни хорисга ўхшаган кофирлар Хийрадан эронни қадимий достонларини ва афсоналарини сотиб олиш орқали

« وَ مِنَ النّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحديث»

ни белгиси, нишонаси  (намод)  бўлишган, росулуллох саллаллоху алайхи васалламдан сўнг хам, мусулмонларнинг орасидаги мунофиқлар ва секулярзадалар

  « وَ مِنَ النّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحديث»

Ни зохирий белгиси бўлишган, улар қулларни ва мусиқа асбобларини сотиб олиш билан хам назр ибни хорисга ўхшаганларни ишини давом эттирмоқчи бўлишган, ўша даврни “лахвал хадис”и мусиқа бўлган, масалан:

Ибни Масъуд розиаллоху анху мана бу оятдаги “лахвал хадис” калимасини маъносини баён қилиб айтадики: аллохга қасамки оятни манзури овоздур. Фақат овозни ёлғиз ўзи эмас, балки мусиқа билан бирга  бўлгани.  [1]

Мана бу тафсир ибни Аббос, Жобир, Икрима, Саъид ибни Жубайр, Мужохид, Макхул, Амр ибни Шуъайб, Али ибни Бадимадан хам нақл қилинган.

Сувайр ибни Фохита отасидан у эса ибни Аббосдан

«وَ مِنَ النَّاس مَن يَشتَري لَهوَ الحَديث»

Ояти хақида ривоят қилиб айтади: бу ўзига кечаю кундуз овоз айтадиган чўри сотиб олган киши хақида нозил бўлган. Ибни Аби Нажих Мужохиддан ривоят қилишича, бу оятни манзури катта қийматга овоз айтадиган қул ё чўрини сотиб олиш ва уни бехуда овозига,сўзларига қулоқ солишдур. Макхул хам шундай назарга эга бўлган ва Абу Исхоқ хам шу тафсирни танлаб олган.

Омир ибни Саъад тўйга борган пайтида тасодифан росулуллох саллаллоху алайхи васалламни асхобларини кўриб қолади ва улардан савол сўрайди: эй росулуллохни ёронлари, эй бадр иштирокчилари, чўриларни овозига қулоқ солиб ўтирибсизларми? Улар жавоб беришадики: ўтир. Агар хохласанг биз билан бирга ўтир ва қулоқ сол, агар хохламасанг кетавер; чунки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам бизларга тўйдаги лахвга рухсат берганлар.

    قَدْ رُخِّصَ لَنَا فِي اللَّهْوِ عِنْدَ الْعُرْسِ.[2]

Бу шу нарсани кўрсатяптики, мана бунга ўхшаган овоз айтилган маросимларда иштирок этишлик мамнуъ ва харом қилинган эмас, чунки Омир ибни Саъадни ўзи хам тўйга келган ва тасодифан сахобаларни кўрган, балки Омирни бу ерда ажабланган жойи шунда бўлганки, бундай маконларда хозир бўлишлик росулуллох саллаллоху алайхи васалламни асхобларига тўғри келмайди деб фикрлаган. Умумий қилиб айтганда сабиқунал аввалун ва бошқа хар қандай   жамиятдаги баланд мартабали кишиларни шаънидаги иш эмас, аммо истисно суратида баъзилар иштирок этишлари мумкин. Бу бизларга қуйидаги хикматли сўзни эслатади:  

حَسَنَاتُ الْأَبْرَارِ سَیئَاتُ الْمُقَرَّبِین،

Солих кишиларнинг яхши ишлари гохида уларга яқин бўлганларнинг гунохлари деб хисобланади.  

Бу ерда алжазоирда бўлгани каби, мувозанатсиз ва меъзонсиз инсонларни фатвоси асосида содир бўлган жиноятлар такрорланмаслиги учун, қайта- қайта  ишора қилиниши керак бўлган мухим  нуқта шуки: мана бу маросимларни қилиниши мамнуъ ва харом қилинган эмас эди, чунки агар булар мамнуъ ва харом бўлганида эди, халифайи рошидин  буларни албатта мамнуъ қилган бўлишарди ва закотни манъ қилувчиларга ўхшаб уларга нисбатан тегишли чораларни кўрган бўлишарди.

Ана ўшанча хукумат қудратига эга бўлган хулафойи рошидин ва сахобаларга нисбатан бир киши келиб ошкора ва очиқ-ойдин суратда аллохни халолини харом дейиши ёки аллохни харомини халол дейиши хазиллашиб бўлмайдиган мавзудир. Демак хулафойи рошидинга нисбатан хақорат саналиб қоладиган тушунчага хам бормаслик лозим.  Бу ерда масалани шундай изохлаб бериш керакки, масалан Абдуллох ибни Жаъфар ибни Аби Толиб каби кишилар хам  чўриларни  ошкор суратдаги  олди-сотди муомаласида иштирок этади ва озод холда уни сотиб олади ва уни овозига хам қулоқ солади ва бу киши хулафойи рошидинни кўзи ўнгида озод ва ошкор тахрим ва тахлил  қилади-ю, ана бу хулафойи рошидин бу кишини томошо қилиб турган бўладими? Қуддома хақидаги воқеадан хабардор бўлган хар қандай киши, мана бу хақоратлар сахобаларни хам ва махсусан хулафойи рошидинни хам шаънига тўғри келмаслигини жуда хам яхши билади.

Балки ўша даврдаги мусулмонлар шунчалик соғлом ва мушкилотсиз жамиятга эга бўлишгандирки,иймон ва қуръондан узоқлашиш учун хатарли  деб хисобланган овоз айтадиган чўрилардан иборат ягона мушкилотга эга бўлишгандир. 

Бу уларни асосий ва биринчи даражали мушкилоти бўлган эди, аммо хозирги даврдаги мусулмонларнинг асосий ва биринчи даражали мушкилоти нима? Хозирда аксар мусулмонларнинг  минтақаларида исломий хукумат мавжуд эмас ва бу нарса турли- туман мусибатларни вужудга келиши учун уммул фасодга айланиб қолган, мусулмонларни устига тафарруқ ширки хоким бўлиб олган, вохид уммат ва вохид жамоат хам йўқ, буни ўрнига кўп сонли умматлар ва жамоатлар вужудга келган ва мусулмонлар аллохнинг химоясини қўлдан бой беришган, чунки аллохни химояти жамоат билан биргадур, жамиятларда фақирлик ва очлик ривожланиб кетган, мусулмонларни устида кофир ва муртадлар хукмрон бўлиб олишган, мана бу фасодлардан келиб чиққан нотинчликлар мусулмонларни залил ва беарзиш қилиб қўйган,мунофиқ ва секулярзадалар хам мусулмонларнинг хаётий майдонларида турли- хил мансабларни қўлга киритишган, улар ташқи тоғутларни ва босқинчи кофирларни химояси остида мусулмонларнинг иймонини нобуд қилиш билан шуғулланишяпти, мусулмонларнинг хар бир минтақасида қози мухаммад, қосимлу ва борзоний ва ужалон ва бошқалар каби ўнлаб мусайламайи каззоблар вужудга келган ва бундан бошқа ўнлаб мусибат ва мушкилотлар……..мавжуд.

Бу ерда мусиқа хам мушкилот, аммо асосий ва аслий мушкилот мусулмонларнинг қалби ва иймонини булғаниши ва мусулмонларнинг қуръондан ва аллохни шариатидаги қонунлардан узоқлашиши эмас, бизлар садрил исломдаги мусулмонлар каби биринчи даражали, мухимроқ мушкилотларга эгамиз,сахобаларни асридаги даражага етишимиз учун биринчи бўлиб уларни хал қилишимиз керак, ана ўшанда бизларнинг биринчи даражали мушкилотимиз хам чўриларни овоз айтишига нисбатан  манфий мубораза бўлиб қолади.

Мусиқа асбоблари билан чўриларни овоз айтишидан иборат мушкилот ва унга одатланиб қолишлик, охир-оқибат фосиқ бир мусулмонни вужудга келтиради, аммо бугунги кунда мусулмонлар учун шундай асосий мушкилотлар вужудга келганки, улар шахсни бутунлай ислом динидан чиқариб ташлайди ва  уларни секуляризм динини қонунига таслим қилдиради ва яъни бу холат шу даражага етиб борганки, мусулмонлар ўз  ихтиёри билан секуляризм динини ва кофирлар  хокимияти остига етиб боришлари учун ўзларини ўту- чўғга уришади ва европа, америка ва бошқа куфр давлатларига етиб боришади, гохида эса улар ўзларини  жонларини хам хатарга қўйишади, оилаларини ва ватанларини хам тарк қилишади, ёки бўлмасам мусулмонлар яшайдиган минтақаларни ўзида  хам ташқи кофирларни химояси остидаги махаллий муртадларни қўли билан ана ўша куфр тузумини ташкил қилишни орзу қилишади ва ………

(давоми бор…….)

---

[1]ابن جرير از يونس بن عبدالأعلي از ابن وهب از يزيد بن يونس از ابو صخر از ابو معاويه البجلي از سعيد بن جبير از ابو الصهباء البکري روايت مي‌کند/نیز عمروبن علي از صفوان بن عيسي از حميد الخراط از عمار از سعيدبن جبير از ابو الصهباء روايت مي‌کند

[2] المستدرك على الصحيحين/ سنن النسائي/ المصنف

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(32- қисм)

Ўзларига бу ишларни касб қилиб олган гурухга нисбатан ақлли инсонларнинг сифати қуйидагича бўлади:

  وَإِذَا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِرَامًا.( فرقان/72)

Улар (яъни рахмоннинг суюкли бандалари ) ёлғон гувохлик бермаслар ва лағв (бехуда сўз ё амал) олдидан ўтган вақтларида олижаноблик билан ( яъни ундан юз ўгирган холларида) ўтурлар.

Улар бехуда ишларни ва бехуда,пуч сўзларни кўриб эшитган пайтларида ёки лағвларни,бекорчи ишларни олдидан ўтган вақтларида, олижаноблик билан ўтадилар.  Бунга ўхшаш ўринлардаги  олижаноблик ва каромат бу росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва ибни Умар қилган ишни қилишликдан иборат,хаддан ошиб кетиш ва зўравонликка таяниш, ё ошдан кўра хам доғроқ қозонга айланиш, шариатга хилоф иш ва зулм хисобланади, бу лағв ахлини ишидан кўра хам баттарроқ иш деб саналади.

Албатта мусиқа асбобларини орасида фақат даф яъни доирани хадисларда истисно қилинган. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилганлар:

     فَصْلُ مَا بَيْنَ الْحَرَامِ وَالْحَلَالِ الدُّفُّ وَالصَّوْتُ

“халол ва харомни ўртасидаги ажратувчи чегара: дафни яъни доирани чалишлик ва овоздур………овоз яъни оханг ё гуроний айтишлик ва ривоятга кўра даф чалишлик:

 أَعْلِنُوا هَذَا النِّكَاحَ، وَاجْعَلُوهُ فِي الْمَسَاجِدِ، وَاضْرِبُوا عَلَيْهِ بِالدُّفُوفِ »

Бу никохни эълон қилинглар, ва уни масжидларда қилинглар, ва унда даф,доира чалинглар.”  Буни эркак ё аёлга хослаб хам эълон қилинган эмас.

“Моликдан қуйидаги  саволни сўрашади, агар бир киши тўйдаги таомга даъват қилинса ва у ерда ўйин ва лағв хам мавжуд бўлса, бу кишини у ерга боришлиги жоиз бўладими? Молик бунга жавобан айтадики: агар андак бўлса, масалан аёллар чаладиган даф,доира, дўмбира бўладиган бўлса, мени назаримда мушкили йўқ.”  [1]

Шунга қарамасдан, бугунги кунда кўриб турганимиздек, мусиқа асбоблари билан аралашган овозлар ё оханглар ё гуронийлар ёки ана бу мусиқани якка ўзи хам баъзи бир мусулмонлар учун шубхали нарсаларни жумласидан бўлиб қолган, мени фикрим бўйича, агар бир шахс учун бир хукм равшан,очиқ ва ойдин бўлмайдиган бўлса ва унда шубха қилса, эхтиёт юзасидан ундан узоқлашгани яхшироқ. Чунки шубхали бўлган ўринлардан узоқлашган маъқул, чунки бу ерда шахсни харомга тушиб қолиш эхтимоли бор:

 «إنَّ الحلال بیِّنٌ، وإنَّ الحرَامَ بیِّنٌ،

албатта халол хам ошкордур ва харом  хам мушаххас,ошкордур,

وبینَهُما مُشْتَبِهاتٌ لا یعلمهُنَّ کثیرٌ من النّاس،

мана бу икковини (халол ва харомни)  ўртасида шубхали бўлган жуда кўп ишлар мавжуд бўлиб, одамлар уларни хукми нима эканини билишмайди,

 فَمن اتّقی الشُّبُهات فقد استبرأَ لدینهِ ‏وعرْضِهِ،

кимки, шу ерда шубхалардан пархез қилса; дини ва обрўсини сақлаб қолибди,

ومنْ وقعَ فی الشُّبهاتِ وقعَ فی الحرَام کالرَّاعی یرْعَی حوْلَ الحِمَی یوشِکُ ‏أنْ یقعَ فیه،

ва кимки шубхали ўринларга тушиб қолса, албатта у харомга тушиб қолибди, бу иш чорвасини экинзорни атрофида боқиб юрган ва қўйлари экинзорга кириб кетиши мумкин бўлиб қолган чўпонга ўхшайди,

أَلَا وَ إِنَّ لِکُلِّ مَلِکٍ حِمًی أَلَا وَإِنَّ حِمَی اللَّهِ مَحَارِمُهُ،

огох бўлингизким, хар бир подшохни хадди ва черагаси бор! Худовандни ердаги хадди ва чегараси  харом қилинган нарсаларидур,

  ألا وإنَّ فی الجسدِ مُضْغَةٌ ‏إذا صَلَحتْ صلحَ الجسدُ کُلُّهُ،

ва агар у фасод бўлса жасадни хаммаси фасод бўлади, огох бўлингизким у қалбдур.” Ва билингларким, баданда бир парча гўшт борки, агар у ислох бўлса баданни хаммаси ислох бўлади ва агар у фосид бўлса, баданни хаммаси фасод бўлади; огох бўлингизким! У қалбдур.”  [2]

Агар хозирги кунда мусиқа асбобларидан фойдаланиш бўйича – бошқа ихтилофлар каби – ихтилофлар кенгайиб кетган бўлса ва уни хал қилиш учун мурожаъат қилинадиган ўрин хам мавжуд бўлмаса, бу холатда мана бу ихтилофлар мусулмонларнинг улил амр шўроси ўзини вохид ижмоъси билан вохид раъйни ироя бергунича сақланиб қолиши мумкин, албатта  икки абзор яъни исломий изтирорий бадал хукумат ё мужохидларнинг шўросини вохид мажлиси томонидан идора қилинадиган минтақаларда тугатилиши хам мумкин, лекин фақат нубувват манхажига асосланган исломий хукуматни замонидагина мусулмонлар яшайдиган минтақаларни хаммасида, улил амр шўросини вохид ижмоъси ўзини вохид ижмоъси орқали мана бу ихтилофларга хотима ясай олади.

Мана бу ўринда хам бошқа ўринлар каби “мавжуд вазият”ни ва мусулмонларнинг “кундалик эхтиёжларини” ва “зарурат ва изтирорий” холатни назарга олган холда, аслий мақсадни йўқотиб қўймаслигимиз керак, аслий ва вожиб мақсадларни ёнидан олижаноблик билан ўтиб кетса бўладиган лағв ё лахвларни йўлида қурбон қилиб ташламайлик.

 Чунки гохида мусиқани халол деб санаган жамоатлар ё гурухлар билан муттахид бўлишимиз мумкин, албатта биз вахдатни сақлаб қолишлик мана бу масалалардан кўра юқорироқда туришини яхши биламиз. Ёки бўлмасам мусиқа мавжуд бўлган бир йиғилишда бизларнинг хозир бўлишимиз фосиқ кишиларнинг маст бўлмасликларига ё эркак ва аёлларнинг аралашиб кетмаслигига ё бу йиғилишнинг мунофиқ ва секулярзадалар,махаллий секуляр муртадлар  томонидан бошқарилмаслигига сабаб бўлиши мумкин, шахс мана бу йиғилишларда хозир бўлиши билан ана бу фосиқ кимсаларнинг кўзига кирган тикандек бўлади ва натижада  фосиқроқ  бўлган нарсани фосид билан ёки зарари ва шарри каттароқ бўлган нарсани зарари кичикроқ бўлган нарса билан олиб ташланади.

Бўлиб хам хозирда бизлар аиммаларни асрида мавжуд бўлган исломий изтирорий бадал хукуматга ё мужохидларнинг вохид шўросини мажлиси хоким  бўлмаган ва мусулмонлар мунофиқ ва секулярзадаларни чангалида гирифтор бўлиб қолган  жамиятда  яшаяпмиз, агар шахс ўзини хозир бўлиши орқали мусулмонлардан фасодроқни ё каттароқ шарни олиб ташланишига боис бўлишини билса ва шу иш билан уларга манфаъати етиши мумкинлигини билса, хозир бўлишликдан тортиб  эхтиёт бўлишга чақирилган мана бундай йиғилишларда иштирок этиш, бу шахсга мубох бўлиб қолади. Мусулмонлар яшайдиган минтақалардаги хозирги кундаги вазият умумий сурат бўйича мусулмонларнинг тарихидаги хеч қайси даврга ўхшамайди, демак фалон асрдаги фалончи олим ўзини асри учун фалон сўзни сўзлабди ё фалон ижтиходни қилибди ва хозирги даврда  хам ўша нарсани қилса бўлади,деб бўлмайди. Йўқ, бу тўғри эмас. Хар қандай замон  ва макондаги мавжуд вазият ўзига хос хукмни талаб қилади……..

(давоми бор……..)

---

[1]«و سئل مالک عن الرجل یدعى إلى الصنیع فیجد فیه اللعب أیدخل؟ قال: إن کان الشیء الخفیف مثل الدف و الکبر الذی یلعب به النساء فما أرى بأسا.» (أبو الولید محمد بن أحمد بن رشد القرطبی (المتوفى: ۵۲۰هـ)، البیان و التحصیل و الشرح و التوجیه و التعلیل لمسائل المستخرجه، حققه: محمد حجی و آخرون، ج ۴، ص ۴۳۱)

[2] مُتّفقٌ علیه.‏