دسته: مطالب به زبان ترکی(اویغوری، اوزبیکی، قزاقی، تورکمن و…)

سَوال: شَخصگه قُرآن یِیتِیشِی بِیلَن اوُنِی اوُستِیدَه حُجَّت کامِل بوُلَدِیمِی وَ اوُندَه عُذرگه اوُرِین قالمَیدِیمِی؟

جَواب: بُو سَوالگه جَواب بِیرِیلیَپگن پَیتدَه مُسُلمانلَر بِیلَن غَیرِی مُسُلمانلَرنِی اوُرتَسِیدَه فَرق قوُیِیلِیشِی کِیرَک. غَیرِی مُسُلمانلَر اوُچُون فَقَطگِینَه پَیغَمبَرنِی کِیلِیشِی وَ قُرآننِی یِیتِیب کِیلِیشِی  «يَعْرِفُونَهُ كَمَا يَعْرِفُونَ أَبْنَاءَهُمْ»  “اوُلَر فَرزَندلَرِینِی تَنِیگن کَبِی تَنِیدِیلَر” دَرَجَه سِیدَه بُولسَه، اوُلَرنِی اوُستِیدَه حُجَّت قائِم بُولَدِی، مَنَه بُو تَشقِی کوُرِینِیش بُویِیچَه تَنِیش هَم اوُلَرگه کِفایَه قِیلَدِی. غَیرِی مُسُلمانلَرنِی اَکثَرِی حُجَّت قائِم بُولِیشِیگه قَرَمَسدَن اوُنِی فَهملَشلِیکگه قادِر بُولمَیدِیلَر، لِیکِن شوُندَی بُولسَه هَم، اوُلَر بُونِی سَبَبلَرِینِی اوُزلَرِی وُجُودگه کِیلتِیرِیشگن، شوُ سَبَبلِی بُو اوُلَرگه عُذر بُولَه آلمَیدِی. اَلله تَعالی بوُ حَقِیدَه مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: ”   أَمْ تَحْسَبُ أَنَّ أَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُونَ أَوْ يَعْقِلُونَ ۚإِنْهُمْ إِلَّا كَالْأَنْعَامِۖ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِيلًا” (فرقان/44)

یاکِی سِیز اوُلَرنِینگ کوُپلَرِی (حَق سُوزنِی) تِینگلَی آلَدِیلَر یا اَنگلَی آلَدِیلَر دِیب اوُیلَیسِیزلَرمِی؟! (اوُنداق اِیمَس، زِیرا) اوُلَر هِیچ نَرسَه اِیمَسلَر، مَگَر چاروَه حَیوانلَرِی کَبِیدِیرلَر. یُوق، اوُلَر یَنَدَه یُولدَن آزگَنراق کِیمسَه لَردِیر!

شُوندَی بُولگچ غَیرِی مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه حُجَّتنِی قائِم بُولِیشِی بارَسِیدَگِی عُمُومِی اَصل، مُکَلَّف شَخصگه حُجَّتنِی یِیتِیشِیدِیر، شَرِیعَت حُکمِی یِیتگن کِیشِیگه حُجَّت قائِم بُولَدِی، اِبن عَبّاس اَیتَدِیکِی: “مَن بلغه القرآن فهو لـه نذير(تفسير الطبري 7/163)

اَمّا “حاضِر” حُجَّتنِی فَهملَش وَ اَصلنِی جُزئِیاتلَرِی وَ مُسُلمان شَخصگه حُکمِنِی صادِر بُولِیشِی حَقِیدَه گِی اِیککِی سُوز بار بُولِیب، اوُلَرنِی بِیرِی سُنَّت مَذهَبلَرِیگه اِیککِینچِیسِی اِیسَه نَجدِیَت تَفَکُّراتِیگه تِیگِیشلِیدِیر:

1. اِیشِیتَیاتگن یا کوُرَیاتگن شَخص اوُچُون فَقَط قِرائَت قِیلِیش وَ حُکمنِی اوُقِیشنِی اوُزِی کِفایَه قِیلمَیدِی، بَلکِی بُولَرگه قوُشِیمچَه رَوِیشدَه اوُنگه یِیتکَزِیلگن نَرسَه لَرنِی فَهملَشگه قادِر بُولِیشِی کِیرَک، بُو فَهملَشدَن مَنظوُر عُمُومِی صوُرَتدَه فَهملَشدِیر، شَخص مَنَه بُو یَنگِی اِیش حَقِیدَه عُمُومِی تَصَوُّرگه اِیگه بُولِیشِی لازِم، مُتَخَصِّصلَرگه اوُحشَش اَنِیق، چُوقوُر فَهملَشِی شَرط اِیمَس.

حَنَفِی وَ جَعفَرِی فِقهِی وَ اِمامِی شافِیعِینِی سوُزلَرِینِی ظاهِیرِیگه قَرَب شوُنِی فَهملَسَه بُولَدِیکِی، اَلله تَعالی نِی مَنَه بُو صِیفَتلَرِینِی رَد قِیلَدِیگن جاهِل شَخص فَقَط قُرآننِی آیَتِینِی اوُقِیلِیشِی اوُنِی اوُستِیدَه حُجَّت قائِم بوُلِیشِیگه کِفایَه قِیلمَیدِی، بَلکِی بُو شَخصگه شَرعِی حُکم آشکار وَ رَوشَن بُولِیشِی کِیرَک.

 (ابــن قدامــة، إثبــات صــفة العلـــو ص 124)

مالِکِی بُولگن اِبنِ عَرَبِی هَم اَیتَدِیکِی: جاهِل شَخص مَنَه بُو اوُمَّتدَه حَطاگه  دُوچار بُولِیب کُفر، شِرک عَمَلِینِی قِیلَدِیگن بوُلسَه، کافِر حِسابلَنَدِیمِی، اوُ جَهل وَ حَطانِی واسِیطَه سِیدَه عُذرگه اِیگه بُولَه آلَدِی، شوُندَه هَم حُجَّت اوُنگه شوُنچَه لِیک آچِیق- آیدِین بَیان قِیلِینِیشِی لازِمکِی، باشقَه نَرسَه لَر بِیلَن اَدَشتِیرِیب قوُیمَسلِیگِی کِیرَک. مَنَه بوُندَی عِلمگه اِیگه بُولگن شَخص، دِیندَگِی بَرچَه مُسُلمانلَر تَنِیدِیگن وَ اوُنگه آشکار وَ مَعلوُم بُولگن ضَرُورِی اِیشگه مُنکَر بوُلسَه. 

 (القاسمي، محاسن التأويل 5 /1307)

حَنبَلِی بوُلگن اِبنِ تَیمِیَه اَیتَدِیکِی: بِیر کِیشِی اَلله وَ رَسُولِیگه نِسبَتاً عُمُومِی، مُطلَق اِیمانگه اِیگه بوُلسَه، شَرِیعَتنِی یامان وَ یَحشِیلِیکلَرِینِی تَشخِیص بِیرَه آلَدِیگن دَرَجَه دِیگ عِلم اوُنگه یِیتِیب کِیلمَگن بُولسَه، اوُنگه نِسبَتاً کُفر حُکمِی چِیقَرِیلمَیدِی، بُو شَخصگه حُجَّت اِقامَه قِیلِینَدِی، اَگر اوُنگه قَرشِیلِیک قِیلسَه بُو شَخص کافِر بُولَدِی. کوُپِینچَه جوُدَه کوُپ آدَملَر قُرآننِی تَعوِیلِی بُویِیچَه حَطا قِیلِیشَدِی، کوُپچِیلِیک اِیسَه قُرآننِی مَعناسِی وَ سُنَّت حَقِیدَه هَم جاهِل، عِلمسِیزدِیر، بوُنگه قوُشِیمچَه رَوِیشدَه مَنَه بُو اوُمَّتدَن حَطا وَ یادِیدَن چِیقِیب کِیتِیشلَر آلِیب تَشلَنگن، بُو صُورَتدَه شَخص آچِیق- آیدِین حُکمنِی یِیتکَزِیلمَگوُنچَه کافِر بوُلمَیدِی.    ( مجموع الفتاوى12/ 23-24)

• مُسُلمان شَخصگه حُکم یِیتِیشِی بِیلَن اوُنگه حُجَّت قائِم بُولَدِی؛ اَگر اوُنِی فَهملَمَسَه هَم بُو مُهِم اِیمَس. مُحَمد اِبن عَبدُ الوَهّابگه اِیرگشگن کِیشِیلَر مَنَه شُو نَظَرگه اِیگه.

چُونکِی اِسحاق اِبن عَبدُ الرحمان ابن حسن محمد ابن عبد الوهّابدَن بِیر نِیچَه جُملَه کِیلتِیرِیب اَیتَدِیکِی: قُرآن یِیتکَزِیلگن وَ اوُنِی اِیشِیتگن کِیشِیگه حُجَّت قائِم بُولَدِی، اَگرچِی اوُ قُرآننِی توُشُونمَسَه هَم.    ( حكم تكفير المعين ص 13)

عَبد الله ابن ابو بطین هَم مَنَه بُو مَطلَبنِی تَأکِیدلَگَن وَ بوُندَی شَخصلَر عُذر بَه جَهلگه اِیگه بُولمَیدِی، دِیب حِسابلَیدِی.   (الـــدرر الســـنية  ،10  / 315وانظـــر)

رَشِید رِضا مَنَه بُو کوُز- قَرَشگه قَرشِی اَیتَدِیکِی: نَجد اوُلامالَرِیدَن بِیر گوُرُوهِی فَقَطگِینَه قُرآن یِیتِیشِی بِیلَن آدَملَرنِی اوُستِیدَه حُجَّت قائِم بُولَدِی، اَگرچِی اوُنِی فَهملَمَگن بوُلِیشسَه هَم، دِیب حِسابلَشَدِی، بُو عاقِلانَه اِیمَس……….اَلله تَعالی اوُلَرنِی قَلبلَرِیگه مُهر اوُرِیلگن کَرُو- لال، دِیب صِیفَتلَگن مُشرِکلَرنِی  بَرچَه سِی تَوحِید بُویِیچَه قُرآن آیَتِی دَلالَت قِیلگن نَرسَه نِی، ِرسالَتنِی یَحشِی توُشُونِیشَردِی،چوُنکِی اوُلَر لوُغَت وَ اَدَبِیات اَهلِی بُولِیشگن. 

(مجموعة الرسائل والمسائل  5/638)

س: آیا فقط با رسیدن قرآن به شخص حجت بر او تکمیل شده است و عذری ندارد؟

ج: در پاسخ به این سوال لازم است بین مسلمین با غیر مسلمین فرق گذاشته شود. برای غیر مسلمین تنها آمدن پیامبر و رسانیدن قرآن و پیام وی به آنها تنها در حد شناختی که در حد«يَعْرِفُونَهُ كَمَا يَعْرِفُونَ أَبْنَاءَهُمْ» باشد اقامه ی حجت الله بر آنان است و همین شناخت ظاهری برایشان کافی است. با آنکه اکثر غیر مسلمین با وجود اقامه ی حجت باز به دلایلی از فهم آن عاجر هستند، اما با این وجود این نفهمی آنها، که خودشان اسباب آن را فر اهم نموده اند، برایشان عذر نمی گردد . الله متعال در این مورد می فرماید: “أَمْ تَحْسَبُ أَنَّ أَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُونَ أَوْ يَعْقِلُونَ ۚإِنْهُمْ إِلَّا كَالْأَنْعَامِۖ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِيلًا” (فرقان/44)

در این صورت اصل عام در مورد حجت غیر مسلمین، رسیدن آن به شخص مکلف است، کسی که حکم شرع به وی برسد حجت بر وی اقامه شده است همچنانکه ابن عباس گفته است:”من بلغه القرآن فهو لـه نذير(تفسير الطبري 7/163) اما «هم اکنون» در مورد فهم حجت و جزئیات این اصل و صدور حکم بر شخص مسلمان دو قول  وجود دارد یکی متعلق به مذاهب سنتی و دیگر متعلق به تفکر نجدیت:

1. برای شخص شنونده یا بیننده تنها قرائت و خواندن حکم کافی نیست بلکه علاوه بر آن شخص باید توانائی فهم آنچه بر وی عرضه می شود را داشته باشد، منظور از این فهم فهمی است مجمل  و کلی، به نحوی که شخص قادر باشد  تصوری کلی از این امر جدید داشته باشد، نه فهمی جزئی ودقیق مثل متخصصین .

از فقه حنفی و جعفری و از ظاهر گفتار امام شافعی فهمیده می شود که برای شخص جاهلی که این صفات الله متعال را رد می کند تنها قرائت آیات باعث اقامه ی حجت بر وی نمی گردد، بلکه باید حکم شرعی برای شخص آشکار و روشن گردد .(ابــن قدامــة، إثبــات صــفة العلـــو ص 124)

ابن العربي المالكي نیز می گوید: شخص جاهل و کسی که در این امت دچار خطاء می گردد چنانچه عملی کفرآمیز و شرکی را انجام دهد مشرک و کافر نمی گردد، او به واسطه ی جهل و خطأ دارای عذر است تا زمانی که حجت و دلیل برایش به گونه ای واضح و روشن بیان شود که با چیز دیگری اشتباهی گرفته نشود، و شخص با وجود چنین آگاهی،  منکر امری ضروری در دین گردد که تمام مسلمانان بدون نظر و تأمل آن را می شناسند و برایشان آشکار و معلوم شده است.(القاسمي، محاسن التأويل 5 /1307)

وابن تيمية حنبلی نیز می گوید: کسی که به الله و رسولش ایمانی کلی و مطلق داشته باشد، و چنان آگاهی به وی نرسیده باشد که خوب و بد شریعت را تشخیص دهد، در این صورت حکم بر کفر وی داده نمی شود تا زمانی که حجتی بر وی اقامه گردد که اگر با آن مخالفت شود شخص کافر می گردد. در حالی که بسیاری از مردم در تأویل قرآن دچار خطاء و اشتباه می گردند و بسیاری نیز در معانی قرآن و سنت نا آگاه و جاهل هستند، و علاوه بر اینها، خطاء و فراموشی از این امت برداشته شده اند، در این صورت شخص کافر نمی گردد مگر بعد از روشنگری و آشکار شدن حکم.( مجموع الفتاوى12/ 23-24)

• تنها با رسیدن  حکم به شخص مسلمان، بر وی اقامه ی حجت شده است ؛حتی اگر آن را نیز نفهمد. عده ای از پیروان محمد بن عبدالوهاب دارای چنین دیدگاهی هستند.

چون إسحاق بن عبد الرحمن بن حسن که پس از بیان چند جمله از محمد بن عبدالوهاب می گوید: حجت بر کسی که قرآن به وی رسیده و آن را شنیده اقامه شده است هر چند که قرآن را نفهمیده باشد.( حكم تكفير المعين ص 13) عبد الله أبو بطين نیز بر همین مطلب تأکید کرده و چنین اشخاصی را دارای عذر به جهل نمی داند.(الـــدرر الســـنية  ،10  / 315وانظـــر)

رشيد رضادر تعلیقی بر این دیدگاه می گوید:عده ای از علمای نجد بر این باورند  که حجت تنها با رسیدن و ابلاغ قرآن به مردم اقامه می گردد هر چند که آن را نفهمیده باشند و این عاقلانه نیست…. و مشرکینی که الله آنها را به کرو لالی که بر قلبهایشان مهر نهاده شده است توصیف می کند، تمام اینها مدلول آیات قرآن در توحید و رسالت را می فهمیدند چون آنها اهل لغت و ادبیات بودند. (مجموعة الرسائل والمسائل  5/638)

Савол: баъзиларни айтишларига кўра, агарчи секуляр ва кофир  хукумат бўлса хам, хокимларга итоат қилишлик вожиб бўлади, мана бу сўзлар шаръан тўғрими? (2)

Жавоб: ……..мана бу салтанат муллолари улил амр сўзини шаръий маъносини ташлаб уни луғавий маъносига эътибор қаратиш орқали, одамларга “хукм эгаларини” валийи амрдир ва уларга итоат қилиниши керак,деб тушунтиришади, бу ерда мана бу хукм эгаси куфр қонунлари асосида хукм қиладиган кофир бўлиши хам мухим эмас; уни фақат “хукм эгаси”  бўлиши мухим. Бу оятни ва аллохни шартларини яшириш ва аллохни шариатидаги асосларни тоғутларни манфаъати йўлида ўзгартириш бўлади.

-Мана бу фосид кўз-қараш бўйича, агар режими сехюнистга ўхшаш кофир келиб мусулмонларни ерларини эгаллаб олса ва ўзини хос хукмларини мусулмонларни устида жорий қилса, у “хукм эгаси” хисобланади ва унга итоат қилиниши лозим, бугунги кунда бир гурух одамлар мана шу ишни қилишади, хатто фаластинни босиб олган режимни лашкарида қуролланган гурухлар ташкил қилинган,улар намоз хам ўқишади,судейсга ўхшаганлар: қуддус сехюнистлар режимини ички масаласи бўлиб уни бошқаларга алоқаси йўқ,деб кўп такрорлаган.

-Мана бу фосид кўз-қараш бўйича,шарқий туркистондаги хитойни коммунист босқинчилари ва бошқалар агарчи куфр хукмлари билан хокимият бошқарадиган кофирлар бўлишса хам, “хукм эгалари” ва валийи амрдир.

-Мана бу фосид кўз-қараш бўйича, жахондаги барча тоғутлар валийи амр хисобланади ва уларга итоат қилиниши керак, хатто агар улар аллохни шариатидаги қонунлар бўйича хукм қилишмаса хам мухим эмас, фақат намоз ўқишга,масжидга, азонга рухсат беришса бўлди!

Ахли суннатнинг машхур мазхабларини кўз-қараши бўйича дорул исломни рахбари ўзига хос шартларга эга бўлиши керак:

1-Мусулмон бўлиши керак, чунки

 وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ( نساء/ 141).

“Ва аллох харгиз кофирлар учун мўъминлар устида йўл бермагай.” ;шундай бўлгач кофир инсон мусулмонларни раиси бўлиши тўғри келмайди. 2- эркак киши бўлиши, 3- озод бўлиши, 4- жисми саломат бўлиши, 5- қурайшдан бўлиши хақида эса ихтилофлар мавжуд, 6- адолат ахли бўлиши, 7- ўзида қобилият,қудратга эга бўлиши лозим:

Исломий жамиятнинг рахбари эга бўлиши керак бўлган энг мухим нарсалар, аллохни шариатидаги илмга ва “кундалик масалалар” ва “хукумат бошқаруви бўйича ишларда мутахассисликка” эга бўлиши керак.

Мана бу рахбар улил амр шўроси томонидан ёки рахбариятдаги билимдонлар томонидан сайланади, мана бу шўрони ўзи энг катта фиқх олимлар  ва мутахассислардан ташкил топган бўлиб, улар ўзларини орасидаги энг олим, энг билимдон кишини танлашликлари хам табиий бир холат. Шунинг учун хам ахли суннат,деб танилган фирқаларда тақлид қилиш даражасидаги шаръий ахкомлар бўйича илмга эга бўлиш , жамиятни рахбарияти учун  кифоя қилмайди,дейилади. Чунки тақлид қилиш ибни Холдунни сўзи бўйича,хақиқатда бир нуқсон ва камчиликдир, шу сабабли хам зарурат холатларидан бошқа ўринларда рахбар,хоким ва мусулмонларни бошлиғи мужтахид,фақих бўлиши,зарурий холатда эса қози даражасидаги олим бўлиши шарт қилинади, бундан пастроқ даражадагисини эса хойрул қурунни олим,аиммалари матлуб деб хисоблашмайди.

Шундай бўлгач ўзингиз хам бир фикрлаб кўринглар, огох мўъмин киши бир лахза бўлса хам, мана бу секуляр ва шариат тушунчаларига нисбатан жохил бўлган тоғутларни, шариатга мухолиф секуляр ахзобларни ўзларига валийи амр сифатида қабул қила олишадими? Албатта йўқ.   

سَوال: بَعضِیلَرنِی اَیتِیشلَرِیگه کوُرَه، اَگرچِی سِکوُلار وَ کافِر حُکوُمَت بوُلسَه هَم، حاکِملَرگه اِطاعَت قِیلِیشلِیک واجِب بوُلَدِی، مَنَه بُو سُوزلَر شَرعاً توُغرِیمِی؟ (2)

جَواب: ………مَنَه بُو سَلطَنَت مُلّا لَرِی اوُلِی الاَمر سُوزِینِی شَرعِی مَعناسِینِی تَشلَب اوُنِی لوُغَوِی مَعناسِیگه اِعتِبار قَرَتِیش آرقَلِی، آدَملَرگه “حُکم اِیگه لَرِینِی” وَلِییِی اَمردِیر وَ اوُلَرگه اِطاعَت قِیلِینِیشِی کِیرَک،دِیب توُشوُنتِیرِیشَدِی، بُو یِیردَه مَنَه بُو حُکم اِیگه سِی کُفر قانوُنلَرِی اَساسِیدَه حُکم قِیلَدِیگن کافِر بُولِیشِی هَم مُهِم اِیمَس؛ اوُنِی فَقَط “حُکم اِیگه سِی” بوُلِیشِی مُهِم. بُو آیَتنِی وَ اَلله نِی شَرطلَرِینِی یَشِیرِیش وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی اَساسلَرنِی طاغوُتلَرنِی مَنفَعَتِی یُولِیدَه اوُزگَرتِیرِیش بُولَدِی.

مَنَه بُو فاسِد کُوز- قَرَش بُویِیچَه، اَگر رِیجِیمِی صِیهیُونِیستگه اوُحشَش کافِر کِیلِیب مُسُلمانلَرنِی یِیرلَرِینِی اِیگَللَب آلسَه وَ اوُزِینِی خاص حُکملَرِینِی مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه جارِی قِیلسَه، اوُ “حُکم اِیگه سِی” حِسابلَنَدِی وَ اوُنگه اِطاعَت قِیلِینِیشِی لازِم، بوُگوُنگِی کوُندَه بِیر گوُروُه آدَملَر مَنَه شُو اِیشنِی قِیلِیشَدِی، حَتّی فَلَسطِیننِی باسِیب آلگن رِیجِیمنِی لَشکَرِیدَه قوُراللَنگن گوُرُوهلَرنِی تَشکِیل قِیلِینگن، اوُلَر نَماز اوُقِیشَدِی، سُودِیسگه اوُحشَگَنلَر: قوُدّوُس صِیهیُونِیسلَر رِیجِیمِینِی اِیچکِی مَسَلَه سِی بوُلِیب اوُنِی باشقَه لَرگه عَلاقَه سِی یوُق، دِیب کوُپ تَکرارلَگن.

مَنَه بُو فاسِد کوُز- قَرَش بوُیِیچَه، شَرقِی توُرکِستاندَگِی حِتاینِی کامُّونِیست باسقِینچِیلَرِی وَ باشقَه لَر اَگَرچِی کُفر حُکملَرِی بِیلَن حاکِمِیَت باشقَرَه دِیگن کافِرلَر بُولِیشسَه هَم، “حُکم اِیگه لَرِی” وَلِییِی اَمردِیر.

مَنَه بُو فاسِد کوُز- قَرَش بُویِیچَه، جَهاندَگِی بَرچَه طاغوُتلَر وَلِییِی اَمر حِسابلَنَدِی وَ اوُلَرگه اِطاعَت قِیلِینِیشِی کِیرَک، حَتّی اَگر اوُلَر اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر بُویِیچَه حُکم قِیلِیشمَسَه هَم مُهِم اِیمَس، فَقَط نَماز اوُقِیشگه، مَسجِدگه ، اَذانگه رُحصَت بِیرِیشسَه بوُلدِی!

اَهلِی سُنَّتنِینگ مَشهُور مَذهَبلَرِینِی کوُز- قَرَشِی بُویِیچَه دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِی اوُزِیگه خاص شَرطلَرگه اِیگه بوُلِیشِی کِیرَک:

1-مُسُلمان بُولِیشِی کِیرَک، چُونکِی   وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ( نساء/ 141).

“وَ اَلله هَرگِیز کافِرلَر اوُچُون مُؤمِنلَر اوُستِیگه یُول بِیرمَگَی.” شوُندَی بوُلگچ کافِر اِنسان مُسُلمانلَرنِی رَئِیسِی بوُلِیشِی توُغرِی کِیلمَیدِی. 2- اِیرکَک کِیشِی بوُلِیشِی، 3- آزاد بُولِیشِی،4- جِسمِی سَلامَت بوُلِیشِی، 5- قُرَیشدَن بُولِیشِی حَقِیدَه اِیسَه اِیختِلافلَر مَوجُود، 6- عَدالَت اَهلِی بُولِیشِی، 7- اوُزِیدَه قابِلِیَت، قُدرَتگه اِیگه بوُلیِشِی لازِم:

اِسلامِی جَمِیعَتنِینگ رَهبَرِی اِیگه بُولِیشِی کِیرَک بوُلگن اِینگ مُهِم نَرسَه لَر، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی عِلمگه وَ “کوُندَلِیک مَسَلَه لَر” وَ “حُکوُمَت باشقَرُووِی بُویِیچَه اِیشلَردَه مُتَخَصِّصلِیکگه ” اِیگه بُولِیشِی کِیرَک.

مَنَه بُو رَهبَر اوُلِی الاَمر شُوراسِی تامانِیدَن یاکِی رَهبَرِیَتدَگِی بِیلِیمدانلَر تامانِیدَن سَیلَه نَدِی، مَنَه بُو شُورانِی اوُزِی اِینگ کَتتَه فِقه عالِملَر وَ مُتَخَصِّصلَردَن تَشکِیل تاپگن بوُلِیب ، اوُلَر اوُزلَرِینِی آرَسِیدَگِی اِینگ عالِم، اِینگ بِیلِیمدان کِیشِینِی تَنلَشلِیکلَرِی هَم طَبِیعِی بِیر حالَت. شوُنِینگ اوُچُون هَم اَهلِی سُنَّت، دِیب تَنِیلگن فِرقَه لَردَه تَقلِید قِیلِیش دَرَجَه سِیدَگِی شَرعِی اَحکاملَر بوُیِیچَه عِلمگه اِیگه بُولِیش، جَمِیعَتنِی رَهبَرِیَتِی اوُچُون کِفایَه قِیلمَیدِی، دِییِیلَدِی. چوُنکِی تَقلِید قِیلِیش اِبنِ خالدُوننِی سوُزِی بُویِیچَه، حَقِیقَتدَه بِیر نُقصان وَ کَمچِیلِیکدِیر، شوُ سَبَبلِی هَم ضَرُورَت حالَتلَرِیدَن باشقَه اوُرِینلَردَه رَهبَر، حاکِم وَ مُسُلمانلَرنِی باشلِیغِی مُجتَهِد، فَقِیه بوُلِیشِی، ضَرُورِی حالَتدَه اِیسَه قاضِی دَرَجَه سِیدَگِی عالِم بُولِیشِی شَرط قِیلِینَدِی، بُوندَن پَستراق دَرَجَه دَگِیسِینِی اِیسَه خَیرُالاقُرُوننِی عالِم، اَئِمَّه لَرِی مَطلوُب دِیب حِسابلَشمَیدِی.

شُوندَی بُولگچ اوُزِینگِیز بِیر فِکرلَب کوُرِینگلَر، آگاه مُؤمِن کِیشِی بِیر لَحظَه بُولسَه هَم، مَنَه بُو سِکولار وَ شَرِیعَت توُشوُنچَه لَرِیگه نِسبَتاً جاهِل بُولگن طاغوُتلَرنِی،شَرِیعَتگه مُخالِف سِکولار اَحزابلَرنِی اوُزلَرِیگه وَلِییِی اَمر صِیفَتِیدَه قَبُول قِیلَه آلِیشَدِیمِی؟ اَلبَتَّه یُوق.

س: عده ای می گویند اطاعت از ولی امر واجب هست ولو حکومت سکولار و کافر باشد، آیا این سخن شرعی است؟ (2)

ج: …. این مُلاهای درباری با تمرکز بر معنی لغوی و رها کردن معنی شرعی اولی الامر، به مردم چنین می فهمانند که «صاحب حکم » یعنی ولی امر و باید از وی اطاعت شود، حالا مهم نیست این صاحب حکم کافری باشد که بر اساس قوانین کفری حکم می کند؛ مهم این است که  «صاحب حکم » است. این یعنی کتمان آیات و شروط الله و تحریف مبانی شریعت الله به نفع طواغیت.

• در این نگرش فاسد اگر کافری مثل رژیم صهیونیستی سرزمین مسلمین را اشغال کرد و احکام خاص خودش را بر مسلمین تحمیل کرد «صاحب حکم » است و باید از چنین صاحب امری اطاعت شود همچنانکه عده ای همین کار را می کنند و حتی در ارتش رژیم اشغالگر فلسطین گردانهائی مسلح تشکیل داده اند و حتی نماز هم می خوانند و بارها امثال سدیس گفته اند که قدس مساله ی داخلی رژیم صهیونیستی است و ربطی به دیگران ندارد .
• در این نگرش فاسد اشغالگران کمونیست چینی در ترکستان شرقی و غیره «صاحب حکم » و ولی امر هستند هر چند کفاری باشند که به حکم کفری حاکمیت کنند.
• در این نگرش فاسد تمام طاغوتهای جهان ولی امر هستند و باید از آنها اطاعت شود حتی اگر مجری قوانین شریعت الله نباشند مادام که اجازه می دهند نماز بخوانیم و مسجد و اذان وجود دارد کافی است !

رهبر دارالاسلام از نگاه مذاهب معروف به اهل سنت باید دارای شروط خاصی باشد:

1.  مسلمان باشد. چون: وَلَن يَجْعَلَ اللّهُ لِلْكَافِرِينَ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ سَبِيلاً ( نساء/ 141). هرگز خداوند كافران را بر مؤمنان چيره نخواهد ساخت؛ پس روا نيست انسان كافر، والى و رئيس مسلمانان شود. 2- مرد باشد 3- آزاد بودن 4- سلامت جسمی 5 – قریشی و سید بودنرهبر که مورد اختلاف است. “. 6- اهل عدالت باشد 7- كفایت و توانائی داشته باشد : مهمترین چیزی که رهبر جامعه ی اسلامی باید در آن کفایت و توانائی داشته باشد علم به قانون شریعت الله  و «مسائل روز» و «تخصص در امور حکومت داری» است.   

این رهبر توسط شورای اولی الامری یا خبرگان رهبری یا اهل حل و عقد انتخاب می شود که خود این شورا از بزرگترین فقها و متخصصین تشکیل شده است و عادی است که باید عالمترین و متخصص ترین شخص میان خودشان را انتخاب کنند. به همین دلیل فرقه های معروف به اهل سنت تنها علم داشتن به احكام شرعی در حد تقلید را برای رهبر جامعه کافی نمی دانند، چون تقلید به قول ابن خلدون درحقیقت یك نوع نقص وكمبود است، به همین دلیل بر این باورند که غیر از حالت اضطرار و ضرورت، رهبر و سرپرست و ولی مسلمین در امر حکومتداری باید فقیهی مجتهد باشد و در حالت ضرورت هم باید عالمی باشد در حد قاضی، و پائین تر از این مطلوب علما و ائمه ی خیرالقرون نبوده. 

در این صورت فکر کنید که آیا یک مومن آگاه می تواند برای تنها یک لحظه  این طاغوتهای سکولار و جاهل به مفاهیم شریعت و احزاب سکولار مخالف با شریعت را به عنوان ولی امر خود قبول کند؟ قطعاً خیر.

Савол: баъзиларни айтишларига кўра, агарчи секуляр ва кофир  хукумат бўлса хам, хокимларга итоат қилишлик вожиб бўлади, мана бу сўзлар шаръан тўғрими? (1)

Жавоб: оят ва сахих хадисларга асосланган холда,”аллазина аману” иймон асосидан ва “хажару” мухожират асосидан сўнг, “учинчи дорул ислом фуқоролигини учинчи асоси” жамиятни рахбарига итоат қилиш бўлади, жиход ва бошқа хукуматга тегишли ишлар мана шу рахбариятни вохид буйруғи остида бажарилади.

Мана бу мухим замина бўйича, аллох таоло мусулмонларни орасидаги мўъминларга хитоб қилиб мархамат қиладики:

  يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ،

Эй мўъминлар, аллохга итоат қилингиз ва пайғамбарга ва хамда ўзларингиздан бўлган (яъни мусулмон) хокимларга бўйинсинингиз!

فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللّهِ وَالرَّسُولِ إِن كُنتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا (نساء/59)

Бордию бирон нарса хақида талашиб қолсангиз, – агар хақиқатан аллохга ва охират кунига ишонсангиз – у нарсани аллохга ва пайғамбарига қайтарингиз! Мана шу яхшироқ ва чиройлироқ ечимдир.

Агар “улил амри минкум- ўзларингиздан бўлган (яъни мусулмон) хокимларга” ва ” фаин таназаътум фи шайъин фаруддуху илаллохи варросули –бордию бирон нарса хақида талашиб қолсангиз, у нарсани аллох ва росулига қайтарингиз” жумлаларига диққат қиладиган бўлсак, нихоятда осонлик билан жамиятни рахбари мўъмин бўлиши лозим эканини тушуниб оламиз, бу хоким хам қуръон ва суннатга асосан хукм қилиши керак, агар баъзи ўринларда ихтилофга дучор бўладиган бўлинса,уни хал қилиш учун албатта қуръон ва суннатга мурожаъа қилиши керак.

Мана бу оятни бизларга ошкор ва очиқ баён қилиб турганидек, дорул исломда  рахбариятга лойиқ бўладиган кишилар учта белгига эга бўлишлари лозим:

1-Рахбар ва хоким мусулмонларни орасидаги мўъмин киши бўлиши.

2-Мана бу рахбар фақатгина қуръон ва суннатга асосан хукм қилиши.

3-Мана бу рахбар барча иқтисодий,ижтимоъий ва …..мушкилотларни хал қилиш учун хукм чиқаришни қуръон ва суннат мухокамасига  қайтариши керак,  қуръон ва суннат мушкилотларни хал қилиш йўлларини кўрсатади.

Бундан хулоса қиладиган бўлсак, дорул исломни рахбариятига  мўъмин бўлмаган киши ўтира олмайди; ва рахбар сифатида сайланган мўъмин хам қуръон ва суннатдан бошқа нарса билан хукм қила олмайди

 « إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلّهِ » (یوسف/68)

“Хукм ёлғиз аллохнинг измидадир”, ўртада юзага келган ихтилофлар бўйича хам қуръон ва суннатдан бошқа нарсага мурожаъат қила олмайди, чунки

 «وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِیهِ مِن شَیْءٍ فَحُکْمُهُ إِلَى اللَّهِ، ذَلِکُمُ اللَّهُ رَبِّی عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ وَإِلَیْهِ أُنِیبُ» (شوری/10)

(эй Мухаммад,мўъминларга айтинг): “сизлар (бу хаёти дунёда кофирлар билан) ихтилоф қилган хар бир нарсанинг хукми ( қиёмат кунида) аллохга (қайтарилур ва у зот ким хақ, ким нохақ эканлигини ажратиб берур). Мана шу аллох парвардигоримдир. Ўзига суяндим ва ўзига илтижо қилурман.”

Шундай бўлгач учта шарт ( мўъмин бўлиш + аллохни шариатидаги қонунлар асосида хукм қилиш  ва хокимиятни бошқариш+ хукм чиқариш учун фақат қуръон ва суннатга қайтишлик) бир- биридан жудо бўладиган нарсалар эмас, агар бир киши мана бу учта шартни бирортасини ажратиб олмоқчи бўлса, уни бу иши қабул қилинмайди,чунки аллох таоло рахбарият учун мана буларни шарт қилиб қўйган.

Салтанат уламолари валийи амр сўзини луғавий жихатдан фақат “хукм эгаси” деб хулоса қилишган,улар аллох таолонинг учта шартига ишора қилишмайди, бу худди намозни фақатгина луғавий жихатдан “дуо” деб хулоса чиқарган кишиларнинг  ишига ўхшайди, улар унга шаръий жихатдан назар ташлашмаган,буни натижасида эса осонлик билан намозни иқомасини мана бу равиш билан тарк қилишган.   

سَوال: بَعضِیلَرنِی اَیتِیشلَرِیگه کوُرَه، اَگرچِی سِکوُلار وَ کافِر حُکوُمَت بُولسَه هَم، حاکِملَرگه اِطاعَت قِیلِیشلِیک واجِب بُولَدِی، مَنَه بُو سُوزلَر شَرعاً توُغرِیمِی؟  (1)

جَواب: آیَت وَ صَحِیح حَدِیثلَرگه اَساسلَنگن حالدَه، «الَّذِينَ آمَنُوا» اِیمان اَساسِیدَن وَ «وَهَاجَرُواْ» مُهاجِرَت اَساسِیدَن سُونگ، “دارُ الاِسلام فُقارالِیگِینِی اوُچِینچِی اَساسِی” جَمِیعَتنِی رَهبَرِیگه اِطاعَت قِیلِیش بُولَدِی، جِهاد وَ باشقَه حُکوُمَتگه تِیگِیشلِی اِیشلَر مَنَه شُو رَهبَرِیَتنِی واحِد بُویرُوغِی آستِیدَه بَجَرِیلَدِی.

مَنَه بُو مُهِم زَمِینَه بُویِیچَه، اَلله تَعالی مُسُلمانلَرنِی آرَسِیدَگِی مُؤمِنلَرگه خِطاب قِیلِیب مَرحَمَت قِیلَدِیکِی:

  يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ،   اُی مَؤمِنلَر، اَلله گه اِطاعَت قِیلِینگِیز وَ پَیغَمبَرگه وَ هَمدَه اوُزلَرِینگِیزدَن بُولگن (یَعنِی مُسُلمان) حاکِملَرگه بُویِینسِینِینگِیز!

فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللّهِ وَالرَّسُولِ إِن كُنتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا (نساء/59)   باردِیُو بِیران نَرسَه حَقِیدَه تَلَشِیب قالسَنگِیز،- اَگر حَقِیقَتاً اَلله گه وَ آخِیرَت کوُنِیگه اِیشانسَنگِیز – اوُ نَرسَه نِی اَلله گه وَ پَیغَمبَرِیگه قَیتَرِینگِیز! مَنَه شوُ یَحشِیراق وَ چِیرایلِیراق یِیچِیمدِیر.

اَگر « وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ – اوُزلَرِینگِیزدَن بُولگن (یَعنِی مُسُلمان) حاکِملَرگه و «فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللّهِ وَالرَّسُولِ – باردِیُو بِیران نَرسَه حَقِیدَه تَلَشِیب قالسَنگِیز، اوُ نَرسَه نِی اَلله وَ رَسُولِیگه قَیتَرِینگِیز” جُملَه لَرِیگه دِقَّت قِیلَدِیگن بُولسَک، نِهایَتدَه آسانلِیک بِیلَن جَمِیعَتنِی رَهبَرِی مُؤمِن بُولِیشِی لازِم اِیکَنِینِی توُشُونِیب آلَمِیز، بُو حاکِم هَم قُرآن وَ سُنَّتگه اَساساً حُکم قِیلِیشِی کِیرَک، اَگر بَعضِی اوُرِینلَردَه اِیختِلافگه دوُچار بوُلَدِیگن بُولِینسَه، اوُنِی حَل قِیلِیش اوُچُون اَلبَتَّه قُرآن وَ سُنَّتگه مُراجَعَه قِیلِیشِی کِیرَک.

مَنَه بُو آیَتنِی بِیزلَرگه آشکار وَ آچِیق بَیان قِیلِیب توُرگنِیدِیک، دارُ الاِسلامدَه رَهبَرِیَتگه لایِیق بُولَدِیگن کِیشِیلَر اوُچتَه بِیلگِیگه اِیگه بُولِیشلَرِی لازِم:

1. رَهبَر وَ حاکِم مُسُلمانلَرنِی آرَسِیدَگِی مُؤمِن کِیشِی بُولِیشِی.
2. مَنَه بُو رَهبَر فَقَطگِینَه قُرآن وَ سُنَّتگه اَساساً حُکم قِیلِیشِی.
3. مَنَه بُو رَهبَر بَرچَه اِقتِصادِی، اِجتِمائِی وَ ……..مُشکِلاتلَرنِی  حَل قِیلِیش اوُچُون حُکم چِیقَرِیشنِی قُرآن وَ سُنَّت مُحاکَمَه سِیگه قَیتَرِیشِی کِیرَک،  قُرآن وَ سُنَّت مُشکِلاتلَرنِی حَل قِیلِیش یُوللَرِینِی کوُرسَتَدِی.

بُوندَن حُلاصَه قِیلَدِیگن بُولسَک، دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِیَتِیگه مُؤمِن بُولمَگن کِیشِی اوُتِیرَه آلمَیدِی؛ وَ رَهبَر صِیفَتِیدَه سَیلَنگن مُؤمِن هَم قُرآن وَ سُنَّتدَن باشقَه نَرسَه بِیلَن حُکم قِیلَه آلمَیدِی  « إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلّهِ » (یوسف/68)   “حُکم یالغِیز اَلله نِینگ عِذمِیدَه دِیر”، اوُرتَدَه یُوزَگه کِیلگن اِیختِلافلَر بُویِیچَه هَم قُرآن وَ سُنَّتدَن باشقَه نَرسَه گه مُراجَعَت قِیلَه آلمَیدِی، چُونکِی    «وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِیهِ مِن شَیْءٍ فَحُکْمُهُ إِلَى اللَّهِ، ذَلِکُمُ اللَّهُ رَبِّی عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ وَإِلَیْهِ أُنِیبُ» (شوری/10)   (اِی مُحَمَّد، مُؤمِنلَرگه اَیتِینگ): “سِیزلَر ( بُو حَیاتِی دُنیادَه کافِرلَر بِیلَن) اِیختِلاف قِیلگن هَر بِیر نَرسَه نِینگ حُکمِی (قِیامَت کوُنِیدَه) اَلله گه (قَیتَرِیلوُر وَ اوُ ذات کِیم حَق، کِیم ناحَق اِیکَنلِیگِینِی اَجرَتِیب بِیرُور). مَنَه شُو اَلله پَروَردِیکارِیمدِیر.

شُوندَی بُولگچ اوُچتَه شَرط (مُؤمِن بوُلِیش+ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانُونلَر اَساسِیدَه حُکم قِیلِیش وَ حاکِمِیَتنِی باشقَرِیش+ حُکم چِیقَرِیش اوُچُون فَقَط  قُرآن وَ سُنَّتگه قَیتِیشلِیک) بِیر- بِیرِیدَن جُودا بُولَدِیگن نَرسَه لَر اِیمَس، اَگر بِیر کِیشِی مَنَه بُو اوُچتَه شَرطنِی بِیرارتَه سِینِی اَجرَتِیب آلماقچِی بوُلسَه، اوُنِی بُو اِیشِی قَبوُل قِیلِینمَیدِی، چوُنکِی اَلله تَعالی رَهبَرِیَت اوُچُون مَنَه بُولَرنِی شَرط قِیلِیب قوُیگن.

سَلطَنَت اوُلامالَرِی وَلِیِی اَمر سُوزِینِی لوُغَوِی جِهَتدَن فَقَط “حُکم اِیگه سِی” دِیب حُلاصَه قِیلِیشگن، اوُلَر اَلله تَعالی نِینگ اوُچتَه شَرطِیگه اِیشارَه قِیلِیشمَیدِی، بُو حُودِّی نَمازنِی فَقَطگِینَه لوُغَوِی جِهَتدَن “دُعا” دِیب حُلاصَه چِیقَرگن کِیشِیلَرنِینگ اِیشِیگه اوُحشَیدِی، اوُلَر اوُنگه شَرعِی جِهَتدَن نَظَر تَشلَشمَگن، بُونِی نَتِیجَه سِیدَه اِیسَه آسانلِیک بِیلَن نَمازنِی اِقامَه سِینِی مَنَه بُو رَوِیش بِیلَن تَرک قِیلِیشگن.  

س: عده ای می گویند اطاعت از ولی امر واجب هست ولو حکومت سکولار و کافر باشد، آیا این سخن شرعی است؟ (1)

ج: بر اساس آیات و احادیث صحیح، بعد از اساس ایمان «الَّذِينَ آمَنُوا» و اساس مهاجرت «وَهَاجَرُواْ» «سومین اساس شهروندی دارالاسلام» اطاعت از رهبریت جامعه است که جهاد و سایر امور حکومتی تحت رهبرت واحد او انجام می شود.

در این زمینه ی مهم الله تعالی مومنین میان مسلمین را مورد خطاب قرار داده و می فرماید:  يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ، ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از خدا و از پیغمبر اطاعت کنید، و از صاحبان امر خود اطاعت نمائید، فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللّهِ وَالرَّسُولِ و اگر در چیزی اختلاف داشتید آن را به خدا و پیغمبر او برگردانید إِن كُنتُمْ تُؤْمِنُونَ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ اگر به خدا و روز قیامت ایمان دارید . ذَلِكَ خَيْرٌ وَأَحْسَنُ تَأْوِيلًا (نساء/59) این کار (یعنی رجوع به قرآن و سنّت) برای شما بهتر و خوش فرجام‌تر است .‏

اگر به « وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ – صاحبان امر از خودتان باشند» با «فَإِن تَنَازَعْتُمْ فِي شَيْءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللّهِ وَالرَّسُولِ – برای حل نمودن تمام  مشکلات به قرآن و سنت برگردید» دقت کنیم بسیار ساده و آسان متوجه می شویم که رهبر جامعه باید یکی از مومنین باشد و بر اساس قرآن و سنت حکم کند و اگر در موردی اختلافی پیش آمد باید برای حل آن به قرآن و سنت مراجعه کند.

این آیه واضح و آشکارا برایمان بیان کرده است که افرادی شایستگی رهبریت و صاحب امر شدن دارالاسلام را دارند که دارای سه ویژگی باشند:

1. رهبر و صاحب امر باید از مومنین میان مسلمین باشد .
2. این رهبر باید تنها بر اساس قرآن و سنت حکم کند.
3. این رهبر باید برای برطرف کردن تمام مشکلات اقتصادی، اجتماعی و… قضاوت را به دادگاه قرآن و سنت صحیح برگرداند، تا قرآن و سنت راهکار حل مشکلات را نشان دهد.

 در این صورت غیر مومن نمی تواند رهبریت دارالاسلام را بر عهده بگیرد؛ و مومنی هم که به عنوان رهبر انتخاب می شود نمی تواند به غیر قرآن و سنت حکم کند « إِنِ الْحُكْمُ إِلاَّ لِلّهِ » (یوسف/68) و در اختلافاتی هم که به وجود بیاید نمی تواند به غیر قرآن و سنت مراجعه کند، چون «وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِیهِ مِن شَیْءٍ فَحُکْمُهُ إِلَى اللَّهِ، در هر چیزی که اختلاف داشته باشید، داوری آن به خدا واگذار می‌گردد.  ذَلِکُمُ اللَّهُ رَبِّی عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ چنین داوری، خدا است که پروردگار من است و من بدو پشت می‌بندم،  وَإِلَیْهِ أُنِیبُ» (شوری/10) و به ( قانون شریعت) او مراجعه می‌کنم.‏

در این صورت سه شرط ( مومن بودن + حکم کردن و حاکمیت بر اساس قانون شریعت الله + دادگاه جهت قضاوت که فقط قرآن و سنت باشد) از هم جدا شدنی نیستند، و کسی که بخواهد یکی از این سه شرط را جدا کند از او پذیرفته نمی شود، چون دستکاری کردن در شروطی است که الله تعالی برای رهبریت قرار داده است.

علمایان درباری ولی امر را تنها از لحاظ لغوی به معنی «صاحب حکم » بررسی می کنند و به آن سه شرط الله تعالی هیچ اشاره ای ندارند، مثل کسانی که صلاة را تنها از لحاظ لغوی به معنی «دعا» بررسی کرده اند و از نگاه شرعی به آن نگاه نکرده اند و به همین سادگی اقامه ی نماز به این سبک مسلمین را ترک کرده اند. 

Савол: курдистондаги баъзи исломий хизбларни айтишича, хукумат ва сайловларни бизга ўхшаган курду- суннийга нима алоқаси бор? Сизни назарингизда бу гапларни қанчалик тўғри,деса бўлади?

 Жавоб: мана бу борада дорул исломни бизларнинг миллатимизга нисбатан хиёнатлар,жиноятлар қилган бутун жахон секуляр кофирларидан,секуляр ахзоблардан, ички вахший сифат сотқинлардан  сақлашни зарурлиги хақидаги шаръий далиллар,сўзлар жуда кўп, лекин шунга қарамасдан уларнинг хар бири алохида гурух,хизбларга,зирорларига  жойлашиб олган мунофиқлар тўдаси (секулярзодалар) ни шубхаларига жавоб беришни ўрнига шуни айтиш керакки:  

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва у кишининг ёронлари маккада хукумат қудрати,кучига эга бўлмаганликлари сабабли энг ёмон озор-азиятларга дучор бўлишган, неъматларнинг энг каттаси мадина  дорул исломидаги исломий хукуматнинг у кишининг томонидан  ташкил қилиниши бўлган; чунки хукумат энг зарурий ва барча башар жамиятлари иттифоқ қилган ўрин хисобланади ва мана бу йўл орқали кишиларнинг жамиятдаги ишлари ўзини йўлида давом этади.

Ислом энг афзал қонунлар ва ижтимоъий хаёт учун қарорларга эга бўлишига қарамасдан,мана бу қонунларни ижро қилиш бўйича замонатчи бўлмайдиган бўлса, бу қонунлар жамиятни ахволига фойда етказа олмайди. Қонунлар амалда ижро қилинган тақдирда манфаъатли бўлади, шу сабабли хам пайғамбаримиз саллаллоху алайхи васаллам исломий хукуматни ташкил қилган эдилар.

Пайғамбаримиз саллаллоху алайхи васалламни сиёсий вилоятлари қуйидаги оятларга асосланган:

 «النَّبِیُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ» (احزاب/6)

Пайғамбар мўъминларга ўзларидан хам хақдорроқдир,

«یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَأَطِیعُوا الرَّسُولَ وَأُولِی الْأَمْرِ مِنْکُمْ» (نساء/ 59)

Эй мўъминлар, аллохга итоат қилингиз ва пайғамбарга хамда ўзларингиздан бўлган (яъни мусулмон) хокимларга бўйинсунингиз!

Масалани салбий томонини олиб қараганда, зулмни олдини тавсия бериш,насихат  билан олиб бўлмайди. Золимлар ўзларини зулмлари учун шундай хийлалар,абзорларни ишлатишадики, уларга қарши туриш учун нихоятда кучли қувватга эга бўлиш зарур.

Бугунги кунда сени ва сенга ўхшаган кишиларни зехнларини “учлик ёлғон ишлаб чиқарувчиларнинг” махсусан оят ва исломийга ўхшаган адабиётлар билан фариб бериб алдаётган мунофиқлар тўдасининг таблиғотларига шундай дегин:  хозирги шу кунларда агар эрон дорул исломини тузуми бўлмайдиган бўлса ва бу минтақада қудрат бўшлиғини вужудга келса, сен ва сенга ўхшаганларни секуляр ахзоблар ва махаллий жиноятчиларни қўлидан химоя қиладиган бошқа бир қудрат борми?

Хукумат шундай бир ташкилотки, машруъ,қонуний йўл орқали куч-қувватдан фойдалана олади, шахсларни мухокама қилиб жазолайди, дорул исломни чегараларини химоя қилади ва босқинчи душманларни зулмини тийади, жиноятчиларга жазо беради.

Ижобий томонини олиб қараганда хам адолат ижро бўлиши учун хам қудратга эхтиёжимиз бор.

Буларни хаммасидан хулоса қиладиган бўлсак, эрон дорул исломидаги  қудратнинг мезони, дорул исломда яшайдиган барча ахолини махсусан дорул исломдаги мўъминларни хаёти билан тўғридан- тўғри алоқаси бор, ошкор кофирлардан ташқари фақат мунофиқлар тўдасигина хукумат қудратини заифлаштиришга харакат қилишади.

Шундай бўлгач “учталик ёлғон ишлаб чиқарувчилар” махсусан мунофиқлар тўдаси сени иймонинг билан душманнинг рухий жанглар жибхасини фойдасига ўйнашишига рухсат берма.  

سَوال: کوُردِستاندَگِی بَعضِی اِسلامِی حِزبلَرنِی اَیتِیشِیچَه، حُکوُمَت وَ سَیلاولَرنِی بِیزگه اوُحشَگن کوُردُو – سُنِّیگه نِیمَه عَلاقَه سِی بار؟ سِیزنِی نَظَرِینگِیزدَه بُو گَپلَرنِی قَنچَه لِیک توُغرِی، دِیسَه بُولَدِی؟

جَواب: مَنَه بُو بارَدَه دارُ الاِسلامنِی بِیزلَرنِینگ مِلَّتِیمِیزگه نِسبَتاً خِیانَتلَر، جِنایَتلَر قِیلگن بُوتوُن جَهان سِکولار کافِرلَرِیدَن، سِکولار اَحزابلَردَن، اِیچکِی وَحشِی صِیفَت ساتقِینلَردَن سَقلَشنِی ضَرُورلِیگِی حَقِیدَه گِی شَرعِی دَلِیللَر،سُوزلَر جوُدَه کوُپ، لِیکِن شوُنگه قَرَمَسدَن اوُلَرنِینگ هَر بِیرِی اَلاهِیدَه گوُرُوه، حِزبلَرگه، ضِرارلَرِیگه جایلَشِیب آلگن مُنافِقلَر تُودَه سِی (سِکولارزادَه لَر) نِی شُبهَه لَرِیگه جَواب بِیرِیشنِی اوُرنِیگه شوُنِی اَیتِیش کِیرَککِی:

رَسُول الله صلی الله علیه وسلم وَ اوُ کِیشِینِینگ یارانلَرِی مَکَّه دَه حُکوُمَت قُدرَتِی، کوُچِیگَه اِیگه بُولمَگنلِیکلَرِی سَبَبلِی اِینگ یامان آزار- اَذِیَتلَرگه دوُچار بُولِیشگن، نِعمَتلَرنِینگ اِینگ کَتتَه سِی مَدِینَه دارُ الاِسلامِیدَگِی اِسلامِی حُکوُمَتنِینگ اوُ کِیشِینِینگ تامانِیدَن تَشکِیل قِیلِینِیشِی بُولگن؛ چُونکِی حُکوُمَت اِینگ ضَرُورِی وَ بَرچَه بَشَر جَمِیعَتلَرِی اِتِّفاق قِیلگن اوُرِین حِسابلَنَدِی وَ مَنَه بُو یُول آرقَلِی کِیشِیلَرنِینگ جَمِیعَتدَگِی اِیشلَرِی اوُزِینِی یُولِیدَه دَوام اِیتَدِی.

اِسلام اِینگ اَفضَل قانُونلَر وَ اِجتِمائِی حَیات اوُچُون قَرارلَرگه اِیگه بُولِیشِیگه قَرَمَسدَن، مَنَه بُو قانُونلَرنِی اِجرا قِیلِیش بُویِیچَه زَمانَتچِی بُولمَیدِیگن بُولسَه، بُو قانوُنلَر جَمِیعَتنِی اَحوالِیگه فایدَه یِیتکَزَه آلمَیدِی. قانوُنلَر عَمَلدَه اِجرا قِیلِینگن تَقدِیردَه مَنفَعَتلِی بوُلَدِی، شوُ سَبَبلِی هَم پَیغَمبَرِیمِیز صلی الله علیه وسلم اِسلامِی حُکوُمَتنِی تَشکِیل قِیلگن اِیدِیلَر. پَیغَمبَرِیمِیز صلی الله علیه وسلمنِی سِیاسِی وِلایَتلَرِی قوُیِیدَگِی آیَتلَرگه اَساسلَنگن:      «النَّبِیُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِینَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ» (احزاب/6)  پَیغَمبَر مؤُمِنلَرگه اوُزلَرِیدَن هَم حَقدارراقدِیر،

«یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا أَطِیعُوا اللَّهَ وَأَطِیعُوا الرَّسُولَ وَأُولِی الْأَمْرِ مِنْکُمْ» (نساء/ 59)   اِی، مُؤمِنلَر، اَلله گه اِطاعَت قِیلِینگِیز وَ پَیغَمبَرگه هَمدَه اوُزلَرِینگِیزدَن بُولگن (یَعنِی مُسُلمان) حاکِملَرگه بُویِینسُونِینگِیز!

مَسَلَه نِی سَلبِی تامانِینِی آلِیب قَرَگندَه، ظُلمنِی آلدِینِی تَوصِیَه بِیرِیش، نَصِیحَت بِیلَن آلِیب بُولمَیدِی. ظالِملَر اوُزلَرِینِی ظُلملَرِی اوُچُون شوُندَی خِیلَه لَر، اَبزارلَرنِی اِیشلَتِیشَدِیکِی، اوُلَرگه قَرشِی توُرِیش اوُچُون نِهایَتدَه کوُچلِی قُوَّتگه اِیگه بوُلِیش ضَرُور.

بُوگوُنگِی کوُندَه سِینِی وَ سِینگه اوُحشَگن کِیشِیلَرنِی ذِیهنلَرِینِی “اوُچلِیک یالغان اِیشلَب چِیقَرُوچِیلَرنِینگ” مَخصُوصاً آیَت وَ اِسلامِیگه اوُحشَگن اَدَبِیاتلَر بِیلَن فَرِیب بِیرِیب اَلدَیاتگن مُنافِقلَر توُدَه سِینِینگ تَبلِیغاتلَرِیگه شوُندَی دِیگِین: حاضِرگِی شوُ کوُنلَردَه اَگر اِیران دارُ الاِسلامِینِی توُزُومِی بُولمَیدِیگن بُولسَه وَ بُو مِنطَقَه دَه قُدرَت بُوشلِیغِی وُجُودگه کِیلسَه، سِین وَ سِینگه اوُحشَگنلَرنِی سِکوُلار اَحزابلَر وَ مَحَلِّی جِنایَتچِیلَرنِی قوُلِیدَن حِمایَه قِیلَدِیگن باشقَه بِیر قُدرَت بارمِی؟

حُکوُمَت شوُندَی بِیر تَشکِیلاتکِی، مَشرُوع، قانُونِی یُول آرقَلِی کوُچ- قُوَّتدَن فایدَلَنَه آلَدِی، شَخصلَرنِی مُحاکَمَه قِیلِیب جَزالَیدِی، دارُ الاِسلامنِی چِیگرَه لَرِینِی حِمایَه قِیلَدِی وَ باسقِینچِی دُشمَنلَرنِی ظُلمِینِی تِیَه دِی، جِنایَتچِیلَرگه جَزا بِیرَدِی.

اِجابِی تامانِینِی آلِیب قَرَگندَه هَم عَدالَت اِجرا بُولِیشِی اوُچُون هَم قُدرَتگه اِیختِیاجِیمِیز بار.

بوُلَرنِی هَمَّه سِیدَن حُلاصَه قِیلَدِیگن بُولسَک، اِیران دارُ الاِسلامِیدَگِی قُدرَتنِی مِیزانِی، دارُ الاِسلامدَه یَشَیدِیگن بَرچَه اَهالِینِی مَخصُوصاً دارُ الاِسلامدَگِی مُؤمِنلَرنِی حَیاتِی بِیلَن توُغرِیدَن- تُوغرِی عَلاقَه سِی بار، آشکار کافِرلَردَن تَشقَرِی فَقَط مُنافِقلَر توُدَه سِیگِینَه حُکوُمَت قُدرَتِینِی ضَعِیفلَشتِیرِیشگه  حَرَکَت قِیلِیشَدِی.

شوُندَی بوُلگچ “اوُچتَلِیک یالغان اِیشلَب چِیقَرُوچِیلَر” مَخصُوصا مُنافِقلَر تُودَه سِی سِینِی اِیمانِینگ بِیلَن دُشمَننِینگ رُوحِی جَنگلَر جِبهَه سِینِی فایدَه سِیگه اوُینَشِیشِیگه رُحصَت بِیرمَه.