وَاعْتَصِمُوا

دشمنان مومنین

دشمنان مومنین در میان انسانها سه دسته اند:

1. کفار آشکار که غیر از مرتدین به 5 دسته ی اصلی تقسیم می شوند: الَّذِينَ هَادُوا وَالصَّابِئِينَ وَالنَّصَارَىٰ وَالْمَجُوسَ وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا(حج/17)یهودی ها، صابئین، نصارا، مجوس و مشرکین
2.  کفار پنهان داخلی یا منافقین که دارودسته ای هم برای خود از مسلمین تهیه کرده وخودشان را گم کرده اند و تشخیص آنها از مسلمین فریب خورده در دنیا برای ما غیر ممکن است.
3. مومنین مجرمی که ممکن است به دلایلی با دیگر مومنین دشمنی کنند. وَإِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا ۖ (حجرات/9)

حالا این دشمنی ممکن است تنها در بخش جنگ روانی و سرد باشد و یا ممکن است جنگی ترکیبی از جنگ سرد وگرم باشد،  به عنوان مثال زمانی که الله تعالی می فرماید: يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ جَاهِدِ الْكُفَّارَ وَالْمُنَافِقِينَ وَاغْلُظْ عَلَيْهِمْ ۚ (توبه/73) در اینجا اگر دقت کنید جهاد با کفار آشکار مقدم بر جهاد با منافقین داخلی است به همین دلیله اکثر اوقات دارودسته ی منافقین نادیده گرفته میشن انگار اصلاً وجود ندارند؛ و جهاد با منافقین هم در بخش تبلیغی و جنگ نرم و در پیش گرفتن عوامل بازدارنده و مدیریت داخلی اونهاست، و جنگ مسلحانه و گرمی در کار نیست، مگر اینکه جرمی مرتکب شوند که حدی بر آن تطبیق شود یا اینکه از دارالاسلام بیرون بروند که آنوقت حکمشان شبیه حکم سکولاریستها می شود.

سکولاریستلر.

سکولار کافرلر اِیکّیته عُمُومِی قیسمَتگه  ته قسیم  بُوله دی:

1-آشکار سکولار کافرلر ( رسول الله صلی الله علیه وسلمنی دَوریدَه گی  قرَیش  سکولارلری یا بُولمَسَم اَمیریکه، اَنگلیز، حِتای، ییوراپه بیرلشگن  دَولتلری، تورکیه، اوجَلانّی اِیشچیلر پَرتیَه سی، دِماکرَتلرنینگ هیلمه-هیل پَرتیَه لری، کومَله لرگه اوُحشَش) اوُلرنینگ اَساسی، بارلیقلری اَلاهیده آشکار بولیب، آچیقچه سیگه  اوُزلرینی دینلرینی  بَیان قیلیشه دی و “دینی سکولاریسمنی” مُحالیفلریگه قرشی  اِیکّی هیل قالیبده، رُوحِی جَنگ یا اِیسّیق  جَنگ اوُصلوُبیده جَنگ آلیب بارِشَدی.

 2- یَشیرین اِیچکی سکولار کافرلر. قرآن اَدبیاتیده مُنافیقلر ( اِیچکی یَشیرین کافرلر) اِسمی بیلن ته نیلگن. بو دَسته  ته شقی  کوُرینیشده اوُزلرینی  مُسُلمانلرگه اوُحشَتیب  آلیشه دی و مُسُلمانلرنینگ حوکومَتی و حَربی قدرتلریگه مُناسِب رَویشده اوُزلرینینگ عَقیده و حَقیقی مَقصَدلرینی آشکار قیلیشه دی. یَعنی اگر مُسُلمانلرنینگ قدرَتلرینی مِیقداری هَر  قه نچه  کوپراق بوُلسه، اولر اوزلرینی نِیفاق تُونله ریگه  کوُپراق اوُرَلیب  آلیشه دی  یاکی مُسُلمانلرنینگ  قدرَتلری  که مَییب  باشله سه، اولر اوزلرینی  یَنه ده  کوپراق  نَمایان  قیلیب باریشه دی. مَنه  بو  اِیکّی کوُرینیشنی  آرَسیده گی  عَکس اِیتگن  باغلیقلیک، بُو مُسُلمانلرنینگ قدرَتی و اولرنی مَوجُودیَتلرینی اِعلان  قیلینیشیده  اوزینی کورسَته دی.

Секуляристлар.

Секуляр кофирлар иккита умумий қисматга тақсим бўлади:

1-Ошкор секуляр кофирлар ( росулуллох саллаллоху алайхи васалламни давридаги қурайш секулярлари ё бўлмасам америка, англиз, хитой, европа бирлашган давлатлари, туркия, ужалонни ишчилар партияси, демократларнинг хилма-хил партиялари, кумалаларга ўхшаш) уларнинг асоси, борлиқлари алохида ошкор бўлиб, очиқчасига ўзларини динларини баён қилишади ва “дини секуляризмни” мухолифларига қарши икки хил қолибда , рухий жанг ё иссиқ жанг услубида жангни олиб боришади.

2-Яширин ички секуляр кофирлар. Қуръон адабиётида мунофиқлар ( ички яширин кофирлар) исми билан танилган. Бу даста ташқи кўринишда ўзларини мусулмонларга ўхшатиб олишади ва мусулмонларнинг хукуматий ва харбий қудратларига муносиб равишда ўзларининг  ақида ва хақиқий мақсадларини ошкор қилишади. Яъни агар мусулмонларнинг қудратларини миқдори хар қанча кўпроқ бўлса, улар ўзларини нифоқ тўнларига кўпроқ ўралиб олишади ёки мусулмонларнинг қудратлари камайиб бошласа, улар ўзларини янада кўпроқ намоён қилиб боришади. Мана бу икки кўринишни орасидаги акс этган боғлиқлик, бу мусулмонларнинг қудрати ва уларни мавжудиятларини эълон қилинишида ўзини кўрсатади.   –     

کفار سکولار به دو دسته ی عمده تقسیم می شوند:

1-       کفار سکولار آشکار (مثل: سکولارهای قریش در زمان رسول الله صلی الله علیه و سلم، یا سکولارهای آمریکا، انگلیس، چین، اتحادیه ی اروپا، ترکیه، حزب کارگران اوجالان، احزاب مختلف دمکرات ها، کومله ها و …) که  قواره و موجودیت جداگانه ی آشکاری دارند و آشکارا دین خود را بیان می کنند و با مخالفین «دین سکولاریسم» در دو قالب جنگ روانی و جنگ گرم می جنگند.

2-       کفار سکولار پنهان داخلی. که در ادبیات قرآنی به منافقین (کفار پنهان داخلی) شناخته شده اند. این دسته در ظاهر خود را شبیه مسلمین می کنند و متناسب با قدرت حکومتی و نظامی مسلمین، عقاید و اهداف واقعی خود را آشکار می کنند. یعنی به هر میزان قدرت مسلمین بیشتر باشد این ها بیشتر در لاک نفاق خود فرو می روند، و هر میزان قدرت مسلمین کمتر باشد ابراز وجود این ها بیشتر می شود. رابطه ای معکوس در این میان، میان قدرت مسلمین و اعلام موجودیت آن ها حاکم است

مُشریکلر.

بَشَر تامانیدَن یَسَب آلینگن دِینِّی قرآن اَدبِیاتیده “مُشریکلر” نامی بیلن کیلتیریلگن، یَعنی  “مُشرِیکین” یاکی “اَلّذینَ اَشرَکو” کلیمه لری یَکّه  حالتده  اِیشله تیلگن  هَمّه جایلرده، بُو کلیمه لردَن  اَهلی کِتابنی کافرلری یاکی شِبهِی اَهلی کِتابنی  کافرلری  نَظرده  توُتیلمَه گن، بَلکی  فقهالرنی  آرَسیده “مُشریکلر” نامی بیلن  ته نیلگندیر.

“مُشریکلر” واقعِیَتده شُوندَی کیشیلر بُولیشگن کی، بَشَریَت و اَطرافلریده گی  جَهان حَقیده گی اوزلرینینگ اَندیشَه لری، تَصَوّراتلرینی  قانُون  چیقه ریشنی  مِعیاری، اوزلرینینگ اَطرافلریده گی مُحیط، ماوَرَاءُ الطّبیعِیّه و باشقه لر  بیلن عَلاقه لرینی  ترتیبگه  کیلتیریش  دیب بیلیشَردی. اِلاهی اَحکام و قانونلرنی هِیچ قیسینیسیگه  اِیرگه شیب  اِطاعَت  قیلیشمَسدی؛ اوُزلرینینگ مَنفَعَتلری، مادِّی و مَعنَه وی  طبَقه لرینی  سَقله ب  قالیش  اوُچُون، جُوده  کوُپ بَشَرِی اَندِیشه لر  کیرگیزیلگن  و تقریباً اوزگرتیریلگن  قالیبگه کیریب  قالگن و کلامِی اِلاهیدَن  کوُره  کوُپراق  بَشَرِی اَندیشَه لرگه اوُحشَیدیگن  آسمانی  شَریعَتلرنینگ  حُکملری، کوُرسَتمه لرینیش قبُول  قیلیشدَن  هَم  باش تارتیشه دِی.

Мушриклар.

Башар томонидан ясаб олинган динни қуръон  адабиётида “мушриклар” номи билан келтирилган, яъни “ мушрикин” ёки “аллазини ашроку”  калималари якка холатда  ишлатилган хамма жойларда, бу калималардан ахли китобни кофирлари ёки шибхи ахли китобни кофирлари назарда тутилмаган , балки фуқахоларни орасида “мушриклар”  номи билан танилгандир.

“Мушриклар” воқеиятда шундай кишилар бўлишганки, башарият ва атрофларидаги  жахон хақидаги ўзларининг  андишалари, тасаввуротларини  қонун чиқаришни меъёри ,ўзларининг атрофларидаги мухит , мовароут табиийя ва  бошқалар билан алоқаларини тартибга келтириш деб билишарди. Илохий ахком ва қонунларни хеч қайсинисига эргашиб итоат қилишмасди; ўзларининг манфаъатлари, моддий ва маънавий табақаларини сақлаб қолиш учун, жуда кўп башарий андишалар киргизилган ва тақрибан ўзгартирилган қолибга кириб қолган ва каломи илохийдан  кўра кўпроқ башарий андишаларга ўхшайдиган осмоний шариатларнинг хукмлари, кўрсатмаларини қабул қилишдан хам бош тортишади.  

مشرکین

دین ساخته شده توسط بشر در ادبیات قرآنی تنها با لفظ «مشرکین» نام گذاری شده، یعنی هر جا کلمه ی «مشرکین» و «الذین اشرکوا» به تنهایی در قرآن به کار رفته منظور کفار اهل کتاب یا شبه اهل کتاب نیستند، بلکه در میان فقها به «مشرکین» شناخته شده اند[1].

«مشرکین» در واقع كسانی بودند كه افكار، تصورات و انديشه‌های خود در مورد بشريت و جهان اطراف را، معيار قانون گذاری و تنظيم روابط خود با ديگران و محيط اطراف و ماوراءالطبيعه می‌دانستند، و از هيچ يك از قوانين و احكام الهی تبعيت و پيروی نمي‌كردند؛ و جهت حفظ منافع و طبقه‌ی مادی و معنوی خود، حتی از پذيرش احکام و برنامه های شریعت های آسمانی كه انديشه‌های بشری زيادی در آن ها رسوخ كرده بود و تقريباً قالب تحريفی به خود گرفته و بيشتر به انديشه‌های بشری شباهت داشت تا كلام و پيام الهی، از آن هم خودداري می کردند.

---

[1]بعضی از فقها از عبارت مشرکین غیر اهل کتاب استفاده کرده اند که در برابر این اصطلاح مشرکین اهل کتاب هم به کار رفته که سازگاری با منابع اصلی شرعی ندارد.هر چند که امثال ما هم مدتها در این اشتباه رایج افتاده بودیم اما جامعه ی کفار اهل کتاب یا شبهه اهل کتاب جوامعی متمایز از جامعه ی کفار «مشرک» و مشرکین بوده و هست.

جاهلیت توشونجه سی.

جاهِلیَتنی اوُزی بِیر توشونچه بُولیب، شَرعِی اِیصطِلاحده  اِیسه  حَقدَن اوُزاقله شیش  و توحِید، دینی اِسلامدَن آگاه بُولمَسلیک مَعناسینی بیلدیرَدی. شُوندَی اِیکن، جاهِلیتنی بُوگونگی کوُنّی تجریبی عِلملری  یا بَشَریَتنینگ تجریبی بیلیملردَن اوزاقله شیشی  مَعناسیده اِیمس، بَلکی  الله نینگ  شَریعَتینی قانونلری، اَرزیشلریدَن اوزاقله شیش مَعناسیده توشونیله دی. مَنه بُو دُنیا –قه رَش  آرقه لی  اوُشه زَمانّی  جَمیعَتیده گی  دانیشمَند و پرافِیسّاری  حِسابلنگن  اَبو الحَکَم  نیمه سَبَبلی  اَبو جَهل  دیب  له قه بلنگنلیگینی  توشونیب آلسَک بُوله دی.

اُوشه پَیتلرده عَرَبلر تجریبی عِلملر  بارَسیده  اوزلرینی  اَطرافلریده گی  رُوملیکلر، اِیرانلیکلرگه  نِسبَتا آرقه ده  قالگن بُولیشی  مُومکین، اَمّا باشقه عِلملرده  اوُزیگه  یَرَشه اَفضلّیکلرگه  اِیگه بُولیشگن. مَثلا جُوغرافیه، اَدَبیات، شِعر، عِلمِ نُجُوم، مِیتیآرالاگیه عِلمِ، نَسَبگه  آید  عِلملر و …….ده اَفضَل  بوله آلیشگن. شُوندَی اِیکن ،اُولرنی  جاهلیَتلری  اوُشه  کونّی  تجریبی عِلملریدَن  آگاه  بُولمَسلیکلری یا سَوادلرینی یوُقلیگی سَبَبلی اِیمس اِیدی؛ بَلکی  الله نینگ  شَریعَتینی  قانونلرینی،دینی اَرزیشلرنی مُقابلیده گی  جاهلیت بُولگن. شو سَبَبلی هَم الله تعالی سَوال کورینیشیده مَرحَمَت قیله دی:

  أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّهِ يَبْغُونَ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ حُكْمًا لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ؛

دینسِیزلیک حُکمران بُِولیشینی اِیستَیدیلرمی؟! اِیمانلری  کامل بولگن قوم  اوچون الله دَن  هَم گوُزلراق حُکم قیلگوچی کِیم بار؟!

Жохилият тушунчаси.

Жохилиятни ўзи бир тушунча бўлиб, шаръий истелохда эса хақдан узоқлашиш ва тавхид, дини исломдан огох бўлмаслик маъносини билдиради. Шундай экан, жохилиятни бугунги кунни тажрибий илмлар  ё башариятнинг  тажрибий билимлардан  узоқлашиши  маъносида эмас, балки аллохнинг  шариатини қонунлари, арзишларидан узоқлашиш маъносида  тушунилади. Мана бу дунё-қараш орқали ўша замонни жамиятидаги  донишманд ва профессор  хисобланган Абул Хакам нима сабабли  Абу Жахл деб лақабланганлигини  тушуниб олсак бўлади.  

Ўша пайтларда араблар тажрибий илмлар борасида ўзларини атрофларидаги румликлар , эронликларга нисбатан орқада қолган бўлиши мумкин, аммо бошқа илмларда ўзига яраша афзалликларга эга бўлишган. Масалан жуғрофия, адабиёт, шеър,илми нужум, метеорология илми,насабга оид илмлар ва ……да афзал бўла олишган. Шундай экан , уларни жохилиятлари ўша кунни тажрибий илмлардан огох бўлмасликлари ё саводларини йўқлиги сабабли эмас эди; балки аллохнинг  шариатини қонунларини , диний арзишларни муқобилидаги жохилият бўлган. Шу сабабли хам аллох таоло савол кўринишида мархамат қилади:

  أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّهِ يَبْغُونَ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ حُكْمًا لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ؛

Динсизлик хукмрон бўлишини истайдиларми?! Иймонлари комил бўлган қавм учун аллохдан хам гўзалроқ хукм қилгувчи ким бор?!

جاهلیت یک مفهوم است

جاهلیت یک مفهوم است، و در اصطلاح شرعی یعنی دور شدن از حق و عدم آگاهی به توحید و دین اسلام. پس، نمیشود جاهلیت را به معنی دوری از علوم تجربی روز و دانشهای تجربی بشری دانست، بلکه جاهلیت مفهومی استبه معنی دوری از قوانین و ارزشهای شریعت الله. با این نگرش است که می فهمیم چرا ابوالحکم پروفسور و دانشمندِ بزرگِ آن زمانِ آن جامعه ملقب به ابوجهل می شود.

با آنکه اعراب ممکن است در زمینه های علوم تجربی نسبت به اقوام اطراف خودشان مانند رومی ها و مثل ایرانی ها عقب مانده تر بوده باشند اما در علومی نیز برتری های داشتند. مثل ستاره شناسی، جغرافیایطبیعی، باد شناسی، نسب شناسی، ادبیات و شعر و … . پس جاهلیت آن ها مترادف نادانی به علوم روز و متضاد علوم تجربی و سواد و آگاهی های تجربی نبود؛ بلکه جاهلیت در مقابل قانون شریعت الله و ارزشهای دینی بود. برای همین الله متعال در قالب سؤال می فرمایند: أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّهِ يَبْغُونَ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ حُكْمًا لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ؛ آيا دنبال حكم جاهليت هستند؟ برای مردمی كه اهل يقين هستند چه حكمی بهتراز حکم خداست؟