چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

( 4 –قیسم)

 اَلله گه وَ آخِیرَت کوُنِیگه اِیشانمَیدِیگن، اَلله وَ اوُنِینگ پَیغَمبَرِی حَرام دِیگن نَرسَه نِی حَرام دِیب بِیلمَیدِیگن، حَق (یَعنِی اِسلام) دِینِیگه اِعتِقاد قِیلمَیدِیگن اَهلِی کِتابلَردَن عِبارَت بوُلگن کِیمسَه لَرگه قَرشِی تا اوُلَر خارلَنگن (مَغلوُب) حاللَرِیدَه اوُز قوُللَرِی بِیلَن ( زِمَّه لَرِیدَگِی) سالِیقنِی توُلَمَگوُنلَرِیچَه جَنگ قِیلِینگِیز!

شُوندَی اِیکَن دِققَت قِیلِیشِیمِیز لازِم، مَجُوسِیلَرگه اوُحشَش اَهلِی کِتاب یا شِبهِ اَهلِی کِتابلَرگه رَسُول الله صلی الله علیه وسلم مَرحَمَت قِیلگنلَرِیدِیک اَهلِی کِتابگه قِیلِینگن مُعامَلَه سِیدِیک مُناسَبَتدَه بُولِیشِیمِیز کِیرَک:  سُنُّوا بِهِمْ سُنَّةَ أَهْلِ الْكِتَابِ [1] اِمامِی شافِعِینِی اَیتِیشِیچَه رَسُول الله صلی الله علیه وسمل بَحرَیننِی مَجُوسلَرِیدَن جِزیَه آلگنلَر:   أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ- صلى الله عليه وسلم- أَخَذَ الْجِزْيَةَ مِنْ مَجُوسِ الْبَحْرَيْنِ؛ اوُلَر مُسُلمانلَر بِیلَن پَیمان اِیشِیگِی آرقَلِی مُعامَلَه قِیلِیشنِی باشلَشَدِی، دَرواقِع مُسُلمانلَرنِی اِیچِیگه “وَحدَت” اِیمَس بَلکِی “اِتِّحاد” اِیشِیگِیدَن کِیرِیب کِیلِیشگن.

“اِتِّحاد” اِفتِعال بابِیدَن بوُلگن مَصدَر بُولِیب بِیر نَفَردَن کوُپراقگه دَلالَت قِیلَدِی، اِیندِی مَنَه بُو بِیر نِیچَه نَفَر، عامِل وَ بِیر قَنچَه عامِللَرنِی قَبُول قِیلِیش تَأثِیرِیدَه بِیردَملِیک، یَکدِیللِیکگه تَرغِیب بوُلِیشَدِی. چُونکِی اِفتِعال بابِی مُطاوَعَه وَ تَأثِیر قِیلِیش مَعناسِیدَه کِیلَدِی.

یَعنِی هَم اِیچکِی عامِللَر وَ تَشقِی اِیستَکلَر وَ هَم تَشقِی عامِللَر مَنَه بُو کِیلِیشُوگه وَ “بِیرلَشِیشگه” سَبَب بوُلگن  وَ مَنَه بُو مُتَّحِد بوُلِیشگه تَشقِی عامِللَر هَم تَأثِیر قِیلگن. حُوددِی شافِیعِی مَذهَبِیدَگِی صَلاحِ الدِّین اَیُّوبِینِی مِصردَگِی فاطِمِیَه شِیعَه لَرِی بِیلَن توُزگن “اِتِّحادِی”گه اوُحشَش، بُو یِیردَه صَلِیبِی ناملِی تَشقِی عامِل سَبَب بوُلگن اِیدِی. شَیخ حِسامِ الدِّین نَقشبَندِی رَحِمَهُ الله زَمانِیدَگِی اَهلِی سُنَّت کوُردلَرِینِی شِیعَه لَر بِیلَن توُزگن اِتِّحادِیگه هَم تَشقِی عامِل سَبَب بُولگن اِیدِی، یَعنِی سِکوُلار رُوسلَر تَشقِی عامِل صِیفَتِیدَه اِیراننِی کوُردِستانِینِی بِیر قِیسمِینِی اِیشغال قِیلِیب آلَدِی وَ شِیعَه لَر شافِیعِیلَر بِیلَن بِیرگه سَنجَرخان رَحِمَهُ الله نِی فَرمانِی آستِیدَه مُجاهِدَه وَ اِسلام قوُماندانِی فاطِمَه گوُلباخِی رَحِمَهُ الله گه اوُحشَش مُجاهِدلَر بِیلَن مُتَّحِد بوُلِیب سِکوُلار روُسلَرگه قَرشِی جِهاد قِیلِیشَدِی وَ اوُشَه زَماننِی اِینگ کَتتَه سِکوُلار قُدرَتِینِی شافِیعِی وَ جَعفَرِی مُجاهِدلَرِی سَنجَرخان فَرمانِی آستِیدَه اِیراننِی شِمالِیدَگِی پوُلِی مَنجِیلگچَه قوُوِیب تَشلَشَدِی.

مَنَه بُو صُورَتدَه “اِتِّحاد” یَعنِی: توُرلِی – هِیل نوُقطَه لَرگه اِیگه اِیککِی یا بِیر نِیچَه طَرَفنِینگ مَنَه بُو فَرقلَرنِی سَقلَب قالگن حالدَه اوُرتَدَگِی مُشتَرَک جِهَتلَرنِی کوُچَیتِیرِیش بِیلَن، عامِللَردَن تَأثِیرلَنگن حالَتدَه،اوُزلَرِینِی اوُرتَلَرِیدَه کِیلِیشوُگه، اِتِّفاقگه، بِیرلِیککَه، یَکدِیللِیککَه اِیرِیشِیشدِیر.

(دوامی بار….)

ادامه خواندن چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

( 4 – قسمت)

با کسانی از اهل کتاب که نه به خدا(ی که خودش را در آخرین پیامش معرفی کرده)، و نه به قیامت (ی که در آخرین شریعت توصیف شده) ایمان دارند، و نه چیزی را که خدا (در قرآن) و فرستاده‌اش (در سنّت خود ) تحریم کرده‌اند حرام می‌دانند، و نه دین حق را می‌پذیرند، بجنگید تا زمانی که خاضعانه به اندازه توانائی، جزیه را می‌پردازند.

پس باید دقت داشته باشیم زمانی که اهل کتاب و شبه اهل کتاب مثل مجوس که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرموده با آنها مثل اهل کتاب برخورد کنید: سُنُّوا بِهِمْ سُنَّةَ أَهْلِ الْكِتَابِ [1] و امام شافعی می گوید که رسول الله صلی الله علیه وسلم از مجوس بحرین جزیه گرفته: أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ- صلى الله عليه وسلم- أَخَذَ الْجِزْيَةَ مِنْ مَجُوسِ الْبَحْرَيْنِ؛ اینها از درِ پیمان با مسلمین وارد تعامل می شوند و در واقع با مسلمین از درِ «اتحاد» وارد شده اند نه «وحدت».  

«اتحاد» هم مصدری از باب افتعال است که بر بیشتر از یک نفر دلالت دارد، که این چند نفر بخواهند با تاثیر پذیری از عامل یا عواملی، تشویق به همبستگی و یکپارچه و هم دست شدن شوند. چون باب  افتعال معنی مطاوعه و اثر پذیری دارد.

 یعنی هم عامل درونی و خواست درونی و هم عوامل خارجی محرک این توافق و «باهم یکی شدن» و «همبستگی» شده اند و این متحد شدن متاثر از عوامل خارجی هم هست. مثل «اتحاد» صلاح الدین ایوبی شافعی مذهب با شیعیان فاطمی مصر که عامل خارجی به نام صلیبی ها سببش شد. یا اتحاد کوردهای اهل سنت با شیعیان در زمان شیخ حسام الدین نقشبندی رحمه الله که عامل خارجی سببش شد، یعنی روسهای سکولار به عنوان یک عامل خارجی بخشهائی ازکوردستان ایران را اشغال می کنند و شیعیان و شافعی ها تحت فرمان سنجر خان رحمه الله قرار می گیرند و متحدا مثل مجاهدینی چون مجاهده و فرمانده ی رشید اسلام فاطمه گلباخی رحمها الله با روسهای سکولار جهاد می کنند و دیدیم که مجاهدین متحد شافعی و جعفری این قدرت بزرگ سکولار آن زمان را به فرماندهی سنجرخان رحمه الله تا پل منجیل در شمال ایران فراری می دهند.

در این صورت «اتحاد» یعنی اینکه: دو یا چند جانب که دارای نقاط متفاوت و مختلفی باشند و بخواهند ضمن حفظ این اختلافات، با تقویت جنبه های مشترکی که دارند، با تاثیر پذیری از عواملی، در میان خود، توافق، ائتلاف، اتفاق،همراهی، هماهنگی و یکپارچگی و یکی شدنی به وجود بیاورند.

(ادامه دارد…..)

ادامه خواندن پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

(3-қисм)

Чунки: бизлар аллох таолонинг росулуллох саллаллоху алайхи васалламни уммати хақида берган ваъдалари рўёбга чиқишини ва очлик,саргардонлик,душманларнинг  хукмронлиги хотима топишини хохлаймиз:

  إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ أَجَارَ لِي عَلَى أُمَّتِي مِنْ ثَلاثٍ: لا يَجُوعُوا وَلا يَجْتَمِعُوا عَلَى ضَلالَةٍ وَلا یَستَبَاحُ ﺑَﯿْﻀَﺔُ اﻟْﻤُﺴْﻠِﻤِﯿﻦَ[1]

Чунки: аллох ўзини йўлида муттахид ва бирдам бўлиб вохид сафда худди жипслашган девордек жанг қилаётган кишиларни яхши кўради:

إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُم بُنْيَانٌ مَّرْصُوصٌ (صف/4)

Чунки: аллох таоло аллох таоло росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хеч қачон тафарруқ ахли билан бирга бўлмаслигини тахдид қилган:

إِنَّ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا لَسْتَ مِنْهُمْ فِي شَيْءٍ ۚ إِنَّمَا أَمْرُهُمْ إِلَى اللَّهِ ثُمَّ يُنَبِّئُهُمْ بِمَا كَانُوا يَفْعَلُونَ (انعام/159)

Чунки: ўзимизда бизларга аллох томонидан етказилган  мана шунча очиқ-ойдин далиллар бўлишига қарамасдан, ахли тафарруқ ва   ахли ихтилоф бўлишни ва аллох таолони буюк азобига шомил бўлиб қолишни хохламаймиз:

 وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ تَفَرَّقُوا وَاخْتَلَفُوا مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْبَيِّنَاتُ وَأُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ (آل عمران/105)

Энди аллох таоло ахли китобни хам мана шундай вахдатга,бирликка даъват қилади, охирги шариатидаги қонунлар асосида аввало қалбларда мана шундай вахдат шаклланади ва бундан сўнг ижтимоъий хаётда ўзини таъсирини кўрсатади, у зот мархамат қиладики:

قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ  أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ  فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ (64) (آل عمران)

Айтинг ( эй Мухаммад): “эй ахли китоб ( яъни яхудийлар ва насронийлар) , бизга хам, сизга хам баб-баробар бўлган бир сўзга келингиз- ёлғиз аллохгагина ибодат қилайлик, унга хеч нарсани шерик қилмайлик ва бир-бировларимизни аллохдан ўзга худо қилиб олмайлик. *** Агар улар (яъни ахли китоблар) ушбу даъватдан юз ўгирсалар у холда сизлар ( эй мўъминлар): “гувох бўлинглар, биз мусулмонлар- ягона аллохга итоат қилгувчилармиз”, деб айтингиз!

Бу ерда аллох таоло ахли китобни “шаходатайнга ва тоғутга куфр келтиришга” ва бирлашишга ва “тавхид”га асосланган  “вахдат”га диққат қилишга  даъват қилади, бу иш сабабли улар охирги хабарига мўъмин бўлганлар жумласидан хисобланишади ва мана бу хабарга қарши бўлган хамма нарсаларни бир четга улоқтириб ташланади. Аммо агар аллох таолони охирги шариатини қабул қилиш билан бирга “вахдат”ни қабул қилишмаса, улар учун фақат икки йўл қолади холос: улар ё паймонни воситасидаги “иттиход” йўлида жизъя беришлари лозим, агар паймон тузиладиган бўлса моддий, хавфсизлик масалаларида “атъамахум мин жуъи ва аъманахум мин ховф” муштарак манфаъатларга диққат қилинади, агарда паймон йўлини танламасдан жанг қилиш йўлига ўтар эканлар, бу суратда охирги йўл сифатида икки йўлдан бирига таслим бўлгунларича жанг қилинади; ёки вахдат ва росулуллох саллаллоху алайхи васаллам олиб келган нарсага иймон келтириш,хамда пайғамбари хотамни шариатига мухолиф бўлган хамма нарсани бир четга ташлаш ёки бўлмасам “иттиход” ва паймон тузишдир:

  قَاتِلُوا الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَلَا يُحَرِّمُونَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَلَا يَدِينُونَ دِينَ الْحَقِّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ حَتَّىٰ يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَن يَدٍ وَهُمْ صَاغِرُونَ (توبه/29)

(давоми бор…..)

ادامه خواندن Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

( 3 –قیسم)

چُونکِی: بِیزلَر اَلله تَعالی نِینگ رَسُول الله صلی الله علیه وسلَّمنِی اوُمَّتِی حَقِیدَه بِیرگن وَعدَه لَرِینِی رُویابگه چِیقِیشِینِی وَ آچلِیک، سَرگردانلِیک، دُشمَنلَرنِینگ حُکمرانلِیگِی خاتِمَه تاپِیشِینِی هاحلَیمِیز:   إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ أَجَارَ لِي عَلَى أُمَّتِي مِنْ ثَلاثٍ: لا يَجُوعُوا وَلا يَجْتَمِعُوا عَلَى ضَلالَةٍ وَلا یَستَبَاحُ ﺑَﯿْﻀَﺔُ اﻟْﻤُﺴْﻠِﻤِﯿﻦَ[1]

چُونکِی: اَلله اوُزِینِی یوُلِیدَه مُتَّحِد وَ بِیردَم بُولِیب واحِد صَفدَه حوُددِی جِپسلَشگن دِیواردِیک جَنگ قِیلَیاتگن کِیشِیلَرنِی یَحشِی کوُرَدِی:   إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُم بُنْيَانٌ مَّرْصُوصٌ (صف/4)

چُونکِی: اَلله تَعالی رَسُول الله صلی الله علیه وسلم هِیچ قَچان تَفَرُّق اَهلِی بِیلَن بِیرگه بُولمَسلِیگِینِی تَحدِید قِیلگن:   إِنَّ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا لَسْتَ مِنْهُمْ فِي شَيْءٍ ۚ إِنَّمَا أَمْرُهُمْ إِلَى اللَّهِ ثُمَّ يُنَبِّئُهُمْ بِمَا كَانُوا يَفْعَلُونَ (انعام/159)

چُونکِی: اوُزِیمِیزدَه بِیزلَرگه اَلله تامانِیدَن یِیتکَزِیلگن مَنَه شُونچَه آچِیق- آیدِین دَلِیللَر بوُلِیشِیگه قَرَمَسدَن، اَهلِی تَفَرُّق  وَ اَهلِی اِیختِلاف بوُلِیشنِی وَ اَلله تَعالی نِی بُویُوک عَذابِیگه شامِل بُولِیب قالِیشنِی هاحلَمَیمِیز:    

وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ تَفَرَّقُوا وَاخْتَلَفُوا مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْبَيِّنَاتُ وَأُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ (آل عمران/105)

اِیندِی اَلله تَعالی اَهلِی کِتابنِی هَم مَنَه شوُندَی وَحدَتگه، بِیرلِیککَه دَعوَت قِیلَدِی، آخِیرگِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر اَساسِیدَه اَوَّلا قَلبلَردَه مَنَه شوُندَی وَحدَت شَکللَنَدِی وَ بوُندَن سُونگ اِجتِمائِی حَیاتدَه اوُزِینِی تَأثِیرِینِی کوُرسَتَدِی، اوُ ذات مَرحَمَت قِیلَدِیکِی:   قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ  أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ  فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ (64) (آل عمران)  اَیتِینگ (اِی مُحَمَّد) : “اِی اَهلِی کِتاب ( یَعنِی یَهُودِیلَر وَ نَصرانِیلَر)، بِیزگه هَم، سِیزگه هَم بَب – بَرابَر بوُلگن بِیر سوُزگه کِیلِینگِیز – یالغِیز اَلله گه گِینَه عِبادَت قِیلَیلِیک، اوُنگه هِیچ نَرسَه نِی شِیرِیک قِیلمَیلِیک وَ بِیر- بِیرولَرِیمِیزنِی اَلله دَن اوُزگه خُدا  قِیلِیب آلمَیلِیک. *** اَگر اوُلَر ( یَعنِی اَهلِی کِتابلَر) اوُشبُو دَعوَتدَن یوُز اوُگِیرسَه لَر اوُ حالدَه سِیزلَر (اِی مُؤمِنلَر): “گوُواه بوُلِینگلَر،بِیز مُسُلمانلَر- یَگانَه اَلله گه اِطاعَت قِیلگوُچِیلَرمِیز،” – دِیب اَیتِینگِیز! 

بُو یِیردَه اَلله تَعالی اَهلِی کِتابنِی “شَهادَتَینگه وَ طاغوُتگه کُفر کِیلتِیرِیشگه ” وَ بِیرلَشِیشگه وَ “تَوحِد” گه اَساسلَنگن “وَحدَت”گه دِققَت قِیلِیشگه دَعوَت قِیلَدِی، بُو اِیش سَبَبلِی اوُلَر آخِیرگِی خَبَرِیگه مُؤمِن بوُلگنلَر جُملَه سِیدَن حِسابلَنِیشَدِی وَ مَنَه بُو خَبَرگه قَرشِی بُولگنلَر هَمَّه نَرسَه لَرنِی بِیر چِیتگه اوُلاقتِیرِیب تَشلَنَدِی. اَمّا اَگر اَلله تَعالی نِی آخِیرگِی شَرِیعَتِینِی قَبُول قِیلِیش بِیلَن بِیرگه “وَحدَت” نِی قَبُول قِیلِیشمَسَه، اوُلَر اوُچُون فَقَط اِیککِی یُول قالَدِی حالاص: اوُلَر یا پَیماننِی واسِیطَه سِیدَه ” اِتِّحاد” یُولِیدَه جِزیَه بِیرِیشلَرِی لازِم، اَگر پَیمان توُزِیلَدِیگن بُولسَه ماددِی، خَوفسِیزلِیک مَسَلَه لَرِیدَه « أَطْعَمَهُم مِّن جُوعٍ وَآمَنَهُم مِّنْ خَوْفٍ» مُشتَرَک مَنفَعَتلَرگه دِققَت قِیلِینَدِی، اَگردَه پَیمان یُولِینِی تَنلَمَسدَن جَنگ قِیلِیش یُولِیگه اوُتَر اِیکَنلَر، بُو صُورَتدَه آخِیرگِی یوُل صِیفَتِیدَه اِیککِی یوُلدَن بِیرِیگه تَسلِیم بُولگوُنلَرِیچَه جَنگ قِیلِینَدِی؛ یاکِی وَحدَت وَ رَسُول الله صلی الله علیه وسلم آلِیب کِیلگن نَرسَه گه اِیمان کِیلتِیرِیش، هَمدَه پَیغَمبَرِی خاتَمنِی شَرِیعَتِیگه مُخالِف بوُلگن هَمَّه نَرسَه نِی بِیر چِیتگه تَشلَش یاکِی بوُلمَسَم “اِتِّحاد” وَ پَیمان توُزِیشدِیر:   قَاتِلُوا الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَلَا يُحَرِّمُونَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَلَا يَدِينُونَ دِينَ الْحَقِّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ حَتَّىٰ يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَن يَدٍ وَهُمْ صَاغِرُونَ (توبه/29)

(دوامی بار…..)

ادامه خواندن چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

(3 –قسمت)

چون : می خواهیم وعده هائی که الله تعالی در مورد امت به رسول الله صلی الله علیه وسلم داده متحقق بشوند و گرسنگی و سرگردانی و تسلط دشمنان بر ما خاتمه یابد: إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَدْ أَجَارَ لِي عَلَى أُمَّتِي مِنْ ثَلاثٍ: لا يَجُوعُوا وَلا يَجْتَمِعُوا عَلَى ضَلالَةٍ وَلا یَستَبَاحُ ﺑَﯿْﻀَﺔُ اﻟْﻤُﺴْﻠِﻤِﯿﻦَ[1]

چون: الله کسانی که در راه او متحد و یکپارچه در خط و صف واحدی مثل دیوار سربی بزرگی در راه او می جنگند دوست می دارد: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُم بُنْيَانٌ مَّرْصُوصٌ (صف/4)

چون: الله تعالی تهدید کرده است که رسول الله صلی الله علیه وسلم به هیچ وجه با اهل تفرق نیست : إِنَّ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا لَسْتَ مِنْهُمْ فِي شَيْءٍ ۚ إِنَّمَا أَمْرُهُمْ إِلَى اللَّهِ ثُمَّ يُنَبِّئُهُمْ بِمَا كَانُوا يَفْعَلُونَ (انعام/159)

چون : نمی خواهیم مانند کسانی بشویم که با اینهمه دلایل روشن از سوی الله که به ما رسیده باز اهل تفرقه و اختلاف باشیم و مشمول عذاب بزرگ الله تعالی گردیم: وَلَا تَكُونُوا كَالَّذِينَ تَفَرَّقُوا وَاخْتَلَفُوا مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْبَيِّنَاتُ وَأُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ (آل عمران/105)

حالا الله تعالی اهل کتاب را هم به چنین وحدت و یکی شدنی دعوت می کند که با قوانین آخرین شریعتش ابتدا در قلبها چنین وحدتی شکل میگرد و بعد در زندگی اجتماعی آثارش را نشان می دهد و می فرماید:  قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ (بگو:ای اهل کتاب! بیائید به سوی سخنی که میان ما و شما یکسان و مشترک است)أَلَّا نَعْبُدَ إِلَّا اللَّهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِنْ دُونِ اللَّهِ (که جز خداوند یگانه را نپرستیم، و چیزی را شریک او نکنیم، و برخی از ما برخی دیگر را، به جای خداوند یگانه، به خدائی نپذیرد) فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُولُوا اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ (64) (آل عمران) پس هرگاه (از این دعوت) سر بر تابند، بگوئید : گواه باشید که ما مسلمان هستیم .‏

در اینجا الله تعالی اهل کتاب را با تمرکز بر «شهادتین و کفر به طاغوت» به یکی شدن و «وحدت» حول محور «توحید» دعوت می کند که با این کارجزو مومنین به آخرین پیامش محسوب می شوند و هر چه مخالف با آخرین پیامش باشد دور ریخته می شود. اما اگربا پذیرش آخرین شریعت الله تعالی «وحدت» را نپذیرفتند برای آنها تنها دو گزینه باقی می ماند: یا باید با دادن جزیه مسیر «اتحاد» به وسیله پیمان را انتخاب کنند که اگر پیمانی بسته شود با تمرکز بر منافع مشترکی در مسائل مادی و امنیتی « أَطْعَمَهُم مِّن جُوعٍ وَآمَنَهُم مِّنْ خَوْفٍ» صورت میگرد، و اگر مسیر پیمان را نیز انتخاب نکرده و در مسیر جنگ قدم برداشتند در این صورت به عنوان آخرین گزینه جنگ صورت می گیرد تا اینکه تسلیم یکی از دو مسیر قبلی شوند؛ یا «وحدت» و ایمان به آنچه که رسول الله صلی الله علیه وسلم آورده و دور ریختن هر چه مخالف شریعت پیامبر خاتم باشد، یا «اتحاد» و بستن پیمان: قَاتِلُوا الَّذِينَ لَا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَلَا يُحَرِّمُونَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَلَا يَدِينُونَ دِينَ الْحَقِّ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ حَتَّىٰ يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَن يَدٍ وَهُمْ صَاغِرُونَ (توبه/29)

(ادامه دارد…..)

ادامه خواندن پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

(2-қисм)

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хатто намоздаги сафга туриш ўхшаш  кичкина масалаларда хам мўъминларни орасида қалбларни ихтилофига боис бўлмаслиги ва мана бу ягона жисм, ягона бино касалликка дучор бўлмаслиги, ёрилмаслиги учун  жуда эхтиёт бўлардилар, у киши мархамат қиладиларки:

اسْتَوُوا وَلا تَخْتَلِفُو؛ فَتَخْتَلِفَ قُلُوبُكُمْ،[1]

тўғри ва баробар туринглар, қийшайманглар бундай холатда қалбларингизда  ихтилоф вужудга келади, ёки мархамат қиладиларки:

 أقِيموا صفوفَكم، ثلاثًا، واللهِ لَتُقِيمُنَّ صفوفَكم أو لَيُخالِفَنَّ اللهُ بينَ قلوبِكم[2]

Сафларингизда тўғри туринглар, аллохга қасамки сафларингизни тўғриланглар ёки бўлмасам аллох қалбларингизга ихтилоф солиб қўяди.

Мана бу вохид қонун ва дастур билан ташкил бўлган вохид умматдир ва у аллох таолони шариатига мухолиф бўлган фикрларни,дастурларни,рафторларни бир четга суриб ташлаган ва мана бу равиш билан аллох таолони динида,шариатида,қонунида холис бўлган,

 «مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ»(بینه/5)؛

бу ерда уммат ва аллох шерикни қабул қилмайди:

إِنَّ هَٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ (انبیاء/92)

(Эй инсонлар), сизларнинг миллатингиз-динингиз хақиқатда бир диндир (яъни исломдир), мен эса (барчангизнинг) парвардигорингиздирман. Бас, менгагина ибодат қилинглар!

Шундай экан

 « أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ» (زمر/3)

Аллох таолони ёнига турли-хил илохларни вужудга келтираётган кишилар, аллох таолони ибодатларини ёнида хилма-хил ибодатлар,қонунларни вужудга келтираётган ва  вохид умматни ёнида тарқоқ умматларни вужудга келтираётган кишиларни жиниоятига ўхшайди. Вохид аллох ва вохид уммат жуда кўп бошқа ишларга ўхшаш кўп сонли бўлишни қабул қилмайди, албатта ягона вохид бўйича қолиши керак.

وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ (مؤمنون/ 52)

Шак-шубхасиз (барчангизни) миллатингиз (яъни динингиз) бир миллат (яъни исломдир). Мен эса сизларнинг парвардигорингиздирман, бас,мендангина қўрқингиз!

Исломда қалбларни ихтилофига боис бўладиган омил нима бўлишлиги мухим эмас, балки мана бундай ихтилофларни вужудга келмаслиги мухимдир, хатто қуръон ўқишлик сабаби билан бўлса хам вужудга келмаслиги керак, энди фалончи тарихий ривоят ё фалон шахсий ижтиход ё инсонларни раъйи хақида гапирмаса хам бўлади:

اقْرَءُوا القُرْآنَ مَا ائْتَلَفَتْ قُلُوبُكُمْ، فَإِذَا اخْتَلَفْتُمْ فَقُومُوا عَنْهُ[3]

Модомики қалбларингиз иттифоқда бўлар экан қуръон ўқинглар ва унда ихтилофга тушган пайтингизда ундан қўлингизни тортиб кетинглар.

Чунки:

فَإِنَّ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ اخْتَلَفُوا فَأُهْلِكُوا

сизлардан олдингиз қавмлар ихтилоф сабабли халок бўлиб кетишган. [4]

 إِنَّمَا أَهْلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ الْفُرْقَةُ [5]

Чунки:

الجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ والفُرقَةُ عَذَاب[6]

Жамоат ва бирдамлик рахмат, фирқаланиш ва тарқоқлик эса азобдир.

Чунки:

مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الجَنَّةِ فَلْيَلْزَمُ الجَمَاعَةَ [7]

Жаннатни ўртасида яшашни хохлаган киши жамоат билан бирга бўлсин.

(давоми бор…..)

ادامه خواندن Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

(2 –قیسم)

رَسُول الله صلی الله علیه وسلم حَتّی نَمازدَگِی صَفگه توُرِیشگه اوُحشَش کِیچکِینَه مَسَلَه لَردَه هَم مُؤمِنلَرنِی آرَسِیدَه قَلبلَرنِی اِیختِلافِیگه بائِث بوُلمَسلِیگِی وَ مَنَه بُو یَگانَه جِسم، یَگانَه بِینا کَسَللِیککَه دُوچار بوُلمَسلِیگِی، یارِیلمَسلِیگِی اوُچُون جُودَه اِیختِیاط بوُلَردِیلَر، اوُ کِیشِی مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی:   اسْتَوُوا وَلا تَخْتَلِفُو؛ فَتَخْتَلِفَ قُلُوبُكُمْ،[1]  تُوغرِی وَ بَرابَر توُرِینگلَر، قِییشَیمَنگلَر بُوندَی حالَتدَه قَلبلَرِینگِیزدَه اِختِلاف وُجُودگه کِیلَدِی، یاکِی مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی:   أقِيموا صفوفَكم، ثلاثًا، واللهِ لَتُقِيمُنَّ صفوفَكم أو لَيُخالِفَنَّ اللهُ بينَ قلوبِكم[2]  صَفلَرِینگِیزدَه توُغرِی توُرِینگلَر، اَلله گه قَسَمکِی صَفلَرِینگِیزنِی توُغرِیلَنگلَر یاکِی بوُلمَسَم اَلله قَلبلَرِینگِیزگه اِختِلاف سالِیب قوُیَه دِی.

مَنَه بُو واحِد قانوُن وَ دَستوُر بِیلَن تَشکِیل بُولگن واحِد اوُمَّتدِیر وَ اوُ اَلله تعالی نِی شَرِیعَتِیگه مُخالِف بُولگن فِکرلَرنِی، دَستوُرلَرنِی،رَفتارلَرنِی بِیر چِیتگه سُورِیب تَشلَگن وَ مَنَه بُو رَوِیش بِیلَن اَلله تَعالی نِی دِینِیدَه، شَرِیعَتِیدَه، قانوُنِیدَه خالِص بوُلگن،  «مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ»(بینه/5)؛ بُو یِیردَه اوُمَّت وَ اَلله شِیرِیکنِی قَبُول قِیلمَیدِی:  إِنَّ هَٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ (انبیاء/92)  (اِی اِنسانلَر)، سِیزلَرنِینگ مِللَتِینگِیز- دِینِینگِیز حَقِیقَتدَه بِیر دِیندِیر (یَعنِی اِسلامدِیر)، مِین اِیسَه ( بَرچَنگِیزنِینگ) پَروَردِیگارِینگِیزدِیرمَن. بَس، مِینگه گِینَه عِبادَت قِیلِینگلَر!

شوُندَی اِیکَن   « أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ» (زمر/3) اَلله تَعالی نِی یانِیگه توُرلِی- هِیل اِلاهلَرنِی وُجُودگه کِیلتِیرَیاتگن کِیشِیلَر، اَلله تَعالی نِی عِبادَتلَرِینِی یانِیدَه هِیلمَه – هِیل عِبادَتلَر، قانوُنلَرنِی وُجُودگه کِیلتِیرَیاتگن وَ واحِد اوُمَّتنِی یانِیدَه تَرقاق اوُمَّتلَرنِی وُجُودگه کِیلتِیرَیاتگن کِیشِیلَرنِی جِنایَتِیگه اوُحشَیدِی. واحِد اَلله وَ واحِد اوُمَّت جُودَه کوُپ باشقَه اِیشلَرگه اوُحشَش کوُپ سانلِی بوُلِیشنِی قَبُول قِیلمَیدِی،اَلبَتَّه یَگانَه واحِد بُویِیچَه قالِیشِی کِیرَک. وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ (مؤمنون/ 52) شَک – شُبهَه سِیز (بَرچَنگِیزنِی) مِلَّتِینگِیز ( یَعنِی دِینِینگِیز) بِیر مِللَت ( یَعنِی اِسلامدِیر). مِین اِیسَه سِیزلَرنِینگ پَروَردِیگارِینگِیزدِیرمَن، بَس مِیندَن گِینَه قوُرقِینگِیز!

اِسلامدَه قَلبلَرنِی اِیختِلافِیگه بائِث بوُلَدِیگن عامِل نِیمَه بوُلِیشلِیگِی مُهِم اِیمَس، بَلکِی مَنَه بُوندَی اِیختِلافلَرنِی وُجُودگه کِیلمَسلِیگِی مُهِمدِیر، حَتَّی قُرآن اوُقِیشلِیک سَبَبِی بِیلَن بُولسَه هَم وُجُودگه کِیلمَسلِیگِی کِیرَک، اِیندِی فَلانچِی تَرِیخِی رِوایَت یا فَلان شَخصِی اِجتِهاد یا اِنسانلَرنِی رَعیِی حَقِیدَه گپِیرمَسَه هَم بُولَدِی: اقْرَءُوا القُرْآنَ مَا ائْتَلَفَتْ قُلُوبُكُمْ، فَإِذَا اخْتَلَفْتُمْ فَقُومُوا عَنْهُ[3] مادامِیکِی قَلبلَرِینگِیز اِتِّفاقدَه بُولَر اِیکَن قُرآن اوُقِینگلَر وَ اوُندَه اِیختِلافگه توُشگن پَیتِینگِیزدَه اوُندَن قوُلِینگِیزنِی تارتِیب کِیتِینگلَر.

چُونکِی:  فَإِنَّ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ اخْتَلَفُوا فَأُهْلِكُوا  سِیزلَردَن آلدِینگِی قَوملَر اِیختِلاف سَبَبلِی هَلاک بوُلِیب کِیتِیشگن. [4]  إِنَّمَا أَهْلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ الْفُرْقَةُ [5]

چُونکِی:  الجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ والفُرقَةُ عَذَاب[6] جَماعَت وَ بِیردَملِیک رَحمَت، فِرقَه لَنِیش وَ تَرقاقلِیک اِیسَه عَذابدِیر.

چُونکِی:   مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الجَنَّةِ فَلْيَلْزَمُ الجَمَاعَةَ [7] جَنَّتنِی اوُرتَسِیدَه یَشَشنِی هَاحلَگن کِیشِی جَماعَت بِیلَن بِیرگه بُولسِین.

(دوامی بار….)

ادامه خواندن چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

(2 –قسمت)

رَسُولُ اللَّه صلى الله عليه وسلم حتی در ریزترین مسائل مثل صفوف نماز هم مراقب بود که صفها به گونه ای نباشد که باعث اختلاف قلوب میان مومنین گردد و این جسم واحد و ساختمان واحد دچار بیماری و ترک خوردگی و کجی شود و می فرمود: اسْتَوُوا وَلا تَخْتَلِفُو؛ فَتَخْتَلِفَ قُلُوبُكُمْ،[1] راست وبرابربایستید وکج نایستید در آن صورت قلبهایتان اختلاف می کنند یا می فرماید: أقِيموا صفوفَكم، ثلاثًا،(در صفهایتان راست بایستید) واللهِ لَتُقِيمُنَّ صفوفَكم أو لَيُخالِفَنَّ اللهُ بينَ قلوبِكم[2] به خدا قسم یا صفهایتان را راست می کنید یا الله در قلبهایتان اختلاف می اندازد.

این امت واحدی است که با قانون و برنامه ی واحدی تشکیل شده و تمام افکار و برنامه ها و رفتارهائی که مخالف قانون شریعت الله تعالی بوده را دور ریخته و به این شکل در قانون و شریعت و دین الله تعالی خالص شده است «مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاءَ»(بینه/5)؛ یک امت و یک الله که شریک پذیر نیستند: إِنَّ هَٰذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ (انبیاء/92) همانا اين، امت شماست، امتى يگانه، و من پروردگار شما هستم، پس تنها مرا عبادت کنید.

 پس « أَلَا لِلَّهِ الدِّينُ الْخَالِصُ» (زمر/3) و کسانی که مرتکب تولید اله های مختلفی در کنار الله تعالی می شوند مجرمینی هستند مثل کسانی که مرتکب تولید عبادتها و قوانین مختلف در کنار عبادت الله تعالی و تولید امتهای متفرق در کنار امت واحد شده اند. اللهِ واحد و امتِ واحد مثل بسیاری از امور دیگر تعدد را قبول نمی کنند و باید همچنان واحد بمانند. وَإِنَّ هَذِهِ أُمَّتُكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً (همانا اين، امت شماست، امتى يگانه،) وَأَنَا رَبُّكُمْ فَاتَّقُونِ (مؤمنون/ 52) و من پروردگار همه شما هستم ، پس تنها  تقوای من را داشته باشید.

برای اسلام عاملی که باعث اختلاف قلوب می شود مهم نیست که چه باشد، مهم این است که نباید چنین اختلافی تولید شود حتی اگر بر اثر خواندن قرآن هم باشد حالا چه رسد به فلان روایت تاریخی یا فلان اجتهاد شخصی و رأی انسانها:اقْرَءُوا القُرْآنَ مَا ائْتَلَفَتْ قُلُوبُكُمْ،(قرآن بخوانید تا زمانی که دل های شما بر آن، اتفاق دارند) فَإِذَا اخْتَلَفْتُمْ فَقُومُوا عَنْهُ[3]و هرگاه در آن، اختلاف نمودید، دست از آن بکشید و بروید»

چون: فَإِنَّ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ اخْتَلَفُوا فَأُهْلِكُوا اقوامی که قبل از شما ها بودند به سبب اختلاف هلاک شدند. [4] إِنَّمَا أَهْلَكَ مَنْ كَانَ قَبْلَكُمُ الْفُرْقَةُ [5]

چون:الجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ (جماعت و انسجام رحمت)والفُرقَةُ عَذَاب[6]و جدایی و افتراق عذاب است.

چون : مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الجَنَّةِ فَلْيَلْزَمُ الجَمَاعَةَ [7]هر کس می خواهد در وسط بهشت سکونت نماید با جماعت باشد. (ادامه دارد..

ادامه خواندن پروسه ی اجتناب ناپذیر«اتحاد» اسلامی، دوران گذار از تفرق کنونی به «وحدت» اسلامی (1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

(1-қисм)

Бисмиллах валхамдулиллах

Аммо баъад: ассаламу алайкум ва рохматуллохи ва барокатух

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладиларки: 

«الوَحدةُ خيرٌ مِن جليسِ السُّوءِ، و الجَليسُ الصالِحُ خيرٌ مِنَ الوَحدةِ»[1]

“Ёмон хамрохдан кўра ёлғизлик яхшироқдир, солих хамрох эса ёлғизликдан яхшироқ.”

Ёки мархамат қиладиларки:

لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي الْوَحْدَةِ، ما سار راكبٌ بليلٍ أبدًا [2] یا « مَا سَارَ رَاكِبٌ بِلَيْلٍ وَحْدَهُ»[3]

” Агар одамлар ёлғиз сафарга чиқишни хатарларини билишганда, хеч ким кечаси ёлғиз сафарга чиқмас эди.”

Шундай бўлгач “вахдат” вохид маъносидаги масдардир, ёлғиз ва якка бўлиш; истелохда эса “вахдат” икки ёки бир неча иш ва турли-хил тарафлар бўйича бирлашиш ва ихтилофли барча ўринларни пок қилишдир. Аллох таоло мўъминларга қарата мархамат қиладики:

وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِیعاً وَلاَ تَفَرَّقُواْ وَاذْکُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَیْکُمْ إِذْ کُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَیْنَ قُلُوبِکُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَاناً (آل عمران/103)

Ва барчангиз аллохнинг арқонига (қуръонга) боғланингиз ва бўлинмангиз! Хамда аллохнинг сизларга берган неъматини эсланг: бир-бирингизга душман бўлган пайтларингизда дилларингизни ошно қилиб қўйди-ю, сизлар унинг неъмати сабаб биродарларга айландингиз.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладиларки:

الْمُؤْمِنُ مَأْلَفَةٌ وَلا خَيْرَ فِيمَنْ لا يَأْلَفُ وَلا يُؤْلَفُ.[4]

Мўъмин киши мунисдир( улфат бўлади) ва сиз дўст бўла олмайдиган ва дўст бўлинмайдиган кишида яхшилик йўқдир.

Бундан келиб чиқадиган бўлса, мўъминларни якдил ,бирдам қиладиган омил ақида неъмати ва исломий вохид қонунлар бўлади, у барча ғайри шаръий  фикрларни,сўзларни, рафторларни хазф қилиб қалбларни бирлаштиради,мунис қилади ва мана бу вохид қалб вохид дастур ва вохид хукм билан баданни бошқа аъзоларини ва мўъминларнинг жамиятини ижтимоъий биносини бошқаради. Шу сабабли хам гохида росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мўъминларни вохид жисмга ё вохид бинога ўхшатиб мархамат қилганларки:

 مَثَلُ الْمُؤْمِنِينَ فِي تَوَادِّهِمْ وَتَرَاحُمِهِمْ وَتَعَاطُفِهِمْ مَثَلُ الْجَسَدِ إِذَا اشْتَكَى مِنْهُ عُضْوٌ تَدَاعَى لَهُ سَائِرُ الْجَسَدِ بِالسَّهَرِ وَالْحُمَّى [5]

Мўъминларни шафқатдаги,дўстликдаги,мехрибонликдаги мисоли бир танадаги аъзоларга ўхшайди, улардан бир аъзо дард тортса бошқа аъзолар хам беқарор бўлади ва иссиғи кўтарилади ва ўзларини хамдардлигини изхор қилишади.

المؤمنونَ (یا در لفظ دیگری: الْمُسْلِمُونَ) كَرَجُلٍ واحِدٍ، إِنِ اشْتَكَى عَيْنُهُ اشْتَكَى كُلُّهُ وَإِنِ اشْتَكَى رَأْسُهُ اشْتَكَى كُلُّهُ.[6]

Мусулмонларни жамияти ё мусулмонлар бир инсонни баданига ўхшайди, уни кўзи оғриган пайтида бутун бадан дард тортади ва боши оғриган вақтида хам бутун бадан дард тортади.

الْمُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ يَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضًا ثُمَّ شَبَّکَ بَینَ اَصابِعِهِ …[7]

Мўъмин киши бошқа мўъминга нисбатан мустахкам бир бинони бўлакларига ўхшашдир, уни бўлаклари ва турли-хил қисматлари бири-бири орқали махкам бўла олади ва икки қўлларининг  бармоқларини бир-бирига киргиздилар.

(давоми бор…..)

ادامه خواندن Четлаб ўтиб бўлмайдиган исломий “иттиход жараёни, бугунги кундаги тафарруқдан исломий “вахдат”га ўтиш давридир.(1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)

( 1 –قیسم)

بِسمِ الله وَالحَمدُلله

اَمّا بَعَد: اَلسَّلامُ عَلَیکُم وَ رَحمُةُ الله وَ بَراکاتُه

رَسُول الله صلی الله علیه وسلم مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی:  «الوَحدةُ خيرٌ مِن جليسِ السُّوءِ، و الجَليسُ الصالِحُ خيرٌ مِنَ الوَحدةِ»[1]  “یامان هَمراهدَن کوُرَه یالغِیزلِیک یَحشِیراقدِیر، صالِح هَمراه اِیسَه یالغِیزلِیکدَن یَحشِیراق.”

 یاکِی مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی:   لَوْ يَعْلَمُ النَّاسُ مَا فِي الْوَحْدَةِ، ما سار راكبٌ بليلٍ أبدًا [2] یا « مَا سَارَ رَاكِبٌ بِلَيْلٍ وَحْدَهُ»[3]  ” اَگر آدَملَر یالغِیز سَفَرگه چِیقِیشنِی خَطَرلَرِینِی بِیلِیشگندَه، هِیچ کِیم کِیچَه سِی یالغِیز سَفَرگه چِیقمَس اِیدِی.”

شُوندَی بُولگچ “وَحدَت” واحِد مَعناسِیدَگِی مَصدَردِیر، یالغِیز وَ یَککَه بُولِیش؛ اِصطِلاحدَه اِیسَه “وَحدَت” اِیککِی یاکِی بِیر نِیچَه اِیش وَ توُرلِی- هِیل طَرَفلَر بُویِیچَه بِیرلَشِیش وَ اِیختِلافلِی بَرچَه اوُرِینلَرنِی پاک قِیلِیشدِیر. اَلله تَعالی مُؤمِنلَرگه قَرَتَه مَرحَمَت قِیلَدِیکِی:

وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِیعاً وَلاَ تَفَرَّقُواْ وَاذْکُرُواْ نِعْمَتَ اللّهِ عَلَیْکُمْ إِذْ کُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَیْنَ قُلُوبِکُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَاناً (آل عمران/103)  وَ بَرچَنگِیز اَلله نِینگ اَرقانِیگه (قُرآنگه) باغلَنِینگِیز وَ بوُلِینمَنگِیز! هَمدَه اَلله نِینگ سِیزلَرگه بِیرگن نِعمَتِینِی اِیسلَنگ: بِیر- بِیرِینگِیزگه دُشمَن بوُلگن پَیتلَرِینگِیزدَه دِیللَرِینگِیزنِی آشنا قِیلِیب قوُیَدِی- یُو، سِیزلَر اوُنِینگ نِعمَتِی سَبَب بِرادَرگه اَیلَندِینگِیز.

رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی:  الْمُؤْمِنُ مَأْلَفَةٌ وَلا خَيْرَ فِيمَنْ لا يَأْلَفُ وَلا يُؤْلَفُ.[4]  مُؤمِن کِیشِی مُنِیسدِیر ( اوُلفَت بوُلَدِی) وَ سِیز دوُست بوُلَه آلمَیدِیگن وَ دُوست بُولِینمَیدِیگن کِیشِیدَه یَحشِیلِیک یُوقدِیر.

بوُندَن کِیلِیب چِیقَدِیگن بوُلسَه، مُؤمِنلَرنِی یَکدِیل، بِیردَم قِیلَدِیگن عامِل عَقِیدَه نِعمَتِی وَ اِسلامِی واحِد قانوُنلَر بُولَدِی، اوُ بَرچَه غَیرِی شَرعِی فِکرلَرنِی، سوُزلَرنِی، رَفتارلَرنِی خَذف قِیلِیب قَلبلَرنِی بِیرلَشتِیرَدِی، مُونِیس قِیلَدِی وَ مَنَه بُو واحِد قَلب واحِد دَستوُر وَ واحِد حُکم بِیلَن بَدَننِی باشقَه اَعضالَرِینِی وَ مُؤمِنلَرنِینگ جَمِیعَتِینِی اِجتِمائِی بِیناسِینِی باشقَرَدِی.

شُو سَبَبلِی هَم گاهِیدَه رَسُول الله صلی الله علیه وسلم مُؤمِنلَرنِی واحِد جِسمگه  یا واحِد بِیناگه اوُحشَتِیب مَرحَمَت قِیلگنلَرکِی:   مَثَلُ الْمُؤْمِنِينَ فِي تَوَادِّهِمْ وَتَرَاحُمِهِمْ وَتَعَاطُفِهِمْ مَثَلُ الْجَسَدِ إِذَا اشْتَكَى مِنْهُ عُضْوٌ تَدَاعَى لَهُ سَائِرُ الْجَسَدِ بِالسَّهَرِ وَالْحُمَّى [5]  مُؤمِنلَرنِی شَفقَتدَگِی ، دُوستلِیکدَگِی، مِهرِبانلِیکدَگِی مِثالِی بِیر تَنَه دَگِی اَعضالَرگه اوُحشَیدِی، اوُلَردَن بِیر اَعضا دَرد تارتسَه باشقَه اَعضالَر هَم بِی قَرار بوُلَدِی وَ حَرارَتِی  کوُتَرِیلَدِی وَ اوُزلَرِینِی هَمدَردلِیکلَرِینِی اِظهار قِیلِیشَدِی.

المؤمنونَ (یا در لفظ دیگری: الْمُسْلِمُونَ) كَرَجُلٍ واحِدٍ، إِنِ اشْتَكَى عَيْنُهُ اشْتَكَى كُلُّهُ وَإِنِ اشْتَكَى رَأْسُهُ اشْتَكَى كُلُّهُ.[6]  مُسُلمانلَرنِی جَمِیعَتِی یا مُسُلمانلَر بِیر اِنساننِی بَدَنِیگه اوُحشَیدِی، اوُنِی کوُزِی آغرِیگن پَیتِیدَه بُوتُون بَدَن دَرد تارتَدِی وَ باشِی آغرِیگن وَقتِیدَه هَم بُوتوُن بَدَن دَرد تارتَدِی.  الْمُؤْمِنُ لِلْمُؤْمِنِ كَالْبُنْيَانِ يَشُدُّ بَعْضُهُ بَعْضًا ثُمَّ شَبَّکَ بَینَ اَصابِعِهِ …[7]  مُؤمِن کِیشِی باشقَه مُؤمِنگه نِسبَتاً مُستَحکَم بِیر بِینانِی بوُلَکلَرِیگه اوُحشَیدِی، اوُنِی بُولَکلَرِی وَ تُورلِی- هِیل قِیسمَتلَرِی بِیر- بِیرِی آرقَلِی مَحکَم بُولَه آلَدِی وَ اِیککِی قوُللَرِینِی بَرماقلَرِینِی بِیر- بِیرِیگه کِیرگِیزدِیلَر.

(دوامی بار…..)

ادامه خواندن چِیتلَب اوُتِیب بُولمَیدِیگن اِسلامِی “اِتِّحاد” جَرَیانِی، بوُگوُنگِی کوُندَگِی تَفَرُّقدَن اِسلامِی “وَحدَت”گه اوُتِیش دَورِیدِیر. ( 1)