دسته: مطالب به زبان ترکی(اویغوری، اوزبیکی، قزاقی، تورکمن و…)

“اِیککِی دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه دُنیادَگِی مِعیارلَر.

(3-قیسم)

رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی هِجرَت قِیلِیشلَرِیدَن آلدِینگِی مَککَه گه اوُحشَیدِی، اوُ یِیردَه رَسُول الله صلی الله علیه وسلم وَ مُسُلمانلَر یَشَگنِی بِیلَن دارُ الکُفر اِیدِی، مَککَه هِجرَتدَن کِییِین هَم فَتح بُولگن پَیتِیگچَه دارُ الکُفر وَ دارُ الحَرب حِسابلَنگن، اِمامِی مالِک رَحِمَهُ الله اَیتَدِیکِی: « وَكَانَتْ الدَّارُ يَوْمئِذٍ دَارَ الْحَرْبِ لِأَنَّ أَحْكَامَ الْجَاهِلِيَّةِ كانَتْ ظَاهِرَةً يَوْمئِذٍ».^[1]

خَیبَرفَتحِدَن آلدِین اوُرتَدَه پَیمان توُزِیلگنِیگه قَرَمَسدَن کُفر دِیارِی دارُ الکُفر حِسابلَنگن؛ اَمّا فَتحدَن سُونگ اَگرچِی اوُنِی هَمَّه اَهالِیسِی کافِرلَر، یَهُودلَر بوُلگنِیگه قَرَمَسدَن دارُ الاِسلامنِی اِیختِیارِیگه اوُتَدِی وَ اِسلام دِیارِیگه اَیلَنَدِی. یاکِی بُولمَسَم هِندِستاننِی قَرَسَک، اوُنِی اَهالِیسِینِی اَکثَرِی حاضِردَه هَم کافِر، لِیکِن آلدِین اِسلام جُملَه سِیدَن حِسابلَنگن. بُو یِیردَه دارُالاِسلامنِی هَمَّه اَهالِیسِی مُسُلمان بُولِیشِی مُهِم اِیمَس، یاکِی مَدِینَه گه اوُحشَش اوُندَه کافِرلَر هَم یَشَشِی مُومکِین، یاکِی هِندِستانگه اوُحشَب اَکثَر اَهالِیسِی کافِر بُولِیشِی هَم مُومکِین. اِینگ مُهِمِی جَمِیعیَتدَگِی قانوُنلَر وَ مَنَه بُو جَمِیعیَتنِی اوُستِیدَگِی حاکِمِیَتدِیر.

بُو یِیردَه اَهلِی زِمَّه کافِرلَرِی اوُچُون اوُزلَرِینِی قانوُنلَرِی بِیلَن اوُزلَرِینِی اِیشلَرِینِی اِدارَه قِیلَدِیگن اوُزِیگه خاص مُختارِیَت مَکانلَرِی بارلِیگِی مُهِم اِیمَس، مَنَه بُو اَهلِی زِمَّه  کافِرلَرِی یَشَیاتگن مَکانلَر هَم دارُالاِسلامنِی جُملَه سِیگه کِیرَدِی، چُونکِی اِسلام قانوُنلَرِی اَساسِیدَگِی حاکِمِیَتنِی،اِسلامِی حُکوُمَتنِی قوُل آستِیدَه دِیر.

شُو سَبَبلِی هَم توُپراق وَ دِیار حَقِیدَه حُکم چِیقَرِیشنِی اوُنِی اَهالِیسِیگه عَلاقَه سِی یوُق، بُو مَسَلَه گه شوُنچَه لِیک تَعکِید قِیلِینَیاتگنِیگه سَبَب شوُکِی، دُشمَننِی رُوحِی جَنگلَرِینِی آلِیب باروُچِیلَرِی مَنَه بُو شَرعِی حَقِیقَت بارَسِیدَه شَک، گوُمان، شُبهَه لَر توُغدِیرِیشَدِی وَ عَوام حَلقنِی اَلدَب سُوئِستِیفادَه قِیلِیشگچَه بارِیشَدِی.

خَوارِجنِی آرَسِیدَگِی عَوفِیَه گه اوُحشَگن فِرقَه لَر اَیتِیشَدِیکِی، اَگر رَهبَر کافِر بوُلسَه اوُنِی حاکِمِیَتِی آستِیدَگِی بَرچَه آدَملَر، اَهالِی هَم کافِر بُولَدِی، یاکِی خَوارِجدَن بُولگن آزارِقَه گه اوُحشَگن فِرقَه لَر هَم بار، اَبُو الحَسَن اَشعَرِینِی نَقل قِیلِیشِیچَه، مَنَه بُو گوُرُوهنِی اِعتِقادِیچَه اوُلَر حَیال قِیلِیشَدِیکِی، دارُ الکُفردَه ساکِن بوُلگن کِیشِی هَم کافِر بوُلَدِی. مَنَه بُو اَدَشتِیرُوچِی، غَیرِی شَرعِی نَظَرلَرنِی حاضِرگِی اَهلِی سُنَّت دِیب مَعرُوف بوُلگن توُرت مَذهَبگه وَ تَشَیُّع دِیب مَعرُوف بوُلگن اِیککِیتَه مَذهَبگه عَلاقَه سِی یُوق. ^[2][3]

دِیمَک “دارُ الاِسلام”نِی  “دارُ الکُفر”دَن اَجرَتِیب تَشخِیص بِیرِیش اوُچُون نُبُوَّت عَصرِیدَه بوُلَدِیمِی یا باشقَه زَماندَه بُولَدِیمِی اوُزِیگه خاص مُتَخَصِّصلِیککَه حَتّی اوُقِیش وَ یازِیش سَوادِیگه هَم اِیختِیاجِی یُوق، بَلکِی شَرِیعَتنِی بَیان قِیلِیش وَ حَقنِی قَبُول قِیلَدِیگن قَلبگه، قوُلاققَه اِیختِیاج بار:   إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِمَن كَانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَهُوَ شَهِيدٌ (ق/37)  اَلبَتَّه بُوندَه (آگاه) قَلب اِیگه سِی بُولگن یاکِی اوُزِی حاضِر بُولگن حالدَه (یَعنِی صِدقِی دِیلدَن) قوُلاق توُتگن کِیشِی اوُچُون اِیسلَتمَه – عِبرَتلَر باردِیر.

اوُزِینگ بِیر قَرَه، قَیسِی دَولَتنِی “اَساسِی قانوُنِی” اِسلامِی مَذهَبلَرنِی بِیرِیگه کوُرَه اَلله نِی شَرِیعَتِی اَساسِیدَه آلِیب بارِیلَدِی وَ اوُنِی رَهبَرِی هَم اِسلامِی مَذهَبلَرنِی بِیرِیدَگِی مُسُلمان بوُلسَه، اَنَه اوُشَه دَولَت دارُ الاِسلام بُولَدِی،اِیندِی قَیسِی دَولَتنِی “اَساسِی قانوُنلَرِی” سِکوُلارِیزم یاکِی یَهُودِیَت یا نَصرانِیَت یا مَجُوسِیَت، صابِیئِیگرلِیککَه اَساسلَنگن بوُلسَه، اوُشَه دَولَت دارُ الکُفردِیر.

(دوامی بار……)

ادامه خواندن “اِیککِی دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه دُنیادَگِی مِعیارلَر.

معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا

(3-قسمت)

مثل مكه قبل از هجرت رسول الله صلي الله عليه وسلم، با وجود آنكه رسول الله صلی الله علیه وسلم و سایر مسلمين در آن زندگی می کردند اما دارالكفر بود و مکه بعد از هجرت تا زمان فتح تبدیل می شود به دارالکفری که دارالحرب هم هست چنانچه امام مالک رحمه الله می گوید: « وَكَانَتْ الدَّارُ يَوْمئِذٍ دَارَ الْحَرْبِ لِأَنَّ أَحْكَامَ الْجَاهِلِيَّةِ كانَتْ ظَاهِرَةً يَوْمئِذٍ».^[1]

در برابر، خيبرِ قبل از فتح، با وجود پيمان نامه، سرزمين كفر و دارالکفر بود؛ اما پس از فتح با وجود آنكه همه ي ساكنان آن كافر و يهودي بودند جزو دارالاسلام و سرزمين اسلام گرديد. یا سرزمینی  مثل هند و اکثر جاهایی که الان هم کافر هستند ولی قبلاً جزء دارالاسلام بودند. در اینجاهم مهم نیست که ساکنان  دارالاسلام همه مسلمان هستند یا مثل مدینه کفار هم در آن باشند یا حتی مثل هندوستان اکثر ساکنان آن هم کافر باشند. مهم قانون جامعه و حاکمیت جامعه ست.

 در اینجا مهم نیست مكانهاي خودمختاري نيز براي کفار اهل ذمه وجود داشته باشد كه به قوانين خودشان امور خود را اداره مي كنند، سرزمین کفار اهل ذمه نیز باز جزو دارالاسلام به حساب مي آيند، چون زير مجموعه ي حاكميت قانون اسلام و حکومت اسلامی هستند.

به همين دليل حكم دادن در مورد خاك و سرزميني ارتباطي با ساكنان آن ندارد و اینهمه تاکید بر این مساله به خاطر این است که نباید اجازه داد مجریان جنگ روانی دشمن با شبهات و شک و گمانهائی که تولید می کنند از این حقیقت شرعی در راستای عوام فریبی سوء استفاده کنند.

فرقه هائی چون العوفية در میان خوارج هستند که می گویند اگر رهبری کافر شد تمام رعیت و مردمان تحت حاکمیت او هم کافر می شوند^[2] یا فرقه هائی چون ازارقه از خوارج هستند که أبو الحسن الأشعري نقل می کند که این گروه از خوارج بر این باور بودند و خیال می کردند که هر کسی که در دارالکفر ساکن باشد او هم کافر است.^[3] و این نگرشهای منحرفانه و ضد شرعی هیچ ربطی به مذاهب 4 گانه ی کنونی معروف به اهل سنت و مذاهب 2 گانه ی کنونی معروف به تشیع ندارد.

پس تشخیص «دارالاسلام» از «دارالکفر» چه در عصر نبوت و چه در هر زمانی نیازی به تخصص خاص و حتی نیاز به سواد خواندن و نوشتن خاصی ندارد بلکه تنها نیاز به بیان شریعت و قلب و گوش حق پذیری دارد: إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَذِكْرَىٰ لِمَن كَانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَهُوَ شَهِيدٌ (ق/37) به راستی در این بیدارباش و اندرز بزرگی است برای آن که دلی ( آگاه ) داشته باشد، یا با حضور قلب گوش فرا دارد.‏

نگاه کن و ببین «قانون اساسی» کدام کشور بر اساس شریعت الله بر اساس هر یک از مذاهب اسلامی است و رهبر آن هم مسلمانی از یکی از مذاهب اسلامی است پس آن کشور دارالاسلام است و نگاه کن «قانون اساسی» کدام کشور بر اساس سکولاریسم یا بر اساس یهودیت یا نصرانیت و مجوسیت و صائبی گری است پس آن کشور و سرزمین دارالکفر است.

(ادامه دارد……)

ادامه خواندن معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا

“Икки дар”ни ташхис бериш  бўйича дунёдаги меъёрлар.

(2-қисм)

Мана бу дорул куфрда Нажжоший розиаллоху анхуга ўхшаш бир мусулмон ёки “олтиталик кофирлар”дан бири хокимлик қилиши мумкин. бу ерда жамиятни устидаги мусулмон ё кофирни рахбар бўлиши “дар”ни исмини дорул куфрдан дорул исломга ўзгартирилишига сабаб бўлмайди,балки бу ердаги асосий меъёр “асосий қонунлар” бўлиб одамларни устида шу қонунларга мувофиқ хукумат бошқарилиши лозим.

Демак хабашага ўхшаш бу дорул куфрни Нажжоший розиаллоху анхудек мусулмон хокими бўлиши хам мумкин, бу ердаги меъёр мана бу жамиятга хоким бўлган “асосий қонунлар”дир, энди шу ерда “дорул ислом”ни хокими мусулмон бўлиши масаласи хам ўртага чиқади,албатта аллохни шариатидаги қонунларни ижро қилувчиси шубхасиз бир мусулмон бўлади ва кофир биринчидан дорул исломга рахбарлик қилиш шартига тўғри келмайди,у рахбарлик қилиши учун мужтахид,фақих ва олим бўлиши лозим,шунда мусулмонларнинг хукуматга ва ижтимоъий хаётларига оид ишларни аллохни шариатидаги қонунлар бўйича бошқара олади.

Бу ерда бир мусулмон Нажжоший розиаллоху анхуга ўхшаб ўзини иймонини яшириши ва мусулмонларни маслахати учун кофирларга хоким бўлиши мумкин,диққат қилинглар; бир мусулмон маслахат сабабли кофирларга хоким бўла олади , хатта кофирларни устида куфр ахкомларини хам ижро қилади; бу баъзиларни назари бўйича бир мусулмон мусулмонларни устида куфр ахкомлари асосида хокимият юргиза олади,деган фикрдан комилан фарқ қилади.

Бир мусулмонни кофирлар қонуни асосида кофирларни устида хукмронлик қилиши, мусулмоннинг мусулмонларнинг устида кофирларни қонуни асосида хукмронлик қилишидан катта фарқи бор. Бу ердаги кўпчилик томонидан кўрмасликка олинадиган, аммо энг мухим нарса мана бу жамиятга хоким бўлган “асосий қонунлар” бўлиб, мусулмонларни устида фақат исломий қонунлар асосида хукмронлик қилиш мумкин.

Мана бу,

«الْأَئِمَّةَ الْمُضِلِّينَ»[1] و « دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»[2] و «الرُّوَيْبِضَة»[3] و «عُلَمَاءِ السَّوْءِ»

яъни тоғутларни салтанатидагилар, у билан мусулмонларнинг устидаги кофир ва муртадларнинг хокимиятини асосламоқчи бўлаётган шубхалардан бири хисобланади. Бу орқали улар жамиятга хоким бўлган кофирни шаръий ва итоат қилиш вожиб бўлган валийи амр қилиб кўрсатишмоқчи бўлишади, агарчи у кофир ва муртад бўлса хам уни фармонларидан бўйин товлашлик харом эканини уқтирмоқчи бўлишади,улар “олтиталик кофирлардан” бирининг  қонунини мусулмонларни устида татбиқ қилишяпти. Мана бу уламойи суъ ва динфуруш сехргарлар нихоятда осонлик билан мусулмонларни тайёрлаб мана бу кофир хокимнинг қонунларига итоат қилишга “мажбур” хам қилишади.

Бу ердаги дорул куфр хақида хамиша ишора қилиниши керак бўлган  мухим нуқталардан бир шуки,ўртадаги меъёр жамиятдаги сокин бўлган одамлар эмас,  бу жамиятга хоким бўлган қонунлар бўлади ва содир қилинадиган хукм хам жамиятдаги одамларга қараб эмас,бу жамиятдаги хокимиятга ва қонунларга кўра чиқарилади, “дар” борасидаги хукмни мана бу “дар”даги сокин бўлган одамларга алоқаси йўқ, қуръондаги ва сахих суннатдаги ва сахобаларни хамда турли-хил исломий мазхабларни сўзлари мана бу макон ва тупроқда яшаётган кишилар хақида эмас, балки  макон ва тупроқ хақида бўлган, хукмни бу тупроқда,маконда яшовчиларга алоқаси йўқ, лекин бу агар бир диёрни дорул куфр деб номлайдиган бўлсак,ундаги сокин одамлар хам албатта кофир бўлишлари керак ,дегани эмас, ёки бўлмасам дорул ислом дейилган пайтда уни барча ахолиси хам албатта мусулмон бўлиши керак,деган гап йўқ, бир диёрни ахолиси кофир бўлиши билан бирга бу диёр дорул ислом деб номланиши хам мумкин,чунки бу диёр дорул исломни хокимияти остидаги минтақадир.

Бу ерда дорул исломни барча ахолиси мусулмон бўладими ё йўқми?- бу мухим эмас. Дорул куфр хам худди шунга ўхшайди.Бу жамиятдаги одамлар эмас,  энг мухими мана бу жамиятга хоким бўлган асосий қонунлардир; хукм жамиятдаги одамларга эмас диёрга тегишли бўлади. Масалаларни бир-бирига аралаштириб юбормаслик керак, бу ерда биз минтақадаги яшайдиган ахоли хақида эмас балки макон ва диёр бўйича хукм содир қиламиз.(давоми бор……)

ادامه خواندن “Икки дар”ни ташхис бериш  бўйича дунёдаги меъёрлар.

“اِیککِی دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه دُنیادَگِی مِعیارلَر.

(2-قیسم)

دِیمَک حَبَشَه گه اوُحشَش بُو دارُالکُفرنِی نَجّاشِی رَضِیَ الله عَنهُ دِیک مُسُلمان حاکِمِی بوُلِیشِی هَم موُمکِین، بُو یِیردَگِی مِعیار مَنَه بُو جَمِیعَتگه حاکِم بُولگن “اَساسِی قانوُنلَر”دِیر،اِیندِی شُو یِیردَه “دارُالاِسلام”نِی حاکِمِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی اِجرا قِیلوُوچِیسِی شُبهَه سِیز بِیر مُسُلمان بوُلَدِی وَ کافِر بِیرِینچِیدَن دارُ الاِسلامگه رَهبَرلِیک قِیلِیش شَرطِیگه توُغرِی کِیلمَیدِی، اوُ رَهبَرلِیک قِیلِیشِی اوُچُون مُجتَهِد فَقِیه وَ عالِم بوُلِیشِی لازِم، شوُندَه مُسُلمانلَرنِینگ حُکوُمَتگه وَ اِجتِمائِی حَیاتلَرِیگه آئِد اِیشلَرنِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر بُویِیچَه باشقَرَه آلَدِی.

بُو یِیردَه بِیر مُسُلمان نَجّاشِی رَضِیَ الله عَنهُ گه اوُحشَب اوُزِینِی اِیمانِینِی یَشِیرِیشِی وَ مُسُلمانلَرنِی مَصلَحَتِی اوُچُون کافِرلَرگه حاکِم بُولِیشِی هَم مُومکِین، دِققَت قِیلِینگلَر؛ بِیر مُسُلمان مَصلَحَت سَبَبلِی کافِرلَرگه حاکِم بُولَه آلَدِی، حَتّی کافِرلَرنِی اوُستِیدَه کُفر اَحکاملَرِینِی هَم اِجرا قِیلَدِی؛ بُو بَعضِیلَرنِی نَظَرِی بُویِیچَه بِیر مُسُلمان مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه کُفر اَحکاملَرِی اَساسِیدَه حاکِمِیَت یوُرگِیزَه آلَدِی، دِیگن فِکردَن کامِلاً فَرق قِیلَدِی.

بِیر مُسُلماننِی کافِرلَر قانوُنِی اَساسِیدَه کافِرلَرنِی اوُستِیدَه حُکمرانلِیک قِیلِیشِیدَن، مُسُلماننِینگ مُسُلمانلَرنِینگ اوُستِیدَه کافِرلَرنِی قانوُنِی اَساسِیدَه حُکمرانلِیک قِیلِیشِیدَن کَتتَه فَرقِی بار. بُو یِیردَگِی کوُپچِیلِیک تامانِیدَن کوُرمَسلِیککَه آلِینَدِیگن، اَمّا اِینگ مُهِم نَرسَه مَنَه بُو جَمِیعَتگه حاکِم بُولگن “اَساسِی قانوُنلَر” بوُلِیب، مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه فَقَط اِسلامِی قانوُنلَر اَساسِیدَه حُکمرانلِیک قِیلِیش مُومکِین.

مَنَه بُو «الْأَئِمَّةَ الْمُضِلِّينَ»[1] و « دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»[2] وَ «الرُّوَيْبِضَة»[3] وَ «عُلَمَاءِ السَّوْءِ» یَعنِی طاغوُتلَرنِی سَلطَنَتِیدَگِیلَر، اوُ بِیلَن مُسُلمانلَرنِینگ اوُستِیدَگِی کافِر وَ مُرتَدلَرنِینگ حاکِمِیَتِینِی اَساسلَماقچِی بوُلَیاتگن شُبهَه لَردَن بِیرِی حِسابلَنَدِی. بُو آرقَلِی اوُلَر جَمِیعیَتگه حاکِم بُولگن کافِرنِی شَرعِی وَ اِطاعَت قِیلِیش واجب بوُلگن وَلِییِی اَمر قِیلِیب کوُرسَتِیشماقچِی بوُلِیشَدِی، اَگرچِی اوُ کافِر وَ مُرتَد بُولسَه هَم اوُنِی فَرمانلَرِیدَن بوُیِین تاولَشلِیک حَرام اِیکَنِینِی اوُقتِیرماقچِی بُولِیشَدِی، اوُلَر “آلتِیتَه لِیک کافِرلَردَن” بِیرِینِینگ قانوُنِینِی مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه طَتبِیق قِیلِیشیَپتِی. مَنَه بُو اوُلامایِی سُوء  وَ دِین فُرُوش سِحرگرلَر نِهایَتدَه آسانلِیک بِیلَن مُسُلمانلَرنِی تَیّارلَب مَنَه بُو کافِر حاکِمنِینگ قانوُنلَرِیگه اِطاعَت قِیلِیشگه “مَجبُور” هَم قِیلِیشَدِی.

بُو یِیردَه دارُالکُفر حَقِیدَه هَمِیشَه اِیشارَه قِیلِینِیشِی کِیرَک بُولگن مُهِم نوُقطَه لَردَن بِیرِی شوُکِی، اوُرتَدَگِی مِعیار جَمِیعَتدَگِی ساکِن بوُلگن آدَملَر اِیمَس، بُو جَمِیعَتگه حاکِم بُولگن قانوُنلَر بُولَدِی وَ صادِر قِیلِینَدِیگن حُکم هَم جَمِیعَتدَگِی آدَملَرگه قَرَب اِیمَس، بُو جَمِیعَتدَگِی حاکِمِیَتگه وَ قانوُنلَرگه کوُرَه چِیقَرِیلَدِی، “دار” بارَسِیدَگِی حُکمنِی مَنَه بُو “دار”دَگِی ساکِن بُولگن آدَملَرگه عَلاقَه سِی یوُق، قُرآندَگِی وَ صَحِیح سُنَّتدَگِی وَ صَحابَه لَرنِی هَمدَه توُرلِی- هِیل اِسلامِی مَذهَبلَرنِی سُوزلَرِی مَنَه بُو مَکان وَ توُپراقدَه یَشَیاتگن کِیشِیلَر حَقِیدَه اِیمَس، بَلکِی مَکان وَ توُپراق حَقِیدَه بُولگن، حُکمنِی بُو توُپراقدَه، مَکاندَه یَشاوچِیلَرگه عَلاقَه سِی یُوق، لِیکِن بُو اَگر بِیر دِیارنِی دارُ الکُفر دِیب ناملَیدِگن بوُلسَک، اوُندَگِی ساکِن آدَملَر هَم اَلبَتَّه کافِر بوُلِیشلَرِی کِیرَک، دِیگنِی اِیمَس، یاکِی بُولمَسَم دارُ الاِسلام دییِیلگن پَیتدَه اوُنِی بَرچَه اَهالِیسِی هَم اَلبَتَّه مُسُلمان بوُلِیش کِیرَک، دِیگن گپ یوُق، بِیر دِیارنِی اَهالِیسِی کافِر بُولِیشِی بِیلَن بِیرگه بُو دِیارنِی دارُ الاِسلام دِیب ناملَنِیشِی هَم مُومکِین، چُونکِی بُو دِیار دارُ الاِسلامنِی حاکِیمِیَتِی آستِیدَگِی مِنطَقَه دِیر.

بُو یِیردَه دارُ الاِسلامنِی بَرچَه اَهالِیسِی مُسُلمان بوُلَدِیمِی یا یُوقمِی؟- بُو مُهِم اِیمَس. دارُ الکُفر هَم حوُددِی شُونگه اوُحشَیدِی. بُو جَمِیعَتدَگِی آدَملَر اِیمَس، اِینگ مُهِمِی مَنَه بُو جَمِیعیَتگه حاکِم بُولگن اَساسِی قانوُنلَردِیر؛ حُکم جَمِیعیَتدَگِی آدَملَرگه اِیمَس دِیارگه تِیگِیشلِی بُولَدِی. مَسَلَه لَرنِی بِیر- بِیرِیگه اَرَلَشتِیرِیب یُوبارمَسلِیک کِیرَک، بُو یِیردَه بِیز مِنطَقَه دَگِی یَشَیدِیگن اَهالِی حَقِیدَه اِیمَس بَلکِی مَکان وَ دِیار بُویِیچَه حُکم صادِر قِیلَمِیز.

(دوامی بار……)

ادامه خواندن “اِیککِی دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه دُنیادَگِی مِعیارلَر.

معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا

(2-قسمت)

پس ممکن است در جائی مثل حبشه رهبر مسلمانی باشد مثل نجاشی رضی الله عنه اما سرزمین دارالکفر باشد، در اینجا معیار «قانون اساسی» حاکم بر آن جامعه است و زمانی که مسأله ی مسلمان بودن حاکم «دارالاسلام» مطرح می شود به این دلیل است که مجری قوانین شریعت الله بدون شک یک مسلمان است و کافری نمی تواند ابتدا شروط رهبریت دارالاسلام را داشته باشد و چنان مجتهد، فقیه و عالمی بشود که بتواند مجری قانون شریعت الله در امور زندگی حکومتی و اجتماعی مسلمین باشد.

در اینجا یک مسلمان مثل نجاشی رضی الله عنه می تواند ایمان خود را کتمان کند و جهت مصالح مسلمین حاکم کفار شود، دقت کنید؛ یک مومن جهت مصالحی می تواند حاکم بر کفار شود و حتی مجری احکام کفار بر کفار شود؛ و این کاملاً فرق دارد با اینکه عده ای مدعی هستند یک مسلمان می تواند بر اساس احکام کفری بر مسلمین حاکمیت کند.

حاکمیت یک مسلمان بر اساس قوانین کفار بر کفار فرق دارد با حاکمیت یک مسلمان بر اساس قوانین کفار بر مسلمین. در اینجا آنچه به صورت عمد نادیده گرفته می شود «قانون اساسی» حاکم بر آن جامعه است، تنها با قوانین اسلامی می توان بر مسلمین حاکمیت کرد.

این یکی از همان شبهاتی است که «الْأَئِمَّةَ الْمُضِلِّينَ»[1] و « دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»[2] و «الرُّوَيْبِضَة»[3] و «عُلَمَاءِ السَّوْءِ» دربارهای طاغوتها قصد دارند با آن حاکمیت کفار و مرتدین را بر مسلمین توجیه کنند، و سعی دارند با آن کفار حاکم بر جامعه را ولی امر شرعی و واجب الاطاعه ی مسلمین معرفی کنند که اطاعت از آن واجب و نافرمانی از آن حرام است هر چند که کافر و مرتد هم باشد و قوانین یکی از «کفار 6 گانه» را نیز بر مسلمین تحمیل کنند.  و این علمای سوء و ساحران دین فروش به همین سادگی مسلمین را آماده و حتی «مجبور» به اطاعت از قوانین چنین حاکم کافری می کنند. 

نکته ی مهمی که در مورد دارالکفر همیشه به آن اشاره شده این است که معیار قوانینی هستند که بر آن جامعه حاکم است نه ساکنان آن جامعه، و حکمی که صادر می شود بر قوانین و حاکمیت آن جامعه است نه مردمان آن جامعه، و حکم «دار» ارتباطی به ساکنین آن «دار» ندارد، و تمام اقوالی که از قرآن و سنت صحیح و اقوال صحابه و مذاهب مختلف اسلامی ذکر شد حول محور مكان و خاك مي گردد نه كساني كه در چنين مكان و سرزميني زندگي مي كنند، و اين حكم هيچ ارتباطي به ساكنان چنين خاك و زميني ندارد و به اين معني نيست که اگر به سرزمين و خاكي گفتيم دارالكفر است حتما ساکنین آن هم کافر باشند، یا زمانی که می گوییم دارالاسلام، قرار نیست همه ی ساکنین آن هم حتماً مسلمان باشند، و امكان آن هم هست كه سرزميني  دارالاسلام باشد اما تمام ساكنان آن كافر باشند چون تحت حاکمیت دارالاسلام است.

 در اینجا مهم نیست که ساکنان دارالاسلام همه مسلمان باشند یا نه. دارالکفر هم همین طور است. مهم قانون اساسی حاکم بر آن جامعه است، نه افراد آن جامعه؛ و حکم شامل سرزمین می شود نه افراد جامعه. نباید مسائل را با هم مخلوط کرد، ما در مورد مكان و سرزمين حكم صادر مي كنيم نه درمورد ساكنين آن.

(ادامه دارد……)

ادامه خواندن معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا

“Икки дар”ни ташхис бериш  бўйича дунёдаги меъёрлар.

 (1-қисм)

Бисмиллах валхамдулиллах, аммо баъад: ассаламу алайкум ва рохматуллохи ва барокатух

Қуръон оятларини ва росулуллох саллаллоху алайхи васалламни сахих суннатларини ва асхобларни турли-хил сўзларини ,хилма-хил исломий мазхабларни назарини кўриб чиқиб мухим,эътиборли нуқтани тушуниб етдик: бир диёрни “дорул куфр” ё “дорул ислом” эканини таъйин қилиш учун “қонун” ва “хокимият” номли меъёр,ўлчов мавжуд экан, бу меъёр ўзини кетида қўл остидагиларни итоатини  ва жазони,мукофотни  таъйинлашга эгадир, бу ана ўша динни тўрт мафхум ва мазмунини ташкил қилади:  1- хукумат қудрати, 2- қонун ва дастурлар, 3- итоат ва бўйсиниш, 4- жазолаш ва мукофот бериш.

Динни мана бу тўрт мафхуми ва мазмуни , исломга хос бўлган ва мусулмонлар томонидан рахбарлик  қилинадиган минтақага “дорул ислом” дейилади, динни мана бу тўрт мафхуми ва мазмунига “куфр” эгалик қиладиган ва ошкор  “олтиталик кофирлар” ни бири яъни:

1. الَّذِينَ هَادُوا  2- وَالصَّابِئِينَ  3- وَالنَّصَارَىٰ  4- وَالْمَجُوسَ  5- وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا (مشرکین ،سکولاریستها) و 6- مرتدین

хатто Нажжоший розиаллоху анхуга ўхшаш мусулмон томонидан идора қилинадиган минтақага “дорул куфр” дейилади.

Демак “қонун ва хукм” ва “салтанат ва хокимият” мана бу дунёда икки  “дар”ни ташхис бериш бўйича меъёр,ўлчов хисобланади, худди қон ўрнида хокимиятни томирларидаги қонни юргизадиган ва унга хаёт бағишлайдиган нарса “қонун ва хукм” бўлади, мана бу “қонун ва хукм” айтиб ўтилгандек “дорул ислом” ва “дорул куфр” ни ташхис бериш учун меъёр сифатида лозим.

-Бу суратда шуни айта оламизки: уни “асосий қонунлари” аллохни шариатига мувофиқ бўлган тупроқ,диёр дорул исломдир, у ерда аллохни қонуни ғолибдир, аллохни шариатидаги қонунлар асосида идора қилинади, мана бу қонунларга итоат қилиш хам ошкор бўлади, мана бу қонунга кўра ва мана бу қонунни химояси остида яхшиликка амр қилинади ва ёмонликдан нахий қилинади, энди мана бу аллохни шариати ё улил амр шўроси асосида ё барча исломий фирқалар ва тафсирлар бўйича олиб борилади, унда мусулмонларни вохид ижмоъси ва вохид жамоат ва исломий вахдат мавжуддир,ёки изтирорий холатда исломий мазхабларни бирига асосан идора қилинади ва унда исломий иттиход мавжуд ва бу тупроқни,диёрни хокими хам мусулмондир.

-Дорул куфрни “асосий қонунлари” аллохни шариати асосида бошқарилмайдиган жамият бўлиб, аллохни шариатидаги қонунлар хукумат,қазоват, таълим ва тарбия,иқтисод ва бошқа ишларда хамда инсонларни ижтимоъий хаётларини бошқа қирраларида бир четга суриб қўйилган.

(давоми бор…..)

“اِیککِی دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه دُنیادَگِی مِعیارلَر.

(1-قیسم)

 بِسمِ الله وَالحَمدُلله، اَمّا بَعَد: اَلسَّلامُ عَلَیکُم وَ رَحمَةُ الله وَ بَراکاتُه

قُرآن آیَتلَرِینِی وَ رَسُول الله صلی الله علیه وسلمنِی صَحِیح سُنَّتلَرِینِی وَ اَصحابلَرنِی توُرلِی- هِیل سوُزلَرِینِی، هِیلمَه – هِیل اِسلامِی مَذهَبلَرنِی نَظَرِینِی کوُرِیب چِیقِیب مُهِم، اِعتِبارلِی نوُقطَه نِی توُشوُنِیب یِیتدِیک: بِیر دِیارنِی “دارُالکُفر” یا “دارُ الاِسلام” اِیکَنِینِی تَعیِین قِیلِیش اوُچُون “قانوُن” وَ “حاکِمِیَت” ناملِی مِعیار، اوُلچاو مَوجُود اِیکَن، بُو مِعیار اوُزِینِی کِیتِیدَن قوُل آستِیدَگِیلَرنِی اِطاعَتِینِی وَ جَزانِی،مُکافاتنِی تَعیِینلَشگه اِیگه دِیر، بُو اَنَه اوُشَه دِیننِی توُرت مَفهُوم وَ مَضمُونِینِی تَشکِیل قِیلَدِی:  1- حُکوُمَت قُدرَتِی،2- قانوُن وَ دَستوُرلَر،3-اِطاعَت وَ بُویسِینِیش،4-جَزالَش وَ مُکافات بِیرِیش.

دِیننِی مَنَه بُو توُرت مَفهُومِی وَ مَضمُونِی، اِسلامگه خاص بوُلگن وَ مُسُلمانلَر تامانِیدَن رَهبَرلِیک قِیلِینَدِیگن مِنطَقَه گه “دارُ الاِسلام” دِییِیلَدِی، دِیننِی مَنَه بُو توُرت مَفهُومِی وَ مَضمُونِیگه “کُفر” اِیگه لِیک قِیلَدِیگن وَ آشکار “آلتِیتَه لِیک کافِرلَر” نِی بِیرِی یَعنِی: 1-الَّذِينَ هَادُوا  2- وَالصَّابِئِينَ  3- وَالنَّصَارَىٰ  4- وَالْمَجُوسَ  5- وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا (مشرکین ،سکولاریستها) و 6- مُرتَدِّین حَتّی نَجّاشِی رَضِیَ اَلله عَنهُ گه اوُحشَش مُسُلمان تامانِیدَن اِدارَه قِیلِینَدِیگن مِنطَقَه گه “دارُالکُفر” دِییِیلَدِی.

دِیمَک “قانوُن وَ حُکم” وَ “سَلطَنَت وَ حاکِمِیَت” مَنَه بُو دُنیادَه اِیککِی “دار”نِی تَشخِیص بِیرِیش بُویِیچَه مِعیار، اوُلچاو حِسابلَنَدِی، حُوددِی قان اوُرنِیدَه حاکِمِیَتنِی تامِیرلَرِیدَگِی قاننِی یُورگِیزَدِیگن وَ اوُنگه حَیات بَغِیشلَیدِیگن نَرسَه “قانوُن وَ حُکم” بُولَدِی، مَنَه بُو “قانوُن وَ حُکم” اَیتِیب اوُتِیلگنِدِیک “دارُ الاِسلام” وَ “دار الکُفر” نِی تَشخِیص بِیرِیش اوُچُون مِعیار صِیفَتِیدَه لازِم.

• بُو صُورَتدَه شوُنِی اَیتَه آلَمِیزکِی: اوُنِی “اَساسِی قانوُنلَرِی” اَلله نِی شَرِیعَتِیگه مُوافِق بوُلگن توُپراق، دِیار دارُ الاِسلامدِیر، اوُ یِیردَه اَلله نِی قانوُنِی غالِبدِیر، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر اَساسِیدَه اِدارَه قِیلِینَدِی، مَنَه بسو قانوُنلَرگه اِطاعَت قِیلِیش هَم آشکار بوُلَدِی، مَنَه بُو قانوُنگه کوُرَه وَ مَنَه بُو قانوُننِی حِمایَه سِی آستِیدَه یَحشِیلِیککَه اَمر قِیلِینَدِی وَ یامانلِیکدَن نَهِی قِیلِینَدِی، اِیندِی مَنَه بُو اَلله نِی شَرِیعَتِی یا اوُلِی الاَمر شُوراسِی یا بَرچَه اِسلامِی فِرقَه لَر وَ تَفسِیرلَر بُویِیچَه آلِیب بارِیلَدِی، اوُندَه مُسُلمانلَرنِی واحِد اِجماعسِی وَ واحِد جَماعَت وَ اِسلامِی وَحدَت مَوجُوددِیر، یاکِی اِضطِرارِی حالَتدَه اِسلامِی مَذهَبلَرنِی بِیرِیگه اَساساً اِدارَه قِیلِینَدِی وَ اوُندَه اِسلامِی اِتِّحاد مَوجُود وَ بوُ توُپراقنِی، دِیارنِی حاکِمِی هَم مُسُلماندِیر.
• دارُالکُفرنِی “اَساسِی قانوُنلَرِی” اَلله نِی شَرِیعَتِی اَساسِیدَه باشقَرِیلمَیدِیگن جَمِیعَت بوُلِیب، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر حُکوُمَت، قَضاوَت،تَعلِیم وَ تَربِیَه، اِقتِصاد وَ باشقَه اِیشلَردَه هَمدَه اِنسانلَرنِی اِجتِمائِی حَیاتلَرِینِی باشقَه قِررَه لَرِیدَه بِیر چِیتگه سُورِیب قوُیِیلگن.

مَنَه بُو دارُ الکُفردَه نَجّاشِی رَضِیَ اَلله عَنهُ گه اوُحشَش بِیر مُسُلمان یاکِی “آلتِیتَه لِیک کافِرلَر”دَن بِیرِی حاکِملِیک قِیلِیشِی مُومکِین. بُو یِیردَه جَمِیعَتنِی اوُستِیدَگِی مُسُلمان یا کافِرنِی رَهبَر بُولِیشِی “دار” اِسمِینِی دارُ الکُفردَن دارُ الاِسلامگه اوُزگرتِیرِیلِیشِیگه سَبَب بوُلمَیدِی، بَلکِی بُو یِیردَگِی اَساسِی مِعیار “اَساسِی قانوُنلَر” بُولِیب آدَملَرنِی اوُستِیدَه شوُ قانوُنلَرگه مُوافِق حُکوُمَت باشقَرِیلِیشِی لازِم.

(دوامی بار…..)

معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا

(1-قسمت)

بسم الله و الحمد لله ، اما بعد: السلام علیکم و رحمه الله و برکاته / بخش: 4

در جمع بندی آیات قرآن و سنت صحیح رسول الله صلی الله علیه وسلم و اقوال مختلف اصحاب رسول الله صلی الله علیه وسلم و آراء مذاهب مختلف اسلامی به نکته ی حساس، مهم، قابل توجه و برجسته ای پی بردیم و آنهم اینکه: مناط، معیار و ملاک واحدی برای تعیین «دارالکفر»  یا«دارالاسلام» بودن سرزمینی وجود دارد به نام «قانون» و «حاکمیت» که به دنبال خود اطاعت زیر دستان و تعیین مجازت و پاداش این زیر دستان را نیز به همراه دارد، و این یعنی همان مفاهیم و محتوای چهار گانه ی دین  که عبارت بودند از: 1- قدرت حکومتی 2- قانون و برنامه 3- اطاعت و فرمانبرداری 4- مجازات و پاداش .

حالا در سرزمینی که این چهار معنی و محتوای دین، مختص دین «اسلام» است و توسط مسلمین رهبری می شود«دارالاسلام» است و سرزمینی هم که این 4 معنی و محتوای دین مختص «کفر» است و توسط یکی از «کفار6گانه»ی آشکار یعنی: 1- الَّذِينَ هَادُوا  2- وَالصَّابِئِينَ  3- وَالنَّصَارَىٰ  4- وَالْمَجُوسَ  5- وَالَّذِينَ أَشْرَكُوا (مشرکین یا به زبان امروزین سکولاریستها) و 6- مرتدین [ 7- وحتی توسط مسلمانی چون نجاشی رضی الله عنه] اداره می شود «دارالکفر» است.

پس «قانون و حکم» و «سلطه و حاکمیت» معیار و ملاک تشخیص «دارین» در دنیا می شوند و آنچه که به عنوان خون در رگ حاکمیت جریان پیدا می کند و به آن حیات می دهد «قانون و حکم» است و «قانون و حکم» مناط، ملاک و  معیار زیر بنائی جهت تشخیص «دارالاسلام» از «دارالکفر» می شود.

• در این صورت می توانیم بگوئیم : دارالاسلام، خاك و سرزميني است که «قانون اساسی» آن طبق شریعت الله باشد، و قانون الله غالب است، و بر اساس قانون شریعت الله اداره می شود، و اطاعت از اين قوانين آشكار مي گردد، و طبق همين قانون و با پشتوانه ي همين قانون  امر به  خوبي و نهي از بدي صورت مي گيرد؛ حال، این شریعت الله یا براساس شورای اولی الامراست و تمام فرق و تفاسیراسلامی در آن دخالت دارند و اجماع واحد مسلمین و جماعت واحد و وحدت اسلامی وجود دارد، یا در صورت اضطرار و حالت طارئ ( یعنی حالت ناگهانی، گذرا، اتفاقی، عارضی، بي‌سابقه، وغيرمنتظره ) بر اساس یکی از مذاهب اسلامی اداره می شود و اتحادی اسلامی وجود دارد و به دنبال آن حاكم اين خاك و سرزمين نيز مسلمان است.
• و دارالکفر، جامعه ای است که «قانون اساسی» آن بر اساس شریعت الله نباشد و قانون شريعت الله در امور حكومتي، قضايي، آموزش و پرورش، اقتصاد و ديگر جنبه هاي زندگي اجتماعي انسانها كنار گذاشته شده است. 

در این دارالکفر ممکن است یک مسلمان مثل نجاشی رضی الله عنه حاکم باشد یا یکی از «کفار6گانه» که تجسم زمینی طاغوت و حاکمیت طاغوت هستند . در اینجا این مسلمان یا کافر بودنِ رهبریتِ جامعه عاملی جهت تغییر «دار»و سرزمین از دارالکفر به دارالاسلام نمی شود بلکه معیار اصلی «قانون اساسی» است که این رهبر طبق آن بر مردم حکومت می کند.

(ادامه دارد…..)

Турли –хил исломий мазхаблардаги дорул ислом ва дорул куфрни таърифи.

 (матлабни комил матни)

Бисмиллах валхамдулиллах. Аммо баъад: ассаламу алайкум ва рохматуллох ва барокатух

 Қуръон ва суннатдаги ва сахобаларни сўзларидаги “дар” мавзусини кўриб чиққанимиздан сўнг, икки диёрга тақсим қилиниши исломий турли-хил мазхаблардаги фуқахолар асридан ва ижтимоъий фиқх вужудга келишидан  ва ахли фиқхни ўртасида миллатлараро алоқаларга тегишли масалалар девон қилинишидан олдин мавжуд бўлганини тушуниб олдик, энди исломий турли-хил мазхаблар дорул ислом ва дорул куфр хақида нима дейишгани билан танишамиз.

Ханафий мазхаби: ханафий мазхабидаги Сархисий рохимахуллох мана бу мазхабни катта кишилари бўлмиш Абу Юсуф ва Мухаммад Шайбоний рохимахуллохдан нақл қиладики дорул ислом яъни: ислом хукми хоким бўлган жой хисобланади

«وَكُلُّ مَوْضِعٍ كَانَ الظَّاهِرُ فِيهِ حُكْمُ الْإِسْلَامِ[1]

Сархисий рохимахуллох бошқа бир ўринда айтадики: бир диёрда исломий ахкомлар ва қонунлар ижро қилиниши билан “дорул муслимин”га мусулмонларни диёрига  айланади.[2].

Косоний рохимахуллох хам айтадики: хар қандай “дар” ё исломга қўшилади ё куфрга, агар унда исломий ахкомлар татбиқ қилинадиган бўлса бунда “дар” исломга қўшилади, агар куфр ахкомлари татбиқ қилинадиган бўлса у “дар” куфрга қўшилади,…..зеро ислом ва куфрни зохир бўлиши уларнинг  ахкомларини зохир бўлишига боғлиқ.^[3]

Ханафий мазхабидаги ибни Обидин айтадики: дорул харбда исломий ахкомлар ижро қилиниши билан дорул исломга айланади. [4]

Косоний “бадоиус саноъий”да айтадики: бизларни асхобларимизни ўртасида (яъни ханафий мазхабидагиларни орасида) агар дорул куфрга ислом ахкомлари татбиқ қилинадиган бўлса бу диёр дорул исломга айланиши хақида ихтилоф мавжуд эмас. [5]

Шу шаклда ханафийлар дорул куфрни таърифи хақида айтишадики: кофирларнинг раисини амри ва хукми ижро қилинадиган диёрда мусулмонлар кофирлардан қўрқишади, шунингдек дорул куфрда салтанат мусулмонлар учун эмас ва у ерда куфр ахкомлари ғолибдир. [6]

Моликий мазхаби: моликийлар дорул куфр хақида айтишадики: кофирларни хукми зохир ва жорий бўладиган диёрдир. Табиатан исломий ахкомлар зохир бўлиб ижро мархаласига етган бўлса,бу ерларни дорул ислом дейилади. ^[7]

Мана бу заминада имоми Молик   фатхдан олдинги мушрикларни хокимияти остидага макка хақида айтадики:

وَكَانَتْ الدَّارُ يَوْمئِذٍ دَارَ الْحَرْبِ لِأَنَّ أَحْكَامَ الْجَاهِلِيَّةِ كانَتْ ظَاهِرَةً يَوْمئِذٍ.^[8]

макка мана бу замонда дорул харб эди, чунки жохилият ахкомлари у ерда хокимият юргизар эди.

Шофеъий мазхаби: имоми Шофеъий рохимахуллох шундай фикрдаги, ер юзи ягона “дар” бўлиб мана бу тақсимот аслга хилоф бўлган ишдир. Бундан мақсад шуни айтмоқчи бўляптики, ер юзи аллохга тегишлидир ва ягонадир,у дорул куфрга айлантирилмайди. Ер юзи аслида ислом учун ягона дардир, дорул исломни тақсимланмаслиги керак, ер юзини икки дарга тақсимланиши бегона ва аслга хилоф иш, кофирларнинг ислом хокимиятини эгаллаб олдик деган саркашликлари сабабли вужудга келгандир.

ادامه خواندن Турли –хил исломий мазхаблардаги дорул ислом ва дорул куфрни таърифи.

توُرلِی – هِیل اِسلامِی مَذهَبلَردَگِی دارُ الاِسلام وَ دارُ الکُفرنِی تَعرِیفِی.

(مطلبنی کامل متنی )

بسم الله والحمدلله. امّا بعد: السلام علیکم و رحمة الله و براکاته

قُرآن وَ سُنَّتدَگِی وَ صَحابَه لَرنِی سُوزلَرِیدَگِی “دارُ” مَوضُوعسِینِی کوُرِیب چِیققَه نِیمِیزدَن سُونگ، اِیککِی دِیارگه تَقسِیم قِیلِینِیشِی اِسلامِی توُرلِی- هِیل مَذهَبلَردَگِی فُقَهالَر عَصرِیدَن وَ اِجتِمائِی فِقه وُجُودگه کِیلِیشِیدَن وَ اَهلِی فِقهنِی اوُرتَسِیدَه مِللَتلَر اَرا عَلاقَه لَرگه تِیگِیشلِی مُسُلَه لَر دِیوان قِیلِینِیشِیدَن آلدِین مَوجُود بوُلگنِینِی توُشوُنِیب آلدِیک، اِیندِی اِسلامِی توُرلِی- هِیل مَذهَبلَر دارُ الاِسلام وَ دارُ الکُفر حَقِیدَه نِیمَه دِییِیشگنِی بِیلَن تَنِیشَه مِیز.

حَنَفِی مَذهَبِی: حَنَفِی مَذهَبِیدَگِی سَرخِیسِی رَحِمَهُ الله مَنَه بُو مَذهَبنِی کَتتَه کِیشِیلَر بُولمِیش اَبُو یُوسُف وَ مُحَمد شَیبانِی رَحِمَهُ الله دَن نَقل قِیلَدِیکِی دارُ الاِسلام یَعنِی: اِسلام حُکمِی حاکِم بُولگن جای حِسابلَنَدِی «وَكُلُّ مَوْضِعٍ كَانَ الظَّاهِرُ فِيهِ حُكْمُ الْإِسْلَامِ[1]سَرخِیسِی رَحِمَهُ الله باشقَه بِیر اوُرِیندَه اَیتَدِیکِی: بِیر دِیاردَه اِسلامِی اَحکاملَر وَ قانوُنلَر اِجرا قِیلِینِیشِی بِیلَن “دارُ المُسلِمِین”گه مُسُلمانلَرنِی دِیارِیگه اَیلَنَدِی. [2]

کاسانِی رَحِمَهُ الله هَم اَیتَدِیکِی: هَر قَندَی “دار” یا اِسلامگه قوُشِیلَدِی یا کُفرگه، اَگر اوُندَه اِسلامِی اَحکاملَر طَتبِیق قِیلِینَدِیگن بوُلسَه بُوندَه “دار” اِسلامگه قوُشِیلَدِی، اَگر کُفر اَحکاملَرِی طَتبِیق قِیلِینَدِیگن بُولسَه اوُ “دار” کُفرگه قوُشِیلَدِی، …..زِیرا اِسلام وَ کُفرنِی ظاهِر بُولِیشِی اوُلَرنِینگ اَحکاملَرِینِی ظاهِر بوُلِیشِیگه باغلِیق. ^[3]

حَنَفِی مَذهَبِیدَگِی اِبنِ عابِیدِین اَیتَدِیکِی: دارُ الحَربدَه اِسلامِی اَحکاملَر اِجرا قِیلِینِیشِی بِیلَن دارُ الاِسلامگه اَیلَنَدِی. کاسانِی “بَدائِعُ الصَّنائِعی”دَه اَیتَدِیکِی: بِیزلَرنِی اَصحابلَرِیمِیزنِی اوُرتَسِیدَه ( یَعنِی حَنَفِی مَذهَبِیدَگِیلَرنِی آرَسِیدَه) اَگر دارُ الکُفرگه اِسلام اَحکاملَرِی طَتبِیق قِیلِینَدِیگن بوُلسَه بُو دِیار دارُ الاِسلامگه اَیلَنِیشِی[4]حَقِیدَه اِیختِلاف مَوجُود اِیمَس. [5]

شُو شَکلدَه حَنَفِیلَر دارُ الکُفرنِی تَعرِیفِی حَقِیدَه اَیتِیشَدِیکِی: کافِرلَرنِینگ رَئِیسِینِی اَمرِی وَ حُکمِی اِجرا قِیلِینَدِیگن دایِرَدَه مُسُلمانلَر کافِرلَردَن قوُرقِیشَدِی، شوُنِینگدِیک دارُ الکُفردَه سَلَطَنت مُسُلمانلَر اوُچُون اِیمَس وَ اوُ یِیردَه کُفر اَحکاملَرِی غالِبدِیر. [6]

مالِکِی مَذهَبِی: مالِکِیلَر دارُ الکُفر حَقِیدَه اَیتِیشَدِیکِی: کافِرلَرنِی حُکمِی ظاهِر وَ جارِی بوُلَدِیگن دِیاردِیر. طَبِیعَتاً اِسلامِی اَحکاملَر ظاهِر بُولِیب اِجرا مَرحَلَه سِیگه یِیتگن بُولسَه، بُو یِیرلَرنِی دارُ الاِسلام دِییِیلَدِی. ^[7]

مَنَه بُو زَمِینَه دَه اِمامِی مالِک فَتحدَن آلدِینگِی مُشرِکلَرنِی حاکِیمِیَتِی آستِیدَگِی مَککَه حَقِیدَه اَیتَدِیکِی: وَكَانَتْ الدَّارُ يَوْمئِذٍ دَارَ الْحَرْبِ لِأَنَّ أَحْكَامَ الْجَاهِلِيَّةِ كانَتْ ظَاهِرَةً يَوْمئِذٍ.^[8] مَککَه مَنَه بُو زَماندَه دارُ الحَرب اِیدِی، چوُنکِی جاهِلِیَت اَحکاملَرِی اوُ یِیردَه حاکِمِیَت یُورگِیزَر اِیدِی.

شافِیعِی مَذهَبِی: اِمامِی شافِیعِی رَحِمَهُ الله شُوندَی فِکردَکِی یِیر یُوزِی یَگانَه “دارُ” بوُلِیب مَنَه بُو تَقسِیمات اَصلگه خِلاف بُولگن اِیشدِیر. بُوندَن مَقصَد شوُنِی اَیتماقچِی بوُلیَپتِیکِی، یِیر یُوزِی اَلله گه تِیگِیشلِیدِیر وَ یَگانَه دِیر، اوُ دارُ الکُفرگه اَیلَنتِیرِیلمَیدِی. یِیر یُوزِی اَصلِیدَه اِسلام اوُچُون یَگانَه داردِیر، دارُ الاِسلامنِی تَقسِیملَنمَسلِیگِی کِیرَک، یِیر یُوزِینِی اِیککِی دارگه تَقسِیملَنِیشِی بِیگانَه وَ اَصلگه خِلاف اِیش، کافِرلَرنِینگ اِسلام حاکِمِیَتِینِی اِیگللَب آلدِیک دِیگن سَرکَشلِیکلَرِی  سَبَبلِی وُجُودگه کِیلگندِیر.

اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی:  وَلِلَّهِ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا (مائده/17) اَلله مَنَه بُو یِیرنِی یَرَتگندَن سُونگ اوُنِی مالِیکِی هَم اوُ ذاتنِی اوُزِیدِیر، یَعنِی مُتَصَرِّفِی تَکوِینِیدِیر «لِلَّهِ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَمَا فِيهِنَّ ۚ وَهُوَ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ» (مائده/120) اَلله دَن اوُزگه سِی یِیر یُوزِیدَه مُتَصَرِّفِ تَشرِیعِی بوُلمَسلِیگِی هَم جُودَه هَم طَبِیعِی اِیشدِیر. حَلق قِیلِیش یَرَتِیش اَلله نِیکِیدِیر، اَمر وَ حُکم هَم اَلله تَعالَی نِی اوُزِینِیکِیدِیر. أَلَا لَهُ الْخَلْقُ وَالْأَمْرُ ۗ تَبَارَكَ اللَّهُ رَبُّ الْعَالَمِينَ. (اعراف/54)

ادامه خواندن توُرلِی – هِیل اِسلامِی مَذهَبلَردَگِی دارُ الاِسلام وَ دارُ الکُفرنِی تَعرِیفِی.