درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله

(20- قسمت)

 – دسته ی دیگر از حد و مزهای شادی منع شده و ناپسند از نظر قالب است؛ مثل خنده به منظوراذیت کردن، یا اهانت و تحقير و یا ترساندن مسلمین که حكم اذیت را دارد:

یا مثل مجرمینی که در دنیا به اهل ایمان به خاطر تبعیتشان از قوانین شریعت الله می خندند: إِنَّ الَّذِينَ أَجْرَمُوا كَانُوا مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا يَضْحَكُونَ(مطففین/29)مجرمین پیوسته (در دنیا) به مؤمنان می‌خندیدند. اما مومنین در قیامت نوبتشان می رسد و آنوقت است که مومنین به این مجرمین می خندند : فَالْیَوْمَ الَّذِینَ آمَنُواْ مِنَ الْکُفَّارِ یَضْحَکُونَ (مطففین/34) لذا امروز (که روز سزا و جزای قیامت است) مؤمنان به کافران می‌خندند و ریشخندشان می‌کنند .‏

برای همین است این خنده و شادی آنها در دنیا به نسبت قیامت خیلی کم و ناچیزاست والله تعالی می فرماید: فَلْيَضْحَكُوا قَلِيلًا وَلْيَبْكُوا كَثِيرًا جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ (توبه/82) (بگذار در این جهان بر اثر مسخره‌کردن مؤمنان) اندکی بخندند و (امّا لازم است بدانند که باید در آن جهان) بسیار گریه کنند، این جزای کارهائی است که می‌کنند.‏

در اینجا این خندیدن و شادی کردن و شوخی نابجا و منفی فرقی ندارد باعث اذیت روحی مومنین بشود یا جسمی .

صحابه ی رسول الله صلی الله علیه و سلم تعریف می کردند؛ با رسول الله صلی الله علیه و سلم هم سفر بودند. یکی از افراد خوابش برد؛ دیگران رفتند بندی را آوردند و خواستند که با آن وی را ببندند؛ در این هنگام آن شخص از ترس پرید. رسول الله صلی الله علیه و سلم فرمودند:لا يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يُرَوِّعَ مُسْلِمًا [1]جایز نیست مسلمان برادر مسلمانش را بترساند. یا اینکه مسلمان را با نشانه گرفتن اسلحه برای شوخی کردن و شاد کردن خودش و دیگران ترساندن: مَنْ حَمَلَ عَلَيْنَا السِّلَاحَ فَلَيْسَ مِنَّا[2]«آنکه بر (کسی از) ما اسلحه بکشد، از ما نیست.» و در جای دیگری می فرماید که اشاره با آهن به سمت هر مسلمانی حتی اگر برادر نسبیش هم باشد مشمول لعنت ملائکه می شود تا زمانی که اورا بندازد : مَنْ أَشَارَ إِلَى أَخِيهِ بِحَدِيدَةٍ، فَإِنَّ الْمَلَائِكَةَ تَلْعَنُهُ، حَتَّى يَدَعَهُ وَإِنْ كَانَ أَخَاهُ لِأَبِيهِ وَأُمِّهِ.[3]حالا چرا نباید با اسلحه برای تولید شادی به سمت برادرمان نشانه گرفت چون:لَا يُشِيرُ أَحَدُكُمْ عَلَى أَخِيهِ بِالسِّلَاحِ فَإِنَّهُ لَا يَدْرِي لَعَلَّ الشَّيْطَانَ يَنْزِعُ فِي يَدِهِ فَيَقَعُ فِي حُفْرَةٍ مِنْ النَّارِ[4]

مثال دیگر از شوخی و شادی که از نظر قالب منع شده و ناپسند است در ازدواج و طلاق و رجوع است : رسول الله صلی الله علیه وسلم از شوخی کردن و شادی نابجا در این سه مورد نهی کرده است که در این موارد شوخی و جدی هر دو جدی بشمار می آید :« ثَلَاثٌ جَدُّهُنَّ جَدٌّ وَهَزْلُهُنَّ جَدٌّ، النِّكَاحُ وَالطَّلَاقُ وَالرَّجْعَةُ »[5]سه چیز جدی و شوخی شان جدی محسوب می‌شود: نکاح و طلاق و رجوع (یعنی مرد همسرش را پس از طلاق بازگرداند)»

  • دسته ی دیگر از حد و مزهای شادی منع شده و ناپسند از نظر زمان و مکان شادي است، در اینجا شادی نبايد با روح توحيدي و ارزش های اخلاقی اسلام در تضاد باشد.

به عنوان مثال خنده از نظر اسلام، زمانی مؤثر و مفيده که به شخصيت و احساسات مسلمین لطمه وارد نکند. مثلا زمان مراسم تدفین میت یا در زمان نماز، یا زمانی که در مورد مرگ و قبر و جهنم و قیامت و موارد اینچنین جدی صحبت می شود اگر کسی شوخی و خنده کند شادی نابجا و ناپسندی را انجام داده است که در مکان و زمان نامناسبی انجام شده است. در اینجا ممکن است شادی، هم از نظر محتوا مشکلی نداشته باشد و هم از نظر قالب، اما از نظر زمان و مکان نابجا و ناپسند است .

در زمینه ی محتوا، قالب و زمان و مکان شادی نابجا و ناپسند مثالها زیادند اما فکر کنم همین اندازه برای فهم این موارد در این بحث کافی باشد.

در اینجا می شود گفت که: در کل،  شوخی ها و شادی های نابجائی که از نظر محتوا و قالب و زمان و مکان غیر شرعی هستند در اسلام بدند . و می شود گفت که: شادی به صورت مطلق، خوب یا بد نیست؛ ‌بلکه در مورد خوب یا بد بودن شادی باید بر اساس ملاک‌های معینِ قانونِ شریعت الله قضاوت کرد و حکم داد.

 بر این اساس، شادی به دو نوع پسندیده و بجا و ناپسند و نابجا تقسیم می شود. شادی‌های ناپسند و نابجا همراه با نافرمانی خدا، آزار و اذیت دیگران و خطرآفرین هستند؛ اصولاً شادی‌های ناپسند و نابجا، آنی، زودگذر و با نتایج ناخوشایندی در دنیا و بخصوص در قیامت همراه هستند. در دنیا یک انسان مست یا شخصی که درمراسمهایش ترقه بازی های جنون آمیز انجام می دهد، هم برای خودشان مشکل درست می کنند و هم ممکن است باعث اذیت و آزار دیگران هم بشود . 

 کسانی که با مصرف مست کننده ها و محافل انحرافی و دزدی مال مردم و قتل به ناحق انسانها و کفر گوئی ها و… خودشان را در ردیف مجرمین قرار می دهند، و با شادی نابجا خودشان را مشمول اجرای حدود و مجازاتهای دنیوی می کنند، آشکارا خودشان را از شادی بجا و پایدارمحروم می کنند، و خودشان را مشمول غم و اندوه و عذاب و کیفر جرمهایشان قرار می دهند، اینها فطرت خودشان را آلوده کرده اند و آن را نامتعادل بارآورده اند و نیاز مبرمی به اصلاح و کنترل شدن دارند . 

در برابر اینان مسلمینی که فلان چیز مثل شراب خوری و نگاه به نامحرم و دزدی و تفرق و امثالهم که الله حرامش کرده است را برخودشان حرام می کنند بعد به خودشان نگاه می کنند می بینند احساس خوبی دارند و در دلشان شادند، انگار از یک مصیبت مثل تصادف یا غرق شدن یا آتش سوزی یا پرت شدن از بلندی و غیره نجات پیدا کرده اند، یا یک بار سنگینی را از روی دوششان برداشته اند .

زمانی که الله تعالی می فرماید: الَّذِینَ آمَنُواْ وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِکْرِ اللّهِ أَلاَ بِذِکْرِ اللّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ ‏(رعد/29) آن کسانی که ایمان می‌آورند و دلهایشان با «ذکر الله» سکون و آرامش پیدا می‌کند . هان ! دلها با «ذکر الله» آرام می‌گیرند. الَّذِینَ آمَنُواْ وَعَمِلُواْ الصَّالِحَاتِ طُوبَى لَهُمْ وَحُسْنُ مَآبٍ ‏(رعد/29) آن کسانی که ایمان می‌آورند و کارهای شایسته می‌کنند ، خوشا به حال ایشان یا بهشت برای اینها، و چه جایگاه زیبائی دارند !‏

(ادامه دارد……..)


[1] رواه أحمد ( 23064 ) – واللفظ له – وأبو داود ( 4351 ) ، وصححه الألباني في ” صحيح أبي داود

[2] صحيح البخاري : كتاب الفتن / مسلم  حديث (101) و (98)

[3] صحيح مسلم – البر والصلة والآداب (2616)/ سنن الترمذي – الفتن (2162)

[4]متفق عليه. / مسلم : 4871 – كتاب السنن الكبرى (النفقات) المستدرك على الصحيحين( معرفة الصحابة رضي الله تعالى عنهم ) المعجم الأوسط (باب الألف- العين- باب الميم )صحيح البخاري( الفتن)صحيح مسلم( البر والصلة  والآداب) فتح الباري شرح صحيح البخاري (الفتن) مسند الإمام أحمد- باقي مسند المكثرين

[5]رواه أبو داود، والترمذى

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Шайхул мужохид: Абу Хамза мухожир хўромий хафизахуллох

(7-қисмат)

Инхо хукм ва қонун ва хукумат кардан бар асоси қонуни шариати аллохро хазф қарор додандки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам қарнхо пеш тарх ва хадафи онхоро фош карда аст ва мефармояд:

  لتُنقضَنَّ عُرى الإسلامِ عُروةً عُروةً، فكلَّما انتَقَضَتْ عُروةٌ تشبَّثُ النّاسُ بالَّتي تَلِيها، وأوّلُهنّ نقضًا الحُكمُ، وآخِرُهُنَّ الصَّلاةُ . [1]

Дастгирахойи ислом ек ба ек шикаста мешавад , хар гох ек дастгира нобуд шавад мардум ба ончи наздики он аст чанг мезананд, аввали онхо шикастани хукм аст (хукм бар асоси қонуни шариати аллохро рахо мекунанд) ва охари онхо намоз аст ( намозро тарк мекунанд).

Яъни уммул фасод, ва ришайи тамоми мафосид тарк кардани хукм бар асоси шариати аллох аст; ва муслимин ба екбора исломро рахо намекунанд, балки ибтидо хукм кардан бар асоси шариати аллохро рахо мекунанд ва тобеъи қавонин ва хукмхойи куфрий мешаванд ва баъад жузъий жузъий қонуни шариати аллох ва масоили исломийи дигарро дар масоили фардий ва ижтимоий рахо мекунанд то инки дар нихоят ба тарки намоз мерасанд, ва аз тарки хукм кардан бар асоси қонуни шариати аллох  то замоники намоз тарк мешавад хар чи муфсида вужуд дорад ба хотари тарк кардани хукм бар асоси шариати аллох аст, ва ин ” дуъату ала абваби жаханнам” ва ” рувайбиза” хо ва ” уламойи суъ” мехоханд ба ин шикл хукм кардан бар асоси қонуни шариати аллохро нодида бигиранд ва заминаро дар миёни муслимин барои хукм кардан бар асоси қавонини куфрий тавассути ” куффори шиш гона”йи ошкор фарохам кунанд.

  ولَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللَّهِ .

أَفَحُكْمَ الْجَاهِلِيَّةِ يَبْغُونَ وَمَنْ أَحْسَنُ مِنَ اللَّهِ حُكْمًا لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ (مائده/50)

Оё жуёйи хукми жохилият хастанд? Оё чи каси барои афроди мўътақид бехтар аз худо хукм мекунад?

Ва бояд бидонем то замоники 1. Муслимин ба манхажи сахихи исломийи худ дар таърифи дорул ислом ва дорул куфр барнагарданд 2.қонун дубора табдил нашавад ба қонуни шариати аллох 3. Ва хукумат  мужрийи қавонини шариати аллох нашавад 4. Ва рахбарияти жомеъиш шароити мусалмон хоким нагардад, мушкилот ва мафосиди ворида бар муслимин хал нахохад шуд.

فَلا وَرَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيمَا شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجًا مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيمًا (نساء/65)

Аммо , на! Ба парвардигорит сўгандки онон мўъмин башумор намеоянд то туро дар ихтилофот ва даргирийхойи худ ба доварий наталабанд ва сипас маллоки дар дили худ аз доварийи ту надошта ва комилан таслими (қонуни шариати аллох ва хукми аллох ва росулиш) бошанд.

Дар ибтидойи жаласа еки аз бародарон арз кардки мо дар ” фитна ” офтодем. Дар инжо мо бо фитна дар еки аз маъонийи мовриди назари фиқахо тараф нестем. Дар ин маъни хам : фитна он астки хақ ва нохақ бо хам махлут бошанд, мо хам акнун дар фитна қарор нагирифтем, таърифи дорул ислом ва дорул куфр ва меъёрхо ва маллок ташхиси ин ду, хам дар қуръон ва хам дар суннати сахих ва хам дар ороъи сахоба ва хам дар тамоми мазохиби исломий мушаххас ва еки аст, ва дар баробари инхо мо бо суханони иддайи аз уламои дарборий ва  муфтихойи тоғутхо ва суханони дорудастайи мунофиқин ва секулярзадахойи либирал тарафем: сухани вохиди аллох ва росулиш ва сахоба ва тамоми мазохиби исломий дар баробари  сухани ин даста қарор гирифта ва хар ду сухани комилан мушаххас ва жудо аз хам хастанд. Мухим ин аст шумо кудом екиро мепазири ва дар кудом тараф истодайи?

Ман ошкоро мегуям: мо дар баробари жанги тахожумий ва мусаллахонайи куффори секуляри жахоний ва муздурони махаллийи онхо жихати ишғоли сарзаминхойи исломий  қарор гирифтемки ин жанги мусаллахонайи ишғолгарона бо жанги сард, нарм, равоний ва таблиғийи васиъ ва бесобиқайи

 «الْأَئِمَّةَ الْمُضِلِّينَ»[2] و « دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ»[3] و «الرُّوَيْبِضَة»[4] و «عُلَمَاءِ السَّوْءِ»

пуштибоний мешавадки аз жанги мусаллахона хам хатарноктар аст. Чун жанги равоний ва нарм иймони муслиминро хадаф қарор медихад ва  жанги мусаллахона жисми муслиминро, ва бидонемки ин ду жанги равоний ва мусаллахона муштаракан барои хокимияти қавонини еки аз мазохиби дини секуляризм дар сарзаминхойи исломий талош мекунанд, ва мужриёни ин ду жанг душманони шумора еки дорул исломи мўъминин шуданд.

 سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ، لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ، أَسْتَغْفِرُكَ وَأَتُوبُ إِلَيْكَ

Вассаламу алайкум ва рохматуллохи ва барокатух.


[1] رواه أحمد وصححه ابن حبان والحاكم/ السيوطي، الجامع الصغير7214

[2] ابی داود (4252) ، والترمذي (2229) إِنَّمَا أَخَافُ عَلَى أُمَّتِي الْأَئِمَّةَ الْمُضِلِّينَ

[3] مسلم1847 / دُعَاةٌ علَى أَبْوَابِ جَهَنَّمَ مَن أَجَابَهُمْ إلَيْهَا قَذَفُوهُ فِيهَا، فَقُلتُ: يا رَسولَ اللهِ، صِفْهُمْ لَنَا، قالَ: نَعَمْ، قَوْمٌ مِن جِلْدَتِنَا، وَيَتَكَلَّمُونَ بأَلْسِنَتِنَا،…

[4] ابن ماجه (4036)، وأحمد (7912) / إنَّها ستَأتي على النَّاسِ سِنونَ خَدَّاعةٌ، يُصدَّقُ فيها الكاذِبُ، ويُكذَّبُ فيها الصَّادِقُ، ويُؤتمَنُ فيها الخائِنُ، ويُخَوَّنُ فيها الأَمينُ، ويَنطِقُ فيها الرُّوَيبِضَةُ. قيل: وما الرُّوَيبِضَةُ يا رسولَ اللهِ؟ قال: السَّفيهُ يتَكلَّمُ في أَمْرِ العامَّةِ.

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(19- қисм)

5-Таркиб жихатидан мамнуъ бўлган шодликларни яна бир нави,ёлғон гапириш ва масхара қилиш ё ғийбат қилиш ва бошқа гунохлардир,яъни ёлғон гапириш ёки бошқаларни масхара қилиш ё ғийбат қилиш ва бошқа харом ишлар билан шодлик ва хурсандчилик қилиш хам харом саналади.

Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладилар:  

وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ فَيَكْذِبُ لِيُضْحِكَ بِهِ الْقَوْمَ، وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَه[1]

Одамларни кулдириш учун ёлғон гапираётган кимсани холига вой бўлсин! Уни холига вой, уни холига вой. Шунингдек у киши яна мархамат қиладилар:

لا يُؤْمِنُ الْعَبْدُ الإِيمَانَ كُلَّهُ حَتَّى يَتْرُكَ الْكَذِبَ فِي الْمُزَاحَةِ وَالْمِرَاءِ، وَإِنْ كَانَ صَادِقًا.

“Бир банда агар хазиллашган ва жанжаллашган пайтида ёлғон гапиришдан узоқлашмас экан, у комил иймонли банда хисобланмайди, хатто агар у содиқ кишилардан бўлса хам.” [2]

Хазил қилган пайтда ёлғон гапирмаслик, хазилни тарк қилиш керак, дегани эмас. Чунки шодликни вужудга келтириш учун  хазиллашиш хамиша ёлғон йўли билан қўлга киритилмайди. Сахобалар росулуллох саллаллоху алайхи васалламга айтган эдилар:

 يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ تُدَاعِبُنَا ،

Ё росулуллох биз билан хазиллашасизми?

 قَالَ : إِنِّي لَا أَقُولُ إِلَّا حَقًّا[3]

У зот мархамат қилдилар: мен хақдан бошқа нарсаларни айтмайман.

Албатта ёлғон гапирмасдан туриб хам, хазиллашса ва шодликни вужудга келтирса бўлади. Масалан бир киши пайғамбаримиз саллаллоху алайхи васалламни хузурларига келиб : ё росулуллох, менга бир минадиган нарса беринг. Пайғамбаримиз саллаллоху алайхи васаллам хазиллашиб айтдилар:    

«إِنِّي حَامِلُكَ عَلَى وَلَدِ النَّاقَةِ »

“мен сени урғочи туяни боласини устига миндираман”.  Ана бу киши туяни боласидан мақсад кичик ёшдаги уни миндиришга қодир бўлмайдиган  заиф туя деб тушунади ва айтадики: лекин мен туяни боласини нима қиламан? Пайғамбар саллаллоху алайхи васаллам мархамат қилдилар:

 « وَهَلْ تَلِدُ الإِبِلَ إِلاَّ النُّوقُ »

“Туя урғочи туядан бошқа нарсадан  туғиладими?” [4]

Ёки ансорийлардан бўлган бир кампир росулуллох саллаллоху алайхи васалламга айтади: эй росулуллох дуо қилинг, худованд мени гунохларимни кечириб жаннатни менга насиб этсин. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладилар:

«إِنَّ الْجَنَّةَ لا تَدْخُلُهَا عَجُوزٌ»

шунда кампир кўз ёш тўкишни бошлайди, росулуллох саллаллоху алайхи васаллам табассум қилиб мархамат қиладиларки:  

« أَنَّهَا لا تَدْخُلُهَا وَهِيَ عَجُوزٌ»

“Сиз у куни қари холда бўлмайсиз; аллох таоло мархамат қилган қуйидаги оятни ўқиганмисиз:

  إِنَّا أَنْشَأْنَاهُنَّ إِنْشَاءً ٭ فَجَعَلْنَاهُنَّ أَبْکَارًا ٭ عُرُبًا أَتْرَابًا (واقعه/ ۳۷ – ۳۵)

Дарвоқеъ, биз уларни (оху кўз хурларни) дафъатан пайдо қилдик ( яъни улар онадан туғилмадилар, балки аллохнинг қудрати билан дафаъатн пайдо бўлдилар). ** Сўнг уларни ўнг томон эгалари учун ( ёшда хам, хусну жамол ва қадду қоматда хам) бир- бирига тенг эхтиросли бокира қизлар қилиб қўйдик.

Ёки бўлмасам росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ёронларидан бирига хазиллашиб айтадиларки:

“‏ يَا ذَا الأُذُنَيْنِ ‏”

“эй икки қулоқ эгаси”. Хар қандай холатда хам мана бу хазилларда масхара қилиш ёки ёлғон ё азият қилиш мавжуд эмас.

Албатта масхара қилиш хам бир неча даражаларга бўлинади, уларни баъзиси инсонни диндан чиқариб юборади, масалан аллохни,у зотни оятларини ва қуръон, суннатда баён қилинган  аллохни шариатидаги қонунларни масхара қилиш, латифалар ва кулгили филмлар ва карекатуралар шаклида росулуллох саллаллоху алайхи васалламни масхара қилиш ва бошқалар шулар жумласидандур:

وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ ‏(توبه/65)

Қасамки, агар улардан (нега сизнинг устингиздан кулганлари хақида) сўрасангиз, албатта улар: “биз фақат бахслашиб,хазиллашиб келяпмиз,холос”, дейдилар. Айтинг: ” Аллохдан, унинг оятларидан, унинг пайғамбаридан кулувчи бўлдингизми?”.

‏لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ(توبه/66)

Узр айтманглар! Сизлар иймон келтирганингиздан сўнг яна куфрга қайтдингиз.

Мана булар шундай бир дастадаги хазилларки, инсон бошқаларни шод қилиб кулдириш учун ишлатади ва натижада эса бу хазиллар уни энг паст жойларга қулашига сабаб бўлади, бу ишлар аллох таолони шу даражада ғазаблантирадики, аллох бундай ишларни қилган кимсалардан рози бўлмайди ва уларни жаханнамга ташлайди. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам мархамат қиладилар:

” ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلَّمُ بالكلِمةِ يُضحِكُ بها القومَ، فيَسقُطُ بها أَبعدَ مِنَ السماءِ، ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلمُ بالكلِمةِ يُضِحكُ بها أصحابَهُ، فيَسخَطُ  الله بها عليهِ، لا يَرضىَ عنه حتى يُدخلِهُ النارَ “[5]

Ёмон ва ўринсиз шодликни вужудга келтириш учун энг паст даражадаги масхара қилишлардан бири, мўъминлар бир-бирларини масхара қилишларидур, бу уларни кофирларни эмас,балки фосиқларни даражасига тушириб юборади, аллох таоло мархамат қиладики:

 یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا یَسْخَرْ قَومٌ مِّن قَوْمٍ عَسَى أَن یَکُونُوا خَیْراً مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاء مِّن نِّسَاء عَسَى أَن یَکُنَّ خَیْراً مِّنْهُنَّ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَکُمْوَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِبِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِیمَانِ وَمَن لَّمْ یَتُبْ فَأُوْلَئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ ‏).حجرات/11)

Эй мўъминлар, (сизлардан бўлган) бир қавм (бошқа) бир(мўъмин) қавмни  масхара қилиб кулмасин- эхтимолки, (ўша масхара қилинган қавм) улардан яхшироқ бўлсалар. Яна (сизлардан бўлган) аёллар хам ( бошқа мўъмина) аёлларга (масхара қилиб кулмасинлар) – эхтимолки, (ўша масхара қилинган аёллар) улардан яхшироқ бўлсалар. Ўзларингизни (яъни, бир-бирларингизни) мазах қилманглар ва бир-бирларингизга лақаблар қўйиб олманглар! Иймондан кейин фосиқлик билан номланиш (яъни мўъмин кишининг юқорида манъ қилинган фосиқона ишлар билан ном чиқариши) нақадар ёмондир. Ким тавба қилмаса бас, ана ўшалар золим кимсаларнинг ўзидирлар.

(давоми бор…….)


[1] رواه الترمذي ( 2315 ) وأبو داود ( 4990 ) ، وحسَّنه الألباني في ” صحيح الترمذي ” .

[2]احمد و طبرانی

[3] رواه احمد و الترمذي ( 990 ) ، وصححه الألباني في ” صحيح الترمذي “

[4]  ابوداود و ترمذی

[5] صحيح الترغيب والترهيب – الألباني 2877 / رواه أبو الشيخ أيضا بإسناد حسن ورواه عن علي بن زيد عن الحسن مرسلا

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.

(19- قیسم)

  1. تَرکِیب جِهَتِیدَن مَمنوُع بوُلگَن شادلِیکلَرنِی یَنَه بِیر نَوِی، یالغان گپِیرِیش وَ مَسخَرَه قِیلِیش یا غِیبَت قِیلِیش وَ باشقَه گوُناهلَردِیر، یَعنِی یالغان گپِیرِیش یاکِی باشقَه لَرنِی مَسخَرَه قِیلِیش یا غِیبَت قِیلِیش وَ باشقَه حَرام اِیشلَر بِیلَن شادلِیک وَ حُورسَندچِیلِیک قِیلِیش هَم حَرام سَنَلَه دِی.

رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر: وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ فَيَكْذِبُ لِيُضْحِكَ بِهِ الْقَوْمَ، وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَه[1] آدَملَرنِی کوُلدِیرِیش اوُچُون یالغان گَپِیرَه یاتگَن کِیمسَه نِی حالِیگَه وای بوُلسِین! اوُنِی حالِیگَه وای، اوُنِی حالِیگَه وای. شوُنِینگدِیک اوُ کِیشِی یَنَه مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:   لا يُؤْمِنُ الْعَبْدُ الإِيمَانَ كُلَّهُ حَتَّى يَتْرُكَ الْكَذِبَ فِي الْمُزَاحَةِ وَالْمِرَاءِ، وَإِنْ كَانَ صَادِقًا. “بِیر بَندَه اَگَر هَزِیللَشگَن وَ جَنجَللَه شگَن پَیتِیدَه یالغان گپِیرِیشدَن اوُزاقلَشمَس اِیکَن، اوُ کامِل اِیمانلِی بَندَه حِسابلَنمَیدِی، حَتَّی اَگَر اوُ صادِق کِیشِیلَردَن بوُلسَه هَم.” [2]

هَزِیل قِیلگَن پَیتدَه یالغان گپِیرمَسلِیک ،هَزِیلنِی تَرک قِیلِیش کِیرَک، دِیگَه نِی اِیمَس. چوُنکِی شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرِیش اوُچُون هَزِیللَه شِیش  هَمِیشَه یالغان یوُل بِیلَن قوُلگَه کِیرِیتِیلمَیدِی. صَحابَه لَر رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمگَه اَیتگَن اِیدِیلَر:  يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ تُدَاعِبُنَا ، یا رَسُول الله بِیز بِیلَن هَزِیللَه شَه سِیزمِی؟  قَالَ : إِنِّي لَا أَقُولُ إِلَّا حَقًّا[3] اوُ ذات مَرحَمَت قِیلدِیلَر: مِین حَقدَن باشقَه نَرسَه لَرنِی اَیتمَیمَن.

اَلبَتَّه یالغان گَپِیرمَسدَن توُرِیب هَم، هَزِیللَه شسَه وَ شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرسَه بوُلَه دِی. مَثَلاً بِیر کِیشِی پَیغَمبَرِیمِیز صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی حوُضُورلَرِیگَه کِیلِیب: یا رَسُول الله، مِینگَه بِیر مِینَه دِیگَن نَرسَه بِیرِینگ. پَیغَمبَرِیمِیز صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم هَزِیللَه شِیب اَیتدِیلَر: «إِنِّي حَامِلُكَ عَلَى وَلَدِ النَّاقَةِ »  “مِین سِینِی اوُرغاچِی توُیَه نِی بالَه سِینِی اوُستِیگَه  مِیندِیرَه مَن”. اَنَه بُو کِیشِی تُویَه نِی بالَه سِیدَن مَقصَد کِیچِیک یاشدَگِی اوُنِی مِیندِیرِیشگَه قادِر بوُلمَیدِیگَن ضَعِیف توُیَه دِیب توُشوُنَه دِی وَ اَیتَه دِیکِی: لِیکِن مِین توُیَه نِی بالَه سِینِی نِیمَه قِیلَه مَن؟ پَیغَمبَر صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر:  « وَهَلْ تَلِدُ الإِبِلَ إِلاَّ النُّوقُ »  “توُیَه اوُرغاچِی توُیَه دَن باشقَه نَرسَه دَن توُغِیلَه دِیمِی؟” [4]

یاکِی اَنصارِیلَردَن بوُلگَن بِیر کَمپِیر رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمگَه اَیتَه دِی: اِی رَسُول الله دُعا قِیلِینگ، خُداوَند مِینِی گوُناهلَرِیمنِی کِیچِیرِیب جَنَّتنِی مِینگَه نَصِیب اِیتسِین. رَسُول الله صلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:  «إِنَّ الْجَنَّةَ لا تَدْخُلُهَا عَجُوزٌ» شوُندَه کَمپِیر کوُز یاش توُکِیشنِی باشلَیدِی، رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم تَبَسُّوم قِیلِیب مَرحَمَت قِیلَه دِیلَرکِی: « أَنَّهَا لا تَدْخُلُهَا وَهِيَ عَجُوزٌ» “سِیز اوُ کوُنِی قَرِی حالدَه بوُلمَیسِیز؛ اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلگَن قوُیِیدَگِی آیَتنِی اوُقِیگَنمِیسِیز:    إِنَّا أَنْشَأْنَاهُنَّ إِنْشَاءً ٭ فَجَعَلْنَاهُنَّ أَبْکَارًا ٭ عُرُبًا أَتْرَابًا (واقعه/ ۳۷ – ۳۵) دَرواقِع، بِیز اوُلَرنِی (آهوُ کوُز حوُرلَرنِی) دَفعَتاً پَیدا قِیلدِیک( یَعنِی اوُلَر آنَه دَن توُغِیلمَه دِیلَر،بَلکِی اَلله نِینگ قُدرَتِی بِیلَن دَفعَتاً پَیدا بوُلدِیلَر). ** سُونگ اوُلَرنِی اوُنگ تامان اِیگَه لَرِی اوُچُون ( یاشدَه هَم، حوُسنوُ جَمال وَ قَدُّو قامَتدَه هَم) بِیر- بِیرِیگَه  تِینگ اِیحتِراسلِی باکِیرَه قِیزلَر قِیلِیب قوُیدِیک.

یاکِی بوُلمَسَم رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم یارانلَرِیدَن بِیرِیگَه هَزِیللَه شِیب اَیتَه دِیلَرکِی:  “‏ يَا ذَا الأُذُنَيْنِ ‏” “اِی اِیککِی قوُلاق اِیگَه سِی”. هَر قَندَی حالَتدَه هَم مَنَه بُو هَزِیللَردَه مَسخَرَه قِیلِیش یاکِی یالغان یا اَذِیَت قِیلِیش مَوجُود اِیمَس.

اَلبَتَّه مَسخَرَه قِیلِیش هَم بِیر نِیچَه دَرَجَه لَرگَه بوُلِینَه دِی، اوُلَرنِی بَعضِیسِی اِنساننِی دِیندَن چِیقَه رِیب یوُبارَه دِی،مَثَلاً اَلله نِی، اوُ ذاتنِی آیَتلَرِینِی  وَ قُرآن،سُنَّتدَه بَیان قِیلِینگَن اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی مَسخَرَه قِیلِیش،لَطِیفَه لَر وَ کوُلگِیلِی فِیلملَر وَ کَرِیکَه توُرَه لَرشَکلِیدَه رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی مَسخَرَه قِیلِیش وَ باشقَه لَر شوُلَر جُملَه سِیدَندوُر:  وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ ‏(توبه/65) قَسَمکِی،اَگَر اوُلَردَن ( نِیگَه سِیزنِینگ اوُستِینگِیزدَن کوُلگَنلَرِی حَقِیدَه) سوُرَه سَنگِیز، اَلبَتَّه اوُلَر: “بِیز فَقَط بَحثلَه شِیب،هَزِیللَه شِیب کِیلیَپمِیز،حالاص”، دِییدِیلَر. اَیتِینگ: ” اَلله دَن، اوُنِینگ آیَتلَرِیدَن، اوُنِینگ پَیغَمبَرِیدَن کوُلوُچِی بوُلدِینگِیزمِی؟”. ‏لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ(توبه/66) عُذر اَیتمَنگلَر! سِیزلَر اِیمان کِیلتِیرگَه نِینگِیزدَن سوُنگ یَنَه کُفرگَه قَیتدِینگِیز.

مَنَه بوُلَر شوُندَی بِیر دَستَه دَگِی هَزِیللَرکِی، اِنسان باشقَه لَرنِی شاد قِیلِیب کوُلدِیرِیش اوُچُون اِیشلَه تَه دِی وَ نَتِیجَه دَه اِیسَه بُو هَزِیللَر اوُنِی اِینگ پَست جایلَرگَه قوُلَه شِیگَه سَبَب بوُلَه دِی، بُو اِیشلَر اَلله تَعالَی نِی شوُ دَرَجَه دَه غَضَبلَنتِیرَه دِیکِی، اَلله بوُندَی اِیشلَرنِی قِیلگَن کِیمسَه لَردَن راضِی بوُلمَیدِی وَ اوُلَرنِی جَهَنَّمگَه تَشلَیدِی. رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر:  ” ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلَّمُ بالكلِمةِ يُضحِكُ بها القومَ، فيَسقُطُ بها أَبعدَ مِنَ السماءِ، ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلمُ بالكلِمةِ يُضِحكُ بها أصحابَهُ، فيَسخَطُ  الله بها عليهِ، لا يَرضىَ عنه حتى يُدخلِهُ النارَ “[5]

یامان وَ اوُرِینسِیز شادلِیکنِی وُجُودگَه کِیلتِیرِیش اوُچُون اِینگ پَست دَرَجَه دَگِی مَسخَرَه قِیلِیشلَردَن بِیرِی، مُؤمِنلَر بِیر- بِیرلَرِینِی مَسخَرَه قِیلِیشلَرِیدوُر، بوُ اوُلَرنِی کافِرلَرنِی اِیمَس، بَلکِی فاسِیقلَرنِی دَرَجَه سِیگَه توُشوُرِیب یوُبارَه دِی، اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی:   یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا یَسْخَرْ قَومٌ مِّن قَوْمٍ عَسَى أَن یَکُونُوا خَیْراً مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاء مِّن نِّسَاء عَسَى أَن یَکُنَّ خَیْراً مِّنْهُنَّ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَکُمْوَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِبِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِیمَانِ وَمَن لَّمْ یَتُبْ فَأُوْلَئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ ‏).حجرات/11) ای مؤمنلر، (سیزلردن بولگن) بیر قوم (باشقه) بِیر (مُؤمِن) قَومنِی مَسخَرَه قِیلِیب کوُلمَه سِین- اِیحتِمالکِی، ( اوُشَه مَسخَرَه قِیلِینگَن قَوم) اوُلَردَن کوُرَه یَحشِیراق بوُلسَه لَر. یَنَه (سِیزلَردَن بوُلگَن) عَیاللَر هَم ( باشقَه مُؤمِینَه) عَیاللَرگَه (مَسخَرَه قِیلِیب کوُلمَه سِینلَر) – اِیحتِمالکِی، (اوُشَه مَسخَرَه قِیلِینگَن عَیاللَر) اوُلَردَن کوُرَه یَحشِیراق بوُلسَه لَر.  اوُزلَرِینگِیزنِی (یَعنِی، بِیر- بِیرلَرِینگِیزنِی) مَزَح قِیلمَنگلَر وَ بِیر- بِیرلَرِینگِیزگَه لَقَبلَر قوُیِیب آلمَنگلَر! اِیماندَن کِییِین فاسِیقلِیک بِیلَن ناملَه نِیش ( یَعنِی مُؤمِن کِیشِینِینگ یوُقارِیدَه مَنع قِیلِینگَن فاسِیقانَه اِیشلَر بِیلَن نام چِیقَه رِیشِی) نَقَدَر یاماندِیر. کِیم تَوبَه قِیلمَسَه بَس، اَنَه اوُشَه لَر ظالِم کِیمسَه لَرنِینگ اوُزِیدِیرلَر.

(دوامی بار…….)


[1] رواه الترمذي ( 2315 ) وأبو داود ( 4990 ) ، وحسَّنه الألباني في ” صحيح الترمذي ” .

[2]احمد و طبرانی

[3] رواه احمد و الترمذي ( 990 ) ، وصححه الألباني في ” صحيح الترمذي “

[4]  ابوداود و ترمذی

[5] صحيح الترغيب والترهيب – الألباني 2877 / رواه أبو الشيخ أيضا بإسناد حسن ورواه عن علي بن زيد عن الحسن مرسلا

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله

(19- قسمت)

  1. مثال دیگر از شادی های ممنوع از نظر محتوا، دروغ گفتن یا  مسخره کردن است، یا غیبت کردن و سایر گناه هاست، یعنی با دروغ گفتن و یا مسخره ی دیگران، یا غیبت کردن و سایر امور حرام شادی درست کردن

 رسول الله صلی الله علیه وسلم می فرماید: وَيْلٌ لِلَّذِي يُحَدِّثُ فَيَكْذِبُ لِيُضْحِكَ بِهِ الْقَوْمَ، وَيْلٌ لَهُ وَيْلٌ لَه[1] بدا به حال کسی که سخن دروغ می‌گوید تا مردم را بخنداند! وای بر او، وای بر او. همچنین می‌فرماید: لا يُؤْمِنُ الْعَبْدُ الإِيمَانَ كُلَّهُ حَتَّى يَتْرُكَ الْكَذِبَ فِي الْمُزَاحَةِ وَالْمِرَاءِ، وَإِنْ كَانَ صَادِقًا. «بنده کاملاً ایمان ندارد تا آنکه از دروغ گفتن در شوخی و دعوا دوری ننماید. حتی اگر صادق هم باشد »[2]

رها کردن دروغ در شوخی به معنی ترک کردن  شوخی نیست . چون شوخی کردن برای تولید شادی همیشه از راه دروغ به وجود نمی آید . اصحاب به رسول الله صلی الله علیه وسلم گفتند: يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّكَ تُدَاعِبُنَا ، آیا با ما شوخی می کنید؟  قَالَ : إِنِّي لَا أَقُولُ إِلَّا حَقًّا[3] فرمود: من غیر از حق چیزی نمی گویم .

بله می شود شوخی کرد و شادی تولیدکرد اما دروغ هم نگفت . مثلا : روزی مردی نزد پیامبر صلى الله علیه و سلم آمد و گفت: یا رسول الله، مرا مرکبی بده. (شتری برای سوار شدن می خواست)  پیامبر صلى الله علیه و سلم به شوخی فرمود: «إِنِّي حَامِلُكَ عَلَى وَلَدِ النَّاقَةِ » «ترا بر بچه ی یک ناقه (ماده شتر) سوار می کنم.» آن مرد گمان کرد که منظور از بچه ی شتر، شتری کم سن و ضعیف است و توان حمل او را ندارد و گفت: ولی من بچه شتر را چه کار کنم؟ پیامبر صلى الله علیه و سلم فرمود:« وَهَلْ تَلِدُ الإِبِلَ إِلاَّ النُّوقُ » «مگر شتر جز از ناقه (شتر ماده) متولد می شود؟»[4]

یا پیرزنی از انصار به رسول الله صلی الله علیه وسلم می گوید: ای رسول الله دعا کن که خداوند مرا بیامرزد و بهشت را نصیبم کند.  رسول الله صلی الله علیه وسلم می فرماید: «إِنَّ الْجَنَّةَ لا تَدْخُلُهَا عَجُوزٌ» پیرزن شروع کرد به گریه کردن ، رسول الله صلی الله علیه وسلم تبسمی کرد و فرمود:« أَنَّهَا لا تَدْخُلُهَا وَهِيَ عَجُوزٌ»  «تو آن روز پیر نخواهی بود؛ آیا این آیه را نخوانده‌ای که خداوند می‌فرماید: إِنَّا أَنْشَأْنَاهُنَّ إِنْشَاءً ٭ فَجَعَلْنَاهُنَّ أَبْکَارًا ٭ عُرُبًا أَتْرَابًا (واقعه/ ۳۷ – ۳۵)

 یا رسول الله صلی الله علیه وسلم به شوخی به یکی از یارانش می گویید:‏ “‏ يَا ذَا الأُذُنَيْنِ ‏”‏ ای دارای دو تا گوش. در هر حالتی نه مسخره کردنی در این شوخی ها وجود دارد و نه دروغی و اذیت کردنی هست

البته مسخره کردن هم باز درجاتی دارد که بعضی از آنها انسان را از دین خارج می کنند مثل مسخره کردن الله و آیات و قوانین شریعت الله که در قرآن و سنت صحیح بیان شده اند و مسخره کردن رسولش صلی الله علیه وسلم در قالب جک و فیلمهای کمدی و کاریکاتور وغیره: وَلَئِن سَأَلْتَهُمْ لَیَقُولُنَّ إِنَّمَا کُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللّهِ وَآیَاتِهِ وَرَسُولِهِ کُنتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ ‏(توبه/65)اگر از آنان بازخواست کنی، می‌گویند:بازی و شوخی می‌کردیم. بگو : آیا به خدا و آیات او و پیغمبرش می‌توان بازی و شوخی کرد؟!‏ ‏لاَ تَعْتَذِرُواْ قَدْ کَفَرْتُم بَعْدَ إِیمَانِکُمْ(توبه/66)بگو:(با چنین معذرتهای بیهوده) عذرخواهی نکنید. شما پس از ایمان‌آوردن، کافر شده‌اید .

این همان دسته از شوخی هائی است که انسان آنها را برای خنداندن و شاد کردن دیگران به کار می گیرد در حالی که همین شوخی آن را به پائین ترین جاهای سقوط می رساند، و به اندازه ای باعث غضب و خشم الله تعالی از خودش می شود که الله تعالی از انجام دهنده ی آن راضی نمی شود مگر اینکه او را وارد آتش کند . رسول الله صلی الله علیه وسلم  می فرماید:” ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلَّمُ بالكلِمةِ يُضحِكُ بها القومَ، فيَسقُطُ بها أَبعدَ مِنَ السماءِ، ألا هل عسى رجلٌ منكم أن يتكلمُ بالكلِمةِ يُضِحكُ بها أصحابَهُ، فيَسخَطُ  الله بها عليهِ، لا يَرضىَ عنه حتى يُدخلِهُ النارَ “[5]

درجه ی پائین تر از این مسخره کردنها برای تولید شادی ناپسند و نابجا، به مسخره کردن مومنین به همدیگر بر می گردد که آنها را به درجه ی فاسقین تنزل می دهد نه کافرین و الله تعالی می فرماید: یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا یَسْخَرْ قَومٌ مِّن قَوْمٍ عَسَى أَن یَکُونُوا خَیْراً مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاء مِّن نِّسَاء عَسَى أَن یَکُنَّ خَیْراً مِّنْهُنَّ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَکُمْوَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِبِئْسَ الاِسْمُ الْفُسُوقُ بَعْدَ الْإِیمَانِ وَمَن لَّمْ یَتُبْ فَأُوْلَئِکَ هُمُ الظَّالِمُونَ ‏).حجرات/11) ای کسانی که ایمان آورده‌اید ! نباید گروهی از مردان شما گروه دیگری را استهزاء کنند، شاید آنان بهتر از اینان باشند، و نباید زنانی زنان دیگری را استهزاء کنند، زیرا چه‌بسا آنان از اینان خوبتر باشند، و همدیگر را طعنه نزنیدو مورد عیبجوئی قرار ندهید، و یکدیگر را با القاب زشت و ناپسند مخوانید و منامید . ( برای مسلمان ) چه بد و فسوق است، بعد از ایمان آوردن ! کسانی که ( از چنین اعمالی و اقوالی ) دست برندارند و توبه نکنند ، ایشان ظالم وستمگرند .

(ادامه دارد……..)


[1] رواه الترمذي ( 2315 ) وأبو داود ( 4990 ) ، وحسَّنه الألباني في ” صحيح الترمذي ” .

[2]احمد و طبرانی

[3] رواه احمد و الترمذي ( 990 ) ، وصححه الألباني في ” صحيح الترمذي “

[4]  ابوداود و ترمذی

[5] صحيح الترغيب والترهيب – الألباني 2877 / رواه أبو الشيخ أيضا بإسناد حسن ورواه عن علي بن زيد عن الحسن مرسلا

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Шайхул мужохид: Абу Хамза мухожир хўромий хафизахуллох

(6- қисмат)  

Тамоми ин маворид ” дар он замон” нишонахойи хокимияти муслимин ва хокимияти қонуни шариати аллох ва қабзайи қудрат дар ихтиёри муслимин ва рахбарийи мусалмон буд, бар халофи алъонки мумкин аст дар дорул куфрхойи секуляри европо ва амрико ва австралия ва русия ва режими сехюнистий ва …….. муслимин бо сипордани “4 маъни ва мафхуми дин” ба секуляристхо ва басанда кардан ба исломи ноқис ва шахсий дар шаъоири мисли намози жумъа ва жамоат ва азон ва рафтани озодона ба хаж ва соири аъмоли шахсийки  мухолифати бо қавонини секуляристхо надошта бошад аз озодийхойи фардий бархурдор бошандки ин маворид нишонайи аз дорул ислом будани ин сарзаминхо нест.

Яъни чун дар дорул куфрхойи амрико ва англиз ва режими сехюнистий ва русия ва чин ва япон ва ғейрихки муслимин масжид доранд ва азон медиханд ва хатто ба хаж мераванд ва баъзи дигар аз умури шахсийро анжом медиханд пас ин сарзаминхо табдил ба дорул ислом шуданд, на ингуна нест. Агар хуб  масоилро дарк накуни ба рохатий дар доми дорудастайи мунофиқин ва даъватгарон ба суйи жаханнам ва дин фурушон “варрувайбиза” гирифтор мешави.

Ба унвони мисол ибни Усаймин еки аз уламойи дарборийи оли саъуд мегуяд: дорул ислом сарзамини астки дар он шаъоири ислом сарфиназар аз хуккомиш ижро мешавад хатто агар марди кофари рахбарийи онро бар ухда гирифта бошад

« حتى لو تولى عليها رجل كافر »

ва ба қонуни шариати аллох хам дастур надихад

« لم يأمَر بشرائعِ الإسلام »

чанин сарзамини дорул ислом астки дар он намозхо ва жумъа ва ийдхойи шаръий ва руза ва хаж ва чизхойи мисли ин ижро мешаванд ин сарзамини дорул ислом аст

 « حتى لو كان حكامها كفارًا»

хатто хуккоми он кофар хам бошанд.  [1]

дар инжо ибни Усаймин наждий ошкоро бар халофи қуръон ва суннати сахих ва оройи сахоба ва оройи тамоми мазохиби исломий сухбат мекунад ва ба хамин содагий меъёри ” қонуни шариати аллох” ва ” мусалмон будани рахбар ва хоким” ро хазф мекунад ва чизи мегуядки дар хеч ек аз манобеъи исломий вужуд надорад илло дар ” исломи амрикоий” ва ” ташайюъи англисий”.

Муқбал ибни Ходий водиий дар яман незки аз мазхаби зайдий  ба наждият геройиш пейдо карда буд мегуяд: дорул ислом сарзамини астки аксарияти мардум мусалмон бошанд хар чандки хукмиш коммунист ё бедин бошад

«حتى ولو كان الحاكمُ إشراكيّاً أو كان لا دينياً»

( хар чандки шахси бедин вужуд надорад. Шахс ё тобеъи еки аз шариатхойи осмоний аст ё тобеъи еки аз мазохиби дини секуляризм. аммо ин шахс мегуяд бедин) ва дар мовриди дорул куфр хам мегуяд: дорул куфр сарзамини астки ағлаби сокинини он кофар бошанд.

« وأمّا دار الكفر فهي البلد التي غالبُ من يَسكُنُها كفّار»[2].

Ибни Жибрин наждий хам мегуяд: дорул ислом ба макони гуфта мешавадки муаззинон дар масожиди он азон мегуянд ва мардум намоз бихонанд.  [3]

Тамоми ин даста аз наждийхойи дарборий ва дастахойи  аз секулярзадахойи либирал жомеъайи ахли суннат ва шиъаёни англисий ва секулярзадахойи либирал миёни шиъаён ба ин далил астки меъёр ва маллоки “қонуни шариати аллох” ва ” мусалмон будани хокимики чанин қавониниро ба ижро дар меоварад” ва ” хукумати исломий” ро хазф кунанд. Ин хам еки аз хийлахо ва сехрхойи ин даста аз ” рувайбиза” ва ё ” дуату ала абваби жаханнам” астки жихати ботил кардани он танхо ниёз ба шинохт аз қуръон ва суннати сахих ва оройи сахоба ва оройи мазохиби исломийи хойрул қурун аст.

(идома дорад……..)


[1] (سلسلة “تفسير القرآن”/سورة العنكبوت الشريط رقم (13) الوجه (أ) الدقيقة (00:26:00:) از  محمد بن صالح بن عثيمين  پرسیده می شود: ما حد دار الإسلام وحد دار الكفر ؟ در جواب می گوید: دار الإسلام هي التي تقام فيها شعائر الإسلام بقطع النظر عن حكامها، حتى لو تولى عليها رجل كافر -وإن لم يأمر بشرائع الإسلام- فهي دار إسلام؛ يؤذن فيها، تقام فيها الصلوات، تقام فيها الجمعة، يكون فيها الأعياد الشرعية، والصوم، والحج وما أشبه ذلك؛ هذه ديار إسلام حتى لو كان حكامها كفارًا. … فأما قول من يقول إن بلاد الكفر هي التي يحكمها المسلمون أي يكون حكامها مسلمين؛ فهذا ليس بصحيح!، ولو أننا طبقنا هذا القول على واقع الناس اليوم؛ فكم تكون بلاد الإسلام؟!!؛ ممكن [يكون] بلد أو بلدين؛ والله أعلم. وعلى كل حال ما هذا بصحيح. فإذا كانت شعائر الإسلام تظهر في هذه البلاد؛ فإنها بلاد إسلام

[2] من شريط : ( الأجوبة الحسان على أسئلة أهل بعدان ) . https://muqbel.net/fatwa.php?fatwa_id=2209/ أمّا دار الإسلام فهي البلد التي غالب أهلها مسلمون ، حتى ولو كان الحاكم إشراكيّا أو كان لا دينياً و البلد مسلمة فهذه تعتبر دار الإسلام ، وأمّا دار الحرب فهي البلد التي بينها وبين المسلمين حرب ، وأمّا دار الكفر فهي البلد التي غالب من يسكنها كفّار .

[3] ابن­جبرین، عبدالله، اعتقاد أهل السنة، ج13، ص6، باب ضوابط دارالاسلام عند أهل السنة.

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Муқаддамот дарслари/ саккизинчи дарс :  фитрий эхтиёж сифатидаги шодлик ва уни қандай контрол қилиб бошқариш.

Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохни аудио тасмасидан ёзиб олинган

(18- қисм)  

 Мамнуъ ва ношаръий шодликни асоси, масалан:   

 1-Аллохни шариатидаги қонунларни бир четга суриб қўйиш ва аллох таоло элчисига нозил қилган нарсасига эргашмаслик сабабли қилинган шодлик.

         أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ یُجَادِلُونَ فِی آیَاتِ اللَّهِ أَنَّى یُصْرَفُونَ ‏.

Аллохнинг оятлари хақида талашиб- тортишадиган кимсаларни кўрмадингизми? Қаёққа бурилиб кетмоқдалар-а?!   

الَّذِینَ کَذَّبُوا بِالْکِتَابِ وَبِمَا أَرْسَلْنَا بِهِ رُسُلَنَا فَسَوْفَ یَعْلَمُونَ

Китоб- қуръонни ва биз пайғамбаримиз билан юборган нарсаларни- китобларни ёлғон деган кимсалар яқинда (қиёмат кунида динсизликларининг оқибатини) билажаклар.

 إِذِ الْأَغْلَالُ فِی أَعْنَاقِهِمْ وَالسَّلَاسِلُ یُسْحَبُونَ ‏ فِی الْحَمِیمِ ثُمَّ فِی النَّارِ یُسْجَرُونَ

ўшанда (яъни дўзахга ташланганларида) улар бўйинларида кишан ва занжирлар билан қайноқ сув томонга судралурлар, сўнгра оловда ёндирилурлар.

.‏….‏ ذَلِکُم بِمَا کُنتُمْ تَفْرَحُونَ فِی الْأَرْضِ بِغَیْرِ الْحَقِّ وَبِمَا کُنتُمْ تَمْرَحُونَ

Сўнгра уларга: “сизлар аллохни қўйиб ширк келтириб ўтган бутларингиз қани?” дейилганида, улар: “у (бут)лар бизлар(нинг) кўзимиз)дан  ғойиб бўлиб қолишди. Йўқ- йўқ, бизлар илгари (хаёти дунёда) хеч нарсага дуо- илтижо қилган эмасмиз”, дедилар. Аллох кофирларни мана шундай йўлдан оздирур.  

ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِینَ فِیهَا فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَکَبِّرِینَ ‏.

Мана шу (жаханнам азобига йўлиқишингиз)га сабаб сизлар ерда (ўзларингиз қилган айшу ишрат ва гунох-маъсиятлар билан) нохақ шоду хуррам бўлганларингиз ва кибру хаво қилганларингиз. Жаханнам дарвозаларидан у жойда мангу қолгувчи бўлган холларингизда кирингиз! Бас, мутакаббир кимсаларнинг жойи нақадар ёмон бўлди!  ‏ ‏(غافر/69-76)

2-Таркиби жихатидан мамнуъ қилинган шодликни яна бир  намунаси, кофир жамиятнинг ўзларидаги арзимас илм билан шод ва хурсанд бўлишларидур, бўлиб хам улар мана бу арзимас илм билан аллохни шариатидаги қонунларига қарши чиқишади ва хатто аллохни илмини қадрсиз ва эски, бугунги кунни дардига емайди, деб хисоблайди:

فَلَمَّا جَاءتْهُمْ رُسُلُهُم بِالْبَيِّنَاتِ فَرِحُوا بِمَا عِندَهُم مِّنَ الْعِلْمِ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُون (غافر/83)

Чунки уларга пайғамбарлари ( аллохга иймон келтириш ва у зотга бўйинсуниш зарур эканлиги хақида) аниқ хужжатлар келтирган вақтларида улар ўзларининг олдиларидаги (фақат дунёвий бўлган) билимлари билан шодланиб мақтандилар ва ( пайғамбарлари огохлантирган азобни масхара қилиб кулдилар). Ва уларни ўзлари масхара қилгувчи бўлган ( азоб) ўраб олди.

3-Таркиб жихатидан мамнуъ бўлган шодликларга яна бир мисол, дунёга кўнгил қўйиш ва мол-давлатни кўплиги сабабли такаббур билан шодланишдур.

Аллох таоло мархамат қиладики:

اللّهُ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقَدِرُ وَفَرِحُواْ بِالْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا فِي الآخِرَةِ إِلاَّ مَتَاعٌ (رعد/26)

Аллох ўзи хохлаган кишиларнинг ризқини кенг қилур ( ва ўзи хохлаган кишиларнинг ризқини) танг қилур. (Мушриклар) мана бу хаёти дунё билан шод- хуррам бўлдилар, холбуки бу хаёти дунё охират олдида фақат бир арзимас матодир.

Энди аллох таоло мана бу дунёга кўнгил қўйишни ва ўринсиз шодлик қилишни жуда кўп бошқа сифатлар каби кофирларни сифатларидан деб билади ва бундай шодликни яхши кўрмайди.  Худди қорунни қавми унга қарата айтганидек:

 لَا تَفْرَحْ إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْفَرِحِینَ (قصص/76)

Ўшанда қариндошлари унга: “ховлиқмагин. Чунки аллох ховлиқма кимсаларни суймас.

Нима учун яхши кўрмайди? Чунки биринчи дан бу ердаги мақсад аллохни розилиги ва жаннатдур, мана бу бир неча кунлик хаёт эмас, иккинчидан мана бу дунёга кўнгил қўйиш ва унга боғланиб қолишни ўзи ғам- андухни вужудга келтирадиган омиллардан бири хисобланади, албатта табиий равишда мана бу ғам ва андух “ихдал хуснаяйн” ёки дунёдаги шодлик ё қиёматдаги шодликка муносиб бўла олмайди, балки ана бу иккисига нисбатан захарни хукмига ўтади.  

4-Таркиб жихатидан мамнуъ бўлган шодликларни яна бир намунаси, ширк ва фирқаланиш, тафарруқ сабабли шодлик қилишдан иборат, бундай кимсалар фирқаланиш ширкига дучор бўлишган ва улар азобни омили сабабли шод ва хурсанд бўлишади.

Кўнгилларини ўзларининг хизби, гурухи, дастаси ва мазхаби билан шод ва хурсанд қилаётган тафрақа солувчиларнинг шодлигига хам аллох таоло рози эмас, чунки айтиб ўтилган сифатлар мушрик ва секуляристларга тегишли, бошқа ширклардан четланганингиз каби сиз мана бу ширкдан хам  узоқлашишингиз ва мушриклар жумласидан бўлмаслигингиз лозим.  

 وَلَا تَکُونُوا مِنَ الْمُشْرِکِینَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ (روم/31- 32)

Мушриклардан бўлманглар!*** Улар (яъни мушриклар) динларини бўлиб, фирқа- фирқа бўлиб олгандирлар. Хар бир фирқа ўз олдиларидаги нарса билан хурсанддирлар.

Хозирги даврда хам секуляризм динига бир назар ташланглар, улар юзлаб фирқа, мактаб ва равишларга бўлиниб кетишган, хар ким ўзини олдидаги нарса билан хурсанд. Энди агар махаллий мунофиқ ва секулярзадалар сон жихатидан кўпайиш ва хилма- хилликни қабул қилиш каби шубхалар қолибида шу балони мусулмонларни бошига олиб келишади ва алохида  тўда ва хизбларни тузиш орқали уларни ўзлари билан машғул қилиб қўйишади, мусулмонлар хам ўзлари эга бўлган нарсалари билан хурсанд бўлишади, мана бу хурсандчилик хам тафрақа солувчиларни ва секуляристларнинг ношаръий хурсандчиликларини бир нави бўлиб, аллох таоло таркибий жихатдан уни яхши кўрмайди.

(давоми бор………)

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.

شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.

(18- قیسم)

مَمنوُع وَ ناشَرعِی شادلِیکنِی اَساسِی،مَثَلاً:

  1. اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی بِیر چِیتگَه سوُرِیب قوُیِیش وَ اَلله تَعالَی اِیلچِیسِیگَه نازِیل قِیلگَن نَرسَه سِیگَه اِیرگَشمَسلِیک سَبَبلِی قِیلِینگَن شادلِیک.          أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ یُجَادِلُونَ فِی آیَاتِ اللَّهِ أَنَّى یُصْرَفُونَ ‏. اَلله نِینگ آیَتلَرِی حَقِیدَه تَلَه شِیب – تارتِیشَه دِیگَن کِیمسَه لَرنِی کوُرمَه دِینگِیزمِی؟ قَیاققَه بوُرِیلِیب کِیتماقدَه لَر-ا؟!   الَّذِینَ کَذَّبُوا بِالْکِتَابِ وَبِمَا أَرْسَلْنَا بِهِ رُسُلَنَا فَسَوْفَ یَعْلَمُونَ  کِتاب – قُرآننِی وَ بِیز پَیغَمبَرِیمِیز بِیلَن یوُبارگَن نَرسَه لَرنِی- کِتابلَرنِی یالغان دِیگَن کِیمسَه لَر یَقِیندَه (قِیامَت کوُنِیدَه دِینسِیزلِیکلَرِینِینگ عاقِبَتِینِی) بِیلَه جَکلَر.  إِذِ الْأَغْلَالُ فِی أَعْنَاقِهِمْ وَالسَّلَاسِلُ یُسْحَبُونَ ‏ فِی الْحَمِیمِ ثُمَّ فِی النَّارِ یُسْجَرُونَ اوُشَندَه ( یَعنِی دوُزَخگَه تَشلَنگَنلَرِیدَه) اوُلَر بوُیِینلَرِیدَه کِیشَن وَ زَنجِیرلَر بِیلَن قَیناق سوُو تامانگَه سُودرَه لوُرلَر، سوُنگرَه آلاودَه یاندِیرِیلوُرلَر.  .‏….‏ ذَلِکُم بِمَا کُنتُمْ تَفْرَحُونَ فِی الْأَرْضِ بِغَیْرِ الْحَقِّ وَبِمَا کُنتُمْ تَمْرَحُونَ ،سُونگرَه اوُلَرگَه: :سِیزلَر اَلله نِی قوُیِیب شِیرک کِیلتِیرِیب اوُتگَن بوُتلَرِینگِیز قَنِی؟” دِییِیلگَه نِیدَه، اوُلَر: “اوُ (بوُت)لَر بِیزلَر(نِینگ) کوُزِیمِیز)دَن غایِیب بوُلِیب قالِیشدِی. یوُق- یوُق، بِیزلَر اِیلگَه رِی (حَیاتِی دُنیادَه) هِیچ نَرسَه گَه دُعا- اِیلتِجا قِیلگَن اِیمَسمِیز”، دِیدِیلَر. اَلله کافِرلَرنِی مَنَه شوُندَی یوُلدَن آغدِیرُور.  ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِینَ فِیهَا فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَکَبِّرِینَ ‏. مَنَه شوُ (جَهَنَّم عَذابِیگَه یوُلِیقِیشِینگِیز)گَه سَبَب سِیزلَر یِیردَه (اوُزلَرِینگِیز قِیلگَن عَیشوُ – عِشرَت وَ گوُناه- مَعصِیَتلَر بِیلَن) ناحَق شادوُ حوُررَم بوُلگَنلَرِینگِیز وَ کِبرُو هوا قِیلگَنلَرِینگِیز. جَهَنَّم دَروازَه لَرِیدَن اوُ جایدَه مَنگوُ قالگوُچِی بوُلگَن حاللَرِینگِیزدَه کِیرِینگِیز! بَس،مُتَکَبِّر کِیمسَه لَرنِینگ جایِی نَقَدَر یامان بوُلدِی!  ‏(غافر/69-76)
  • تَرکِیبِی جِهَتِیدَن مَمنوُع قِیلِینگَن شادلِیکنِی یَنَه بِیر نَموُنَه سِی، کافِر جَمِیعیَتنِینگ اوُزلَرِیدَگِی اَرزِیمَس عِلم بِیلَن شاد وَ حوُرسَند بوُلِیشلَرِیدوُر، بوُلِیب هَم اوُلَر مَنَه بُو اَرزِیمَس عِلم بِیلَن اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرِیگَه قَرشِی چِیقِیشَه دِی وَ حَتَّی اَلله نِی عِلمِینِی قَدرسِیز وَ اِیسکِی،بوُگوُنگِی کوُننِی دَردِیگَه یِیمَیدِی، دِیب حِسابلَیدِی:

  فَلَمَّا جَاءتْهُمْ رُسُلُهُم بِالْبَيِّنَاتِ فَرِحُوا بِمَا عِندَهُم مِّنَ الْعِلْمِ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُون (غافر/83) چُونکِی اوُلَرگَه پَیغَمبَرلَرِی ( اَلله گَه اِیمان کِیلتِیرِیش وَ اوُ ذاتگَه بوُیِینسُونِیش ضَرُور اِیکَنلِیگِی حَقِیدَه) اَنِیق حُجَّتلَر کِیلتِیرگَن وَقتلَرِیدَه اوُلَر اوُزلَرِینِینگ آلدِیلَرِیدَگِی ( فَقَط دُنیاوِی بوُلگَن) بِیلِیملَرِی بِیلَن شادلَه نِیب مَقتَندِیلَر وَ (پَیغَمبَرلَرِی آگاهلَنتِیرگَن عَذابنِی مَسخَرَه قِیلِیب کوُلدِیلَر.) وَ اوُلَرنِی اوُزلَرِی مَسخَرَه قِیلگوُچِی بوُلگَن (عَذاب) اوُرَب آلدِی.

  • تَرکِیب جِهَتِیدَن مَمنوُع بوُلگَن شادلِیکلَرگَه یَنَه بِیر مِثال،دُنیاگَه کوُنگِیل قوُیِیش وَ مال- دَولَتنِی کوُپلِیگِی سَبَبلِی تَکَبُّر بِیلَن شادلَه نِیشدوُر.

اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی:   اللّهُ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقَدِرُ وَفَرِحُواْ بِالْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا فِي الآخِرَةِ إِلاَّ مَتَاعٌ (رعد/26) اَلله اوُزِی هاحلَه گَن کِیشِیلَرنِینگ رِزقِینِی کِینگ قِیلوُر ( وَ اوُزِی هاحلَه گَن کِیشِیلَرنِینگ رِزقِینِی ) تَنگ قِیلوُر. (مُشرِکلَر) مَنَه بُو حَیاتِی دُنیا بِیلَن شاد – حوُررَم بوُلدِیلَر، حالبوُکِی بُو حَیاتِی دُنیا آخِیرَت آلدِیدَه فَقَط بِیر اَرزِیمَس مَتادِیر.

اِیندِی اَلله تَعالَی مَنَه بُو دُنیاگَه کوُنگِیل قوُیِیشنِی وَ اوُرِینسِیز شادلِیک قِیلِیشنِی جوُدَه کوُپ باشقَه صِیفَتلَر کَبِی کافِرلَرنِی صِیفَتلَرِیدَن دِیب بِیلَه دِی وَ بوُندَی شادلِیکنِی یَحشِی کوُرمَیدِی. حوُددِی قارُوننِی قَومِی اوُنگَه قَرَتَه اَیتگَه نِیدِیک:   لَا تَفْرَحْ إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْفَرِحِینَ (قصص/76)  اوُشَندَه قَرِینداشلَرِی اوُنگَه :”حاولِیقمَه گِین. چوُنکِی اَلله حاولِیقمَه کِیمسَه لَرنِی سوُیمَس.

نِیمَه اوُچُون یَحشِی کوُرمَیدِی؟ چوُنکِی بِیرِینچِیدَن بُو یِیردَگِی مَقصَد اَلله نِی راضِیلِیگِی وَ جَنَّتدوُر، مَنَه بُو بِیر نِیچَه کوُنلِیک حَیات اِیمَس، اِیککِینچِیدَن مَنَه بُو دُنیاگَه کوُنگِیل قوُیِیش وَ اوُنگَه باغلَه نِیب قالِیشنِی اوُزِی غَم- اَندوُهنِی وُجُودگَه کِیلتِیرَه دِیگَن عامِللَردَن بِیرِی حِسابلَه نَه دِی، اَلبَتَّه طَبِیعِی رَوِیشدَه مَنَه بُو غَم وَ اَندوُه «إِحْدَی الْحُسْنَیَیْنِ» یاکِی دُنیادَگِی شادلِیک یا قِیامَتدَگِی شادلِیککَه مُناسِب بوُلَه  آلمَیدِی،بَلکِی اَنَه بُو اِیککِیسِیگَه نِسبَتاً زَهَرنِی حُکمِیگَه اوُتَه دِی.

  • تَرکِیب جِهَتِیدَن مَمنوُع بوُلگَن شادلِیکلَرنِی یَنَه بِیر نَمُونَه سِی،شِیرک وَ فِرقَه لَه نِیش، تَفَرُّق سَبَبلِی شادلِیک قِیلِیشدَن عِبارَت، بوُندَی کِیمسَه لَر فِرقَه لَه نِیش شِیرکِیگَه دُوچار بوُلِیشگَن  وَ اوُلَر عَذابنِی عامِلِی سَبَبلِی شاد وَ حوُرسَند بوُلِیشَه دِی.

کوُنگِیللَرِینِی اوُزلَرِینِینگ حِذبِی،گوُروُهِی،دَستَه سِی وَمَذهَبِی بِیلَن شاد وَ حوُرسَند قِیلَه یاتگَن تَفرَقَه سالوُوچِیلَرنِینگ شادلِیگِیگَه هَم اَلله تَعالَی راضِی اِیمَس، چوُنکِی اَیتِیب اوُتِیلگَن صِیفَتلَر مُشرِک وَ سِکوُلارِیستلَرگَه تِیگِیشلِی، باشقَه شِیرکلَردَن چِیتلَنگَه نِینگِیز کَبِی سِیز مَنَه بُو شِیرکدَن هَم اوُزاقلَه شِیشِینگِیز وَ مُشرِکلَر جُملَه سِیدَن بوُلمَسلِیگِینگِیز لازِم.   وَلَا تَکُونُوا مِنَ الْمُشْرِکِینَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ (روم/31- 32) مُشرِکلَردَن بوُلمَنگلَر! ** اوُلَر ( یَعنِی مُشرِکلَر) دِینلَرِینِی بوُلِیب، فِرقَه – فِرقَه بوُلِیب آلگَندِیرلَر. هَر بِیر فِرقَه اوُز آلدِیلَرِیدَگِی نَرسَه بِیلَن حوُرسَنددِیرلَر.

حاضرگِی دَوردَه هَم سِکوُلارِیزم دِینِیگَه بِیر نَظَر تَشلَنگلَر، اوُلَر یوُزلَب فِرقَه، مَکتَب وَ رَوِیشلَرگَه بوُلِینِیب کِیتِیشگَن، هَر کِیم اوُزِینِی آلدِیدَگِی نَرسَه بِیلَن حوُرسَند. اِیندِی اَگَر مَحَلِّی مُنافِق وَ سِکوُلارزَدَه لَر سان جِهَتِیدَن کوُپَه یِیش وَ هِیلمَه – هِیللِیکنِی قَبُول قِیلِیش کَبِی شُبهَه لَر قالِیبِیدَه شُو بَلانِی مُسُلمانلَرنِی باشِیگَه آلِیب کِیلِیشَه دِی وَ اَلاهِیدَه توُدَه وَ حِزبلَرنِی توُزِیش آرقَه لِی اوُلَرنِی اوُزلَرِی بِیلَن مَشغوُل قِیلِیب قوُیِیشَه دِی، مُسُلمانلَر هَم اوُزلَرِی اِیگَه بوُلگَن نَرسَه لَرِی بِیلَن حوُرسَند بوُلِیشَه دِی، مَنَه بُو حُورسَندچِیلِیک هَم تَفرَقَه سالوُوچِیلَرنِی وَ سِکوُلارِیستلَرنِی ناشَرعِی حوُرسَندچِیلِیکلَرِینِی بِیر نَوِی بوُلِیب، اَلله تَعالَی تَرکِیبِی جِهَتِدَن اوُنِی یَحشِی کوُرمَیدِی.

(دوامی بار…….)

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

درسهای مقدماتی/درس هشتم:  شادی به عنوان یک نیاز فطری و چگونگی مدیریت و کنترل آن

پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله

(18- قسمت)

– محتوا  ی ناشرعی و ممنوع شادی مثل :

  1. شادی کردن به دلیل کنار گذاشتن قانون شریعت الله و  پیروی نکردن از آنچه الله تعالی فرو فرستاده است: 

‏ أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ یُجَادِلُونَ فِی آیَاتِ اللَّهِ أَنَّى یُصْرَفُونَ ‏. مگر نمی‌بینی کسانی که درباره آیات خدا به کشمکش و ستیز می‌پردازند، چگونه (از تفکّر و تعقّل حق) بازگردانده می‌شوند؟ الَّذِینَ کَذَّبُوا بِالْکِتَابِ وَبِمَا أَرْسَلْنَا بِهِ رُسُلَنَا فَسَوْفَ یَعْلَمُونَ ‏ .همان کسانی که کتاب و قوانین وآنچه رسولان خود را بدان فرستاده ایم تکذیب می‌دارند،( یعنی با جای گزین کردن قوانین و احکامی به جای قوانین و احاکم قانون شریعت الله، قرآن و هر آنچه تمام پیامبران تا کنون برایآمدن رابه درویش مه وزووه . می گویند دروغ است) اینها  به زودی (نتیجه شوم کار خود را) خواهند فهمید . إِذِ الْأَغْلَالُ فِی أَعْنَاقِهِمْ وَالسَّلَاسِلُ یُسْحَبُونَ ‏. آن زمان که غلّها و زنجیرها در گردن دارند و روی زمین کشیده می‌شوند .‏ فِی الْحَمِیمِ ثُمَّ فِی النَّارِ یُسْجَرُونَ ‏ . در آب بسیار داغ برافروخته و سپس در آتش تافته می‌گردند .‏‏«یُسْجَرُونَ» : تمام وجودشان پر از آتش می‌گردد . برافروخته و تافته می‌شوند .‏….‏ ذَلِکُم بِمَا کُنتُمْ تَفْرَحُونَ فِی الْأَرْضِ بِغَیْرِ الْحَقِّ وَبِمَا کُنتُمْ تَمْرَحُونَ ‏ . این ( عذابی که در آن هستید ) به سبب شادمانیهای ناپسند و بیجائی است که در زمین می‌کردید و نیز به سبب نازشها و (ادا و اطوارهای سرمستانه ای) است که انجام می دادید. ادْخُلُوا أَبْوَابَ جَهَنَّمَ خَالِدِینَ فِیهَا فَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَکَبِّرِینَ ‏. (به کافران دستور داده می‌شود) از درهای جهنم داخل شوید و جاودانه در آنجا بمانید . جایگاه متکبّران چه بد جایگاهی است .‏ ‏(غافر/69-76)

  • نمونه ی دیگر از شادی های ممنوع از نظر محتوا، شاد شدن جامعه ی کفاربه آن علم ناچیزی است که دارند که با این علم ناچیز در برابر قانون شریعت الله می ایستند و حتی آن را ناچیز و کهنه و به درد امروز نخور و غیره می دانند:  

فَلَمَّا جَاءتْهُمْ رُسُلُهُم بِالْبَيِّنَاتِ فَرِحُوا بِمَا عِندَهُم مِّنَ الْعِلْمِ وَحَاقَ بِهِم مَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُون (غافر/83) «هنگامی كه رسولان آن‌ها با دلائل روشن به سراغ آنان آمدند به معلوماتی كه خود داشتند خوشحال بودند (وغيرآن را هيچ مي‏شمردند) ولی آنچه را (عذاب) به مسخره می‏گرفتند برآن‌ها فرود آمد».

  • مثال  دیگر از شادی های ممنوع از نظر محتوا، شادی از روی تکبر به خاطر دل بستن به دنیا و ثروت زیاد است .

الله تعالی می فرماید: اللّهُ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقَدِرُ وَفَرِحُواْ بِالْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَمَا الْحَيَاةُ الدُّنْيَا فِي الآخِرَةِ إِلاَّ مَتَاعٌ (رعد/26)  الله رزق و روزی را برای هرکس که بخواهد فراوان و فراخ می‌گرداند، و آن را برای هرکس که بخواهد کم و تنگ می‌نماید.  (کافران) به زندگی دنیا شاد و خوشنودند، و زندگی دنیا هم در برابرِ آخرت، کالای ناچیزی بیش نیست .‏

حالا الله تعالی این دل بستن به دنیا و شادی نابجا را مثل خیلی از صفات دیگر از صفات کفار می داند و چنین شادی را دوست ندارد.  همانطوری که قوم قارون به او می گویند : لَا تَفْرَحْ إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْفَرِحِینَ (قصص/76) (مغرورانه) شادمانی مکن، که خدا (چنین) شادمانان را دوست نمی‌دارد .‏

چرا دوست ندارد؟ چون اولا هدف رضایت الله و بهشت است نه این زندگی چند روزه، ثانیا دلبستن به دنیا و وابسته شدن به آن خودش یکی از عوامل به وجود آمدن غم و اندوه است، و طبیعی است که این غم و اندوه با «إِحْدَی الْحُسْنَیَیْنِ»- یا شادی در دنیا یا شادی در قیامت- سازگار نیست، و حکم سم را برای این دو شادی دارد.

  • نمونه ی دیگر از شادی های ممنوع از نظر محتوا، شادی کردن به خاطر شرک فرقه گرائی و تفرق است، کسانی که دچار شرک فرقه گرائی شده اند و به این عامل عذاب خوشحال و مسرور هستند

الله تعالی به شادی تفرقه افکنان که دلشان را به حزب و گروه و دسته و مذهب خودشان خوشحال کرده اند هم راضی نیست، چون فرموده این صفت مال مشرکین و سکولاریستهاست و شما باید از این شرک مثل سایر شرکها دوری کنید و در این صفت هم جزو مشرکین نشوید: وَلَا تَکُونُوا مِنَ الْمُشْرِکِینَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ (روم/31- 32) و از زمره مشرکان(سکولاریستها) نگردید .‏ از آن کسانی که دین خود را پراکنده و بخش بخش کرده‌اند و به دسته‌ها و گروههای گوناگونی تقسیم شده‌اند . هر گروهی هم از روشی که دارد خرسند و خوشحال است .

همین الان هم دین سکولاریسم را نگاه کنید به صدها فرقه و مکتب و روش تقسیم شده و هر که به آنی که نزدش هست خوشحال است . حالا اگر منافقین و سکولار زده های محلی در قالب شبهاتی مثل  تکثر گرائی و پذیرش تعدد و غیره می خواهند همین بلا را سر مسلمین در بیاورند، و با درست کردن دارودسته و حزبی جداگانه دسته هایی را به خود مشغول می کنند، و اینها به آنچه دارند دل خوش و خوشحال می شوند، این خوشحالی از نوع خوشحالی غیر مشروع تفرقه افکنان و سکولاریستها است که الله تعالی از نظر محتوا دوستش ندارد .

(ادامه دارد………)

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Меъёр ва маллоки ташхиси ” дарайн” дар дунё.

Шайхул мужохид: Абу Хамза мухожир хўромий хафизахуллох

(5-қисмат)  

Дар хамин замина имоми Ахмад рохимахуллох ва Абу Довуд ва дигарон ривоят мекунандки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам харгох лашкариро мефристод мефармуд:

  إِذَا رَأَيْتُمْ مَسْجِدًا أَوْ سَمِعْتُمْ مُؤَذِّنًا فَلَا تَقْتُلُوا أَحَدًا.[1]

Чун масжиди мушохада кардид ё аз мунодийи ( азон) ро шанидид касиро ба қатл нарасонид.

Шавконий дар шархи ин хадис мегуяд, вужуди масжиди дар ек ободий, хатто агар дар он азон гуфта нашавад, ба танхоий кифоят дар дорул ислом будани он ободийро мекунад, чироки дар хадис гуфта нашуда, агар масжиди буд ва азон хам дар он гуфта мешуд ба он хамла накунид; балки вужуди масжид, дар дорул ислом будани шахр ва ахли он кифоят мекунад. [2]

Ба хамин далил Абу Бакр розиаллоху анху дар номайики барои қабоилики дар дорул куфри муртаддин зиндагий мекарданд ва мушаххас набудки муртад шуданд ё мусалмон монданд барои фармондахони худ невишт: ” даъват, азон аст ва чун гуфтанд даст аз онхо бардорид”. [3]

Намоз аломати мусалмон будани шахс аст ва азон ва масжид хам аломати дорул ислом будани сарзаминхойики ” мажхул” хастанд ва намедонем дорул ислом хастанд ё дорул куфр . Имоми Нававий ва ибни Ражаб ханбалий хам бо истинод ба ин аходис, маллоки ташхиси дорул ислом аз дорул куфрро барои мужохидиники намедонанд сарзаминики барои жангидан ба он ворид шуданд мутаъаллиқ ба муслимин ва қонуни шариати аллох аст ё хейр, шанидани садойи азон медонанд.  [4]

Пас бояд дар татбиқи масоил хатман манот ва иллати хукм ва замон ва маконро дар назар гирифт ва гарна мумкин аст дар қазоватхойимон дучори иштибох шавем. Манот ва иллати хукм ва қарор додани азон ва вужуди масжид “жахл” ба мусалмон ё кофар будан мантақайи дар хенгоми жиход ва жанги мусаллахона ва василайи жихати мухофизат аз хуни муслимин буда, ва гарна агар мисли  Хайбар мушаххас бошадки кофар хастанд ва жахли вужуд надошта бошад ниёзий ба қарор додани ин алоим нест.

Бояд инро бидонемки дар он ” замон” хар касики вориди дини ислом мешуд хар чохор маъни ва мафхуми дин ( 1. Қудрати хукуматий.2 қонун ва барнома. 3. Итоат ва фармонбурдорий.4. Мужозот ва подош.) ро ба дини ислом медод ва чунончи каси намедонист фалон сарзамин жузви дорул ислом аст ё дорул куфр фақат кофий буд бишнавадки озодона азон дода мешавад ё масжиди вужуд дорад; инхо аз нишонахойи хоким шудани қонуни шариати аллох дар он жомеъа ва хокимияти муслимин буд. Ба хамин далил азон ва мавориди ошкори инчунини хам еки аз нишонахойи ин хокимияти қонуни шариати аллох ва рахбарияти жомеъа тавассути муслимин буд ва гох уламойи мазохиби мухталифи исломий ба зикри намунахо ва алоими дорул ислом ишора мекардандки ” дар замони онхо” хар маконики чанин алоими дошт дорул ислом махсуб мешуд . Ба ин шева мазхаби имоми Молик азон ва иқомайи ошкори ин шаъоирро аз аломати ин тахаккум медонанд. [5]

Бар ин асос “дар он замон” амнияти муслимин дар ин маворид хам еки аз нишонахойи дорул ислом ба шумор мерафтки мазхаби ханафий дар ин замина ба хубий ва тафсил ба он пардохта аст. [6]

Албатта манобеъи зиёдий дигари хам вужуд дорандки бо хамин мазмун матолибиро оварданд ва банда онхоро жамоварий кардамки иншааллох дустон саъй мекунанд дар поварақи матолиб ба онхо ишора кунанд. [7]

“амнияти” мовриди назари ахли фиқх дар ” он замон” хам яъни ” амният” дар пиёда кардани хар 4 маъни ва мафхуми дин ва набояд иддайи бо баржаста кардани ” амният” дар масоили шахсий ” ноамний” дар татбиқи қонуни шариати аллох ва соири маворидро бипушонанд ва ба ин шикл аз мафхуми ” амният” хам дар ростойи ахдофи секуляристхо суъистефода кунанд.

(идома дорад……..)


[1] مسند احمد، ج3، ص 448 / سنن أبي داوود كِتَاب الْجِهَادِ بَابٌ فِي دُعَاءِ الْمُشْرِكِينَ 2309 / ابن حجر العسقلاني ، الإصابة 3/406 /

[2] شوکانی، محمد بن علی، نیل الاوطار، ج7، ص289.

[3]– محمد بن جریر طبری، پیشین، ص 251

[4] نووی، یحیی بن شرف، المنهاج شرح صحیح مسلم، ج4، ص84؛ ، ابن­رجب حنبلی، عبد الرحمن بن احمد، فتح الباری شرح صحیح البخاری، ج5، ص232.

[5] .(الاستذكار” (4/ 18) و”التمهيد/مرتب” (3/ 61) كلاهما لابن عبدالبر، و”الذخيرة” للقرافي (2/ 58) و”الدرر السنية” (12/ 127)، و “شرح الزرقاني” (1/ 148)، و”المنتقى” للباجي (1/ 133)، و “التاج والإكليل” للعبدري (1/ 451)، و”الفواكه الدواني” للنفراوي (1/ 171 ))

[6] بدائع الصنائع” كاساني (7/ 130)، “المبسوط” (10/ 114) و”شرح السير” (5/ 1073) ) 

[7] مثل: ابن عبد البر، يوسف، الاستذكار، تحقيق: سالم محمد عطا، محمد علي معوض، دار الكتب العلمية، بيروت، چاپ اوّل، 1421ق. ج1 ص371- قشیری نیشابوری، مسلم، صحیح مسلم، تحقیق: محمد فؤاد عبد الباقي، ناشر: دار إحياء التراث العربي، بیروت، ج1،ص288-  نووي، يحيى بن شرف (م 676)، المنهاج شرح صحيح مسلم بن الحجاج، دار إحياء التراث العربي، بيروت، چاپ دوّم، 1392 هـ.ق.ج4،ص 84- ابن رجب حنبلي، عبد الرحمن بن أحمد (م 795)، فتح الباري شرح صحيح البخاري، مكتبة الغرباء الأثرية، المدينة النبوية، چاپ اوّل، 1417 هـ.ق ج 5،ص 232.- ابن حنبل شيباني، أحمد، مسند أحمد بن حنبل، تحقيق: شعيب الأرنؤوط وعادل مرشد و ديگران، مؤسسة الرسالة، چاپ اوّل، 1421ق.ج24،ص488./ در این صورت الحافظ أبي بكر الإسماعيلي می گوید: ويرون (أي أهل السنة) الدار دار إسلام لا دار كفر -كما رأته المعتزلة!-  ما دام:1-  النداء بالصلاة والإقامة بها ظاهرين،2- وأهلها ممكنين منها 3-  آمنين» 

یا صاحب “الدر المحتار” (4/ 356) می گوید: «ودار الحرب تصير دار الإسلام بإجراء أحكام أهل الإسلام فيها «كجمعة وعيد »  یا صاحب “الدر الحكام” (1/ 331)   به صراحت می گوید: ودار الحرب تصير دار إسلام بإجراء أحكام أهل الإسلام فيها؛ «كإقامة الجمع والأعياد»، وإن بقي فيها كافر أصلي.  ابنُ عبد البر هم  در “الاستذكار”می گوید:  “ولا أعلمُ خلافًا في وجوبِ الأذانِ جملةً على أهل الأمصار؛ لأنّه مِن العلامة الدّالة الـمُفرِّقةِ بين دار الإسلام ودار الكفر”.