سَوال: اِسلامِی اوُیغانِیش دِیب گپِیرِیلَیاتگن نَرسَه نِیمَه نِی اَساسِیدَه بِینا بُولگن؟ قَندَی بِیلگِیلَرگه اِیگه؟ مَنَه بُو اوُیغانِیشدَگِی مَسجِدلَرنِی مُلّالَرِی وَ تَخصِیل کوُرگنلَرنِی اوُرنِی بارمِی؟
جَواب: اِسلامِی اوُیغانِیش، بُو بُوتُون جَهان بُویِیچَه مُؤمِنلَرنِی اوُرتَسِیدَگِی جَهانِی بِیر جَرَیان حِسابلَنَدِی، بُو جَرَیان مُسُلمانلَرنِینگ مُشتَرَک نُوقتَه لَرِیگه دِقَّتنِی جَملَش وَ بَرچَه آسمانِی شَرِیعَتلَرنِی مُشتَرَک دُشمَنِی بُولمِیش سِکولارِیستلَرگه، اَصلِی دُشمَنگه اِعتِبارنِی قَرَتِیش آرقَلِی اِسلامِی جَمِیعَتنِی بُوگوُنگِی تِیهنالاگِیَه نِی واسِیطَه سِیدَه، صَدرِ اِسلامدَگِی عَظَمَتِیگه قَیتَرماقچِی. بُو بارَدَه اِسلامِی اوُیغانِیشنِی اِعتِقادِی بوُیِیچَه:
- مُسُلمانلَرنِی تَربِیَه لَب اوُلَرگه تَعلِیم بِیرِیش وَ اوُلَرنِی (اِسلامِی اوُیغانِیشنِی) مَسَلَه لَرِی، مُشکِلاتلَرِیگه مُثبَت وَ ثَمَرَه لِی جَوابنِی بِیرَدِیگن عَقِیدَه لَر تامانگه یُوللَش لازِم بُولَدِی. بُو یُولدَه سِیتَم آستِیدَگِی آدَملَرنِی اِیستَک – هاحِیشلَرِینِی “تَعبِیر وَ تَفسِیر” قِیلِیب بِیرَدِیگن آگاه مُؤمِنلَرگه اِیحتِیاج بار.
- اوُلَرنِی سُوزلَرِی وَ عَقِیدَه لَرِی فِرقَه لاوچِی حُصُوصِیَتلَر بُولمِیش “عَوام حَلقنِی اَلدَیدِیگن” نَرسَه لَردَن پاک وَ تازَه بُولِیشِی لازِم.
- بُو یِیردَگِی یَنَه بِیر نُوقتَه لَردَن بِیرِی شُوکِی، اِسلامِی اوُیغانِیشنِی لَشکَرِی عادِّی، ساددَه “آدَملَرگه” ماس بُولِیشِی، اوُلَرنِی حَربِی لَشکَرنِی بِیلگِیلَرِیدَن اَجرَتِیب تُورَدِی. اَصلِیدَه اِیسَه (اِسلامِی اوُیغانِیشنِی) لَشکَرِی عاددِی آدَملَرگه ماس صِیفَتلَردَن بِیرِیدِیر.
بَعضِیلَرنِی فِکرلَرِیچَه اِیسَه، باسقِینچِی سِکولار دِکتَتارلَر وَ اِیچکِی ساتقِین دُشمَنلَر نِهایَتدَه قُدرَتلِیدِیر، بُونِی قَرشِیسِیدَگِی مِللَتنِی اِیسَه ضَعِیف، ناتَوان دِیب حِسابلَشَدِی. مَنَه بُو طَرزدَه فِکرلاوچِی قُدرَتنِی سَبَبِینِی قُورال، لَشکَر، بایلِیکلَر وَ ماددِی یِیر آستِی بایلِیکلَرِیدَه، دِیب اوُیلَشَدِی، شُو سَبَبلِی هَم مِللَتنِی قوُرالِی یُوق، تَرتِیبلِی لَشکَرگه اِیگه بُولمَگن، ماددِی سَرمایَه سِی یُوق ناتَوان، دِیب سَنَشَدِی. اَمّا مَنَه بُوندَی یُوزَکِی، بِیرطَرَفلَمَه فِکرلَش آرقَلِی اِیشنِی واقِیعِیَتِینِی کوُرِیب بُولمَیدِی.
مَنَه بُو کِیشِیلَرنِی کُوزِیدَه جِیلوَلَنِیب توُرگن نَرسَه، فَقَطگِینَه سِکولار- صِیهیُونِی وَ مَحَلِّی ساتقِین دُشمَننِینگ ماددِی قُدرَتِی بُولَدِی. اوُلَر دُشمَننِی اِیچکِی زِیدِّیَتلَرِیگه، ضَعِیف نُوقتَه لَرِیگه، نابُود قِیلوُچِی وَ کَمچِیلِیکگه تُوله عامِللَرِیگه اِعتِبار بِیرِیشمَیدِی، حُودِّی شُونگه اوُحشَش باشقَه تاماندَه مِللَتنِی ماددِی یِیتِیشماوچِیلِیکلَرِیگه کوُز تِیکِیشگن، مِللَتدَگِی بُویُوک مَعنَه وِی وَ دِینِی قُدرَتگه، تُوگنمَس اِمکاناتلَرگه وَ اوُندَگِی یاش نَسلنِی اوُسِیش،رِواجلَنِیش عامِللَرِیگه اَهَمِیَت بِیرِیشمَیدِی.
آدَملَر سِکولار- صِیهیُونِی دُشمَننِی وَ اوُلَرنِینگ مَحَلِّی اِیتلَرِیگه قَرشِی بِیر اِیشگه قوُل اوُرمَگندَن وَ اوُزِینِی ضَعِیف کوُرِینِیشِی بِیلَن قُوراللَنگن دُشمَننِی ضَربَه لَرِیگه جَواب بِیرمَگندَن سُونگ، اَلبَتَّه مَنَه بُو دُشمَننِینگ قُدرَتلِی کوُرِینِیشِی طَبِیعِی بِیر نَرسَه. لِیکِن بُو حَقِیقَتدَه مِللَت ناتَوان وَ آدَملَرنِینگ دُشمَنِی اِیسَه نِهایَتدَه قُدرَتلِی دِیگن مَعنانِی بِیلدِیرمَیدِی. چُونکِی عاددِی حَلق هَلِی – هَنُوز سِکولار- صِیهیُونِی دُشمَن بِیلَن مُبارَزَه قِیلِیش وَ یوُزمَه – یُوز جَنگ قِیلِیش اوُچُون قُورالگه قوُل اوُرمَگن. بُو یِیردَه آدَملَر دُشمَن بِیلَن جَنگگه قوُل اوُرمَگن، شوُ سَبَبلِی هَم دُشمَن قُدرَتلِی بُولِیب کوُرِینیَپگن.
آدَملَر بِیلَن عَلاقَه قِیلَیاتگن مَسئُوللَر وَ تَبلِیغچِیلَرنِی وَظِیفَه سِی، یِیللَر دَوامِیدَه ظُلم- سِیتَمنِی، جَهالَتنِی، قوُرقُو، باسقِینچِیلِیک، مَحرُومِیَتنِی آستِیدَه اوُشلَب توُرِیلگن حَلقَگه “اِسلامِی شَخصِیَتنِی وَ قُدرَتنِی حِسِّیاتِینِی” بِیرِیشلَرِی کِیرَک. بُو حَرَکَت پَیتِیدَه زَماننِی قوُلِی بُولگن وَ سِکولارِیستلَرنِینگ حِزمَتِینِی قِیلَیاتگن وَ خائِن سِکولار آچِیق فِکرلِی تَخصِیل کوُرگنلَرگه اوُحشَش وَ ظُلمنِی اِیضاحلَب بَهانَه لَر کِیلتِیرَدِیگن غَرَضلِی دِینفُرُوش مُلّالَرگه سُویَنمَسلِیک لازِم. بَلکِی اوُزِیمِیزنِی اَصلِی هَدَفِیمِیزنِی آزادلِیک طَرَفدارِی، اِصلاحطَلَب بُولگن آدَملَرگه دِققَتنِی قَرَتِیش کِیرَک بُولَدِی.
زَماننِی قوُلِی بُولگن یاکِی سِکولار آچِیق فِکرلِیلَرگه اوُحشَش دِینفُرُوش مُلّالَرنِی مُشَخَّص، اِیسکِی بِیلِیملَرِینِی بَرابَرِیدَگِی ضَعِیفلِیک سَبَبِی اِیمَس، بَلکِی بُو کِیمسَه لَر صِیهیُونِی- سِکولار دُشمَننِی وَ اوُلَرنِی مَحَلِّی اِتِّفاقچِیلَرِینِی اِیگَللَب آلگن دِیارلَردَه زِینَه پایَه شَکلِیدَه بِیکاردَن یِیب یاتَه دِیگن تَییار آیلِیک آلوُچِی قارِین بَندَه لَرِیگه اَیلَنِیشگنِی وَ بُو کِیمسَه لَر چُودَه کوُپ اوُرِینلَردَه اوُزلَرِیگه یِیتِیب توُرگن نِعمَتنِی اَربابِینِی یاکِی قوُلِیگه تُوشِیب توُرگن اَرزِیمَگن پوُلنِی قوُلدَن بای بِیرِیشنِی هاحلَشمَیدِی. یاکی بولمسم آچیق فِکرلِیلَرگه اوُحشَگن سِکولار تَعلِیم کوُرگنلَر جَمِیعَت حَقِیدَه آگاه بُولمَگنلِیگِی وَ قَدِیمگِی زَماندَه قالگن فِکرلَرِی سَبَبلِی، حَیاللَر وَ خُرافاتگه تُولَه اِدِییالاگِیَه نِی اِیچِیدَه تِیپِیرچِیلَب یاتِیشَدِی وَ جَمِیعَتدَگِی عَینِی واقِیعِیَتنِی کوُرِیشنِی هاحلَشمَیدِی. مَنَه بُو مُتَعَصِّب، قَیصَر کِیمسَه لَر شُو دَرَجَه دَکِی، آیاقلَرِینِی قِیرقِیب کَفشگه مُناسِب قِیلِیشگه تَییاردِیرلَر، لِیکِن اوُزلَرِیگه مُناسِب جَمِیعَتدَه طَلَب قِیلِینگن آیاق کِییِیمنِی اِیسَه قَبُول قِیلِیشمَیدِی.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ قَالُوا إِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُونَ ؛ أَلَا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ وَلَكِنْ لَا يَشْعُرُونَ( بقره/11-12)