سَوال: بِیر مُدَّتدَن بُویان اِیراندَن وَ اَفغانِستاندَن وَ باشقَه مِنطَقَه لَردَن راحَت اِقتِصادِی حَیاتنِی هاحلَب بَعضِیلَر قاچِیب کِیتِیشیَپتِی. مُسُلمانلَرنِی مَنَه بُو اِیشلَرِی تُوغرِیمِی؟
جَواب: دارُ الاِسلامِی اِیران وَ اَفغانِستاندَن تَشقَرِی یِوراپَه یا اَمِیرِکَه وَ باشقَه دَولَتلَر سِکولارِیستِیک قانُونلَرگه اِیگه بُولِیب دارُ الکُفر حِسابلَنَدِی، هِیچ کِیم بِیرِینچِی پَیغَمبَرنِی زَمانِیدَن بوُیان تا قِیامَت کوُنِیگه چَه سِکوُلارِیستلَر(عَرَب تِیلِیدَگِی مُشرِکلَر) نِی حاکِمِیَتِی آستِیدَگِی دِیارلَردَه الله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی بَرچَه سِیگه “کامِل اِسلامگه” عَمَل قِیلِیشگه قادِر بُولمَگن وَ قادِر بُولمَیدِی هَم. شُبهَه سِیز اَگر بِیر شَخص سِکولارِیستلَرنِی آرَسِیدَه یَشَشنِی هاحلَسَه، اَلبَتَّه دِینِیدَه فِتنَه گه اوُچرَیدِی، بُو شَخص دِینِی اِسلامنِی و الله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانُونلَرنِی کَتتَه قِیسمِینِی سِکولارِیستلَرنِینگ وَ سِکولارِیستِیک قانُونلَرنِینگ فایدَه سِیگه بِیکار قِیلِیشِیگه توُغرِی کِیلَدِی. اَگر بُو شَخص سِکولارِیستلَرنِی آرَسِیدَه سِکولارِیستِیک قانوُنلَرگه قَرشِی رَوِیشدَه الله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه عَمَل قِیلِیب یَشَیدِیگن بُولسَه، اَلبَتَّه اوُنِی آزادلِیگِی، حَیاتِی خَطَرگه تُوشِیشِی اَنِیق نَرسَه. شوُ سَبَبلِی هَم بَرچَه اِسلامِی مَذهَبلَر بُوندَی دِیارلَردَن دارُ الاِسلامگه هِجرَت قِیلِیشنِی واجِب دِییِیشَدِی.
اِمامِی شافِعِی رَحِمَهُ الله نِی اَیتِیشِیچَه، بِیر شَخص اوُزِی اِسلام کِیلتِیرگن دِیاردَه دِینِیدَه فِتنَه لَرگه اوُچرَیدِیگن بُولسَه وَ الله نِی شَرِیعَتِیدَه بُویُورِیلگن قانوُنلَرگه آزاد حالدَه، کامِل خَوفسِیزلِیک آستِیدَه عَمَل قِیلَه آلمَیدِیگن بوُلسَه بُو شَخصگه هِجرَت قِیلِیشلِیک فَرض بُولَدِی:
وَدَلَّتْ سُنَّةُ رَسُولِ اللَّهِ عَلَى أَنَّ فَرْضَ الْهِجْرَةِ عَلَى مَنْ أَطَاقَهَا، إنَّمَا هُوَ عَلَى مَنْ فُتِنَ عَنْ دِينِهِ بِالْبَلَدِ الَّذِي يُسْلِمُ بِهَا .
شُبهَه سِیز سِکولار حاکِملَرنِینگ وَ سِکولارِیستِیک قانُونلَرنِینگ حُکمرانلِیگِی سَبَبلِی مُسُلمانلَرگه یِیتکَه زِیلَدِیگن ضَرَر- مُسُلمانلَرنِی دِینِیدَگِی کَتتَه فِتنَه بُولِیب – دُنیاوِی، مادِّی، جِسمِی ضَرَرلَرگه نِسبَتاً بِیر نِیچَه بَرابَر کَتتَه راق حِسابلَنَدِی. الله تَعالی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: «وَالْفِتْنَةُ أَشَدُّ مِنْ الْقَتْلِ» « وَالْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنْ الْقَتْلِ» مَنَه بُو حالَتدَه کَتتَه فَسادنِی کِیچِیک فَسادلَرگه صَبر- طاقَت قِیلِیش آرقَلِی دَفع قِیلِیشِیمِیز لازِم بُولَدِی یَعنِی: « الضّرر الأشدُّ يُزال بالضّرر الأخفّ» کَتتَه ضَرَر وَ زِیانلَرنِی کِیچِیک ضَرَر،زِیانلَرنِینگ (دارُ الاِسلامدَگِی فَقِیرلِیکگه اوُحشَش نَرسَه لَر، اَبِی طالِبنِی شَعبِیدَه گِی مُخاصَرَه لَر یاکِی اَخزابلَر تامانِیدَن حَربِی مُخاصَرَه گه تُوشِیش یاکِی اَهلِی کِتاب وَ اِیچکِی مُنافِقلَرنِینگ سِکولار کافِرلَر بِیلَن هَمکارلِیک قِیلِیشلَرِیگه اوُحشَش) واسِیطَه سِی بِیلَن آرَدَن یُوقاتِیلَدِی. دِین وَ قِیامَتدَه ضَرَر وَ زِیان کوُرِیشلِیکدَن کوُرَه کَتتَه راق زِیان تاپِیلمَیدِی.
شُوندَی بُولگچ اِقتِصادِی وَ دُنیاوِی دَلِیللَرگه کوُرَه دارُ الاِسلامدَن دارُ الکُفرگه قاچِیب کِیتِیش اِیمَس، بَلکِی دارُ الکُفردَن دارُ الاِسلامگه هِجرَت قِیلِیش کِیرَک بُولَدِی. فَقَطگِینَه خائِنلَر وَ مُنافِقلَرنِی تُودَه سِیگِینَه اوُزلَرِینِی اِختِیارلَرِی، هاحِیشلَرِی بِیلَن دارُ الکُفرلَرگه حَتَّی دارُ الحَربلَرگه قاچِیب کِیتِیشَدِی. الله تَعالی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: وَالَّذِینَ آمَنُواْ وَلَمْ یُهَاجِرُواْ مَا لَکُم مِّن وَلاَیَتِهِم مِّن شَیْءٍ حَتَّى یُهَاجِرُواْ (انفال/72)
اِیمان کِیلتِیرگن، اَمّا هِجرَت قِیلمَگن ( یَعنِی هَلِی- هَنوُز مَکَّه دَه یَشَب توُرگن) کِیشِیلَر اِیسَه تا هِجرَت قِیلمَگوُنلَرِیچَه سِیزلَر اوُلَرگه دُوستلِیک قِیلَه آلمُیسِیزلَر). فَلاَ تَتَّخِذُواْ مِنْهُمْ أَوْلِیَاء حَتَّىَ یُهَاجِرُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ بَس، سِیزلَر تا الله یُولِیدَه هِجرَت قِیلمَگوُنلَرِیچَه اوُلَرنِی دُوست توُتمَنگلَر! ( نساء/ 89)
اوُزلَرِینِی مُسُلمان اِیکَنلِیکلَرِینِی اِدَّعا قِیلَیاتگن کِیشِیلَر آگاه وَ قادِر بُولَدِیگن بُولسَه – یُو، لِیکِن دارُ الاِسلامگه هِجرَت قِیلمَسَه، بُو مُنافِقلَرنِی عَلامَتلَرِیدَن بِیرِی حِسابلَنَدِی. مَنَه بُو قاچِیب کِیتَیاتگن کِیشِیلَر یِوراپَه گه بارِیشلَرِی مُومکِین، اَمّا مَدِینَه نِینگ دارُ الاِسلامِیدَه گِی اَهلِی صُوفَه نِی مِثالِیگه اوُحشَش اِقتِصادِی قِییِینچِیلِیکلَرگه وَ اَخزاب جَنگِیگه اوُحشَش مُشکِیلاتلَرگه رُوبَرُو بُولمَسلِیک اوُچُون اوُلَر هِجرَت قِیلِیشمَیدِی. اوُلَر اوُزلَرِیگه قِیلَیاتگن ظُلملَرِی سَبَبلِی قوُیِیدَه گِی جایگاهلَر تامانگه حَرَکَت قِیلِیشیَپتِی:
إِنَّ الَّذِينَ تَوَفَّاهُمُ الْمَلَائِكَةُ ظَالِمِي أَنْفُسِهِمْ قَالُوا فِيمَ كُنْتُمْ قَالُوا كُنَّا مُسْتَضْعَفِينَ فِي الْأَرْضِ قَالُوا أَلَمْ تَكُنْ أَرْضُ اللَّهِ وَاسِعَةً فَتُهَاجِرُوا فِيهَا فَأُولَئِكَ مَأْوَاهُمْ جَهَنَّمُ وَسَاءَتْ مَصِيرًا (نساء/97)
اَلبَتَّه مُسُلمانلَر بِیلَن هِجرَت قِیلمَسدَن کافِرلَر قوُل آستِیدَه یَشَشگه راضِی بوُلِیش بِیلَن اوُز جانلَرِیگه جَبر قِیلگن کِیمسَه لَرنِینگ جانلَرِینِی آلِیش چاغِیدَه فَرِیشتَه لَر اوُلَرگه: “قَندَی حالدَه یَشَدِینگِیز؟” – دِیگنلَرِیدَه: “بِیز بُو یِیردَه چارَه سِیز بِیچارَه لَر اِیدِیک”، دِیدِیلَر. (شوُندَه فَرِیشتَه لَر): “هِجرَت قِیلسَنگلَر الله نِینگ یِیرِی کِینگ اِیدِی- کوُ؟! (نِیگه دِینُو اِیمانلَرِینگِیز یُولِیدَه بُو یُورتدَن هِجرَت قِیلمَه دِینگلَر؟) دِییِشَدِی. بُوندَیلَرنِینگ جایِی جَهَنَّمدِیر. قَندَی یامان جایدِیر اوُ!
