تَوحِید وَ دَعوَتنِی اَصلِی، ستراتِیگِییَه سِی (2) ( 13 بوُلِیم)
(4-قیسم)
اوُ پَیتلَردَه عُمُومِی مَکانلَردَه قُرآن اوُقِیشلِیک دَعوَت قِیلِیشنِی حُکمِیدَه بُولگن، چوُنکِی عَرَبلَر قُرآننِی آسانلِیک بِیلَن فَهملَب آلِیشَردِی، شُو سَبَبلِی هَم اَبُو بَکرنِی قِیلگن اِیشِی دَعوَتنِی اوُرنِیگه اوُتگن، شوُنِینگ اوُچُون قُرَیش سِکوُلارِیستلَرِی پَناه بِیرُوچِیدَن اَبُو بَکرنِینگ فَقَط اوُزِینِی مَنزِیلِیدَه عِبادَتلَرِی بِیلَن مَشغُول بوُلِیشِینِی وَ بُو دَعوَتنِی باشقَه لَرگه یِیتمَسلِیگِینِی طَلَب قِیلِیشگن اِیدِی، « ابنُ الدَّغِنَة» دَعوَت وَ “عَمَلنِی” آزادلِیگِینِی حِمایَه قِیلِیش قُدرَتِیگه اِیگه اِیمَس اِیدِی، شوُ سَبَبلِی اَبُو بَکردَن اِیککِی عَقِیدَه وِی یُولنِی آرَسِیدَن بِیرِینِی تَنلَشنِی سُورَدِی، یا دَعوَت وَ “عَمَل” آزادلِیگِیدَن واز کِیچِیش وَ اوُزِینِی مَنزِیلِیدَه اوُنِی حِمایَه سِینِی آستِیدَه عِبادَتلَرِینِی بَجَرِیش، یاکِی آزاد حَیات کِیچِیرِیش وَ آشکار دَعوَت، “عَمَل” مَسؤُلِیَتِینِی قَبوُل قِیلَدِی وَ اوُنِی حِمایَه سِینِی آستِیدَن چِیقِیب کِیتَدِی. اَبُو بَکر اِیککِینچِی یوُلنِی تَنلَیدِی وَ دَعوَت، “عَمَل” یوُلِیدَگِی بَلالَرنِی اوُزِینِی مَنزِیلِیدَگِی آزاد عِبادَت وَ حَوفسِیزلِیکدَن اَفضَل کوُرَدِی.
مَنَه بُو پَناه بِیرِیش اَبُو طالِب پَناه بِیرِیشِیدَن کوُرَه پَستراق دَرَجَه دَه جایلَشگن اِیدِی. چُونکِی اَبُو طالِبنِی بِیرگن پَناهِی دَعوَت وَ “عَمَل” آزادلِیگِیگه اَساسلَنگن اِیدِی. شوُ سَبَبلِی هَم اَبُو بَکر اوُندَه اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه “عَمَل” قِیلَه آلمَیدِیگن پَناهدَن واز کِیچَدِی وَ مَنَه بوُندَی پَناه بِیرِیشنِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی بِیر قِیسمِیدَگِی دَعوَت وَ “عَمَل”نِی بِیر چِیتگه سُورِیب قوُیِیشدَن اَفضَل کوُرمَیدِی.
سَعَد اِبنِ اَبِی وَقّاص رَضِیَ الله عَنهُ گه اوُحشَگن قُدرَتگه اِیگه بوُلگن مُسُلمانلر، مُشرِکلَر اوُلَرنِی نَمازلَرِینِی، عِبادَتلَرِینِی مَسخَرَه قِیلِیشلَرِیگه رُحصَت بِیرِیشمَسدِی، اِیندِی شَرعِی حُکملَرنِی بَجَرِیش بُویِیچَه مانِع بُولِیش بارَسِیدَه گپ بُولِیشِی هَم موُمکِین اِیمَس، عُثمان اِبنِ مَظعُوندِیک کِیشِی هَم مُشرِکلَرنِی بِیرگن پَناهِینِی رَد قِیلَدِی وَ مُخالِف بُولگنلَر بِیلَن اوُرِیشَدِی، بُو مُبارَزَه دَه اوُنِی یوُزِی کوُکَرِیب کِیتَدِی. عُمَر اِبنِ خَطّاب هَم کافِرلَرنِی مَسخَرَه قِیلِیب کوُلِیشلَرِیگه طاقَت قِیلَه آلمَیدِی وَ نَتِیجَه دَه اوُلَر بِیلَن اوُرِیشَدِی، حَتّی اوُلَر بِیلَن آفتاب باتگوُنِیچَه اوُرِیشگن. [1][2][3]
مُؤمِنلَرنِی بِیر گوُرُوهِی سُمَیَّه، عَمّار، یاسِر وَ بِیلالگه……خِلاف رَوِیشدَه دَعوَت اَهلِی بُولِیشگن وَ آدَملَرنِی آرَسِیدَه قُرآن قِرائَتِی بِیلَن اِسلامگه دَعوَت قِیلِیشَردِی، اوُلَر اوُزلَرِینِینگ تَنها اِیکَنلِیکلَرِینِی وَ جِسملَرِیگه جِددِی جَراحَتلَر هَم یِیتِیشِی مُومکِینلِیگِینِی یَحشِی بِیلِیشگن، اَمّا دُشمَننِی شَوکَتِینِی، هَیبَتِینِی سِیندِیرِیش اوُچُون اوُلَر بِیلَن اوُرِیشَر وَ مَنَه بُو اوُرُوشلَرنِی عاقِبَتِینِی هَم قَبُول قِیلِیشَردِی.
عُثمان اِبنِ مَظعُوننِینگ وَلِید اِبنِ مُغِیرَه گه بِیرگن جَوابِی اوُنِی اَلله تَعالَی گه نِسبَتاً قَلبِیدَگِی چوُقوُر اِعتِمادِینِی مِقدارِینِی وَ قِیلگن عَمَلِینِی عاقِبَتِینِی هَم قَبوُل قِیلِیشِینِی کوُرسَتیَپتِی، اوُ اَیتدِیکِی:” اِی اَبا شَمس! مِین شوُندَی کِیشِینِی پَناهِیدَه مِنکِی سِیندَن کوُرَه عَزازراق وَ سِیندَن کُورَه قُدرَتلِیراقدِیر، مِینِی ساغلام کوُزِیم مَجرُوح کوُزِیم دوُچار بوُلگن نَرسَه گه اِیحتِیاجِی بار”، اَلله تَعالَی مَنَه بُو دَستَه دَگِی مُؤمِنلَر حَقِیدَه اَیتَدِیکِی: [4]
« آمَنُوا وَعَلَى رَبِّهِمْ یَتَوَکَّلُونَ» اِیمان کِیلتِیرگن وَ یالغِیز پَروَردِیگارلَرِیگه تَوَکُّل قِیلگن ذاتلَر، اوُلَرنِی یَنَه بِیر صِیفَتلَرِی حَقِیدَه مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: «وَالَّذِينَ إِذَا أَصَابَهُمُ الْبَغْيُ هُمْ يَنتَصِرُونَ» (شوری / 39) اوُلَر اوُزلَرِیگه ظُلم یِیتگن وَقتِیدَه (اوُنگه قَرشِی کوُرَشِیب) غالِب بوُلَدِیگن ذاتلَردِیر.
حُکوُمَت قُدرَتِینِی کَسب قِیلِیش پَیتِیدَه هَم ناقِص اِسلام وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی اَحکاملَرنِی، قانوُنلَرنِی بِیر قِیسمِینِی بِیر چِیتگه سُورِیب قوُیِیش هِیچ کِیمدَن قَبوُل قِیلِینمَیدِی:
عَرَب قَوملَرِی اوُزلَرِینِی اِسلام کِیلتِیرِیشلَرِینِی رَسُول الله صلی الله علیه وسلمنی غَلَبَه لَرِیگه، فَتحلَرِیگه باغلَب قوُیِیشگن اِیدِی وَ اَیتِیشَردِیکِی: اوُنِی اوُزِینِی قَومِی وَ قَبِیلَه سِی بِیلَن حالِی قوُیِیب قوُیِینگلَر! اَگر اوُلَرنِی اوُستِیدَن غَلَبَه قاذانسَه، اوُنِی حَقِیقِی پَیغَمبَر اِیکَنلِیگِی مَعلوُم بُولَدِی! شُو سَبَبلِی هَم مَکَّه فَتحِی بُولِیب اوُتگچ، هَر بِیر طائِفَه وَ هَر بِیر قَبِیلَه اِسلامگه شاشِیلِیشگن اِیدِی……… [5]إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللَّهِ وَالْفَتْحُ * وَرَأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللَّهِ أَفْوَاجًا(فتح/1-2) (ای محمد) قَچان اَلله نِینگ یاردَمِی وَ غَلَبَه کِیلسَه ** وَ آدَملَر توُپ- توُپ بوُلِیشِیب اَلله نِینگ دِینِی (اِسلام) گه کِیرَیاتگنِینِی کوُرسَنگِیز،
(دوامی بار…….)
[1]عبد السلام هارون ، تهذيب سيرة ابن هشام ، قاهره ، مکتبه السنه ، ۱۴۰۸ ص 57
[2]ابن هشام، سیره النبویه، ج 2، ص 9-10
[3]مبارکفوری، خورشید نبوت، ص 120، از ابن جوزی
[4]ابن هشام،سیره النبویه، ج 2، ص 10
[5]صحیح بخارى، ج 2، ص 615- 616.