حَوفسِیزلِیکنِی تَأمِینلَش اَصلِی (3) (20 بُولِیم)
(مطلبنی کامل متنی)
طَلَب یاکِی دَعوَت یا باشلَنغِیچ جِهاددَه مُؤمِنلَر تامانِیدَن دارُ الکُفرلَرگه قَرشِی آچِیلِیشِی مُومکِین بُولگن بِیر- بِیرِیدَن بُوتوُنلَی فَرقلِی بوُلگن اِیککِی جِبهَه گه دِققَت قِیلِیش کِیرِک:
- دارُ الاِسلامنِینگ واحِد رَهبَرگه اِیگه بُولگن جِبهَه سِی بُولَدِی، طَبعاً جِهاد اَفضَل “اوُچ اَبزارنِی” بِیرِینِی کَنَلِی آرقَلِی عَمَلگه آشِیرِیلَدِی وَ دارُ الاِسلامدَه دَستُور وَحدَتِی، بوُیرُوق وَحدَتِی مَوجُوددِیر.
- ضَرُورَت وَ اِضطِرار حالَتِیدَه وَجُودگه کِیلگن وَ هَر قَندَی شَرائِطدَه هِجرَت قِیلِیشگه وَ دارُ الاِسلامگه قوُشِیلِیشگه قادِر بوُلمَگن جِبهَه یاکِی بُو جِبهَه آگاه بُولگن وَ اِمکانِیَتگه اِیگه بوُلگن تَقدِیردَه هَم اَصلِی دارُ الاِسلام بِیلَن پَیمان توُزَه آلمَیدِی وَ اِسلامِی دَولَتگه، تَشقِی حاکِمِیَتگه تِیگِیشلِی اِیشلَردَه اِسلامِی حُکوُمَتنِی دَستوُرلَرِیگه تابِع بُولَه آلمَیدِی وَ دارُ الاِسلامنِینگ دارُ الکُفر بِیلَن توُزگن پَیمانلَرِیگه، کِیلِیشُولَرِیگه هَم اِیرگشَه آلمَیدِی.
اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَطِيعُواْ اللّهَ وَأَطِيعُواْ الرَّسُولَ وَأُوْلِي الأَمْرِ مِنكُمْ ای ایمان کیلتیرگن کیشیلر! خُداگه وَ پَیغَمبَرگه اِطاعَت قِیلِینگِیز، اوُزلَرِینگِیزدَن بُولگن حاکِملَرگه اِطاعَت قِیلِینگِیز؛ بُو یِیردَه اِطاعَت کَلِیمَه سِی اوُچ مَرتَه تَکرارلَنگن، اَلبَتَّه قُرآن وَ سُنَّت مَوجُود بوُلِیشِی کِیرَک وَ حاکِملَرگه هَم اِطاعَت قِیلِینِیشِی کِیرَک. مَنَه بُو حالَتدَه اِمام وَ رَهبَرنِی مَوجُود بوُلِیشِی وَ جِهاد اوُچُون اَمییر وَ رَهبَرنِی تَنلَنِیشِی بِیر واجِب بوُلِیب، جِهادنِی اوُزِی هَم مَنَه بُو واجِب بِیلَن بِیرگه عَمَلگه آشِیرِیلَدِی، آلدِینگِی مَجلِسلَرِیمِیزنِی بِیرِیدَه دارُ الاِسلامنِی اِمامِی رَهبَرِی وَ اوُنِی جایگاهِی، شَرائِطلَرِی حَقِیدَه صُحبَتلَشگنمِیز. عُمُوماً اَیتگندَه اَوَّلا قُرآن وَ صَحِیح سُنَّت مَوجُود بوُلِیشِی کِیرَک، شوُندَه اوُندَگِی مَوجُود اَحکاملَر اِجرا قِیلِینَدِی. بِیرِینچِی بُولِیب اَبُو بَکرگه اوُحشَگن کِیشِیلَر سَیلَنِیشِی کِیرَک، شوُندَن سُونگ اِیچکِی اَدَشگن طائِفَه لَر وَ تَشقِی کافِرلَر بِیلَن جِهاد واجِب عَمَلگه آشِیرِیلَدِی.
رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلّم مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی: مَنْ أَطَاعَنِي فَقَدْ أَطَاعَ اللَّهَ، “کِیمکِی مِینگه اِطاعَت قِیلسَه، دَرحَقِیقَت اوُ اَلله گه اِطاعَت قِیلِیبدِی، وَمَنْ عَصَانِي فَقَدْ عَصَى اللَّهَ، کِیمکِی مِینگه عاصِی بوُلسَه، دَرحَقِیقَت اَلله گه عاصِی بوُلِیبدِی. وَمَنْ يُطِعِ الْأَمِيرَ فَقَدْ أَطَاعَنِي، وَمَنْ يَعْصِ الْأَمِيرَ فَقَدْ عَصَانِي. کِیمکِی اَمِیرِیگه اِطاعَت قِیلسَه، حوُددِیئِنکِی مِینگه اِطاعَت قِیلِیبدِی، کِیمکِی اَمِیرگه عاصِی بوُلسَه مِینگه عاصِی بوُلِیبدِی. وَإِنَّمَا الإِمَامُ جُنَّةٌ يُقَاتَلُ مِنْ وَرَائِهِ وَيُتَّقَى بِهِ » [1] اِمام (رَهبَر، خَلِیفَه) حُوددِی قَلقانگه اوُحشَیدِی، اوُنِی آرتِیدَه جَنگ قِیلَه سِیزلَر وَ مُخافِظَت قِیلِینَه سِیزلَر.”
مَنَه بُو حَدِیث آچِیق حُجَّت بوُلِیب اوُنِی واضِح، آشکار بَیان قِیلِیشِیچَه، جِهادِی طَلَب فَقَطگِینَه اِمامنِی آرتِیدَه عَمَلگه آشِیرِیلَدِی وَ اِمام دارُ الاِسلامنِینگ پِیشواسِی، رَهبَرِی اِیکَنِینِی وَ اَفضَل “اوُچ اَبزارنِی بِیرِینِی اوُستِیدَه حاکِمِیَت یوُرگِیزِیشِینِی هَمَّه مِیز یَحشِی بِیلَمِیز.
شوُنگه اَساسلَنگن حالدَه، مُؤمِنلَر فَقَط قُرآن وَ صَحِیح سُنَّتنِی کَنَلِی آرقَلِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه عَمَل قِیلَه آلگنلَرِیگه اوُحشَش، حوُددِی شوُ شَکلدَه فَقَط واحِد رَهبَر، اِمامنِی کَنَلِی آرقَلِی جِهادگه اوُحشَگن اِیشلَرنِی عَمَلگه آشِیرِیشَدِی، شوُنِینگدِیک هَر قَندَی عِبادَت قُرآن وَ سُنَّتنِی کَنَلِی آرقَلِی قِیلِینمَیدِیگن بوُلسَه ، دِیمَک اوُ صَحِیح اِیمَس، شوُ شَکلدَه اَفضَل “اوُچ اَبزارنِی” بِیرِینِینگ کَنَلِی آرقَلِی عَمَلگه آشِیرِیلمَیدِیگن جِهاد هَم، رَهبَرِیَتنِی تَصدِیغِیدَن اوُتمَیدِیگن بوُلسَه صَحِیح بُولمَیدِی.
حَنَفِی وَ مالِکِی فُقَهالَرِینِی جُمهُورِی اِتِّفاق قِیلِیشگنکِی، جِهاد دارُ الاِسلامنِی اِمامِی، رَهبَرِینِی رُحصَتِیسِیز حَرامدِیر، حَنبَلِیلَرنِی آلدِیدَگِی اِعتِمادلِی سوُز هَم شوُ بُولَدِی، اَمّا شافِیعِیلَر اَیتِیشَدِیکِی، جِهاد اِمام،رَهبَرنِی رُحصَتِیسِیز مَکرُوهدِیر وَ کَرِیه کوُرِیلَدِی، اوُچِینچِی رَعی ظاهِرِیلَرنِیکِی بُولِیب اوُلَر جِهادنِینگ دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِینِی رُحصَتِیسِیز جائِز بُولَدِی، دِیب اِعتِقاد قِیلِیشَدِی.
عُمُوماً اَیتگندَه دارُ الاِسلامگه، عُمُوم مُؤمِنلَرگه، اِسلامِی اوُمَّتگه تِیگِیشلِی اِیشلَر حُکوُمَتگه آئِد حِسابلَنَدِی وَ مُقَدِّیمَه صِیفَتِیدَه اَوَّل اِستِنباط، تَجزِیَه، تَحلِیل قِیلِینَدِی، سوُنگرَه عَمَلگه آشِیرِیلَدِی، اَلبَتَّه هِیچ قَندَی شَخصگه یا خاص گوُرُوهگه اِیمَس، دارُ الاِسلامنِی مُتَخَصِّصلَرِیگه، اوُلِی الاَمرِیگه قَیتَرِیلِیشِی کِیرَک. اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: وَإِذَا جَاءهُمْ أَمْرٌ مِّنَ الأَمْنِ أَوِ الْخَوْفِ أَذَاعُواْ بِهِ وَلَوْ رَدُّوهُ إِلَى الرَّسُولِ وَإِلَى أُوْلِی الأَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِینَ یَسْتَنبِطُونَهُ مِنْهُمْ از آن درک و فهم مینمایند. وَلَوْلاَ فَضْلُ اللّهِ عَلَیْکُمْ وَرَحْمَتُهُ لاَتَّبَعْتُمُ الشَّیْطَانَ إِلاَّ قَلِیلاً (نساء/83) قَچان اوُلَرگه (جَنگگه کِیتگن مُسُلمان عَسکَرلَر حَقِیدَه) تِینچلِیک یا حَوفُو- خَطَر ( یَعنِی غَلَبَه وَ مَغلوُبِیَت) خَبَرِی کِیلسَه، اوُنِی یایِیب یُوبارَدِیلَر. اَگر ( اوُلَر اوُزلَرِیگه کِیلگن خَبَرنِی هَر کِیمگه یایِیب یُورمَسدَن) پَیغَمبَرگه وَ اوُزلَرِیدَن بوُلگن باشلِیقلَرگه گِینَه یِیتکَزگنلَرِیدَه اِیدِی، اوُنِی ( یَعنِی مَنَه شوُ خَبَرنِی حَقِیقَتِینِی) بِیلماقچِی بوُلگن کِیشِیلَر اوُشَه لَردَن بِیلگن بوُلَر اِیدِیلَر. اَگر سِیزلَرگه اَلله نِینگ فَضلوُ مَرحَمَتِی بوُلمَسَه اِیدِی، ( یَعنِی اَلله اوُز مَرحَمَتِی بِیلَن سِیزلَرنِی اِیماندَه اوُستُووار قِیلمَسَه اِیدِی) اَیرِیم کِیشِیلَردَن تَشقَرِی هَمَّه نگِیز شَیطانگه اِیرگشِیب کِیتَر اِیدِینگِیز.
طَلَب یاکِی دَعوَت جِهادِی مُسُلمانلَرنِینگ حَربِی قُدرَتِینِی مِعزانِیگه قَرَب عَمَلگه آشِیرِیلَدِیگن مَسَلَه لَرگه کِیرَدِی وَ تَجزِیَه، تَحلِیل وَ اَنِیق اَمنِیَتِی، مِنطَقَه وِی، جَهانِی، اِقتِصادِی تِیکشِیرُولَرگه اِیختِیاجِی بار بُولِیب، مَنَه بُو فَقَط اَفضَل “اوُچ اَبزارنِی” بِیرِینِینگ حُکوُمَت تَشکِیلاتلَرِینِی قوُلِیدَن کِیلَدِی حالاص، بُو شَخصلَر، تَرقاق گوُرُوهلَر عَمَلگه آشِیرَدِیگن اِیش اِیمَس. [2]
اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ مَا لَکُمْ إِذَا قِیلَ لَکُمُ انفِرُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الأَرْضِ أَرَضِیتُم بِالْحَیَاةِ الدُّنْیَا مِنَ الآخِرَةِ، ،فَمَا مَتَاعُ الْحَیَاةِ الدُّنْیَا فِی الآخِرَةِ إِلاَّ قَلِیلٌ (توبه/38) اِی مُؤمِنلَر، سِیزلَرگه نِیمَه بوُلدِیکِی،اَلله یُولِیدَه (جِهادگه) چِیقِینگلَر، دِییِیلسَه، اوُز یِیرِینگِیزگه ( یَعنِی یُورتِینگِیزگه) یاپِیشِیب آلدِینگِیز؟! آخِیرَت ( نِعمَتلَرِی) دَن یُوز اوُگِیرِیب، حَیاتِی دُنیا (لَذَّتلَرِی) گه راضِی بوُلوُرمِیسِیز؟! آخِیرَت آلدِیدَه بُو دُنیا مَتاسِی جُودَه آز نَرسَه – کوُ؟!
رسول الله صلی الله علیه وسلم هَم هِجرَتنِی جایگاهِینِی اِیضاحلَب بِیرگچ فَتحدَن وَ مَکَّه دارُ الکُفرِینِی آزاد قِیلِینِیشِیدَن وَ اوُ دارُ الاِسلامنِی بِیر قِیسمِیگه اَیلَنگندَن سُونگ مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی: لا هِجْرَةَ بَعْدَ الفَتْحِ، وَلَكِنْ جِهَادٌ وَنِيَّةٌ، وإذَا اسْتُنْفِرْتُمْ فَانْفِرُوا.[3] فَتحدَن سُونگ هِجرَت قِیلِینمَیدِی، اَمّا جِهاد وَ نِیَت سَقلَنِیب قالَدِی، اَگر سِیزلَرنِی جِهادگه چَقِیرِیلَدِیگن بُولسَه ، جِهادگه حَرَکَت قِیلِینگلَر( سِیزلَردَن جِهادگه چِیقِیشنِی طَلَب قِیلِینَدِیگن بُولسَه ، حَرَکَت قِیلِینگلَر).
جِهادگه سَفَربَر قِیلِیش، چَقِیرِیق وَ دَعوَتدَن سُونگ طَلَب جِهادِیگه قِیام قِیلِیشلِیکنِی، شُبهَه سِیز تَرقاق شَخصلَر، گوُرُوهلَر مُؤمِنلَرگه دَستوُر بِیرِیشمَیدِی، اَلله تَعالَی هَم مَنَه بُو شَخصلَرگه یاکِی تَرقاق گوُرُوهلَرگه اِطاعَت قِیلِیشگه دَستوُر بِیرگن اِیمَس. بَلکِی طَلَب جِهادِیدَه مُؤمِنلَرنِینگ اوُلِی الاَمرِینِی نَمایَندَه سِی، وَکِیلِی بوُلمِیش دارُ الاِسلامنِینگ اِمامِیگه، رَهبَرِیگه اِطاعَت قِیلِینَدِی. اَفضَل “اوُچ اَبزارنِی” بِیرِینِینگ رَهبَرِی، اِمامِی جِهادگه اَمر قِیلَدِی وَ عُمُومِی سَفَربَرلِیککَه دَعوَت قِیلِیب چَقِیرَدِی، مُؤمِنلَر واحِد اِمام وَ رَهبَرنِی اَمرِیگه ، نِداسِیگه جَواب بِیرِیشَدِی. اِککِیتَه اِمامگه اِطاعَت قِیلِیش واجِب بوُلمَگندَن سُونگ، فَقَط اَوَّلگِی اِمامگه اِطاعَت قِیلِینِیشِی کِیرَک، اِیککِینچِی اِمام حَذف قِیلِینَدِی، مَنَه بُو حالَتدَه تَرقاق شَخصلَر وَ گوُرُوهلَرنِی هِیچ قَندَی جایگاهِی یوُق، اوُلَر اِمامگه تِیگِیشلِی اِیشلَرنِی اوُزلَرِیگه خاصلَب آلِیشگه حَقلَرِی یوُق، اوُلَرگه هِیچ قَندَی شَرائِطدَه اِطاعَت قِیلِینمَیدِی.
اِمامِی نَوَوِی رَحِمَهُ الله اَیتَدِیکِی: مَنَه بُو حَدِیثنِی مَعناسِی شوُکِی: اَگر حاکِم سِیزلَرنِی جَنگگه چَقِیرَدِیگن بوُلسَه، جَنگگه بارِینگلَر.” [4]
رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی حاکِمِیَتلَرِینِی آستِیدَگِی دارُ الاِسلامنِی مُسُلمانلَرِی هِیچ قَچان اِسلامِی دَولَتنِی، حُکوُمَتنِینگ اِمامِینِی رُحصَتِیسِیز طَلَب جِهادِیگه حَرَکَت قِیلِیشمَگن، حَتّی اَگر اوُلَر جِهادگه مَعمُور بوُلِیب جُونَتِیلگن پَیتلَرِیدَه هَم اوُلَرگه بُویُورِیلگندَن آرتِیق اِیشگه قوُل اوُرمَسدِیلَر، اوُلَر کامِلاً بُویرُوق وَحدَتِیگه تابِع بوُلِیشگن.
شُو سَبَبلِی هَم اَلله تَعالَی دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِی، اِمامِیگه مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: یَا أَیُّهَا النَّبِیُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِینَ عَلَى الْقِتَالِ (انفال/65) اَی پَیغَمبَر، مُؤمِنلَرنِی جَنگگه چارلَنگ!
جِهادگه قوُزغَتِیش بُویِیچَه دَستوُر وَ جَمِیعیَتدَگِی باشقَه اِجرائِی قانوُنلَر فَقَط اِسلامِی حُکوُمَتنِی، دَولَتنِی رَهبَرِیگه بِیرِیلَدِی. کوُرِیب توُرگنِیمِیزدِیک مَدِینَه دَگِی دارُ الاِسلامدَن آلدِین مَکَّه دَه بوُندَی دَستوُرلَر بُولگن اِیمَس؛ مَنَه بوُنِی کِیتِیدَن اَلله تَعالَی آچِیق – آیدِین بَیان قِیلَدِیکِی، جِهادنِی رُحصَتِی جَمِیعیَتنِینگ اِمامِی، رَهبَرِینِی قوُلِیدَه دِیر، شوُنِینگدِیک اَلله تَعالَی رَسُول اَلله صلی الله علیه وَسَلَّمگه دارُ الاِسلامنِی اِمامِی، رَهبَرِی صِیفَتِیدَه مَرحَمَت قِیلَدِیکِی:
- عَفَا اللّهُ عَنکَ لِمَ أَذِنتَ لَهُمْ حَتَّى یَتَبَیَّنَ لَکَ الَّذِینَ صَدَقُواْ وَتَعْلَمَ الْکَاذِبِینَ (توبه/43) (اِی مُحَمَّد)، اَلله سِیزنِی عَوف قِیلَدِی. (لِیکِن) نِیمَه اوُچُون تا سِیزگه راستگوُی کِیشِیلَر اَنِیق بُولِیب یالغانچِیلَرنِی هَم اَنِیق بِیلگوُنِینگِیزچَه، ( یَعنِی اوُلَرنِینگ یالغان قَسَملَرِیگه اِیشانِیب) اوُلَرگه ( جِهادگه چِیقمَسلِیک اوُچُون ) عِذن بِیردِینگِیز؟! لاَ یَسْتَأْذِنُکَ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِاللّهِ وَالْیَوْمِ الآخِرِ أَن یُجَاهِدُواْ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ، وَاللّهُ عَلِیمٌ بِالْمُتَّقِینَ (توبه/44) اَلله گه وَ آخِیرَت کوُنِیگه اِیشانگن ذاتلَر سِیزدَن مالوُ جانلَرِی بِیلَن جِهاد قِیلِیشدَن ( قالِیش اوُچُون) عِذن سُورَمَیدِیلَر. اَلله تَقوادارلَرنِی بِیلگوُچِیدِیر. یَعنِی جِهاد واجِب عَمَلدِیر، واجِب عَمَلنِی عَدا قِیلِیش بُویِیچَه قالِیشگه رُحصَت سُورَلمَیدِی. هَر قَندَی مُؤمِن کِیشِی واجِب عَمَلنِی بَجَرمَسلِیک اوُچُون رُحصَت سوُرَمَیدِی. اَگر بِیر کِیشِی رُوزَه، حَج، زَکاتگه اوُحشَگن واجِب عَمَللَرنِی بَجَرِیشگه قادِر بُولسَه – یُو، سُونگرَه هَیچ قَندَی شَرعِی عُذرگه اِیگه بُولمَگن حالَتدَه کِیلِیب مَنَه بُوندَی واجِبنِی بَجَرمَسلِیککَه رُحصَت سُورَشِی عَقلگه توُغرِی کِیلَدِیمِی؟
- فَإِن رَّجَعَکَ اللّهُ إِلَى طَآئِفَةٍ مِّنْهُمْ فَاسْتَأْذَنُوکَ لِلْخُرُوجِ، فَقُل لَّن تَخْرُجُواْ مَعِیَ أَبَداً، وَلَن تُقَاتِلُواْ مَعِیَ عَدُوّاً ، إِنَّکُمْ رَضِیتُم بِالْقُعُودِ أَوَّلَ مَرَّةٍ فَاقْعُدُواْ مَعَ الْخَالِفِینَ (توبه/83) اِیندِی اَگر اَلله سِیزنِی (تَبُوک جَنگِیدَن) قَیتَرِیب، اوُلَردَن بِیران طائِفَه گه (رُوبَرُو قِیلسَه) بَس، اوُلَر سِیزدَن ( بُوندَن بُویان بوُلَدِیگن غَزاتلَرگه) چِیقِیش اوُچُون عِذن سُورَه سَه لَر، اَیتِینگکِی: ” مِین بِیلَن هَرگِیز چِیقمَیسِیزلَر وَ مِین بِیلَن بِیرگه بِیران دُشمَنگه قَرشِی جَنگ هَم قِیلمَیسِیزلَر. چُونکِی سِیزلَر اَوَّل- باشدَه چِیقمَی اوُتِیرِیشگه راضِی بوُلدِینگِیز، بَس، یَنَه قالگوُچِی کِیمسَه لَر بِیلَن بِیرگه اوُتِیرَوِیرِینگلَر”.
مُنافِقلَر توُدَه سِیگِینَه واجِب وَ فَرضلَرنِی بَجَرمَسلِیک اوُچُون دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِیدَن رُحصَت سُورَشَدِی، اوُلَر فَرضلَرنِی بَجَرِیشدَن آزاد قِیلِینِیشنِی اِیستَشَدِی؛ اَمّا مُؤمِنلَر فَقَط شَخصِی اِیشلَرِینِی بَجَرِیش اوُچُون بِیر نِیچَه ساعَتگه رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمدَن رُحصَت آلِیب چِیقِیشَدِی، (حاضِرگِی پَیتدَه بُو ساعَتلِیک، کوُنلِیک وَ باشقَه رُحصَت آلِیش دِیب ناملَنَدِی)؛ مَنَه بُو رُحصَت آلِیشلَرنِی لَشکَرنِی تَشلَب کِیتِیشدَن کوُرَه فَرقِی بار. مُؤمِنلَر رُصحَت آلِیب مَعلوُم ساعَتگه کِیتِیشلَرِی مُومکِین، اَمّا هَر قَندَی شَرائِطدَه مُؤمِنلَر جِهادگه اوُحشَگن واجِبلَر بُویِیچَه دارُ الاِسلامنِی لَشکَرِینِی، مَخصُوصاً اِمام هَمَّه نِی جِهادگه چِیقِیشگه بُویُورگن پَیتِیدَه تَرک قِیلِیشمَیدِی.
اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَإِذَا کَانُوا مَعَهُ عَلَىأَمْرٍ جَامِعٍ لَمْ یَذْهَبُوا حَتَّى یَسْتَأْذِنُوهُ إِنَّ الَّذِینَ یَسْتَأْذِنُونَکَ أُوْلَئِکَ الَّذِینَ یُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ فَإِذَا اسْتَأْذَنُوکَ لِبَعْضِ شَأْنِهِمْ فَأْذَن لِّمَن شِئْتَ مِنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمُ اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِیمٌ (نور/62) اَلبَتَّه مُؤمِنلَر فَقَط اَلله گه وَ اوُنِینگ پَیغَمبَرِیگه اِیمان کِیلتِیرگن ذاتلَردِیر. اوُلَر (پَیغَمبَر) بِیلَن بِیران مُهِم اِیش اوُستِیدَه بوُلگن وَقتلَرِیدَه تا اوُندَن عِذن سُورَمَگوُنلَرِیچَه کِیتمَسلَر. فَقَط سِیزدَن عِذن سُورَیدِیگن ذاتلَر- اَنَه اوُشَه لَرگِینَه اَلله وَ اوُنِینگ پَیغَمبَرِیگه اِیمان کِیلتِیرَدِیگن ذاتلَردِیر. اِیندِی قَچان اوُلَر سِیزدَن بَعضِی بِیر اِیشلَر اوُچُون عِذن سُورَه سَه لَر، بَس اوُلَردَن اوُزِینگِیز هاحلَگن کِیشِیلَرگه عِذن بِیرِینگ وَ اَلله دَن اوُلَرنِی مَغفِرَت قِیلِیشِینِی سوُرَنگ. اَلبَتَّه اَلله مَغفِرَتلِی، مِیهرِباندِیر.
شُونِی توُشوُنِیب یِیتِیشِیمِیز لازِمکِی،رَسُول اَلله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَعلوُم دَوردَه هَم رِسالَت وَظِیفَه سِینِی بَجَرگنلَر وَ هَم دارُ الاِسلامنِی، اِسلامِی حُکوُمَتنِی رَهبَرِی،اِمامِی، حاکِمِی بُولگنلَر، دِیمَک اوُ کِیشِیگه هَر اِیککِی حالَتدَه هَم اِطاعَت قِیلِینِیشِی واجِب بوُلَدِی. اَمّا اوُ کِیشِی رِحلَت قِیلگنلَرِیدَن سُونگ دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِی،اِمامِیگه مَنَه بُو وَظِیفَه قالدِیرِیلگن، حُکوُمَت اِیشلَرِی بُویِیچَه دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِینِی،اِمامِینِی دَعوَتِی باشقَه لَرنِی دَعوَتِی بِیلَن بَرابَر کوُرِیلمَسلِیگِی کِیرَک. اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: لَا تَجْعَلُوا دُعَاء الرَّسُولِ بَیْنَکُمْ کَدُعَاء بَعْضِکُم بَعْضاً قَدْ یَعْلَمُ اللَّهُ الَّذِینَ یَتَسَلَّلُونَ مِنکُمْ لِوَاذاً فَلْیَحْذَرِ الَّذِینَ یُخَالِفُونَ عَنْ أَمْرِهِ أَن تُصِیبَهُمْ فِتْنَةٌ أَوْ یُصِیبَهُمْ عَذَابٌ أَلِیمٌ (نور/63) (اِی مُؤمِنلَر)، پَیغَمبَرنِی چَقِیرِیشنِی اوُرتَه لَرِینگِیزدَه بِیر- بِیرِینگِیزنِی چَقِیرِیش کَبِی قِیلمَنگِیزلَر ( یَعنِی اوُ ذاتنِی حُرمَت – اِیحتِرام بِیلَن ” اِی اَلله نِی پَیغَمبَرِی”، دِیب چَقِیرِینگلَر)، سِیزلَردَن بِیرکِینگن حاللَرِیدَه ( پَیغَمبَر حُضوُرِیدَن) سُوغوُرِیلِیب چِیقِیب کِیتَدِیگن کِیمسَه لَرنِی اَلله یَحشِی بِیلوُر. ( پَیغَمبَرنِینگ) اَمرِیگه خِلاف اِیش قِیلَدِیگن کِیمسَه لَر اوُزلَرِیگه بِیران فِتنَه – کُلفَت یِیتِیب قالِیشِیدَن یاکِی اَلَملِی عَذاب یِیتِیب قالِیشِیدَن حَضِیر بُولسِینلَر!
مَنَه بُو حالَتدَه دارُ الاِسلامنِی اِمامِیگه، رَهبَرِیگه خاص بُولگن جَماعَت اِیشلَرِی بُویِیچَه، اَگر بِیر شَخص یا گوُرُوه یا جَماعَت بِیزلَرنِی بِیر اِیشنِی قِیلِیشگه دَعوَت قِیلسَه، بِیزلَر هَر قَندَی شَرائِطدَه مَنَه بُو شَخصلَرنِی، گوُرُوهلَرنِی، جَماعَتلَرنِی دَعوَتِینِی قَبُول قِیلمَیمِیز وَ اوُلَرنِی دَعوَتِینِی دارُ الاِسلامنِی اِمامِی، رَهبَرِینِی دَعوَتِیدَن اَفضَل کوُرمَیمِیز، مَنَه بوُگوُناهگه دُوچار بُولگن هَر قَندَی کِیشِی شُبهَه سِیز بَلا وَ فِتنَه گه اوُچرَبدِی، شُبهَه سِیز اوُ قَتتِیق عَذابگه یُولِیقَدِی، مَنَه بُو دُنیادَه بِیر دَستَه مُؤمِنلَر جِهادِی یاکِی اَفضَل “اوُچ اَبزاردن” بِیرِینِینگ اِمامِی وَ رَهبَرِیدَن اوُزاقلَشگن جِهادِی بُولمَگن تَرقاق، هِیلمَه – هِیل گوُرُوهلَرنِینگ،جَماعَتلَرنِینگ دَعوَتِینِی قَبُول قِیلِیب آشکارَه مَنَه بوُندَی بَلالَرگه، عَذابلَرگه توُشِیب قالگنلِیکلَرِینِی کوُرگنمِیز وَ حاضِردَه هَم کوُرِیب توُرِیبمِیز.
بَرچَه اِسلامِی وَ غَیرِی اِسلامِی مَنبَعلَردَه حَربِی وَ مُدِیرِیَت اِیشلَرِیدَگِی بوُیرُوق وَحدَتِی، دَستُور وَحدَتِی قَبوُل قِیلِینگن اوُصُوللَردَن حِسابلَنَدِی، هَمَّه شَرعِی مَنبَع لَردَه آچِیق- آیدِین کوُرِینِیب توُرگنِیدِیک، دَستوُر وَحدَتِی اَفضَل “اوُچ اَبزاردَن” بِیرِینِینگ اِمامِی وَ رَهبَرِیگه تِیگِیشلِیدِیر، مَنَه بُو بوُیرُوق وَحدَتِی بُولَدِی.
مَنَه شُو شَکلدَه مُؤمِنلَر رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی زَمانلَرِیدَه مُنافِقلَر توُدَه سِیگه خِلاف رَوِیشدَه بوُیرُوق وَحدَتِیگه، دَستوُر وَحدَتِیگه اِیگه بُولِیشگن، بَقَرَه سوُرَه سِیدَگِی «سَمِعْنَا وَ أَطَعْنَا» مَوضُوعسِینِی اوُشلَگن اِیدِیلَر، اوُنِی مَعناسِی “اِیشِیتدِیک وَ اِطاعَت قِیلدِیک” بُولَدِی. شُو سَبَبلِی هَم جِهاد وَ باشقَه اِیشلَر بُویِیچَه عِذن بِیرِیش فَقَط اِمامگه، رَهبَرگه تِیگِیشلِی بُولگن. مِثال طَرِیقَه سِیدَه اَیتِیلسَه، نُسَیبَه رَضِیَ الله عَنهاگه اوُحشَگن عَیاللَر قوُراللِی جَنگلَردَه قَتنَشِیشگن وَ اوُلَرنِینگ جَنگلَردَه قَتنَشِیشلَرِیگه شَرعِی قَرشِیلِیک هَم قِیلِینمَگن یاکِی اُمُّ سُلَیمگه اوُحشَگن عَیاللَر هَم حُنَین کوُنِیدَه اوُزِی بِیلَن بِیرگه حَنجَر آلِیب یُورگن اِیدِی، « أنَّ أُمَّ سُلَيْمٍ اتَّخَذَتْ يَومَ حُنَيْنٍ خِنْجَرًا» رسول الله صلی الله علیه وسلم مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی: “مَنَه بُو حَنجَر نِیمَه اوُچُون؟” فَقالَ لَهَا رَسولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عليه وَسَلَّمَ: ما هذا الخِنْجَرُ؟ اَیتدِیکِی: اَگر سِکوُلارِیستلَر (مُشرِکلَر) دَن بِیرارتَه سِی مِینگه یَقِینلَشسَه بُو بِیلَن اوُنِی قارنِینِی یارِیش اوُچُون حَنجَرنِی آلگندِیم. قالَتْ: اتَّخَذْتُهُ إنْ دَنَا مِنِّي أَحَدٌ مِنَ المُشْرِكِينَ، بَقَرْتُ به بَطْنَهُ ، رسول الله صلی الله علیه وسلم کوُلَه باشلَدِیلَر. فَجَعَلَ رَسولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عليه وَسَلَّمَ يَضْحَكُ.[5]
شُونگه قَرَمَسدَن رَسُول اَلله صَلی الله علیه وسلم بَیان قِیلَدِیلَرکِی، عَیاللَر جِهادنِی اوُرنِیگه حَج وَ عُمرَه گه بارَه آلِیشَدِی؛ شوُ سَبَبلِی هَم اُمَّ المُؤمِنِین عائِشَه رَضِیَ الله عَنها جِهادگه چِیقِیشگه رُحصَت سُورَگن پَیتلَرِیدَه، دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِی بوُلگن رَسُول الله صلی الله علیه وسلم اوُ کِیشِیگه مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی: جِهَادُكُنَّ الحَجُّ[6]، یَعنِی سِیزلَرنِی جِهادِینگِیز حَج قِیلِیشدِیر، لِیکِن شوُنگه قَرَمَسدَن باشقَه عَیاللَرنِی قوُراللِی طَلَب جِهادِیدَه قَتنَشِیشدَن مَنع قِیلگن اِیمَسلَر. اِبنِ عُمَرنِی اَیتِیشِیچَه مِین 14 یاشلِی بالَه اِیدِیم، رَسُول الله صلی الله علیه وسلمدَن جِهادگه چِیقِیشگه رُحصَت سُورَدِیم، اوُ کِیشِی مِینگه رُحصَت بِیرمَدِیلَر، مَنَه بُو شَکلدَه رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی صَحابَه لَرِی جَنگدَه قَتنَشِیش شَرائِطِیگه اِیگه اِیکَنلِیگِی یا اِیگه بوُلمَگنلِیکلَرِینِی بِیلِیشمَسدِی، شوُنِینگ اوُچُون هَم دارُ الاِسلامنِی اِمامِی بوُلگن رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمدَن تَکلِیفلَرِینِی تَعیِین قِیلِیشنِی سُورَه شَردِی. شُونگه اَساسلَنگن حالدَه اَهلِی سُنَّت وَ جَماعَت دِیب مَعرُوف بوُلگن بَرچَه مَذهَبلَر شوُنگه اِتِّفاق قِیلِیشگنکِی، جِهادگه رُحصَت بِیرِیش وَ تَکلِیفنِی تَعیِین قِیلِیشلِیک، اَفضَل “اوُچ اَبزاردَن” بِیرِینِی رَهبَرِی یاکِی دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِینِی قوُلِیدَه دِیر. [7]
رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلّم دارُ الاِسلامنِی، اِسلامِی حُکوُمَتنِی اِمامِی صِیفَتِیدَه طَلَب، دَعوَت، باشلَنغِیچ جِهادِی پَیتِیدَه اَیتدِیلَرکِی: «ارْجِعْ إِلَیْهِمَا فَاسْتَأْذِنْهُمَا فَإِنْ أَذِنَا لَکَ فَجَاهِدْ وَإِلَّا فَبِرَّهُمَا»[8] اوُلَرنِی آلدِیگه (آتَه – آنَه نگنِی) قَیتِیب بار وَ اوُلَردَن رُحصَت سُورَه، اَگر رُحصَت بِیرِیشسَه جِهادگه بار وَ رُحصَت بِیرِیشمَسَه اوُلَرگه یَحشِیلِیک قِیل”، دِققَت قِیلَدِیگن بُولسَک طَلَب جِهادِیدَه آتَه – آنَه نِی یاکِی قَرض اِیگه سِینِی رُحصَتِی لازِم بُولَدِی، مَنَه شُو حالَتدَه قِیاس قِیلِینَدِیگن بُولسَه ، اَفضَل “اوُچ اَبزاردَن” بِیرِینِینگ اِمامِی وَ رَهبَرِینِی رُحصَتِی بُوندَن کوُرَه مُقَدَّمراق بُولَدِی.
- حَنبَلِی مَذهَبِیدَگِی اِبنِ قُدّامَه رَحِمَهُ الله اَیتَدِیکِی: جِهاد اِیشلَرِی اِمامگه وَ اوُنِی اِجتِهادِیگه تاپشِیریلگن، عاددِی حَلق وَ اوُنِی قوُل آستِیدَگِیلَر مَنَه بُو بارَدَه اوُنِی رَعیِیگه، نَظَرِیگه اِطاعَت قِیلِیشلَرِی لازِم. [9]
- اِمامِی قُرطَبِی رَحِمَهُ الله هَم اَیتَدِیکِی: سَرِییَه وَ گوُرُوهلَر اِمامنِی رُحصَتِیسِیز جِهادگه چِیقَه آلِیشمَیدِی. [10]
- اِمامِی بَهُوتِی رَحِمَهُ الله اَیتَدِیکِی: رَهبَر وَ اَمِیرنِی عِذنِیسِیز، رُحصَتِیسِیز غَزاتگه، جِهادگه چِیقِیش دُرُست اِیمَس، چوُنکِی اوُ جَنگدَن آگاهراقدِیر، جِهاد وَ اوُنگه دَستوُر بِیرِیش هَم اوُنگه تاپشِیرِیلگن. اِمامِی حَجاوِی رَحِمَهُ الله اَیتَدِیکِی: جِهادنِی اَمرِی اِمام وَ اوُنِی اِجتِهادِیگه تاپشِیرِیلگن، حَوالَه قِیلِینگن، چوُنکِی اوُ آدَملَرنِی اَحوالِیدَن آگاهراق وَ دُشمَننِینگ اوُزاق وَ یَقِینلِیگِی بُویِیچَه هَم اوُلَرنِی دَرَجَه لَرگه اَجرَتَه آلَدِیگن شَخص حِسابلَنَدِی. [11]
هَر کِیم قوُلِیدَه قوُرال آلِیب گوُرُوه تَشکِیل قِیلَه وِیرَدِی وَ دارُ الکُفردَه اوُزِینِی هاحشِیگه بِنائاً جَنگ بِیلَن مَشغُول بوُلَه آلَدِی وَ یوُزلَب گوُرُوهلَر یوُزلَب مِنطَقَه لَرنِی فَتح قِیلَدِی، دِیگنِی اِیمَس. اَلبَتَّه بوُندَن سُونگ مَنَه بُو گوُرُوهلَر، شَخصلَرنِی اوُرتَسِیدَه قوُزغَلان وَ……لَر وُجُودگه کِیلَدِی وَ اِینگ یَحشِی حالَتدَه عُمَر اوُچِینچِینِی طالِبانِیگه اوُحشَب فَراوان قِیرغِینلَردَن سُونگ باشقَه لَرنِی اوُستِیدَه حُکمرانلِیگِینِی اوُرنَتَه دِی یاکِی بُولمَسَم شوُندَی فاجِیعَه لَر یُوز بِیرَدِیکِی، بِیر گوُرُوه باشقَه بِیر گوُرُوهنِینگ حاکِمِیَتِیگه راضِی بوُلمَیدِی، نَتِیجَه دَه هَمَّه ضَعِیفلَه شِیب کِیتگچ مُغُوللَر باستِیرِیب کِیلِیب هَمَّه نِی اوُستِیگه حُکمران بوُلِیب آلَدِی یاکِی اَندَلوُسگه صَلِیبچِیلَر کِیلِیب حُکمرانلِیک قِیلِیشِیگه اوُحشَیدِی یاکِی سِکوُلارِیستلَرگه اوُحشَب بَرچَه توُکِیلگن قانلَرنِی، بَرباد بوُلگن ناموُسلَرنِی، وَیران بوُلگن دِیارلَرنِی مَنفَعَتِینِی اِیلِیب کِیتِیشَدِی، بوُندَی حادِیثَه لَرگه بُوگوُنگِی کوُندَه سُورِیَه دَه، شَرقِی توُرکِستاندَه، مَلِیدَه وَ باشقَه مُسُلمانلَرنِی دِیارلَرِیدَه گوُواه بوُلِیب توُرِیبمِیز.
دِیمَک بوُیرُوق وَحدَتِی وَ دَستوُر وَحدَتِی ستراتِیگِییَه سِی فَقَط اَفضَل “اوُچ اَبزارنِینگ” بِیرِینِی اِمامِی وَ رَهبَرِینِی اِیختِیارِیدَه بُولَدِی. حَتَّی اَگر جَمِیعیَتنِی رَهبَرِی کافِر بُولَدِیگن بُولسَه: إلَّا أنْ تَرَوْا كُفْرًا بَواحًا، عِنْدَكُمْ مِنَ اللَّهِ فيه بُرْهانٌ[12] وَ اوُنگه قَرشِی جِهاد قِیلِینَدِیگن بُولسَه هَم، مُجاهِدلَر شوُراسِینِی واحِد رَهبَرِینِی اَمرِی آستِیدَه عَمَلگه آشِیرِیلِیشِی کِیرَک، مَنَه بُو اِینگ پَستکِی “اوُچ اَبزارنِی” آخِیرگِی اَبزارِی حِسابلَنَدِی.
مَنَه بُو حالَتدَه هَر قَندَی شَرائِطدَه تَفَرُّق وَ گوُرُوه- گوُرُوه بُولِیشلِیک جِهاد اوُچُون جائِز بُولمَیدِی، مَخصُوصاً بوُگوُنگِی کوُندَه مَنَه شوُنچَه اَخبارات جِهازلَرِی وَ هِیلمَه – هِیل عَلاقَه واسِیطَه لَرِی مَوجُود بُولگن پَیتِیدَه جَهاننِی اِینگ چِیککَه قِیشلاقلَرِیدَه توُرِیب هَم عَلاقَه قِیلسَه بوُلَدِی؛ دِیمَک رَهبَرِیَتنِی، جَماعَتنِی قائِدَه سِی اَنَه اوُشَه « فُوا ببَيْعَةِ الأوَّلِ فالأوَّلِ، وَأَعْطُوهُمْ حَقَّهُمْ»[13] بِیر قَنچَه جَماعَتلَرگه اِیگه بوُلِیشلِیک اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی هَر قَندَی شَرائِطدَه جایگاهگه اِیگه اِیمَس.
اَلبَتَّه شوُنِی یَحشِی بِیلِیشِیمِیز کِیرَککِی، مَنَه بُو هَم حوُددِی باشقَه حالَتلَرگه اوُحشَب ضَرُورَت، اِضطِرارِی حالَتلَرگه اِیگه، دارُ الاِسلامدَن تَشقَرِیدَه مُؤمِنلَردَن عِبارَت باشقَه بِیر جِبهَه شَکللَه نِیب طَلَب جِهادِی بِیلَن مَشغُول بوُلِیشلَرِی مُومکِین، حوُددِی اَبُو بَصِیر کوُردِی رَضِیَ الله عَنهُ نِی جِبهَه سِیگه اوُحشَب اِضطِرارِی، ضَرُورَت حالَتِیدَه دارُ الاِسلامدَن تَشقَرِیدَه وُجُودگه کِیلگن بُولِیشِی مُومکِین.
مِثال طَرِیقَه سِیدَه اَیتِیلسَه، اَبُو بَصِیر کوُردِی رَضِیَ الله عَنهُ نِی جِبهَه سِی دارُ الاِسلامنِی یاکِی اِسلامِی دَولَتنِی اِمامِینِی، رَهبَرِینِی حاکِمِیَتِینِی آستِیدَه بُولگن اِیمَس، بَلکِی اوُ دارُ الاِسلامدَن تَشقَرِیدَه یَشَگن،دارُ الاِسلامنِینگ اَبُو بَصِیر کوُردِی رَضِیَ الله عَنهُ یَشَگن مِنطَقَه دَگِی دارُ الکُفر بِیلَن توُزگن پَیمانِی سَبَبلِی، اَبُو بَصِیر رَضِیَ اَلله عَنهُ هَر قَندَی شَرائِطدَه دارُ الاِسلامگه هِجرَت قِیلَه آلمَسدِی یاکِی دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِینِی فَرمانِی، حاکِمِیَتِی آستِیدَه بوُلَه آلمَسدِی، اَگر دارُ الاِسلامگه هِجرَت قِیلگن تَقدِیردَه هَم دارُ الاِسلامنِی اِمامِی، رَهبَرِی اوُنِی دارُ الکُفرنِی قوُلِیگه تاپشِیرَردِی. شوُنِینگدِیک رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّم آلدِین اَبُو بَصِیر رَضِیَ الله عَنهُ نِی دارُ الکُفرگه تاپشِیرگن اِیدِیلَر. شوُ سَبَبلِی هَم اَبوُ بَصِیر کوُردِی دارُ الکُفرنِی بِیر قِیسمِیدَه کَتتَه بِیر پَرتِیزَن گوُرُوهِینِی تَشکِیل قِیلَدِی وَ مُستَقِیل رَوِیشدَه، دارُ الاِسلامنِینگ دارُ الکُفر بِیلَن توُزگن پَیمانِینِی کوُرمَگنلِیککَه آلگن حالدَه، اوُزِینِینگ دارُ الکُفرگه قَرشِی پَرتِیزَنلِیک عَمَلِیاتلَرِی بِیلَن مَشغُول بُولَدِی. شُوندَی اِیکَن اَگر دارُ الکُفرنِی بَعضِی مَکانلَرِیدَه حُکوُمَت اِیشلَرِیدَه وَ دارُ الاِسلامنِینگ دارُ الکُفر بِیلَن توُزگن پَیمانلَرِیگه تابِع بوُلمَیاتگن گوُرُوهلَرنِی کوُرسَک،شوُنِی یَحشِی بِیلِیشِیمِیز کِیرَککِی، اوُلَر جِنایَت قِیلِیشگنِی یوُق، بَلکِی اوُلَر ضَرُورَت وَ اِضطِرار حالَتِیدَه اوُزلَرِینِی شَرعِی وَظِیفَه لَرِینِی عَمَل قِیلِیشیَپتِی.
اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: وَالَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يُهَاجِرُوا مَا لَكُم مِّن وَلَايَتِهِم مِّن شَيْءٍ حَتَّىٰ يُهَاجِرُوا ۚ وَإِنِ اسْتَنصَرُوكُمْ فِي الدِّينِ فَعَلَيْكُمُ النَّصْرُ إِلَّا عَلَىٰ قَوْمٍ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُم مِّيثَاقٌ ۗ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ (انفال/72) اِیمان کِیلتِیرگن، اَمّا هِجرَت قِیلمَگن ( یَعنِی هَلِی- هَنُوز مَککَه دَه یَشَب توُرگن) کِیشِیلَر اِیسَه هِجرَت قِیلمَه گوُنلَرِیچَه سِیزلَر اوُلَرگه دُوستلِیک قِیلَه آلمَیسِیزلَر ( یَعنِی بِیر- بِیرِینگِیزگه هَمکار، مِعراثخُور بوُلَه آلمَیسِیزلَر). اَگر اوُلَر دِین یُولِیدَه سِیزلَردَن یاردَم سُورَه سَلَر، یاردَم قِیلِیش زِممَنگِیزدَه دِیر. مَگر اوُلَرگه اوُرتَه لَرِینگِیزدَه ( اوُروُشمَسلِیک حَقِیدَه) عَهد – پَیمان بُولگن قَومگه ضَرَر یِیتکَزِیش بِیلَن یاردَم قِیلمَیسِیزلَر. اَلله قِیلَیاتگن اِیشلَرِینگِیزنِی کوُرگوُچِیدِیر.
مَنَه بُو حالَتدَه:
- بِیز اوُزِیمِیزنِینگ هَمپَیمان بُولگن دارُ الکُفرگه قَرشِی توُرگن حالدَه وَ اَگر مَنَه بُو پَیمانِیمِیز قُرَیشنِی حاکِیمِیَتِی آستِیدَگِی دارُ الکُفرگه اوُحشَگن سِکوُلار کافِر بُولگن تَقدِیردَه هَم، اوُلَرگه یاردَم بِیرَه آلمَیسِیز.
- اَگر مَنَه بُو مُؤمِنلَرگه یاردَم بِیرَه آلمَگن تَقدِیرِیمِیزدَه هَم، اوُلَرگه قَرشِی کافِرلَرنِی هَم حِمایَه قِیلَمِیز وَ مُسُلمان اوُزِیگه اوُحشَگن مُسُلماننِی قَرشِیسِیگه کافِر بِیلَن پَیمان توُزَه آلمَیدِی.
طَبِیعَتاَ بِیزلَر مَنَه بوُندَی جِبهَه لَرنِی بارلِیگِی بِیلَن حوُرسَند بُولَه مِیز، اَگر اوُرتَدَه دارُ الکُفرلَر بِیلَن توُزِیلگن پَیمان مَسَلَه سِی بوُلمَگندَه، اوُزِیمِیزنِینگ جِهاد بِیلَن مَشغُول بُولگن بِرادَرلَرِیمِیزگه یاردَم بِیرِیشلِیک بِیزلَرگه واجِب بوُلَردِی. اَهلِی کِتابنِینگ نَصرانِی کافِرلَرِی ( اوُچِینچِی دَرَجَه لِی دُشمَنلَر) نِینگ مَجُوسِی شِبهِ اَهلِی کِتاب کافِرلَرِینِی ( اِیککِینچِی دَرَجَه لِی دُشمَن) وَ سِکوُلار، مُشرِک، یَهُودِی کافِرلَرِینِی اوُستِیدَن قازانگن غَلَبَه سِیگه حوُرسَند بُولگنِیمِیزدَن سُونگ دارُ الاِسلامنِینگ چِیگرَه لَرِیدَن تَشقَرِیدَگِی اوُزِیمِیزنِینگ مُجاهِد بِرادَرلَرِیمِیزنِی غَلَبَه سِی بِیلَن حُورسَند بوُلِیشِیمِیز اَنِیق نَرسَه، بُو یِیردَه مَغلوُب بُولگن کافِرلَر بِیلَن بِیز پَیمان توُزگنمِیزمِی یا توُزمَگنمِیزمِی، اوُنِی فَرقِی یُوق.
اَمّا شوُنِی یَحشِی بِیلِیشِیمِیز کِیرَککِی، فَرضِی عَیندَه وَلِینِی، طَلَبکارنِی رُحصَتِینِی کِیرَگِی یوُق، اَگر فَرضِی عَین پَیتِیدَه اَفضَل ” اوُچ اَبزاردَن” بِیرِینِی وَ دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِیدَن دَستوُر آلِیش یوُللَرِی مَوجُود بوُلمَسَه، مَنَه بُو حالَتدَه اوُنِی فَرمانِیگه، رُحصَتِیگه هَم اِیختِیاج بُولمَیدِی، شَخص اِمامنِی رَحصَتِیسِیز مُستَقِیل رَوِیشدَه ضَرُورَت، اِضطِرار حالَتِی بُویِیچَه عَمَل قِیلَدِی وَ قَرار قَبوُل قِیلَدِی.
سَلمَه اِبنِ اَکوَع رَضِیَ اَلله عَنهُ حُدَیبِیَه صُلحِیدَه رَسُول اَلله صَلّی اَلله عَلَیهِ وَسَلَّمگه “اوُلِیمگه کوُرَه” بَیعَت بِیرگن اِیدِی، اوُ دُشمَنگه رُوبَرُو کِیلگن پَیتِیدَه آرتگه قاچمَسلِیگِی وَ تا اوُلگوُنِیچَه جَنگ قِیلِیشِی لازِم اِیدِی. اَمّا فَزارِی مُشرِکلَرِینِی بِیرگوُرُوهِی رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی سُوت بِیرَدِیگن توُیَه لَرِینِی اوُغِیرلَب کِیتِیشَدِی، شوُندَه اوُ کِیشِی دارُ الاِسلامنِی اِمامِی، رَهبَرِینِی بوُیرُوغِیگه قَرَب اوُتِیرمَیدِی، بَلکِی توُیَه لَرنِی چوُپانِی رَباحگه اَیتَدِیکِی: مَنَه بُو آتنِی آل وَ اَبُو طَلحَه گه یِیتکَز وَ جَرَیاننِی رَسُول الله صلی الله علیه وسلمگه اَیتِیب بِیر! اوُزِی دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِی، اِمامِینِی عِذنِیسِیز دارُ الکُفردَگِی کافِرلَرنِی تَعقِیب قِیلَدِی وَ نِهایَت اِسلام لَشکَرِینِی تُویَه لَرنِی وَ باشقَه غَنِیمَتلَرِینِی قَیتَه رِیب آلگچ، رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمگه کِیلِیب قوُشِیلَدِی، اوُغرِی سِکوُلارِیستلَر اوُلدِیرِیلگچ رَسُول الله صَلَّی الله علیه وَسَلّم مَرحَمَت قِیلَدِیلَرکِی: [14] كانَ خَيْرَ فُرْسَانِنَا اليومَ أَبُو قَتَادَةَ، وَخَيْرَ رَجّالَتِنَا سَلَمَةُ بْنُ الأَكْوَعِ [15] بوُگوُن بِیزلَرنِی اِینگ یَحشِی آتلِیغِیمِیز اَبُو قَتادَه وَ اِینگ یَحشِی پِیادَه لَشکَرِیمِیز سَلمَه بوُلَدِی.
بُو یِیردَه اَگر دِققَت قِیلگن بُولسَنگِیزلَر، سَلمَه اِبنِ اَکوَع دارُ الاِسلامنِی رَهبَرِی، اِمامِی بِیلَن عَلاقَه قِیلِیشگه هِیچ قَندَی یوُلِی یُوق اِیدِی، شوُنِینگ اوُچُون هَم رَباحنِی جُونَتِیب خَبَر بِیرَدِی وَ اوُزِی مَنَه بُو اِضطِرارِی، ضَرُورَت حالَتِیدَه دارُ الاِسلامگه هُجُوم قِیلگن دُشمَننِی تَعقِیب قِیلِیش فُرصَتِینِی قوُلدَن بای بِیرِیشنِی اِیستَمَیدِی وَ اِمام، رَهبَرنِی عِذنِیسِیز اوُغرِی سِکوُلارِیستلَرنِی تَعقِیب قِیلِیب جَنگ قِیلَدِی. مَنَه شُونچَه عَلاقَه واسِیطَه لَرِیگه اِیگه بوُلِینگن حاضِرگِی زَماندَه، عادَتدَه مُؤمِنلَر مَنَه بوُندَی حالَتگه مَثَلاً اوُزاق وَ عَلاقَه واسِیطَه لَرِیدَن مَحرُوم مِنطَقَه لَردَه دوُچار بُولِیشلَرِی مُومکِین،مُجاهِد شَخص اَگر اِمام وَ رَهبَرنِینگ تَکلِیفنِی تَأیِین قِیلِیشِی اوُچُون هِیچ قَندَی یُولگه اِیگه بُولمَیدِیگن بُولسَه،اِمام وَ رَهبَر، اَمِیرنِی عِذنِیسِیز اوُزِی قَرار قَبُول قِیلِیشگه مَجبُور بُولَدِی.
مُؤتَه جَنگِیدَه هَم دارُ الاِسلامنِی اِمامِی بُولمِیش رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی دَستوُرلَرِی بُویِیچَه مَنَه بُو لَشکَرنِی قوُماندانِینِی تَأیِینلَش بارَه سِیدَه قوُیِیدَگِیچَه بوُلِیشِی کِیرَک اِیدِی: إنْ قُتِلَ زَيْدٌ فَجَعْفَرٌ، وإنْ قُتِلَ جَعْفَرٌ فَعَبْدُ اللَّهِ بنُ رَوَاحَةَ»[16] ” اَگر زَید اوُلدِیرِیلسَه، جَعفَر لَشکَرنِی اَمِیرِی بُولَدِی وَ اَگر جَعفَر هَم اوُلدِیرِیلسَه رَواحَه لَشکَرنِی اَمِیرِی بوُلَدِی!”
مُسُلمانلَرنِینگ 3000 نَفَرلِیک لَشکَرِی رُوملِیکلَرنِینگ 200000 نَفَرلِیک لَشکَرِی بِیلَن رُوبَرُو بوُلَدِی، اوُچتَه قوُماندان هَر بِیرِی شَهِید بُولگچ، مُجاهِدلَر خالِد اِبنِ وَلِیدنِی اوُزلَرِیگه قوُماندان قِیلِیب سَیلَشَدِی. بُو یِیردَه دارُ الاِسلامنِی اِمامِی وَ رَهبَرِی بِیلَن عَلاقَه قِیلِیشگه هِیچ قَندَی اِمکانِیَت بوُلمَگن، اوُ کِیشِیدَن تَکلِیفنِی سوُرَشگن شَرائِط یُوق اِیدِی، شوُ سَبَبلِی هَم ضَرُورَت، اِضطِرار حُکمِی صِیفَتِیدَه اِمام وَ رَهبَر بِیلَن عَلاقَه یوُقلِیگِی بائِث، مُجاهِدلَرنِی اوُزلَرِینِی بِیر قوُماندانگه اِتِّفاق قِیلِیشَدِی وَ بِیر قوُمانداننِی قوُل آستِیدَه وَحدَتگه اِیرِیشَدِیلَر وَ مُجاهِدلَرگه دَستوُر وَحدَتِی، بُویرُوق وَحدَتِی قَیتِیب کِیلَدِی. اَصلِیدَه مَنَه بُو “اوُچ اَبزاردَن” بِیرِینِی اَبزارِی حِسابلَنَدِی، یَعنِی مُجاهِدلَرنِینگ واحِد شُورا مَجلِیسِی اِینگ یامان حالَتدَه هَم اوُزِینِی وَظِیفَه سِینِی بَجَرَدِی وَ بوُیرُوق وَحدَتِی وَ دَستُور وَحدَتِینِی حِمایَه قِیلَدِی.
مَنَه شوُ شَکلدَه اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر، شَرِیعَتدَگِی “اوُچ اَبزار” بِیلَن بِیرگه تَفَرُّق شِیرکِی وَ تَفَرُّق اِیشِیدَه سِکوُلارِیستلَرگه اوُحشَش اوُچُون هِیچ قَندَی یُول قالدِیرمَیدِی. هِیچ قَیسِی بِیر آسمانِی شَرِیعَتلَر سِکوُلارِیزم دِینِیچَه لِیک توُرلِی- توُمَن فِرقَه وَ گوُرُوهلَرگه، حِزبلَرگه بوُلِینِیب کِیتگن اِیمَس، شوُ سَبَبلِی اَلله تَعالَی مَرحَمَت قِیلَدِیکِی: وَلَا تَكُونُوا مِنَ الْمُشْرِكِينَ * مِنَ الَّذِينَ فَرَّقُوا دِينَهُمْ وَكَانُوا شِيَعًا ۖ كُلُّ حِزْبٍ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُونَ (روم/31-32) مُشرِکلَردَن بوُلمَنگلَر! ** اوُلَر ( یَعنِی مُشرِکلَر) دِینلَرِینِی بُولِیب فِرقَه -–فِرقَه بوُلِیب آلگندِیرلَر. هَر بِیر فِرقَه اوُز آلدِیلَرِیدَگِی نَرسَه بِیلَن حوُرسَنددِیرلَر.
سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ وَبِحَمْدِكَ، لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ، أَسْتَغْفِرُكَ وَأَتُوبُ إِلَيْكَ
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته
[1]البخاري (2957)، ومسلم (1835)مَنْ أَطَاعَنِي فَقَدْ أَطَاعَ اللَّهَ، وَمَنْ عَصَانِي فَقَدْ عَصَى اللَّهَ، وَمَنْ يُطِعِ الْأَمِيرَ فَقَدْ أَطَاعَنِي، وَمَنْ يَعْصِ الْأَمِيرَ فَقَدْ عَصَانِي وَإِنَّمَا الإِمَامُ جُنَّةٌ يُقَاتَلُ مِنْ وَرَائِهِ وَيُتَّقَى بِهِ، فَإِنْ أَمَرَ بِتَقْوَى اللَّهِ وَعَدَلَ فَإِنَّ لَهُ بِذَلِكَ أَجْرًا، وَإِنْ قَالَ بِغَيْرِهِ فَإِنَّ عَلَيْهِ مِنْهُ
[2]أبو البركات عبد السلام ابن تيمية : [ لا يجوز الغزو إلا بإذن الإمام ، إلا أن يفاجئهم عدو يخشى علبُه بالإذن فيسقط ] ( المحرر 2:341]
[3]مسلم1864 – 1353/ بخاری 1834
[4]شرح النووي على صحيح مسلم 9/128 / معناه: إذا دعاكم السلطان إلى غزوٍ فاذهبوا
[5]مسلم1809 / أنَّ أُمَّ سُلَيْمٍ اتَّخَذَتْ يَومَ حُنَيْنٍ خِنْجَرًا، فَكانَ معهَا، فَرَآهَا أَبُو طَلْحَةَ، فَقالَ: يا رَسولَ اللهِ، هذِه أُمُّ سُلَيْمٍ معهَا خِنْجَرٌ، فَقالَ لَهَا رَسولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عليه وَسَلَّمَ: ما هذا الخِنْجَرُ؟ قالَتْ: اتَّخَذْتُهُ إنْ دَنَا مِنِّي أَحَدٌ مِنَ المُشْرِكِينَ، بَقَرْتُ به بَطْنَهُ، فَجَعَلَ رَسولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عليه وَسَلَّمَ يَضْحَكُ، قالَتْ: يا رَسولَ اللهِ، اقْتُلْ مَن بَعْدَنَا مِنَ الطُّلَقَاءِ انْهَزَمُوا بكَ؟ فَقالَ رَسولُ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عليه وَسَلَّمَ: يا أُمَّ سُلَيْمٍ، إنَّ اللَّهَ قدْ كَفَى وَأَحْسَنَ./ از انس رضی الله عنه نقل شده كه در روز حنين ام سليم خنجری به همراه داشت، ابو طلحه او را ديد و گفت: اي رسول خدا ام سليم به همراه خود خنجری دارد، رسول الله صلی الله علیه و سلم به ام سليم فرمود: “اين خنجر چيست؟” گفت: “آن را برداشته ام تا اگر يكی از مشركان به من نزديك شد با آن شكمش را پاره كنم”. رسول الله صلی الله علیه و سلم شروع به خنديدن كرد. آن زن گفت: “يا رسول الله! من بردگانی (طلقاء:مكيان كافر) را كه از تو شكست خورده¬اند، می¬كشم”. پس رسول صلی الله علیه و سلم فرمودند: “اي ام سليم! همانا خداوند ما را بس است و هر كار را به درستي انجام مي¬دهد”
[6]رواه البخاري 2875
[7]ابن عمر رضي الله عنه يقول عرضت على النبي صلى الله عليه وسلم وأنا ابن أربع عشر فلم يجزني [ رواه البخاري ]
[8]ابوداود2530
[9]المغني 16-13 /المغنى لابن قدامة. مكتبة الرياض. 8/352 و 364: أمر الجهاد موكول للإمام واجتهاده ويلزم الرعية طاعته فيما يراه من ذلك / وقال في موضع آخر من الكتاب نفسه (ولا يخرجون ـ أي للجهاد ـ إلا بإذن الأمير لأن الحرب موكول إليه، وهو أعلم بكثرة العدد وقلتهم، ومكامن العدو وكيدهم، فينبغي أن يرجع إلى رأيه لأنه أحوط للمسلمين). / مسائل الإمام أحمد رواية حرب الكرماني 392 : أربع من أمر الإسلام إلى السلطان : الحكم و الفيء و الجهاد و الجمعة / ابن تيمية می گوید : [ ويرون – يعني أهل السنة – إقامة الحج و الجهاد و الجمع مع الأمراء أبراراً كانوا أو فجاراً ] ( مجموع الفتاوى 3/158) و کسانی چون الإمام الطحاوي وابن المديني و أبو زرعة وأبو حاتم الرازيين و الإمام أحمد بن حنبل و بسیاری دیگر از بزرگان چنین چیزی را گفته اند.
وقال أيضاً : [ الجهاد لا يقوم به إلا ولاة الأمور ] ( منهاج السنة 6:118)
[10]لا تخرج السرايا إلا بإذن الإمام ليكون متجسساً لهم عضداً من ورائهم وربما احتاجوا إلى درئه ( الجامع لأحكام القرآن 5/177)
[11]لا يجوز الغزو إلا بإذن الأمير ؛ لأنه أعرف بالحرب و أمره موكول إليه ( كشف القناع 3:72)
[12]بخاری 7055
[13]بخاری 3455
[14] بخاری، الجهاد والسير،الباب : البيعة في الحرب أن لا يفروا وقال بعضهم على الموت لقول الله تعالى (لقد رضي الله عن المؤمنين إذ يبايعونك تحت الشجرة) 2740/ مسند احمد ، أول مسند المدنيين رضي الله عنهم أجمعين 15953 – 15912/مسلم از ابوسعید خُدری، کتاب الحج، «باب الترغیب فی سکنی المدینه و الصبر علی لأوائها» ج2، ص 1001. قَالَ: يَا سَلَمَةُ مَا لَكَ لا تُبَايِعُ؟ قُلْتُ: قَدْ بَايَعْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ. قَالَ: وَأَيْضًا. قَالَ: فَبَايَعْتُهُ. قُلْتُ عَلَى مَا بَايَعْتُمُوهُ يَا أَبَا مُسْلِمٍ؟ قَالَ: عَلَى الْمَوْتِ
[15]مسلم1807 – 3372 / مسند احمد 15942 / صحیحالبخاری، «باب غزوه ذات قَرَد» ج 2، ص 603؛ /صحیح مسلم، «باب غزوه ذیقَرَد و غیره» ج 2، ص 113-115؛ /فتح الباری، ج 7، ص 460-463؛ /زاد المعاد، ج 2، ص 120
[16]بخاری 4261 / صحيح ابن حبان4741