Дарсхойи муқаддамотий / дарси хаштум: шодий ба унвони ек ниёзи фитрий ва чигунагийи мудирият ва контроли он.
Пиёда шуда аз навори совтийи шайх мужохид : Абу Хамза мухожир хўромий.
(42- қисмат)
Агар дар жомеъа хам касониро дидамки мисли мунофиқин ва секулярзадахо аз чанин олоти мусиқий дар таронахойишон истефода мекунанд ва ба онхо гуш медиханд чи бояд кард? Хамон кориро мекунемки росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва асхобиш чун ибни Умар розиаллоху анху карданд:
Нофеъ розиаллоху анху мегуяд: ибни Умар садойи намешанид пас ангуштонишро дар гушиш дохил мекард ва рохишро каж кард ва ба ман гуфт: эй Нофеъ оё садойи онро мешнави? Гуфтам: на! Пас ангуштонишро берун овард ва гуфт: ман ба хамрохи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам будам пас садойи ба монанди ин шанид ва хамин корро анжом дод
« ﺭَﺍَﯾْﺖُ ﺭﺳﻮﻝَ ﺍﻟﻠﻪِ ﯾَﺴْﻤَﻊُ ﺯَﻣﺎﺭَﺓَ ﺭﺍﻉٍ ﻓَﺼَﻨَﻊَ ﻣِﺜْﻞَ ﻫﺬﺍ»[1]
Росулуллох саллаллоху алайхи васалламро дидамки садойи нейи чўпониро шанид ва ингуна амал кард.
Ин ривоят ба сирохат баён мекунадки истефода аз ин абзорхо ба даражайи тахрим нарасида, чун агар харом буд қатъан росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ба жой ангушт дар гуш кардан хукми таваққуфи онро содир мекард, ва ижозайи задан ва шанидани онро ба каси намедод, ва барои тағйири ин мункар дастуроти лозимро содир мекард, ибни Умар розиаллоху анхумо хам бо он тундийки дар баробари мухаррамот дошт агар медонист ин харом аст ижоза намедод Нофеъ онро бишнавад. Ин вокунишхо далил бар ин астки ин абзорхо ба хадди тахрим нарасиданд. Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам аз хийли аз лағвхо ва лахвхо дури карданд аммо онро бар дигарон тахрим накарда аст, хатто аз хийли аз мубоххо хам дурий карданд. Ин ду моврид бояд ба диққат ба онхо таважжух бишавад то шахс дар мовриди суннат ва сийрайи росулуллох саллаллоху алайхи васаллам дучори иштибох нашавад. Дар ин сурат ончи мухим аст ин аст: замоники хукми чизи аз холати тахрим хориж мешавад дигар вориди соири даражоти хукми ғейри аз тахрим қарор мегирад.
Шумо хамки мўътақиди ба нодуруст будани садойи олоти мусиқий хастид хамин кори росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва ибни Умарро анжом бидихид, муборизайи манфий. Бале муборизайи манфий, бештар аз ин ғулув ва зиёда равий мешавад.
Сифати инсонхойи оқил дар бархурд бо ин гурухики ин корхоро пешайи худишон карданд ин астки:
وَإِذَا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِرَامًا.( فرقان/72)
Ва хенгомики корхойи ёва ва суханони пучиро бибинанд ва бишнаванд, ва аз кинори лағв ва бехудагий убур кунанд, бузургворона мегузоранд. Бузургворий ва каромат дар ингуна маворид яъни хамон бархурдики росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва ибни Умар карданд на зиёда равий ва иттикоъ ба хушунат ва косайи доғтар аз ош шуданки зулм ва халофи шаръийи аст бадтар аз кори ахли лағв.
Албатта аз миёни олоти мусиқий танхо дуф задан дар аходис истисноъий шуда аст. Росули худо саллаллоху алайхи васаллам фармуда аст:
: فَصْلُ مَا بَيْنَ الْحَرَامِ وَالْحَلَالِ الدُّفُّ وَالصَّوْتُ
“ хадди фосила бейни халол ва харом : навохтани даф ва садо аст…. садо яъни тарона ё гуроний хондан ва дуф задан хам тибқи ривоят:
: أَعْلِنُوا هَذَا النِّكَاحَ، وَاجْعَلُوهُ فِي الْمَسَاجِدِ، وَاضْرِبُوا عَلَيْهِ بِالدُّفُوفِ »
Мухтасси зан ё мард эълон хам нашуда аст.
“ аз Молик суъол шуд каси ба сониъий ( атъоми мисли валимайи арусий) даъват мешавад, дар онжо лахв ва лаъби вужуд дорад. Оё жоиз аст биравад ё на? Молик дар посух гуфта аст: агар андак бошад, мисли даф ва табилки хонумхо бо он бози мекунад ба назари ман ишколи надорад[2]
(идома дорад…….)
[1] امام احمد،صحیح أبی داوود 4116 و ابن ماجه
[2]«و سئل مالک عن الرجل یدعى إلى الصنیع فیجد فیه اللعب أیدخل؟ قال: إن کان الشیء الخفیف مثل الدف و الکبر الذی یلعب به النساء فما أرى بأسا.» (أبو الولید محمد بن أحمد بن رشد القرطبی (المتوفى: ۵۲۰هـ)، البیان و التحصیل و الشرح و التوجیه و التعلیل لمسائل المستخرجه، حققه: محمد حجی و آخرون، ج ۴، ص ۴۳۱)
