مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.
شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.
(47- قیسم)
سَلام. کوُردِستان سِکوُلار حِزبِینِی تَرَفدارلَرِی سِیز حَقِینگِیزدَه بَقِیر- چَه قِیر قِیلِیشگَن وَ آدَملَرنِی اوُرتَه سِیدَه هَر- هِیل مِیش- مِیشلَر تَرقَه تِیشگَن، گوُیاکِی سِیز بِیر نِیچَه هِیل اِسلامگَه اِیگَه سِیز، اَنصارُ الاِسلام، اَلقائِدَه، داعِشِی وَ شوُنگَه اوُحشَش، سِیزنِی سُوکوُت سَقلَه شِینگِیزنِی سَبَبِی نِیمَه؟
بِیزلَر آلدِین دُشمَنشوُناسِی دَرسِیمِیزدَه مُنافِق وَ سِکوُلارزَدَه لَرنِی توُدَه سِی بارَه سِیدَه بَتَفصِیل صُحبَتلَشگَنمِیز، اوُنِی تَکرارلَب اوُتِیرِیشگَه حاجَت هَم یُوق، اِیندِی تَمغَه یاپِیشتِیرِیش یا توُحمَت قِیلِیش یا مِیش- مِیش تَرقَه تِیشگَه کِیلسَک، بُو اِیشلَر اوُلَرنِینگ صاحَه سِی؛ اوُلَر بِیرِینچِی بوُلِیب شَخصنِی اَستَه – سِیکِین پَستگَه یَعنِی اوُزلَرِینِی دَرَجَه سِیگَه تارتِیشَه دِی، اِیندِی شَخصنِی بُو دَرَجَه گَه تارتِیب توُشوُرِیشگَچ، بُو یِیردَه اَلله اَیتگَن وَ رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم اَیتگَن رَوِیشِی بِیلَن صُحبَتلَه شِیلمَیدِی وَ گَپلَه شِیش اوُصلوُبِی اَخماق، نادانلَرنِی دَرَجَه سِیگَه کوُرَه آلِیب بارِیلَه دِی. بُو صاحَه دَه سِیزنِی هَم تَجرِیبَنگِیز یوُق، لِیکِن اوُلَر اَخماقلِیک وَ نادانلِیکنِی مُتَخَصِّصلَرِی حِسابلَه نِیشَه دِی، شوُ سَبَبلِی هَم آسانلِیک بِیلَن سِیزنِی مَغلوُبِیَتگَه اوُچرَه تَه آلِیشَه دِی. اِمامِی شافِیعِی رَحِمَهُ الله اَیتگَنکِی: هَر قَندَی عالِم کِیشِی بِیلَن صُحبَتلَه شِیب اوُنگَه غالِب بوُلدِیم، اَمّا هَر قَندَی جاهِل کِیمسَه بِیلَن مُناظَرَه قِیلِیب مَغلوُبِیَتگَه اوُچرَه دِیم.
مَنَه بُو حَقِیقَتگَه قُرآن وَ رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی سِیرَتلَرِی وَ مُسُلمانلَرنِینگ اوُتمِیشدَگِی بوُتوُن تَرِیخِی گوُواهدِیر، شُو سَبَبلِی هَم بوُلَرنِی بَرابَرِیدَه فَقَط اِیککِی اِیشدَن فایدَه لَنسَه بوُلَه دِی، بِیرِینچِیسِی اوُلَرگَه کِیرَکلِی خَبَرلَرنِی یِیتکَه زِینگلَر وَ اوُلَرنِی اوُزلَرِینِینگ خَیال پَرَستلِیکلَرِی، مِیش- مِیشلَرِی بِیلَن اوُز حاللَرِیگَه تَشلَب قوُیِینگلَر، اِیککِینچِی یوُل اِیسَه قوُلِینگِیزدَن کِیلگَنچَه حَربِی قُدرَتنِی قوُلگَه کِیرِیتِینگلَر. چوُنکِی اَنَه بُو کِیمسَه لَرنِی اَلله وَ رَسُولِینِی کَلامِی بِیلَن اِیمَس، بَلکِی فَقَط حَربِی قُدرَتنِی واسِیطَه سِی بِیلَن باشقَرسَه بوُلَه دِی.
مَنَه بُو زَمِینَه دَه اِمامِی شافِیعِی رَحِمَهُ الله مَرحَمَت قِیلَه دِی:
قالوا سَكَتَّ، وَقَد خُوصِمتَ، قُلتُ لَهُم إِنَّ الجَوابَ لِبابِ الشَرِّ مِفتاحُ
اَیتِیشدِی: سِینگَه قَرشِی حُصُومَت قِیلِیشدِی، اَمّا سِین سوُکوُت سَقلَه دِینگ، اَیتدِیمکِی: چوُنکِی جَواب بِیرِیشلِیک یامانلِیک دَروازَه سِینِی کَلِیدِی حِسابلَه نَه دِی.
وَالصَمتُ عَن جاهِلٍ أَو أَحمَقٍ شَرَفٌ وَفيهِ أَيضاً لِصَونِ العِرضِ إِصلاحُ
نادان وَ اَخماق کِیمسَه لَرنِی بَرابَرِیدَه سوُکوُت سَقلَشلِیک عالِی جَنابلِیکدُور، بوُندَن تَشقَه رِی آبرُونِی حِفظ بوُلِیشِیگَه هَم سَبَب بوُلَه دِی.
أَما تَرى الأُسدَ تُخشى وَهِيَ صامِتَةٌ وَالكَلبُ يُخشى لَعَمري وَهوَ نَبّاحُ
شِیرنِی سوُکوُت قِیلگَن پَیتِیدَه قوُرقِینچلِی بوُلِیشِینِی کوُرمَه گَنمِیسَن، اوُزِیمنِی جانِیمگَه قَسَمکِی، اِیت حوُرگَن پَیتِیدَه اوُنِی بِیر آغِیز سوُز بِیلَن حَیدَب یوُبارِیلَه دِی.
سِکوَلارِیستلر و مَنافِقلر و سِکوُلارزَدَه لَر بارَه سِیدَه بوُندَن آرتِیق نَرسَه نِی اَیتمَسلِیک کِیرَک، اَیتِیلِیشِی کِیرَک بوُلگَن سوُزلَر اَیتِیلگَن، دُشمَنشوُناسِی وَ دُشمَنلَرنِی شَرعِی دَرَجَه لَرگَه اَجرَه تِیش، هَمدَه شَرِیعَتگَرا مُجاهِدلَرنِی اوُلَرنِینگ تَفسِیرلَرِی وَ مَذهَبلَرِینِی نَظَرگَه آلمَه گَن حالدَه دِفاع قِیلِیش بوُیِیچَه بِیز اَیتگَن سوُزلَر، اَنَه بُو بِیرِینچِی وَ توُرتِینچِی دَرَجَه لِی دُشمَننِی جِیننِی بوُلِیشِیگَه سَبَب بوُلدِی. اوُلَردَگِی مَنَه بُو جِیننِیلِیک کَسَللِیگِینِی دَرمانِی، اوُلَر بِیلَن بَحثلَه شِیشدَه اِیمَس،بَلکِی وَحدَت وَ یَنَدَه کوُپراق قُدرَتنِی کَسب قِیلِیشدَه دِیب اوُیلَیمَن، اوُلَرنِی شافِیعِی رَحِمَهُ الله اَیتگَنلَرِیدِیک، حُورگَن پَیتلَرِیدَه بِیز آغِیز سوُز بِیلَن حَیدَب سالِینَه دِی حالاص.
اَلسَّلامُ عَلَیکُم. صَحِیح بوُخارِیدَه کِیلتِیرِیلگَن مَعازِفنِی حَرام اِیکَه نِی بارَه سِیدَگِی مَنَه بُو حَدِیث، بَعضِی اوُلَمالَرنِی اَیتِیشِیچَه صَحِیح اِیمَس. اَمّا سِیز شُو حَدِیثگَه اِستِناد قِیلدِینگِیز. سِیزنِی بُو ضَعِیف رِوایَتگَه اِستِناد قِیلِیشِینگِیزگَه سَبَب نِیمَه؟
اِمامِی بوُخارِی رَحِمَهُ الله راوِیلَرنِی ذِکر قِیلِیش آرقَه لِی اَیتَه دِیکِی: رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَر: «ليکونَنَّ مِن أمَّتي أقوامٌ يَستَحِلُّون الحِرَ و الحريرَ و الخَمَر و المعازِف»، “مِینِی اوُمَّتِیمنِی بَعضِیلَرِی زِنانِی( وَ حِرّ) وَ اِیپَک لِباسلَرنِی وَ شَرابنِی وَ مُوسِیقَه نِی حَلال دِیب حِسابلَیدِیلَر.”
اَیتِیب اوُتگَه نِیمِیزدِیک، لوُغَت اَهلِی هَم حَدِیثدَگِی “مَعازِف” سوُزِینِی مَعناسِینِی مُوسِیقَه واسِیطَه لَرِی اِیکَه نِیگَه اِتّفاقلِی نَظَر بِیلدِیرِیشگَن. اِسلامدَگِی اَهلِی حَدِیث بوُلگَن اوُلَمالَرنِی بَرچَه سِی ظاهِرِی مَذهَبِیدَگِی اِبنِ حَزم اَندَلوُسِیدَن وَ اوُ کِیشِینِی شاگِیردِی اَبُو تُراب رَحِمَهُ الله دَن تَشقَه رِی، مَنَه بُو حَدِیثنِی وَ اوُنِی مَعناسِینِی قَبوُل قِیلِیشگَن. مَنَه بُو اِیککِی بوُیُوک عالِمنِی کِیلتِیرگَن تَنها دَلِیلِی هَم شوُکِی، اِمامِی بوُخارِی رِوایَت بارَه سِیدَه اوُنِی اوُستادلَرِی ( هِشام اِبنِ عَمّاردَن) اِیشِیتگَنلَرِینِی ذِکر قِیلمَه گَنلَر وَ اوُنِی تَعلِیق حالَتِیدَه رِوایَت قِیلگَنلَر.
قالگَن عِلم اَهلِی اِیسَه شوُندَی فِکردَکِی، حَدِیثنِی اِمامِی بوُخارِی تامانِیدَن هِشامگَه باغلَه نِیشِی، حَدِیثنِی رِوایَتِی قَطعِی اِیکَه نِینِی کوُرسَه تَه دِی، هَر قَندَی یوُلگَه کوُرَه بوُلسَه هَم، توُغرِیدَن- توُغرِی بوُلَه دِیمِی یا واسِیطَه لَر یاردَه مِیدَه اِیشِیتگَن بوُلَه دِیمِی یاکِی قوُللَرِیگَه یِیتِیب کِیلگَن بوُلَه دِیمِی، اوُرتَه دَگِی واسِیطَه لَرنِی اِسمِینِی حَذف قِیلِینگَن وَ اِختِصار حالِیدَه فَقَط اوُستادلَرِی هِشام اِبنِ عَمّارنِی اِسمِینِی کِیلتِیرگَنلَر، هَر قَندَی حالَتدَه هَم اوُ کِیشِینِی نَزدِیدَه صَحِیح حِسابلَنگَن وَ بُو حَدِیثنِی اوُزلَرِینِینگ صَحِیح سَنَدلَرِیدَه کِیلتِیرگَنلَر. اَلبَتَّه باشقَه راوِیلَر هَم صَحِیح باغلَشلَر آرقَه لِی اوُنِی حُجَّتِینِی ذِکر قِیلِیشگَن، بُو نَرسَه هَم اِبنِ حَزم وَ اوُ کِیشِینِی شاگِیردِی حَدِیث بارَه سِیدَه تاپگَن خَطانِی سوُست اِیکَه نِیگَه دَلالَت قِیلَه دِی.
(دوامی بار…….)