شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.
شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن
(62- قیسم)
نِیمَه اوُچُون اِجتِمائِی جِنایَت حِسابلَه نَدِی؟ چوُنکِی شَخص آشکارَه مُرتَد بُولگن پَیتِیدَه باشقَه مُسُلمانلَرنِی مَعنَه وِی حُقوُقلَرِیگه، اِیمانِیگه، اِیشانچلَرِیگه آشکارَه ضَربَه اوُرگن جِنایَتچِی بوُلَه دِی. اوُنگه اِسلام دِینِیگه کِیرِیشدَه مَجبُورلَنمَیدِی، دِیب اَیتِیلگن، «لا اکرَاهَ فِی الدِّین»، دِینگه کِیرِیش بُویِیچَه مَجبُور قِیلِینمَیدِی، اَمّا اَگر کِیرگن بوُلسَنگ اِیندِی اوُندَن چِیقِیب کِیتَه آلمَیسَن،اوُزِینگنِی اِیستَه گِینگ بُویِیچَه هاحلَه گن اِیشِینگنِی قِیلَه آلمَیسَن.مَنَه بوُنِی دَلِیللَرِیدَن بِیرِی شوُکِی، اِسلام دِینِیدَن چِیقِیشلِیک مُسُلمان کِیشِینِی شُبهَه گه سالَه دِی وَ مُسُلمانلَرنِی صَفِینِی ضَعِیفلَشتِیرِیش وَ آشکار کافِرلَرنِی جِبهَه سِینِی مُستَحکَملَش اوُچُون رُوحِی جَنگلَرنِی یوُلگه قوُیَه دِی وَ دُشمَننِی فایدَه سِیگه مُسُلمانلَرنِینگ اِیسَه اِیمانِیگه، اِرادَه سِیگه قَرشِی اوُزِینِی مَنفِی تَأثِیرِینِی کوُرسَه تَه دِی. بُو حوُددِی سِین بِیلَن قَرارداد اِمضالَه گن بِیر کِیشِینِی مِثالِیگه اوُحشَیدِی، مَنَه بُو کِیشِی بِیردَه نِیگه اِیشنِی اوُرتَه سِیدَه قَراردادنِی بَجَه رِیشدَن باش تارتَه دِی وَ اوُزِینِی اِیشِیگه کِیتِیب قالَه دِی. مَنَه بوُندَی اِیش سِیزگه ضَرَر کِیلتِیرَه دِی. اِیندِی سِیز قِیلَه یاتگن اِیشدَن بِیر کِیشِی کِیتِیب قالِیشِی موُمکِین،اوُندَه ضَرَر هَم کَمراق بوُلَه دِی، اَمّا اِیشدَه اِیشلَه یاتگنلَرنِی هَمَّه سِی اِیشنِی تَشلَب کِیتِیب قالِیشلَرِی هَم موُمکِین، بُو حالَتدَه اوُنِی ضَرَرِی هَم کوُپراق بوُلِیشِی طَبِیعِی.
مَنَه بُو صُورَتدَه، اِرتِداد هَم یَککَه صُورَتدَه بوُلِیشِی موُمکِین، اوُندَه اوُنِی مُسُلمانلَرگه نِسبَتاً خَطَرِی هَم کَمراق بوُلَه دِی، بَعضِی جایلَردَه اِیسَه کوُپچِیلِیکدَن عِبارَت بوُلِیب کَتتَه مِنطَقَه نِی قَمرَب آلگن بوُلِیشِی موُمکِین، بُو حالَتدَه مَنَه بُو جَرَیان بِیر مَکاندَگِی مُسُلمانلَر دوُچار بوُلِیشلَرِی موُمکِین بُولگن مُصِیبَتلِی، قوُرقِینچلِی بَلالَردَن حِسابلَه نَدِی. مَخصُوصاً مَنَه بُو مُرتَدلَر قُدرَت وَ حُکوُمَتگه اِیگه بوُلِیشگندَه مُصِیبَت کوُچلِیراق بوُلَه دِی.
مُنافِق وَ سِکوُلارزَدَه لَر توُدَه سِینِینگ مُرتَد بوُلِیشِی بارَه سِیدَه رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی وَفاتلَرِیدَن کِییِینگِی دَوردَه جوُدَه کوُپ گوُواهلَر تاپِیلگن، مَنَه بُو اِرتِدادنِی مِقیاسِی شوُ دَرَجَه دَه بوُلگن اِیدِیکِی، بَرچَه عَرَبلَر مُرتَد بوُلِیبدِی دِیب اوُیلَردِینگ:
- عُمَر اِبنِ خَطّاب رَضِیَ الله عَنهُ اَیتَه دِیکِی: “إنَّ العَرَبَ قَد ارتدَّت عَلَى أعقَابِهَا كُفَّارًا” دَرحَقِیقَت عَرَبلَر آرتگه قَیتِیشدِی وَ کافِر بوُلِیشدِی.
- اَنَس رَضِیَ الله عَنهُ اَیتَه دِیکِی: “إرتَدَّت العَرَب” یَعنِی عَرَبلَر مُرتَد بوُلِیشدِی.
- اِبنِ کَثِیر رَحِمَهُ الله وَ اِبنِ هِشام رَحِمَهُ الله اِبنِ اِسحاق رَحِمَهُ الله دَن رِوایَت قِیلِیشگنکِی: “نَجددَه پَیغَمبَرلِیکنِی اِدَّعا قِیلگن خُوَیلِد اَسَدِینِی فَرزَندِی طُلَیحَه رَهبَرلِیگِیدَگِی اَسَد وَ غَطَفان قَبِیلَه لَرِی مُرتَد بوُلِیشدِی؛ یَمامَه دَه مُسَیلَمَه یِی کَذّاب رَهبَرلِیگِیدَگِی بَنِی حَنِیفَه قَبِیلَه سِی مُرتَد بوُلِیشدِی، پَیغَمبَرلِیکنِی اِدَّعا قِیلگن حارِث تَمِیمِینِی قِیزِی سَجّاح رَهبَرلِیگِیدَگِی تَمِیم قَبِیلَه سِی مُسَیلَمَه گه نِکاهلَه نَدِی وَ مُرتَد بوُلَه دِی، فَزارَه قَبِیلَه سِی هَم عُوَیینَه رَهبَرلِیگِیدَه مُرتَد بوُلِیشَه دِی، بَحرَیندَگِی رابِیعَه وَ بَکر اِبنِ وائِل قَبِیلَه لَرِی هَم نُعماننِی فَرزَندِی مُنذِیرنِی رَهبَرلِیگِیدَه مُرتَد بوُلِیشدِی، حَضرَمَوتدَگِی کِیندَه قَبِیلَه سِی اَشعَث اِبنِ قَیس کِیندِینِی رَهبَرلِیگِیدَه مُرتَد بوُلدِی وَ رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی وَفاتلَرِیدَن آلدِین اوُلدِیرِیلگن اَسوَد عَنسِینِی رَهبَرلِیگِیدَگِی عَناس وَ مُوراد قَبِیلَه لَرِی،مَزحَج قَبِیلَه سِی هَم یَمَندَه مُرتَد بوُلِیشدِی. سُوَیلِم وَ قوُضاعَه نِی بِیر نِیچَه طائِفَه سِی هَم مُرتَد بوُلِیشدِی.
اِبنِ اُثَیرنِی یازِیشِیچَه: “اُسامَه نِی قوُل آستِیدَگِی لَشکَر اَبُو بَکرنِی فَرمانِی بُویِیچَه جوُنَه تِیلدِی، بَعضِی بِیر قَبِیلَه لَرنِی هَمَّه سِی بَعضِیلَرِینِی بِیر قِیسمِی مُرتَد بوُلِیشدِی،ثَقِیف وَ قُرَیشدَن تَشقَرِی باشقَه قَبِیلَه لَر مُرتَد بوُلِیشدِی.” [1] مَنَه بُو تَرِیخچِی قوُشِیمچَه قِیلَه دِیکِی: “پَیغَمبَرِیمِیز صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی رِحلَتلَرِیدَن سُونگ پَیغَمبَرنِی قوُماندانلَرِی هَر طَرَفدَن کِیلِیب عَرَبلَر قوُزغَلان قِیلگه نِی وَ مُرتَد بوُلِیشگه نِی حَقِیدَه خَبَر بِیرِیشَردِی.” [2]
دِیمَک، مَنَه بُو وَ بوُنگه اوُحشَه گن جوُدَه کوُپ دَلِیللَرنِی بِیزگه کوُرسَه تِیب بِیرِیشِیچَه، آچِیق- آیدِین کوُرِینِیب توُرگه نِیدِیک، هِیلمَه – هِیل قَبِیلَه لَرنِی اوُرتَه سِیدَگِی عُمُومِی اِرتِداد رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی عُمرلَرِینِی آخِیرِیدَه، اوُ ذاتنِینگ وَفاتلَرِی پَیتِیدَه یوُز بِیرگن. اَمّا بُو قَبِیلَه لَرنِی هَمَّه سِی یاکِی بوُ دِیاردَگِی هَمَّه آدَملَر مُرتَد بوُلِیشدِی دِیگن مَعنادَه اِیمَسدِی، بَلکِی اَکثَر قَبِیلَه لَرنِی آرَه سِیدَه اوُزلَرِینِی اِیمانلَرِیدَه ثابِت قَدَم توُرگن صادِق مُؤمِنلَر هَم بوُلِیشگن، اَمّا هَر قَندَی صُورَتدَه قُدرَتنِی کوُپراق،آشکار قِیسمِی مُرتَدلَرنِی قوُلِیدَه بوُلگن اِیدِی. رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّم ثابِت قَدَم بوُلِیب توُرگن قَبِیلَه لَرگه نامَه یازِیب بوُیرُوق بِیرگن اِیدِیلَرکِی، مَنَه بوُ قَمرَب آلوُوچِی بَلانِی قَرشِیسِیدَه اوُزِینگِیزنِی مُناسَبَتِینگِیزنِی بِیلدِیرِیشِینگِیز کِیرَک. یَمَندَگِی اِیرانلِیکلَر اوُزلَرِینِی اِیمانلَرِیدَه ثابِت قَدَم بوُلِیب قالِیشَه دِی وَ یَمَننِی، بَحرَیننِی وَ عَرَبِستاننِی صَحراسِینِی کَتتَه قِیسمِینِی اِیشغال قِیلِیب آلگن یالغانچِی پَیغَمبَرلَرنِی بِیرِی بوُلمِیش اَسوَد عُنسِینِی اوُلدِیرِیشگه مُوَفَّق بوُلِیشَه دِی. اَبُو بَکر رَضِیَ الله عَنهُ هَم ثابِت قَدَم توُرگنلَرگه مَنَه بُو رَوِیشدَگِی نامَه لَر یازِیشنِی دَوام اِیتتِیرَه دِی.
(دوامی بار…..)
[1]– ابن اثیر، الکامل، ج 2، ص 342
[2]– همان، ص 343
