Муқаддамот дарслари / олтинчи дарс: нима қилиш керак? Онгли,мақсадли ва харакатланувчи вахдат.
Шайх Абу Хамза хўромий хафизахуллохнинг аудио тасмасидан ёзиб олинган.
(41- қисм)
Росулуллох саллаллоху алайхи васаллам хам умматларининг 73 фирқага бўлиниб кетиши хақида сухбатлашган пайтларида, ўзларини замонларида бўлганидек жамоатга пойбанд бўлган фирқани нажот топади деб айтадилар:
أَلَا إِنَّ مَنْ قَبْلَكُمْ مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ افْتَرَقُوا عَلَى ثِنْتَيْنِ وَسَبْعِينَ مِلَّةً، وَإِنَّ هَذِهِ الْمِلَّةَ سَتَفْتَرِقُ عَلَى ثَلَاثٍ وَسَبْعِينَ، ثِنْتَانِ وَسَبْعُونَ فِي النَّارِ، وَوَاحِدَةٌ فِي الْجَنَّةِ، وَهِيَ الْجَمَاعَةُ
Албатта яхуд ва насоролар динларида 72 гурухга ва умматга тақсим бўлишади ва мени умматим 73 гурух ва умматга тақсим бўлади, уларни хаммаси жаханнамни оловидадур, магар биттаси жаннатда ва у жамоатдур. Демак росулуллох саллаллоху алайхи васаллам ва у кишини асхоблари пойбанд бўлган нарса нима эди?
«مَا أَنَا عَلَيْهِ وَأَصْحَابِي»
у жамоат эди.
Шу ерда мени ёдимга тушган бир нуқта мавжуд, аллох таоло мархамат қиладики:
«وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ * إِلَّا مَنْ رَحِمَ رَبُّكَ وَلِذَلِكَ خَلَقَهُمْ وَتَمَّتْ كَلِمَةُ رَبِّكَ لَأَمْلَأَنَّ جَهَنَّمَ مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ» (هود/119)
Агар парвардигорингиз хохлаганида, барча одамларни бир миллат ( яъни бир динга эргашувчи) қилган бўлур эди. ( лекин у зот бундай бўлишини истамади, шунинг учун ) улар (одамлар) мудом ихтилоф қилурлар. Магар парвардигорингиз рахм қилган кишиларгина ( хақ йўлда иттифоқ бўлиб яшарлар). Уларни шунинг учун (яъни бировлари хақ йўлда хидоят топишлари, бошқалари нохақ йўлларда талашиб- тортишиб юришлари учун) яратгандир. парвардигорингизнинг “мен жаханнамни ( кофир) жин ва ( кофир) одамларнинг барчаси билан тўлдирурман”,деган сўзи тўла хақ бўлди.
Бу ерда ва қуръонни аксар жойларида аллох таоло очиқ-ойдин баён қилганки, инсонларни орасида мўъмин хам бор, мунофиқ ва кофир хам бор, демак инсонлар харгиз вохид уммат бўлишмайди ва хамиша то қиёмат кунигача шундай хилма-хил ва тарқоқ бўлиб қолишади, аммо мусулмонлар ана ўшанча гумрохликларга хотима бериш ва аллохнинг росулуллох саллаллоху алайхи васалламга берган ваъдасини рўёбга чиқариш
(وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ)
ва очликни йўқотиш
(لا يَجُوعُوا)
ва бундан ташқари душманларни устунлигини йўқотиш учун
(وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ)،
вохид уммат ва вохид жамоат бўлишлари керак, чунки мана бу ваъдаларни хаммаси вохид умматникидур ва мана бу нарсани
«وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ»
билан асосий ва илдизли фарқи бор.
Аллох таоло ўзини каломида мусулмонларни ер юзида хоким қилиш хақида
« لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْض»
деб ваъда берган пайтида ва мусулмонларни кофирларни устидан ғолиб қилишни ўзига вожиб қилган вақтида
«وَكانَ حَقًّا عَلَينا نَصرُ المُؤمِنينَ»
ва росулуллох саллаллоху алайхи васалламга мусулмонларнинг гумрох бўлмаслиги
(وَلَا يَجْمَعُهُمْ عَلَى ضَلَالَةٍ)
ва оч қолмасликлари
(لا يَجُوعُوا)
ва душманнинг уларни устида устун бўлмаслигига
(وَلَا يَسْتَأْصِلُهُمْ عَدُوٌّ)
ўхшаган замонатлар ва ваъдаларини хаммаси фақат мусулмонларни “ вохид умматига” нозил бўлади ва бу вохид жамоатни вужудга келтиради. Яъни мусулмонларга рахмат хисобланган аллохни мана бу ваъдалари нозил бўлиши учун “вохид уммат” ва “вохид жамоат” номли асбоблар хам мухайё бўлиши керак, мана бу асбобларсиз айтилган ваъдалар нозил бўлмайди, балки тафарруқни борлиги сабабли рахматни ўрнига тафарруқ азоби келади. Шу сабабли хам росулуллох саллаллоху алайхи васаллам очиқ – ойдин мархамат қиладиларки:
«الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ، وَالْفُرْقَةُ عَذَابٌ».
Нубувват манхажига асосланган исломий хукумат бўлган замонда ва хулафойи рошидин деб тарихда машхур бўлган даврда, фақат шўрони раъйи хужжат бўлган, шахсий хукм ва ижтиход мавжуд эмасди, шу сабабли у даврда мазхаб хам бўлган эмас. Чунки аллох таоло вохид шахсни раъйини эмас, жамоатни танлаган эди ва хеч қаерда вохид шахсни раъйини мусулмонларни жамоатининг раъйини баробарида расман тан олмаган, балки шўрони раъйини танлаган, чунки у вохид умматни ва вохид жамоатни замонатчиси бўлади. Энди бизлар
«اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانِ السَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ»
га даъват қилинган пайтимизда:
وَالسَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ (توبه/100)
Мана бу буюк кишиларнинг якка холдаги ижтиходлари бизларга фарз бўлган эмас, балки уларнинг улил амр ижмоъсига ва уларнинг улил амр шўросини баробарида кўрсатган чиройли муносабатларига тобеъ бўлишимиз керак, қуръон бизларни шунга буюрган.
Шуни хам яхши биламизки, хулафойи рошидинни асридаги улил амр шўросининг аъзоларини хар бири бир нарса бўйича мутахассис бўлишган ва улардаги мутахассисликни жамланмаси бошқотирмани комил қилади. Масалан Али ибни Аби Толиб розиаллоху анху қазоват ишларида мутахассис бўлган, Муоз ибни Жабал розиаллоху анху халол ва харом ишларида мутахассис бўлган ва Абдуррохман ибни Авф розиаллоху анху росулуллох саллаллоху алайхи васалламни даврларида хам хам мутахассис ва хам ахли раъй бўлган, Абу Бакр ва Умар ва Усмонни хар бирлари бир нарса бўйича мутахассис бўлишган.
(давоми бор………)
