مُقَدَّمات دَرسلَرِی/ آلتِینچِی دَرس: نِیمَه قِیلِیش کِیرَک؟ آنگلِی، مَقصَدلِی وَ حَرَکَتلَه نوُچِی وَحدَت.
شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.
(63- قیسم)
بِیزلَر اوُزِیمِیز یالغِیز حالدَه وَ بِیزلَرنِی قوُللَب – قُوَّتلاوچِی حِمایَه چِیلَرسِیز نُبُوَّت مَنهَجِیگه اَساسلَنگن اِسلامِی حُکوُمَتنِی تَشکِیل قِیلِیشگه یا اِسلامِی اِضطِرارِی بَدَل حُکوُمَتنِی تَشکِیل قِیلِیشگه یا مَنَه شوُنچَه مُتَّحِد دُشمَننِی قوُوِیب چِیقَه رِیشگه قادِر بوُلمَیمِیز.
آنگلِی، مَقصَدلِی وَ حَرَکَتلَه نُوچِی وَحدَتنِینگ اِیختِیاجلَرِی، مُقَدَّماتلَرِینِی اوُچِینچِی وَ توُرتِینچِی پایَه سِی، بِیزلَر بِیلَن بَعضِی اوُرِینلَردَه اِیختِلافگه اِیگه بوُلِیشِی موُمکِین بوُلگن اَهلِی قِبلَه بِیلَن قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیشدَن عِبارَت.
مُسُلمانلَر اِیماننِی تَعلِیم آلِیب اوُرگنگنلَرِیدَن سوُنگ، شَرعِی قِیامَت شوُناسِیگه وَ شَرعِی عِلم، بِیلِیملَرگه یِیتِیب کِیلگن پَیتلَرِیدَه وَ قَلبلَر اِیماننِی قَبوُل قِیلِیش اوُچُون آچِیلگندَه وَ اِیمان،اِیشانچ اوُزِینِی اوُرنِینِی اِیگللَه گن وَقتدَه، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی اوُز اِیختِیارِی بِیلَن قَبوُل قِیلِیشلِیک وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی اِجرا قِیلِیش، عَمَلِی قِیلِیش اوُچُون مُسابَقَه بِیرِیشلِیک، شَخصنِینگ جانِی وَ بوُتوُن دُنیاسِینِی عِوَضِیگه مُعامَلَه قِیلِینَه دِیگن مَدَنِیَتلِی اِیشگه،اَرزِیشگه اِیگه بوُلگن رَقابَت دَرَجَه سِیگه چِیقَه دِی.
مُؤمِن شَخص بار کوُچ- قُوَّتِینِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرِی اوُ اوُچُون نَظَردَه توُتگن مَقامنِی قوُلگه کِیرِیتِیشگه صَرفلَیدِی وَ بُو مَقامنِی قوُلگه کِیرِیتِیش اوُچُون دُنیادَه رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِینگ بِرادَرلَرِی بوُلگن وَ توُرلِی- هِیل تَفسِیرلَر، مَذهَبلَردَه، فِرقَه لَردَه تَرقَه لِیب کِیتگن فِرقَه یِی ناجِیَه وَ غَرِیبلَر بِیلَن مُتَّحِد بوُلِیب هَمراه بُولَه دِی، هَمدَه اوُلَرگه قوُشِیلِیش بِیلَن بِیر- بِیرلَرِینِی قُوَّتلاوچِیگه، حِمایَه چِیگه اَیلَه نِیشَه دِی. مَنَه بُو حَرَکَتلَردَه پَیمان اَلله بِیلَن بوُلگنلِیگِی وَ حَرَکَتلَنتِیرُوچِی اَساس اِیچکَه رِیدَن بوُلگنلِیگِی سَبَبلِی، اوُرتَه دَه بِی پَروالِیک وَ خِیانَت، مَکر،غَدر، سُوستلِیک،اَهَمِیَت بِیرمَسلِیک، اوُزَرا حِساب – کِتاب قِیلِیش، سَرگردانلِیک بوُلمَیدِی وَ بِیر جایدَه توُحتَب هَم قالِینمَیدِی،بَلکِی فِرقَه یِی ناجِیَه نِی مُجاهِدلَرِی بِیلَن بِیرگه هَمراه بوُلِیب مَقصَد سَرِی آنگلِی حَرَکَت قِیلِینَه دِی.
بَدَأَ المَسَيرُ إِلَى الهَدَف،وَالحُرُّ فِي عَزمٍ زَحَفْ
وَالحُرُّ إِن بَدَأَ المَسِيرَ فَلَن يَكِلّ وَلَن يَقِفْ
– اِسلام تَرِیخِیدَه مَوجُود بوُلگن اَنَه اوُشَنچَه واقِیعَه لَرنِی آرَه سِیدَن اوُچتَه تَصوِیرگه اِیشارَه قِیلِیب اوُتماقچِیمَن، بُو آرقَه لِی بِیزلَر مَنَه بُو اِیمان، اِیشانچ، قِیامَتشوُناسِی، شَرعِی بِیلِیمنِینگ اَکثَر حاللَردَه اَگرچِی سَوادسِیز بوُلسَه هَم عالِم، حَرَکَتلِی اِنسانلَرنِی وُجُودگه کِیلتِیرگه نِیگه گوُواه بوُلَه مِیز:
اَنَس رَضِیَ الله عَنهُ رِوایَت قِیلِیب اَیتَه دِیکِی: رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم قُرَیش سِکوُلارِیستلَرِی بِیلَن بِیرِینچِی تُوقنَه شُو حِسابلَنگن بَدر جَنگِیدَه مَرحَمَت قِیلگن اِیدِیلَر: ” سِیزلَرنِی هِیچ قَیسِی بِیرِینگِیز بِیرار اِیشگه قوُل اوُرمَه سِین، تائِنکِی مِین اوُندَن کوُرَه اوُ اِیشگه یَقِینراق بوُلسَم.” قُرَیش سِکوُلارِیستلَرِی مُسُلمانلَرگه یَقِینلَه شِیشدِی وَ رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: قُومُوا إلى جَنَّهٍ عَرْضُهَا السَّمواتُ وَالأَرْضُ اوُنِی کِینگلِیگِی یِیر وَ آسمانلَرنِی اَندازَه سِیگه تِینگ بوُلگن جَنَّت سَرِی توُرِینگلَر. عُمَیر اِبنِ حَمّام اَنصارِی رَضِیَ الله عَنهُ اَیتدِیکِی: اِی رَسُول الله اوُنِی کِینگلِیگِی یِیر وَ آسمانلَرنِی اَندازَه سِیگه تِینگ بوُلگن جَنَّت سَرِیمِی؟ مَرحَمَت قِیلدِیلَر: حَه. عُمَیر اَیتدِیکِی: بَه، بَه! رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: سِینِی بَه، بَه دِییِیشِینگگه نِیمَه سَبَب بوُلدِی؟ اَیتدِیکِی: اِی رَسُول الله اَلله گه قَسَمکِی! مِین اوُنِی اَهلِیدَن بِیرِی بوُلِیشِیمگه اوُمِید قِیلِیشدَن باشقَه نَرسَه اِیمَس! رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: ” سِین اوُنِی اَهلِیدَن بوُلَه سَن.”
عُمَیر رَضِیَ الله عَنهُ غِلافِیدَن بِیر نِیچَه خُرمانِی چِیقَه رِیب اوُنِی یِییِیشنِی باشلَه دِی وَ اَیتدِیکِی: اَگر مِین مَنَه بُو بِیر نِیچَه دانَه خُرمانِی یِیدِیگن مُددَتدَه تِیرِیک قالَه دِیگن بوُلسَم، بُو حَیات جوُدَه هَم اوُزاق بوُلِیب کِیتگن بوُلَه دِی. شوُندَن سُونگ قوُلِیدَن خُرمالَرنِی تَشلَب یوُباردِی وَ مُشرِکلَر بِیلَن تا اوُلگوُنِیچَه جَنگ قِیلدِی. .[1]
– مُؤمِنلَرنِینگ حَرَکَتدَه بوُلِیشلَرِیدَه اِیماننِی وَ قِیامَتگه اِیشانچنِی وَ اَلله نِی وَعدَه لَرِینِی وَ شَرعِی بِیلِیملَرنِی تَأثِیرِی بوُیِیچَه یَنَه بِیر نَمُونَه، بِیر صَحرالِیک عَرَبگه تِیگِیشلِی:
مَنَه بُو صَحرالِیک عَرَب رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم نِی آلدِیلَرِیگه کِیلِیب اِیمان کِیلتِیرَه دِی وَ اوُ کِیشِیگه هَمراه بوُلَه دِی. رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم بَعضِی صَحابَه لَر اوُنِی مِهمان قِیلِیب غَمخوُرلِیک قِیلِیشگه بُویُورَه دِیلَر. مَنَه بُو صَحرالِیک عَرَب حَیبَر غَزاتِیدَه قَتنَه شَه دِی. رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم غَنِیمَتلَردَن اوُنِینگ اوُلوُشِینِی بِیرَه دِیلَر. شوُندَه اوُ اَیتَه دِیکِی: بُو نِیمَه؟ اَیتِیشدِیکِی: سِینِینگ غَنِیمَتدَگِی اوُلوُشِینگ. بُو نَرسَه لَرنِی آلِیب رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلّمنِی حُوضُورلَرِیگه کِیلتِیردِی وَ اَیتدِی: اِی رَسُول الله بوُلَر نِیمَه؟ رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: سِینِینگ غَنِیمَت مالدَگِی اوُلوُشِینگ. صَحرالِیک عَرَب اَیتدِیکِی: مِین سِیزگه مَنَه بوُ نَرسَه لَر سَبَبلِی تابِع بوُلگه نِیم یوُق؛ بَلکِی سِیزگه کافِرلَر بِیلَن مُبارَزَه قِیلسَم وَ مِینگه اوُق تِیگِیب اوُلسَم وَ جَنَّتگه کِیرسَم دِیب اِیرگشگنمَن. رَسُول الله صَلّی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: اَگر راست اَیتَه یاتگن بوُلسَنگ، خُدا هَم سِین بِیلَن حوُددِی شوُندَی مُعامَلَه قِیلَه دِی. اوُ توُرِیب جَنگگه کِیتدِی وَ بِیر مُددَتدَن سُونگ اوُنِی جَسَدِینِی آلِیب کِیلِیشدِی. رَسُول الله صلی الله علیه وسلم مَرحَمَت قِیلدِیلَر: بُو اَنَه اوُشَه شَخصمِی؟ حَه،- دِییِیشدِی. مَرحَمَت قِیلدِیلَر: اوُ اوُزِینِی سوُزِیدَه صادِق بُولگن اِیکَن، خُدا هَم اوُ بِیلَن حوُددِی شوُندَی مُعامَلَه قِیلدِی. شوُندَه رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلّم مَنَه بُو مُجاهِد شَهِیدنِی اوُزلَرِینِی رِدالَرِیگه اوُرَه دِیلَر وَ اوُنگه نَماز اوُقِیدِیلَر وَ اوُنِی حَققِیگه دُعا قِیلدِیلَر: اِی اَلله! بوُ بَندَنگ سِینِی یوُلِینگدَه هِجرَت قِیلدِی وَ شَهِید بوُلدِی، مِین بوُنگه گوُواهمَن. .[2]
(دوامی بار……)
[1]رواه مسلم/ ۱۹۰۱
[2]نسائی، ج 4، ص 60 – شرح معانی الآثار، طحاوی، ج 1، ص