مُقَدَّمات دَرسلَرِی/ آلتِینچِی دَرس: نِیمَه قِیلِیش کِیرَک؟ آنگلِی، مَقصَدلِی وَ حَرَکَتلَه نوُچِی وَحدَت.
شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.
(117- قیسم)
سان – سَناقسِیز عَقِیدَه وِی- رُوحِی وَ رَفتارِی وَ حَتَّی اَطراف مُهِیطگه آئِد فَسادلَردَن تَشقَه رِی، اَگر مُسُلمانلَر مَنَه بُو شَرعِی قَتتِیق قوُللِیکلَردَن فایدَه لَه نِیشمَسَه، اَلله گه عِبادَت قِیلِینَه دِیگن مَکانلَرهَم چاروَه حَیوانلَرِیدَن هَم پَستراق بوُلگن مَنَه بُو کِیمسَه لَر تامانِیدَن نابوُد قِیلِیب تَشلَه نَه دِی،یِیوراپَه دَه مُشرِک وَ سِکوُلارِیستلَرنِینگ قُدرَتنِی قوُلگه کِیرِیتِیشِی یوُلِیدَه بِیرِینچیِ بوُلِیب نابوُد بوُلگن مَکانلَر چِیرکاولَر وَ سِینَه گا گه لَر بوُل دِی. مَنَه بُو هَم غَضَبدَن اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه مُوافِق رَوِیشدَه فایدَه لَه نِیش کِیرَک بوُلگن ضَرُورِی نَرسَه لَردَن بِیرِی حِسابلَه نَه دِی، بُو یِیردَه غَضَب بِیر اِیختِیاج وَ ضَرُورِی نَرسَه صِیفَتِیدَه اوُزِینِی کوُرسَه تَه دِی.
أُذِنَ لِلَّذِینَ یُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِیرٌ * الَّذِینَ أُخْرِجُوا مِن دِیَارِهِمْ بِغَیْرِ حَقٍّ إِلَّا أَن یَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِیَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ یُذْکَرُ فِیهَا اسْمُ اللَّهِ کَثِیراً وَلَیَنصُرَنَّاللَّهُ مَن یَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِیٌّ عَزِیزٌ (حج/39-40) هُجُومگه اوُچرَه یاتگن ذاتلَرگه مَظلوُم بوُلگنلَرِی سَبَبلِی ( جَنگ قِیلِیش) عِذنِی بِیرِیلدِی. اَلبَتَّه اَلله اوُلَرنِی غالِب قِیلِیشگه قادِردِیر. ** اوُلَر اوُز دِیارلَرِیدَن فَقَطگِینَه “بِیزنِینگ پَروَردِیگارِیمِیز ( یَگانَه) اَلله دِیر”، دِیگنلَرِی اوُچُون ناحَق قوُوِیلگن ذاتلَردِیر. اَگر اَلله آدَملَرنِینگ اَیرِیملَرِینِی اَیرِیملَرِی بِیلَن دَفع قِیلِیب توُرمَس اِیکَن، شُبهَه سِیز اَلله نِی نامِی کوُپ ذِکر قِیلِینَه دِیگن ( راهِبلَرنِینگ) اوُزلَتگاهلَرِی، ( نَصرانِیلَرنِینگ) بوُتخانَه لَرِی، ( یَهُودِیلَرنِینگ) عِبادَتخانَه لَرِی وَ (مُسُلمانلَرنِینگ) مَسجِدلَرِی وَیران قِیلِینگن بوُلوُر اِیدِی. اَلبَتَّه اَلله اوُزِیگه ( یَعنِی دِینِیگه) یاردَم بِیرَه دِیگن ذاتلَرنِی غالِب قِیلوُر. شُبهَه سِیز، اَلله کوُچلِی، قُدرَتلِیدِیر.
حَه،کوُرِیب توُرگه نِیمِیزدِیک، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر تامانِیدَن باشقَه رِیلَه دِیگن مَنَه بُو غَضَب،بوُتوُن جَهان اوُچُون اَلله نِی اِحسانِی وَ لُطفِی حِسابلَه نَه دِی، وَلَکِنَّ اللّهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِینَ . بوُتوُن جَهاندَگِیلَرگه اَلله نِینگ لُطفِی وَ فَضلِی بوُلمِیش مَنَه بُو غَضَبدَن فایدَه لَه نِیش بوُیِیچَه ضَرُورِی نَرسَه لَردَن یَنَه بِیرِی، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر بِیلَن باشقَه رِیلگن بُو غَضَبنِی مُسُلمانلَرنِینگ آرَه سِیدَگِی کافِر وَ مُنافِقلَرنِینگ صِیفَتلَرِیگه دُوچار بُولِیب قالگن وَ بَعضِی بِیر جِنایَتلَرنِی قِیلِیب قوُیَه یاتگن وَ اوُستِیلَرِیدَه اَلله نِینگ حُدوُدلَرِی تَطبِیق قِیلِینِیشِی کِیرَک بُولگن جِنایَتچِیلَر تامانگه قَرَتِیشدَن عِبارَت. چوُنکِی بُو حَدلَر اَلله نِینگ شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَر تامانِیدَن اِجرا قِیلِینِیشِی کِیرَک دِیب دَستوُر بِیرِیلگن حَدلَردَن حِسابلَه نَه دِی،بوُ حَدلَر اِجتِمائِی تَرتِیبگه باغلِیق بوُلِیب، تَرتِیبسِیزلِیکلَر وُجُودگه کِیلمَسلِیگِی وَ ظُلم قِیلِینمَسلِیگِی وَ «أَطْعَمَهُم مِّن جُوعٍ وَآمَنَهُم مِّنْ خَوْفٍ» هَم صَحِیح شَکلِیگه کوُرَه مُسُلمانلَرنِینگ جَمِیعیَتِیدَه پِیادَه قِیلِینِیشِی وَ «فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هَذَا الْبَيْتِ» اوُچُون شَرائِط مُهَیّا بوُلِیشِی اوُچُون هَم قانوُنلَرنِی رِعایَت قِیلِینَه دِی. اِیندِی اَگر بِیر کِیشِی آگاهانَه وَ اوُزِینِی اِیختِیارِی بِیلَن اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی آیاق- آستِی قِیلَه دِیگن بُولسَه، اَلله تامانِیدَن تَنظِیم قِیلِینگن غَضَبگه کوُرَه مُناسَبَت بِیلدِیرِیلِیشِی کِیرَک.
شَخص مُسُلمان بِرادَرِینِینگ قانِینِی ناحَق توُکمَسلِیک کِیرَکلِیگِینِی یاکِی عَیالِینِی کَلتَکلَه مَسلِیک کِیرَکلِیگِینِی یا جاسوُسلِیک قِیلمَسلِیک کِیرَکلِیگِینِی یاکِی بِرادَرِیگه کُفر،اِرتِداد،اوُغِیرلِیک توُحمَتِینِی قِیلمَسلِیک کِیرَکلِیگِینِی یاکِی شَهَر کوُچَه لَرِیدَه کَتتَه تِیزلِیک بِیلَن مَشِینَه حَیدَه مَسلِیک وَ ……….کِیرَکلِیگِینِی جوُدَه یَحشِی بِیلَه دِی، اَمّا اوُ بوُلَرنِی قِیلَه وِیرَه دِی.
یاکِی بِیر بالَه گه یانِیب توُرگن اِیسِیتِیش اَسبابِیگه، اِیسسِیق چایگه، حاوُوضگه بارمَسلِیکنِی اَیتسَنگ هَم، اِیندَه مَسدَن بِیلگه نِینِی قِیلَه وِیرسَه؛ یاکِی باشِینِی مَشِینَه نِی آینَه سِیدَن تَشقَه رِیگه چِیقَرسَه یاکِی اوُینِی تامِیگه چِیقِیب اوُنِی قِیرغاغِیگه کِیلسَه یاکِی 7 یاشگه یِیتکَه نِیدَه نَماز اوُقِیمَسَه؟ مَنَه بُو یِیردَه شَرِیعَت رُحصَت بِیرگن نِسبَتگه کوُرَه یِیتَه دِیگن ضَرَرلَرنِی وَ صادِر بوُلَه دِیگن یامان حادِیثَه لَرنِی آلدِینِی قَتتِیق قوُللِیک،غَضَب بِیلَن آلدِینِی آلسَه بوُلَه دِیمِی؟ مَنَه بُو قَتتِیق قوُللِیک،غَضَب شَخصلَرنِینگ جِسمِی وَ رُوحِی سَلامَتلِیگِینِی سَقلَش اوُچُون بِیر نَوع آلدِینِی آلِیش حِسابلَه نَه دِی؛ مَثَلاً قَصاصگه اوُحشَیدِی، اوُ بِیر مُسُلماننِینگ باشقَه بِیر مُسُلمانگه نِسبَتاً غَضَبِینِی،قَتتِیق قوُللِیگِینِی اِینگ یوُقارِی چوُققِیسِی بوُلَه دِی، اَلله تَعالَی بُو حَقِیدَه مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی: وَلَکُمْ فِی الْقِصَاصِ حَیَاةٌ یَاْ أُولِیْ الأَلْبَابِ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ (بقره/179) سِیزلَر اوُچُون قَصاصدَه حَیات بار، اِی اَهلِی دانِیشلَر!
بُو یِیردَه مَنَه بُو ضَرَر وَ فَسادلَرنِی آلدِینِی آلِیش اوُچُون غَضَبدَن،قَتتِیق قوُللِیکدَن فایدَه لَه نِیشگه اِیختِیاج بار، عادَتدَه نَقد صُورَتدَه جَرِیمَه توُلَش وَ زِندان،اوُزاق مُددَتگه مَحبُوس بوُلِیش وَ باشقَه لَر کوُرِینِیشِیدَه بوُلَه دِی، حَتَّی سوُرگوُن وَ اوُلِیم جَزالَرِینِی هَم قوُل لَه نِیشِی موُمکِین. آچِیق- آیدِین کوُرِینِیب تُورگه نِیدِیک، قَتتِیق قوُللِیکنِی اِجرا قِیلمَسدَن توُرِیب حُکمرانلِیک قِیلِیشنِی اوُزِی جَمِیعیَتنِی فایدَه سِیگه اِیشلَه مَیدِی. شُو سَبَبلِی هَم سِیز اِنسانلَرنِینگ تَرِیخِیدَه مُطلَقا قَتتِیق قوُللِیکدَن حالِی بوُلگن جَمِیعیَتنِی تَصَوُّر هَم قِیلَه آلمَیسِیز.
بوُندَی حالَتدَه غَضَبدَن،قَتتِیق قوُللِیکدَن فایدَه لَه نِیش جِسم وَ جاننِی – بُو نَرسَه اِنسان وَ حَیواننِی اوُرتَه سِیدَه مُشتَرَک حِسابلَه نَه دِی – حِفظ قِیلِیشدَن تَشقَه رِی، دِینِیگه بِیرِیلَه دِیگن نُصرَت آرقَه لِی ( حَتَّی اَگر بُو دِینلَر اوُزگرتِیرِیلگن دِینلَر بُولسَه هَم، مَثَلاً عِبادَتگاهلَرنِی، عِبادَت قِیلِینَه دِیگن جایلَر، مَسجِدلَر کَبِی) وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه، اَلله نِی بَندَه لَرِیگه نُصرَت بِیرِیش – بِیر ضَرُورَت، اِیختِیاج صِیفَتِیدَه اوُزِینِی کوُرسَه تَه دِی؛ اَلله تَعالَی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرنِی تَطبِیق قِیلِیش وَ اَلله نِینگ سِیتَم کوُرگن بَندَه لَرِیگه یاردَم بِیرِیش یوُلِیدَه غَضَبدَن فایدَه لَنمَیدِیگن کِیشِیلَرگه قَرَتَه مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی:
وَمَا لَکُمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِینَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ الَّذِینَ یَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَذِهِ الْقَرْیَةِ الظَّالِمِ أَهْلُهَا وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنکَ وَلِیّاً وَاجْعَل لَّنَا مِن لَّدُنکَ نَصِیراً (نساء/75) ( اِی مُؤمِنلَر)، سِیزلَرگه نِیمَه بوُلدِیکِی، اَلله یوُلِیدَه وَ “پَروَردِیگارا، بِیزنِی اِیگه لَرِی ظالِم بوُلگن بوُ شَهَردَن آزاد قِیل وَ بِیزگه اوُز حُضوُرِینگدَن بِیر دوُست بِیرگِین، بِیزگه اوُز حُضوُرِینگدَن یاردَمچِی قِیلگِین”، دِییَه یاتگن اِیرکَکلَر، عَیاللَر هَمدَه بالَه لَردَن عِبارَت بوُلگن بِیچارَه لَر(نِی آزاد قِیلِیش) یوُلِیدَه جَنگ قِیلمَه یَپسِیزلَر؟!
(دوامی بار……..)