درسهای مقدماتی/درس ششم: چه باید کرد؟ وحدت آگاهانه، هدفمند و حرکتی
پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله
(34- قسمت)
قاعده ی کلی این است که نسبت به اهل قبله حسن ظن داشته باشیم و تا آنجایی که می توانیم برای مسلمین عذر بیاوریم، در این صورت مسلمین مجبورند و باید نسبت به همدیگر حسن ظن داشته باشند و اصول حسن ظن داشتن را یاد بگیرند. هم چنین باید روشنگرانه همدیگر را با خطاهامان پذیرا باشیم، چون همه ی ما صاحب خطا و اشتباه هستیم. پس باید همدیگر را تحمل کنیم و منافع همدیگر را رعایت کنیم. اما مسلمین مجبور نیستند کسانی که با آنان اختلاف منافع شدید و اختلاف نظر عمیق و اختلاف هدف واضحی دارند را در شورایشان به بهانه ی وحدت جا بدهند . بلکه شورا تنها می تواند با اینها پیمانهای موقتی یا مدت داری ببندد. مسأله ی شورای مسلمین، و تبعیت از اجماع واحد این شورا، و وحدت آگاهانه و هدفمند مسلمین چیزی است، و مسئله ی ائتلاف چیزدیگری است که هر کدامشان تابع شرایط خاص خودشان هستند .
وحدت هدفمند تنها زمانی می تواند مولد و منبع قدرتی فراگیر و همیشگی بشود که متکی بر دو اصل آگاهیهای عقیدتی، تصفیه و تزکیه و سپس بر اساس تربیت سازمانی و انضباطی و حرکتی باشد. زمانی که وحدت هدفمند در این مسیر در حرکت باشد می تواند به حیات طبیعی خودش در رشد و شکوفایی هر چه بیشتر ادامه بدهد. و برای اینکه «وحدت» چنین حرکت و جریانی از راهکارهای کم خطاتری برا ی حفظ و قوی تر کردن خودش بیشترین استفاده ها را ببرد، باید دین را به تدریج و سازماندهی شده یاد بگیرد، و از تاریخ زندگی «وحدت» در قرآن و سنت و از تاریخ زندگی «وحدت» از بعد از فوت رسول الله صلی الله علیه وسلم و از تاریخ زندگی «وحدت» سایر ملل غیر مسلمان و از تاریخ زندگی «وحدت» خودش امور لازم را یاد بگیرد وبازخوانی کند و عبرت بگیرد. بله، به وحدت باید همچون یک موجود زنده ی بسیار تأثیر گذار نگاه کند و حیات و زندگی وحدت را در شرایط مختلف و جوامع مختلف بررسی کند و همچون یک نطفه و نوزاد برای زنده نگه داشتن، پرورش و تقویت آن و قرار دادن آن در مسیر تکامل از تمام تجربیات موجود استفاده کند.
عرض کردیم که از نشانه ها و ویژگیهای بارز خِلاَفَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ یکی نظارت همگانی مردم بر حاکم و نهادهای حکومتی بود و دیگری رکن و قوه ی ای به نام شورا .
با از بین رفتن حکومت اسلامی عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ اولین چیزی که از بین رفت نظارت مردمی بود، و این هم طبیعی است. چون زمانی که شاهیگری خشونت گرا- مُلْكًا عَاضًّا- و مستبد – مُلْكًا جَبْرِيّاً – حاکم می شود، مردم جرئت نقد کردن و رای مخالف را ندارند، مگر استثنائاتی خاص نباشد که اینها هم اکثرا به محدودیت و جنگ روانی و حتی زندان و سرکوب و در مواردی جنگ مسلحانه کشیده شده است. به دنبال آن خود به خود شورای اولی الامر و به اصطلاح عامه ی مردم شورایِ موحدِ اهلِ حل و عقدِ کلِ مسلمین هم نابود شد. با انهدام شورای اولی الامر واحد مسلمین که امت واحدی را تشکیل داده بود سومین چیزی که از بین رفت همین امت واحد بود و دهها و بلکه صدها امت ریز و درشت ازآن به وجود آمدند و هنوز در حال تکثیر هستند.
با از بین رفتن امت واحد هم که اجماع واحدی ازآن بیرون می آمد چهارمین موردی که از بین رفت اجماع واحد مسلمین بود و با از بین رفتن این اجماع واحد صدها و بلکه هزاران اجماع مختلف درون گروهی و درون مذهبی و محلی و بومی جای اجماع واحد کل مسلمین را گرفت .
اجماع واحد ضامن تولید و حفظ جماعت واحد مسلمین بود . برای همین رسول الله صلی الله علیه وسلم مسلمین را به پیوستن به الْجَمَاعَةَ سفارش می کردند و از هر گونه دوری از الْجَمَاعَةَ و ایجاد تفرق نهی می کردند . عَلَيْكُمْ بِالْجَمَاعَةِ وَإِيَّاكُمْ وَالْفُرْقَةَ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ مَعَ الْوَاحِدِ وَهُوَ مِنْ الِاثْنَيْنِ أَبْعَدُ، مَنْ أَرَادَ بُحْبُوحَةَ الْجَنَّةِ فَلْيَلْزَمْ الْجَمَاعَةَ.[1]بر شما پیوستن به جماعت لازم و ضروریست، و برحذر باشيد از جدايي، که شيطان به همراه يک نفر تنها است و از دو نفر دور تر است، هرکه خواستار وسط بهشت است حتماً پايبند جماعت باشد.
و در جای دیگری به صراحت بیان می کند که: الْجَمَاعَةُ رَحْمَةٌ، وَالْفُرْقَةُعَذَابٌ “[2] جماعت رحمت و تفرقه عذاب است. این هم تفسیر و روشنگری در مورد آیاتی است که به وحدت دستور می دهند و بخصوص زمانی که الله تعالی تفرق را عذابی در حد عذابهای آسمانی و زلزله معرفی می کند: قُلْ هُوَ الْقَادِرُعَلَى أَن یَبْعَثَ عَلَیْکُمْ عَذَاباً مِّن فَوْقِکُمْ أَوْ مِن تَحْتِ أَرْجُلِکُمْ أَوْ یَلْبِسَکُمْ شِیَعاً وَیُذِیقَ بَعْضَکُم بَأْسَ بَعْضٍ انظُرْ کَیْفَ نُصَرِّفُ الآیَاتِ لَعَلَّهُمْ یَفْقَهُونَ (انعام/65) بگو: خدا میتواند که عذاب بزرگی از بالای سرتان و یا از زیر پاهایتان بر شما بگمارد و دستهدسته و پراکنده گردید و برخی از شما را به جان برخی دیگر اندازد و گرفتار همدیگر سازد . بنگر که چگونه آیات را بیان و روشن میگردانیم تا بلکه بفهمند.
واقعا برای کسی که ذره ای اهل فهم باشد باید بداند که عذاب تفرق بدون شک از عذابهائی که از بالای سر و زیر پاهای ما نازل می شوند بسیار خطرناکتر، دامنه دارتر، شدیدتر، مخربتر و وحشتناکتر بوده است که هم اکنون هم از بالای سر مثل بمبارانهای اتمی و شیمایی و اورانیومی و بمبهای چند تنی و خوشه ای و غیره شبیه عذابهای آسمانی مثل صاعقه و غیره و از زیر پا با انواع مین گذاریها شبیه عذاب زلزله عمل می کنند . علاوه بر این عذاب تفرقی که این طوری مسلمین را ذلیل و بی ابهت کرده است که هر کافری این جرئت را به خودش می دهد دست به هر جنایتی بزند به این شکل عذابهای آسمانی و زمینی را در خودش جمع کرده است و ممکن است سالها و حتی قرنها طول بکشد و نسلهای متعددی را به کام نابودی بکشاند؛ در حالی که یک صاعقه یا یک باران شدید یا یک زلزله تنها در یک زمان خاص افراد و یا نسل خاصی را نابود می کند و به نسلهای بعدی منتقل نمی شود .
(دوامی بار……)
[1] الترمذي، ابن ماجه، أحمد
[2] أخرجه أحمد ( 4 / 278 ) و هو و ابنه عبد الله في ” الزوائد ” ( 4 / 375 (و القضاعي ( 3 / 1) الألباني في “السلسلة الصحيحة” 2 / 276 :