درسهای مقدماتی/درس ششم: چه باید کرد؟ وحدت آگاهانه، هدفمند و حرکتی
پیاده شده از نوار صوتی شیخ ابوحمزه المهاجر هورامی حفظه الله
(125- قسمت)
- خشم سرکوب شده یا گندیده:
- خشم گندیده هم يعني خشمی که سرکوب شده، و فاقد قدرت انتقام و شجاعت است، و شخص در برابر خودش، عقايدش، باورهایش، ارزش هایش و ناموس خودش و ديگران بي تفاوت و بي غيرت می شود. مثل همین سلفی های فاسد درباری آل سعود یا اخوان المفسدین – شاخه ی انحرافی جریان اخوان الملسمین- . یکی از بزرگان ما می گوید : كسي كه غيرت ندارد خيري در او نيست.
چنین شخصی بیماری است که کلکسیونی از بیماریهای روانی مثل کینه ی نابجا، انتقام جوئی نابجا،حسد، اضطراب، غیبت کردن، عیب جوئی از دیگران، جاسوسی کردن از دیگران، فاش کردن اسرار دیگران، خود آزاری وغیره را در خودش جا داده و باعث صدمه زدن به خودش و اطرافیانش هم می شود. علاوه بر این سركوب كلي خشم آثار منفي جسماني هم در پي دارد و شخص را مستعد انواع بيماري هاي جسمي هم مي کند مثلاً باعث ترشح مواد قندي توسط كبد می شود كه باعث تشنج جسمي هم می شود.
البته خواهران و برادران گرامی باید دقت داشته باشند که این خشم گندیده و کلا مضر ممکن است برای عده ای با یکی از روشهای کنترل و مدیریت خشم و صفاتی از صفات مومنین شبیه باشد، اما ایندو تفاوت اساسی با هم دارند. یکی مدیریتی است در عین قدرت و توانائی که به آن می گویند تواضع انتخاب خوبتر به جای خوب، و دیگری سرکوبی است در عین بی غیرتی و ضعف که به آن می گویند ذلیلی و خفت.
الله تعالی زمانی که در قرآن صفت هاي مؤمنين را بيان مي كند يكي از ويژگي هاي آن ها را قدرت غلبه بر خشم معرفي مي كند:
– الَّذِينَ يُنْفِقُونَ فِي السَّرَّاءِ وَالضَّرَّاءِ وَالْكَاظِمِينَ الْغَيْظَ وَالْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ. (آل عمران/134) کسانی كه در فراخى و تنگى انفاق مى كنند و خشم خود را فرو مى برند و از مردم در مى گذرند و خداوند نیكوكاران را دوست دارد.
– وَالَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَائِرَا لْإِثْمِ وَالْفَوَاحِشَ وَإِذَا مَاغَضِبُوا هُمْ يَغْفِرُونَ (شوری/37) وکسانی اند که از گناهان بزرگ، و اعمال بسیار زشت و ناپسند پرهیز می کنن، و هنگامی که خشمناک میگردند میبخشند.
فرو بردن خشم يا الْكَاظِمِ الْغَيْظَ و بخشش، سلامت رواني و جسمي شخص را در پي دارد، و از عواقب مشكل سازِ ابراز خشم نابجا جلوگيري مي كند، و حتی خشم بجا را هم از حسن به احسن ارتقاء می دهد. یعنی اگر بر شخص خشم گرفته بشود خوب است و کسی انجامش بدهد کار بدی نکرده است، اما اگر انجامش ندهد بهتر است و بین خوب و خوبتر آنی که خوبتر است را انتخاب کرده است . مثلا کسی قتلی مرتکب شده، اگر قصاص بشود حقش است، و خوب است، اما اگرکسی به دلایلی شرعی گذشت کرد کار خوبتر را انجام داده است . که این هم ثمرات خاص خودش را دارد و کلا با خشم گندیده و سرکوب خشم متفاوت است: مثلا :
- شخص الْكَاظِمِ الْغَيْظَ با جايگزيني منافعي كه الله وعده داده است، برای اینکه الله هم اورا ببخشد و به او پاداش و مزدش را بدهد كينه اي از طرف مقابل در دلش باقي نمی ماند و با جلب رضایت الله راههای نفوذ شیطان را می بندد؛ اما خشم گندیده و سركوب خشم، كينه را بيشتر مي كند و به شيوه ی دیگری آن را بروز می دهد و درها را برای تحرکات شیطان باز می کند.
- عرض کردیم كنترل خشم توسط شخص الْكَاظِمِ الْغَيْظَ علامت تواضع است كه درموقعيت قدرت انجام می شود، و باعث قدرتمند کردن اراده و اعتماد به نفس خود شخص می شود، ونشانه ی ضعف در برابر مقابل نيست می تواند قصاص کند اما نمی کند؛ اما سركوب خشم هميشه به دليل ضعف و ترس انجام می شود، و احساس حقارت و بي ارادگي و تثبيت احساس حقارت و ذليلي رابه وجود می آورد.
- برای شخص الْكَاظِمِ الْغَيْظَی که خشمش را کنترل و مدیریت می کند انتقامي وجود ندارد و با عفو و گذشت همراه است الْعَافِينَ عَنِ النَّاسِ؛ اما سركوب خشم، با رفتارها ي انتقام جويانه و انفعالي- تهاجمي همراه است، چون جنبه ي تراكم پيدا كرده و بعد ها با شدت بيشتري تخليه می شود.
(ادامه دارد……..)