مُقَدَّمات دَرسلَرِی / سَککِیزِینچِی دَرس: فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَگِی شادلِیک وَ اوُنِی قَندَی کانترال قِیلِیب باشقَه رِیش.
شیخ ابو حمزه هورامی حفظه الله نی ااودیا تسمه سیدن یازیب آلینگن.
(4- قیسم)
اِیندِی اِنساننِی بَدَنِی باشقَه حَیوانات کَبِی بِیر غَرِیضَه صِیفَتِیدَه ساغلام آذوُقَه گَه اِیختِیاجِی بوُلگَه نِیدِیک، اِنساننِینگ رُوحِی وَ رَوانِی هَم ساغلام آذوُقَه گَه اِیختِیاجِی بار. اِیندِی اَگَر یِیب – اِیچِیش بِیر اِیختِیاج بوُلسَه وَ اَگَر جِنسِی مَسَلَه لَر وَ نَفَس آلِیش هَم جِسمنِی اِیختِیاجِی بوُلَه دِیگَن بوُلسَه، شادلِیک هَم بِیر فِطرِی اِیختِیاج صِیفَتِیدَه اِنساننِینگ رُوحِی اِیختِیاجلَرِیدَن بِیرِی سَنَلَه دِی. اَگَر اِنساننِی مَنَه بُو فِطرِی وَ غَرِیضِی اِیختِیاجلَردَن مَحروُم قِیلسَنگ، اوُ مَنَه بوُلَرنِی باشقَه یوُل آرقَه لِی قوُلگَه کِیرِیتِیشگَه مَجبُور بوُلَه دِی، حَتَّی اَگَر باشقَه لَرنِی اَمنِیَتِیگَه تَحدِید قِیلِیش عِوَضِیگَه وَ حَتَّی اوُزِینِی نابوُد قِیلِیش عِوَضِیگَه بوُلسَه هَم بُو اِیشنِی قِیلَه دِی.
اَلبَتَّه بارلِیق جَهاننِینگ اَساسِی وَ اوُندَگِی حادِیثَه لَر هَم شوُندَی یَرَه تِیلگَنکِی، اوُلَر اِنساندَه شادلِیکنِی وُجوُدگَه کِیلِیشِیگَه باعِث بوُلَه دِی. گوُزَل بَهار، رَنگا- رَنگ گوُللَر، شَرشَرَه لَر، کوُزنِی قوُوانتِیرُوچِی اوُرمانلَر، کِینگ دِینگِیزلَر،تاغلَر، شِیرِین بوُلاقلَر، یَقِینلَر بِیلَن دِیدارلَه شِیش، توُرموُش قوُرِیب عائِلَه وِی حَیاتنِی تَشکِیل قِیلِیش،فَرزَندلِی بوُلِیش، مُناسِب اِیشگَه وَ مُناسِب دَرامَدگَه اِیگَه بوُلِیشلِیک، اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُننِی دُشمَنلَرنِینگ اوُستِیدَن غَلَبَه قاذانِیشِی وَ……..مَنَه بوُلَرنِی هَمَّه سِی شادلِیککَه وَ حوُرسَندچِیلِیککَه سَبَب بوُلَه دِی. اَگَر یَحشِیلَب دِققَت قِیلسَنگِیزلَر جَنَّتدَگِی نِعمَتلَر هَم شادلِیککَه وَ حُورسَندچِیلِیککَه باعِث بوُلَه دِی.
اِسلام دِینِیدَگِی حَیاتگَه چوُقوُرراق نَظَر تَشلَیدِیگَن بوُلسَک، شوُ نَرسَه نِی توُشوُنِیب یِیتَه مِیزکِی، اوُنِینگ اَحکاملَرِینِی وَ قانوُنلَرِینِی هَمَّه قِیررَه لَرِی حَرَکَت وَ شادلِیککَه اِیگَه. نَماز، دُشمَنشوُناسِی وَ دُشمَنلَرنِی دَرَجَه لَرگَه اَجرَه تِیشلِیک، مِنطَقَه دَگِی وَ جَهاندَگِی اوُزگَه رِیشلَردَه اِیشتِراک اِیتِیشلِیک، اَلله نِی یوُلِیدَه جِهاد قِیلِیشلِیک، صِیلَه یِی رَحمنِی عَمَلگَه آشِیرِیش، آت مِینِیشنِی اوُرگَه نِیش، اوُق آتِیشنِی وَ سوُزِیشنِی تَعلِیم آلِیش بوُلَرنِی هَمَّه سِی اِسلام دِینِیدَگِی شادلِیکنِی کوُرِینِیشِیگَه نَمُونَه لَر حِسابلَه نَه دِی، شوُنِینگ اوُچُون هَم اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنگَه اِیرگَشگَنلَرنِی وَ بوُیُوک کِیشِیلَرنِی سِیرَتِی وَ حَیاتِی هَم حَرَکَتگَه وَ شادلِیککَه اَساسلَنگَن،حَتَّی آرَه دَن عَصرلَر اوُتِیشِیگَه قَرَمَسدَن اوُلَردَه توُشکِینلِیک وَ اوُمِیدسِیزلِیک کوُزَه تِیلمَه گَن،بَلکِی آزادلِیک وَ حَرَکَتدَه بوُلِیشلِیک وَ باشقَه اِنسانلَرنِی طاغوُتلَرنِی قوُلِیدَن آزاد قِیلِیش، هَمدَه اَلله تَعالَی نِی وَعدَه لَرِیگَه حَقِیقِی اوُمِید قِیلِیش، بوُلَرنِی بَرچَه سِی اَلله نِینگ شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنِیگَه اَساسلَنگَن بوُلَه دِی: یَا أَیُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءتْکُم مَّوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّکُمْ وَشِفَاءٌ لِّمَا فِی الصُّدُورِ وَهُدًى وَرَحْمَةٌ لِّلْمُؤْمِنِینَ * قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَ بِرَحْمَتِهِ فَبِذَلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ» (يونس/ 57-58) اِی اِنسانلَر،سِیزلَرگَه پَروَردِیگارِینگِیز تامانِیدَن پَند- نَصِیحَت،دِیللَرِینگِیزدَگِی بوُزوُق اِعتِقادلَردَن عِبارَت نَرسَه لَرگَه شِفا وَ اِیمان کِیلتِیرگَن ذاتلَر اوُچُون هِدایَت وَ رَحمَت (یَعنِی اِسلام) وَ رَحمَت – مِهرِبانلِیگِی ( یَعنِی قُرآن) بِیلَن – مَنَه شُو (نِعمَت) بِیلَن شاد- حوُررَم بوُلسِینلَر. (زِیرا)، بُو اوُلَر توُپلَیدِیگَن دُنیالَرِیدَن یَحشِیراقدوُر.”
اَلله تَعالَی آچِیق وَ آشکار مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی، اوُ ذات نازِیل قِیلگَن شَرِیعَت قانوُنلَرِی فَقَط اِنسانلَرنِی شادلِیگِیگَه باعِث بوُلَه دِیگَن قَلبِی کَسَللیکلَرنِی دَرمانِی وَ هِدایَتنِی عامِلِی بوُلَه دِی وَ اَنَه بُو قانوُنلَرگَه اِیرگَه شِیشلِیک بوُلمِیش “اَلله نِی ذِکرِی” هَم اُبُودِیَتنِی وَ بَندَه لِیکنِی پایَه سِی حِسابلَه نَه دِی وَ بَندَه بِیلَن خالِقنِی اوُرتَه سِیدَگِی عَلاقَه نِی هَمَّه وَقت وَ حالَتلَردَه کوُرسَه تِیب توُرَه دِی: قُلْ إِنَّ صَلاَتِی وَنُسُکِی وَمَحْیَایَ وَمَمَاتِی لِلّهِ رَبِّ الْعَالَمِینَ (انعام/162) ایتینگ (ای محمّد): “اَلبَتَّه، نَمازِیم، عِبادَتلَرِیم، حَیاتُو مَماتِیم بوُتوُن عالَملَرنِینگ پَروَردِیگارِی بوُلمِیش اَلله اوُچُوندِیر.
مَنَه بُو حَیات وَ اوُلِیمنِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنگَه اَساسلَش بوُلِیب، اوُنگَه ” اَلله نِی ذِکرِی” دِییِیلَه دِی، مُنافِقلَر وَ اِیمانِی ضَعِیف کِیشِیلَر اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنگَه کَمراق پایبَند بوُلگَنلِیکلَرِی سَبَبلِی، اوُلَر اَلله نِی ذِکرِینِی کَم قِیلِیشَه دِی، دِییِیلَه دِی وَ شَیطان اوُستِیلَرِیدَه حُکمران بوُلِیب آلگَن کِیمسَه لَر هَم اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُندَن یا اَلله نِی ذِکرِیدَن غافِل بوُلِیشَه دِی،شوُ سَبَبلِی هَم قَلبلَرنِی آرامِیش تاپِیشِی اوُچُون تَنها یوُل وَ مَّوْعِظَةٌ مِّن رَّبِّکُمْ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگَه تابِع بوُلِیش وَ اِسلام دِینِینِینگ توُرت مَفهُوم وَ مَضمُونِیگَه کامِل وَ خالِص پایبَند بوُلِیشدَن عِبارَت وَ بُو نَرسَه لَر شادلِیک کِیلتِیرَه دِی، فَبِذَلِكَ فَلْيَفْرَحُوا وَ اَلله تَعالَی قِیسقَه صُورَتدَه ” اَلله نِی ذِکرِینِی” قالِیبِیدَه مَرحَمَت قِیلَه دِی: الَّذِینَ آمَنُواْ وَتَطْمَئِنُّ قُلُوبُهُم بِذِکْرِ اللّهِ أَلاَ بِذِکْرِ اللّهِ تَطْمَئِنُّ الْقُلُوبُ (رعد/28) اوُلَر اِیمان کِیلتِیرگَن وَ قَلبلَرِی اَلله نِی ذِکر قِیلِیش- اِیسلَش بِیلَن آرام آلَه دِیگَن ذاتلَردِیر. آگاه بوُلِینگِیزکِیم، اَلله نِی ذِکر قِیلِیش بِیلَن قَلبلَر آرام آلوُر. الَّذِینَ آمَنُواْ وَعَمِلُواْ الصَّالِحَاتِ طُوبَى لَهُمْ وَحُسْنُ مَآبٍ (رعد/29) اِیمان کِیلتِیرِیب، یَحشِی عَمَللَر قِیلگَن ذاتلَر اوُچُون حوُشنوُدلِیک وَ گوُزَل عاقِبَت- جَنَّت باردِیر.
آچِیق- آیدِین کوُرِینِیب توُرگَه نِیدِیک، دائِمِی اَلله نِی اِیسلَش وَ ذِکر قِیلِیش یَعنِی اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنگَه اِیرگَه شِیش وَ شُکر قِیلِیش وَ حَیاتنِی بَرچَه حالَتلَرِیدَه اَلله نِی بوُیرُوقلَرِیدَن باش تارتمَسلِیک، مَنَه بُولَرگَه بوُتوُن حَیات بوُیِیچَه اَلله بِیلَن هَمِیشَه پایبَند بوُلِیش وَ عَلاقَه دَه بوُلِیش دِییِیلَه دِی. سِین اَلله بِیلَن شوُ طَرزدَه عَلاقَه باغلَه گَن پَیتِینگدَه اَلله تَعالَی هَم سِینِی تَشلَب قوُیمَیدِی،بَلکِی هَمِیشَه سِین بِیلَن بِیرگَه بوُلَه دِی: فَاذْکُرُونِی أَذْکُرْکُمْ وَاشْکُرُواْ لِی وَلاَ تَکْفُرُونِ (بقره/152) بَس، مِینِی اِیسلَنگِیز، مِین هَم سِیزلَرنِی اِیسلَیمَن وَ مِینگَه شُکر قِیلِینگِیز وَ مِینِی اِنکار قِیلمَنگِیز!
اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگَه تابِع بوُلِیش، یَعنِی قَلب سَلامَتلِیگِیگَه وَ آرامِیشنِی قوُلگَه کِیرِیتِیشگَه وَ قَلب خاطِرجَملِیگِیگَه، هِدایَتگَه وَ توُغرِی حَیات یوُلِیدَه حَرَکَت قِیلِیشگَه قَدَم قوُیِیش دِیمَکدِیر. مَنَه بُو مَعرَوضَه وَ رَحمَتنِی اَلله تَعالَی اوُزگَرتِیرِیب بوُلمَیدِیگَن صُورَتدَه اِنسانلَرگَه هَدیَه قِیلِیب بِیرگَن. ( بُو نَرسَه هَر اِیککِی تاماندَن قِیلِینَه دِیگَن مَوَدَّهگَه اوُحشَه مَیدِی) آچِیق – آیدِین کوُرِینِیب توُرگَه نِیدِیک، اَلله گَه وَ اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگَه اِیمان کِیلتِیرِیشلِیک هِدایَت وَ شِفا وَ قَلب سَلامَتلِیگِی وَ اوُنِی کِیتِیدَن عَمَل وَ رَفتارلَرنِی اِصلاح بوُلِیشِی بِیلَن بَرابَردوُر، «وَمَن یُؤْمِن بِاللَّهِ یَهْدِ قَلْبَهُ وَاللَّهُ بِکُلِّ شَیْءٍ عَلِیمٌ »(تغابن/ 11) (بِیران کِیمسَه گَه) بِیران مُصِیبَت یِیتمَس، مَگَر اَلله نِینگ عِذنِی- اِرادَه سِی بِیلَنگِینَه (یِیتوُر). کِیم اَلله گَه اِیمان کِیلتِیرسَه، اوُ ذات اوُنِینگ قَلبِینِی (توُغرِی یوُلگَه) هِدایَت قِیلوُر. اَلله بَرچَه نَرسَه نِی بِیلگوُچِیدِیر.
(دوامی بار…….)