شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(41- قیسم)

تَکفِیرگه مانِعلِیک قِیلَه دِیگن وَ تَکفِیرنِی مانِعلِیکلَرِیدَن حِسابلَنگن اوُرِینلَردَن یَنَه بِیرِی، اِکراه وَ مَجبُورلِیکدِیر:

 اِکراه حالَتِیدَه شَخص بِیر اِیشنِی مَجبُورِیَت سَبَبلِی قِیلَه دِی وَ اَگر مَجبُور بُولمَسَه ، مَنَه بُو شَخص بُو اِیشنِی قِیلمَسدِی. حوُددِی قُرَیشنِی سِکوُلارِیستلَرِی عَمّار اِبنِ یاسِر رَضِیَ الله عَنهُ نِی اوُنِینگ اوُزِی اِعتِقاد قِیلمَیدِیگن سوُزلَرنِی اَیتِیشگه مَجبُور قِیلگنلَرِیگه اوُحشَیدِی. اَلله تَعالَی کافِرلَرنِی قوُلِیگه توُشِیب قالگن مَنَه بُو صَحابَه حَقِیدَه وَ اوُنگه اوُحشَه گنلَر بارَه سِیدَه قوُیِیدَگِیچَه مَرحَمَت قِیلَه دِی:

” مَن کَفَرَ بِاللّهِ مِن بَعْدِ إیمَانِهِ إِلاَّ مَنْ أُکْرِهَ وَقَلْبُهُ مُطْمَئِنٌّ بِالإِیمَانِ وَلَکِن مَّن شَرَحَ بِالْکُفْرِ صَدْراً فَعَلَیْهِمْ غَضَبٌ مِّنَ اللّهِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظِیمٌ ”  (نحل/ 106 ) کِیم اَلله گه اِیمان کِیلتِیرگندَن کِییِین ( یَنَه قَیتِیب) کافِر بوُلسَه ( اَلله نِینگ غَضَبِیگه دوُچار بُولوُر). لِیکِن کِیم قَلبِی اِیمان بِیلَن آرام آلگن حالدَه (کُفر کَلِیمَه سِینِی اَیتِیشگه) مَجبُور قِیلِینسَه، ( اوُنِینگ اِیمانِیگه زِیان یِیتمَس). اَمّا کِیمنِینگ کوُنگلِی کُفر بِیلَن ( یَعنِی، دِیندَن چِیقِیب کافِر بوُلِیش بِیلَن) یازِیلَه دِیگن بوُلسَه، بَس، اوُندَن کِیمسَه لَرگه اَلله تامانِیدَن غَضَب وَ اوُلوُغ عَذاب باردِیر.

اِیندِی بِیر مُسُلمان کافِرلَرنِینگ مَجبُور قِیلگن نَرسَه لَرِینِی بَرابَرِیدَه قَنچَه لِیک دَرَجَه دَه چِیدَب بِیرِیشِی، اوُنِینگ اِیمانِیگه باغلِیق، بُو اوُچُون حَد، چِیگرَه تَعیِین قِیلِینمَه گن. سُمَیَّه رَضِیَ الله عَنها کافِرلَر طَلَب قِیلگن نَرسَه گه بَرداش بِیرَه دِی وَ حَتَّی جانِینِی بِیرگن تَقدِیردَه هَم کُفرلِی سوُزلَرنِی تِیلگه آلِیشگه حاضِر بوُلمَیدِی وَ آلمَیدِی هَم وَ اوُشَه طاغُوتنِی یوُزِیگه توُفوُرَه دِی. اَمّا اوُنِی اوُغلِی عَمّار اوُشَه کُفر سوُزلَرِینِی مَجبُورلِیگِی سَبَبلِی اَیتَه دِی. دِیمَک، شَخصگه بُو بارَه دَه تَکلِیف، حَد تَعیِین قِیلِیب بوُلمَیدِی، بُو شَخصلَرنِینگ اِیمانِینِی مِعزانِیگه، کِینگلِیگِیگه باغلِیق بوُلَه دِی. اَمّا اِسلام اوُلَمالَرِی اوُلِیم وَ زِنانِی مَنَه بُو قائِدَه دَن مُستَثنا قِیلِیشگن وَ هَر قَندَی صُورَتدَه مُسُلمان کِیشِی مَنَه بُو اِیککِی جِنایَتنِی اَگرچِی جاننِی بِیرِیش عِوَضِیگه بُولسَه هَم قِیلمَسلِیکِی کِیرَک، دِیب اِعتِقاد قِیلِیشَه دِی.

مُتَّحَم شَخصگه نِسبَتاً اِرتِداد حُکمِینِی صادِر قِیلِینِیشِیدَن آلدِین تِیکشِیرِیب چِیقِیلِیشِی لازِم بوُلگن وَ بُو شَخصنِی مُناسَبَت بِیلدِیرِیشدَه آخِیرگِی مَرحَلَه صِیفَتِیدَه اِیشلَه تِیلَه دِیگن تَکفِیرنِی مانِعلِیکلَرِیدَن حِسابلَنگن نَرسَه، تَعوِیل بُولَه دِی. مَنَه بُو مَرحَلَه دَه حُکمنِی صادِر قِیلماقچِی بُولگن شَخص کامِل اِیشانچگه اِیگه بوُلِیشِی کِیرَک.

شَرعِی تَعوِیل قِیلِیش وَ شَرعِی اِجتِهاد قِیلِیش هَم، خَطا قِیلِینِیشِی مُومکِین بوُلگن اوُرِینلَردَن بِیرِی حِسابلَه نَدِی،شوُ بِیلَن بِیرگه اوُ شَخصنِی اِیمانِیگه ضَرَر یِیتِیشِیگه مانِعلِیک قِیلَه دِی وَ مُسُلمان شَخص اِسلام دائِرَه سِیدَن چِیقِیب کِیتِیشِیگه یوُل قوُیمَیدِی. تَعوِیل قِیلَه یاتگن کِیشِینِینگ هَدَفِی اَلله نِینگ شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه اِطاعَت قِیلِیشدِیر، اَمّا اوُ قِیلگن اِجتِهادِیدَه خَطاگه دُوچار بوُلَه دِی. یَعنِی تَعوِیل قِیلوُوچِینِینگ اَصلِی مَقصَدِی اَلله نِینگ شَرِیعَتِیدَگِی قانوُنلَرگه اِطاعَت قِیلِیش، بُویسِینِیشدَن عِبارَت بوُلِیب،اوُ  اَصلِیدَه اَلله نِی بوُیرُوغِیگه اِیرگشماقچِی بوُلَه دِی،اَمّا اِجتِهاددَه خَطا قِیلِیب قوُیَه دِی.

شَرعِی حُجَّتلَرگه نِسبَتاً خَطا تَعوِیل قِیلِیشلِیک، رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی عَصرلَرِیدَه  صادِر بوُلگن، حَتَّی تَحلِیل وَ تَحرِیم حَددِیدَگِی تَعوِیللَرگه بِیر نِیچَه اوُرِیندَه اِیشارَه قِیلِیب اوُتدِیک، یَنَه بِیر مَرتَه اوُلَرگه اِیشارَه قِیلماقچِیمِیز. اَمّا اوُ پَیتدَه رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی بارلِیکلَرِیگه وَ اِسلامِی حُکوُمَتنِی وَ صَحابَه لَرنِی شوُراسِینِی مَوجُودلِیگِیگه قَرَمَسدَن، شَخصنِی اوُستِیدَه “نَبَوِی حُجَّت” اِقامَه قِیلِینمَه گوُنچَه وَ شَرعِی کَنَللَر آرقَه لِی اوُنِی جاهِللِیگِی یوُقاتِیلمَه گوُنچَه وَ اوُندَن تَوبَه قِیلِیش طَلَب قِیلِینمَه گوُنچَه، شَخصنِینگ قِیلگن خَطاسِی سَبَبلِی اوُنِی اوُستِیدَه اِرتِداد حُکمِی اِجرا قِیلِینمَه گن، اَگرچِی خاطِب اِبنِ بَلتَعَه رَضِیَ الله عَنهُ نِی واقِیعَه سِیدَه اَوَّل اوُ کِیشِی تَکفِیر قِیلِینَه دِی، اَمّا کِییِینگِی قِیلِینگن تِیکشِیرُولَر نَتِیجَه سِیدَه خاطِب رَضِیَ الله عَنهُ حَقِیدَگِی تَکفِیر خَطا بوُلگنلِیگِی مَعلوُم بُولَه دِی، شوُ سَبَبلِی هَم بُو اِیش اِرتِداد حُکمِینِی اِجرا قِیلِینِیشِیگه چَه یِیتِیب بارمَیدِی.

(دوامی بار…….)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(40- قیسم)

مَنَه بُو حَدِیثدَگِی قَدرلِی صَحابَه اوُزِینِی اوُلدِیرِیشنِی قَصد قِیلگن اِیمَسدِی، رَسُول اَلله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم هَم اوُنِی قِیلگن اِیشِی خَطا سَبَبلِی بوُلگه نِینِی وَ اوُ کِیچِیرِیلِیشِینِی مَعلوُم قِیلِیب بُو اِیشگه اَنِیقلِیک کِیرِیتَه دِیلَر.

یاکِی باشقَه بِیر جایدَه رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلَه دِیلَرکِی: خُداوَند اوُزِی تامانگه تَوبَه قِیلِیب قَیتَه یاتگن بَندَه سِی اوُچُون سِیزلَرنِی هَر بِیرِینگِیزدَن کوُرَه شادراق بوُلَه دِی. آدَملَر یَشَیدِیگن جایلَردَن اوُزاقدَگِی بِیر بِیاباندَه بِیر شَخص آذِیق- آوقَت نَرسَه لَرِی بِیلَن بِیرگه آتِینِی هَم یُوقاتِیب قوُیگن پَیتِیدَه، اوُنِی تاپِیشدَن نااوُمِید بوُلِیب قالَه دِی. شَخص دَرَختنِی سایَه سِیگه دَم آلِیش اوُچُون چوُزِیلِیب یاتَه دِی، اوُ شوُ حالَتدَه پَرِیشان بُولِیب توُرگن پَیتِیدَه توُسَتدَن آتِینِی باشِیگه کِیلِیب قالگه نِینِی کوُرَه دِی. شُوندَه آتِینِی تِیزگِینِینِی اوُشلَب آلِیب قَتتِیق حُرسَند بوُلگه نِیدَن اَیتَه دِیکِی:    قَالَ مِنْ شِدَّةِ الْفَرَحِ اللَّهُمَّ أَنْتَ عَبْدِی وَأَنَا رَبُّکَ أَخْطَأَ مِنْ شِدَّةِ الْفَرَحِ، مَنَه بُو شَخص قَتتِیق حُرسَند بُولگه نِیدَن اَیتَه دِیکِی: پَروَردِیگارا! سِین بَندَه وَ مِین سِینِی پَروَردِیگارِینگمَن. مَنَه بُو شَخص قَتتِیق حُرسَند بُولگه نِی سَبَبلِی خَطا قِیلَه دِی.

اَگر بِیر شَخص اَلله نِی اوُزِینِی بَندَه سِی دِیب خِطاب قِیلَه دِیگن بُولسَه، شُبهَه سِیز بُو شَخص آشکار کُفرگه دوُچار بوُلگن بُولَه دِی، قَطعاً هَم آشکار کُفرگه دوُچار بُولَه دِی، شوُنِینگدِیک اَگر بِیر کِیشِی قَصددَن، آگاه بوُلگن حالَتدَه بُو اِیشنِی قِیلسَه، بُو اوُنِی اِسلامدَن چِیقِیشِیگه بائِث بوُلَه دِی، اَمّا آلدِین اَیتِیب اوُتِیلگن شَخصگه اوُحشَب خَطا قِیلگن حالدَه اَیتِیب یُوبارسَه مَعذوُر بُولَه دِی وَ اوُنِی اوُستِیدَه حُکم صادِر بُولمَیدِی.

اَگر بِیر شَخص اَلله نِی اوُزِینِی بَندَه سِی دِیب خِطاب قِیلَه دِیگن بُولسَه، شُبهَه سِیز بُو شَخص آشکار کُفرگه دوُچار بُولگن بُولَه دِی، قَطعاً هَم آشکار کُفرگه دوُچار بُولَه دِی، شوُنِینگدِیک اَگر بِیر کِیشِی قَصددَن،آگاه بُولگن حالَتدَه بُو اِیشنِی قِیلسَه، بُو اوُنِی اِسلامدَن چِیقِیشِیگه بائِث بوُلَه دِی، اَمّا آلدِین اَیتِیب اوُتِیلگن شَخصگه اوُحشَب خَطا قِیلگن حالدَه اَیتِیب یوُبارسَه مَعذوُر بوُلَه دِی وَ اوُنِی اوُستِیدَه حُکم صادِر بوُلمَیدِی.

اَلبَتَّه،خَطاکار یاکِی اوُنوُتگن شَخصگه نِسبَتاً قَتتِیق قوُل بوُلِیش وَ گوُناهنِی آلِیب تَشلَه نِیشِی، مُشَخَّص جِنایَتلَردَگِی اَحکاملَرنِی اِجرا قِیلِینمَیدِی دِیگن مَعنادَه اِیمَس. چوُنکِی خَطا قِیلِیش، اوُنوُتِیش بارَه سِیدَگِی مَسَلَه لَردَه بَعضِی بِیر مَسَلَه لَر بارکِی، خَطا قِیلِینگن تَقدِیردَه هَم اوُنِی اِجرا قِیلِینِیشِی کِیرَک، مَخصُوصاً بوُلَراَلله نِینگ بَندَه لَرِینِی حَققِیگه تِیگِیشلِی بوُلسَه. قَصد قِیلمَه گن حالدَه آدَم اوُلدِیرِیشگه اوُحشَش، بوُندَه شَخص باشقَه بِیر کِیشِینِی قَصد قِیلمَه گن حالدَه اوُلدِیرِیب قوُیَه دِی، بُونِی بَرابَرِیدَه اِیسَه اوُزِینِی قِیلگن خَطاسِی سَبَبلِی کَفّارات بِیرِیب دِییَه توُلَه شِی لازِم. یاکِی بوُلمَه سَم طَهارَت آلِیشنِی اوُنوُتِیب طَهارَتسِیز نَماز اوُقِیگن کِیشِی، بِیر مُددَتدَن سوُنگ بوُ اوُنِی یادِیگه کِیلَه دِی. شوُندَه، نَمازِینِی اِیککِینچِی مَرتَه قَیتَه اوُقِیشِی کِیرَک، یاکِی بِیر فَرضنِی وَقتِی اوُتِیب کِیتگن بوُلسَه وَ اوُ نَمازِینِی اوُنوُتِیب قوُیگن بوُلسَه، یادِیگه توُشگندَن سوُنگ اوُنِی اوُقِیشِی لازِم.

بُو یِیردَگِی گوُناه اوُنِی اِیمانِیگه ضَربَه، ضَرَر یِیتکَزمَیدِی، اوُنِی اوُنوُتگنلِیگِی یا خَطا قِیلگه نِی سَبَبلِی بُو نَرسَه لَر اِیمانِیگه ضَرَر یِیتِیشِیگه مانِعلِیک قِیلَه دِی وَ اوُ یِیتکَزگن ضَرَرنِی قاپلَه شِی لازِم. هَر قَندَی حالَتدَه هَم، اوُنوُتِیش وَ خَطاگه اوُحشَه گن قَصددَن قِیلِینمَه گن اِیشلَر مُسُلمان شَخصنِی تَکفِیر قِیلِینِیشِیگه مانِعلِیک قِیلَه دِی.

(دوامی بار……)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(39- قیسم)

اِیککِینچِی اوُرِیندَه مُسُلمان کِیشِینِی تَکفِیر قِیلِینِیشگه مانِعلِیک قِیلَه آلَه دِیگن اِیشلَر، قَصددَن قِیلِینمَه گن اوُنوُتِیش، خَطا وَ شوُنگه اوُحشَش اِیشلَر حِسابلَه نَدِی:

اِنساننِی اِیشلَرِی قَصددَن یا قَصد قِیلمَه گن حالَتدَه بوُلِیشِینِی هَمَّه مِیز یَحشِی بِیلَه مِیز، اوُنوُتِیش وَ خَطا یاکِی قَتتِیق قوُرقوُو یا غَضَبلَه نِیش یا اوُتَه قَتتِیق هَیَجانلَه نِیش سَبَبلِی اِنسان اوُزِی اِیستَه مَه گن اِیشلَرنِی قِیلِیشِی موُمکِین، مَنَه بُولَرنِی قَصددَن قِیلِینمَه گن اِیشلَر جُملَه سِیگه کِیرَه دِی وَ شَخص قَصد قِیلمَه گن حالَتدَه حَقدَن اوُزاقلَه شِیب کِیتَه دِی وَ جِنایَتگه دُوچار بُولَه دِی، اِیشلَرنِی قَصد قِیلمَه گن حالَتدَه بوُلِیشِی شَخصنِی اِیمانِیگه ضَرَر یِیتِیشیِگه وَ شَخصنِی اوُستِیدَه اِرتِداد حُکمِینِی اِجرا اِیتِیلِیشِیگه مانِع بوُلَه دِی. اَلله تَعالَی بوُندَی مُسُلمانلَر حَقِیدَه مَرحَمَت قِیلَه دِیکِی:     

  • لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَا إِن نَّسِينَا أَوْ أَخْطَأْنَا …( بقره/۲۸۶)،  اَلله هِیچ بِیر جاننِی طاقَتِیدَن تَشقَه رِی نَرسَه گه تَکلِیف قِیلمَیدِی. ( هَر کِیمنِینگ) قِیلگن ( یَحشِی ) عَمَلِی اوُزِی اوُچُوندِیر وَ (یامان) عَمَلِی هَم اوُزِینِینگ بوُینِیگه دِیر. پَروَردِیگارا، اَگر اوُنوُتگن یاکِی خَطا قِیلگن بوُلسَک، بِیزنِی عَذابِینگگه گِیرِیفتار اَیلَه مَه!
  • لَيْسَ عَلَيْکُمْ جُناحٌ فيما أَخْطَأْتُمْ بِهِ وَ لکِنْ ما تَعَمَّدَتْ قُلُوبُکُمْ وَ کانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحيماً (احزاب/۵( قِیلگن خَطالَرِینگِیز سَبَبلِی سِیزلَرگه گوُناه یُوقدِیر، لِیکِن کوُنگِیللَرِینگِیز (بِیلَن) قَصد قِیلگن نَرسَه دَه گِینَه (گوُناهکار بوُلَرسِیزلَر). اَلله مَغفِرَتلِی، مِهرِبان بوُلگن ذاتدِیر.

حوُپ، رَسُول الله صَلّی اَلله عَلَیهِ وَسَلَّم هَم مَنَه بُو آیَت وَ اوُنگه اوُحشَگن آیَتلَرنِی یَنَدَه آچِیقراق رَوشَنلَشتِیرِیش اوُچُون مَرحَمَت قِیلَه دِیلَرکِی،اَگر اوُمَّتِیم خَطاگه، اوُنُوتِیشگه،مَجبُورِی حالَتگه دُوچار بوُلَه دِیگن بُولسَه لَر، اَلله تَعالَی اوُلَرنِی مَنَه بُو اِیشلَرِینِی کِیچِیرَه دِی: ” إِنَّ اللهَ تَجَاوَزَ لِي عَنْ أُمَّتِي الخَطَأَ وَالنِّسْيَانَ وَمَا اسْتُكْرِهُوا عَلَيْهِ “.

بُو یِیردَگِی خَطادَن مَقصَد، شَخص بِیر اِیشنِی قِیلماقچِی بُولَه دِی، اَمّا اوُ قِیلگن اِیشنِی نَتِیجَه سِی اوُ نَظَردَه توُتگن اِیشدَن کوُرَه باشقَه نَرسَه بوُلِیب چِیقَه دِی، مَثَلاً:

  • خَیبَرغَزاتِیدَه قَدرلِی صَحابَه لَردَن بُولگن عامِر اِبنِ  اَکواع رَضِیَ الله عَنهُ دُشمَننِی اَسکَرِینِی اوُلدِیرِیشنِی قَصد قِیلَه دِی، اَمّا اوُرگن ضَربَه سِی اوُزِیگه قَیتَه دِی وَ اوُنِی اوُزِی اوُلَه دِی. صَحابَه لَرنِی بِیرِی اَیتَه دِیکِی: عامِر اوُزِینِی اوُزِی اوُلدِیردِی  وَ بُو اوُنِی عَمَللَرِینِی باطِل قِیلَه دِی. اَکواع رَضِیَ الله عَنهُ نِی اَکَه سِی سَلمَه رَضِیَ الله عَنهُ یاشگه توُلَه کوُزلَرِی بِیلَن رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی آلدِیلَرِیگه کِیلَه دِی، شوُندَه اوُ کِیشِی مَرحَمَت قِیلَه دِیلَرکِی: سِینگه نِیمَه بوُلدِی؟ سَلمَه اَیتَه دِیکِی: عامِرنِی عَمَللَرِی باطِل بُولدِی،دِییِیشیَپتِی. اوُ کِیشِی مَرحَمَت قِیلدِیلَرکِی: کِیم بُو سوُزلَرنِی اَیتَدِی؟ یارانلَرِینگِیزنِی بِیرِی، دِیب جَواب بِیردِی. رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّم مَرحَمَت قِیلدِیلَرکِی:   كَذَبَ مَنْ قَالَ ذَلِكَ، بَلْ لَهُ أَجْرُهُ مَرَّتَيْنِ. اوُلَر یالغان اَیتِیشِیبدِی، بُونِی کِیم اَیتگن بُولسَه هَم یالغان اَیتِیبدِی، اوُ اوُچُون اِیککِی بَرابَر ثَواب مَوجُوددِیر.

(دوامی بار…….)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(38- قیسم)

مَنَه بُو حالَتدَه،اَگر شَخص اوُنِی اِرتِدادگه چَه تارتِیب آلِیب بارگن جِنایَتکارانَه اِیشِیگه نِسبَتاً مُعتَبَر جاهِللِیککَه اِیگه بُولَه دِیگن بُولسَه،اوُنِینگ مَنَه بُو مُعتَبَر جاهِللِیگِی اِرتِداد جِنایَتِیدَن پاکلَه نِیشِی اوُچُون بَهانَه بوُلَه آلَه دِی وَ مَنَه شُو مُعتَبَر جاهِللِیک شَخصنِی اِیمانِیگه ضَرَر یِیتِیشِیگه مانِعلِیک قِیلَه دِی وَ شَخصگه قَرشِی حُکم صادِر قِیلِینِیشِیگه ، اوُنِی تَکفِیر بُولِیشِیگه توُسِیق بوُلَه دِی وَ شَخصنِی بُو مُعتَبَر جاهِللِیگِی اَلله نِی شَرِیعَتِینِی قَیسِی قِیسمَه تِینِی اوُز اِیچِیگه آلِیشِینِی هَم فَرقِی یُوق.

مُعتَبَر جاهِللِیک شَرِیعَتنِی هَمَّه سِیگه توُغرِی کِیلَه دِی، مَخصُوصاً عَقِیدَه گه اوُحشَش اِنسان باشقَه لَردَن تَقلِید قِیلِیب یاکِی مِعراث قِیلِیب آلالمَیدِیگن قِیسمِیدَه، شَخص اَلبَتَّه عَقِیدَه سِینِی تَحقِیق قِیلِیش، اِیزلَه نِیش، تَجرِیبَه قِیلِیش، خَطا، اَستَه – سِیکِینلِیک بِیلَن جاهِللِیکدَن عِلمگه سَرِی حَرَکَتلَه نِیش عاقِبَتِیدَه قوُلگه کِیرِیتِیش لازِم. جاهِللِیکدَن عِلمگه سَرِی وَ کُفردَن اِیمانگه ، کافِرلَرنِی جَمِیعیَتِیدَن اِسلامگه تامان قِیلِینگن حَرَکَت، اَلله نِی نَظَرِیدَگِی آلدِینگه سَرِی رِواجلَه نِیش وَ آرقَه دَه قالِیشنِی مَعناسِینِی، مَفهُومِینِی اَینگلَه تَه دِی:   «لِمَنْ شاءَ مِنْكُمْ أَنْيَتَقَدَّمَأَوْيَتَأَخَّرَ».  مَنَه بُو یوُلدَه آلدِینگه رِواجلَه نِیشنِی تَأثِیرِیدَه آرقَه دَه قالِیش یا آرقَه گه قَیتِیش مُشَخَّص بوُلَه دِی.

جاهِللِیککَه عُذر کِیلتِیرِیش بارَه سِیدَه اِیشارَه قِیلِینِیشِی کِیرَک بُولگن نوُقطَه، دِیننِی اوُصُوللَر وَ فَرعِی نَرسَه لَرگه تَقسِیم بوُلِیشِیدِیر، بَعضِی بِیر کِیشِیلَر اوُصُوللَردَه عُذر مَوجُود اِیمَس، اَمّا فَرعِی نَرسَه لَردَه مَوجُود، دِییِیشنِی قَصد قِیلِیشَه دِی. اَوَّلا مَنَه بوُندَی تَقسِیماتنِی قُرآندَه وَ صَحِیح سُنَّتدَه هِیچ قَندَی اَساسِی یوُق. دِیمَک، بُو بارَه دَه کوُنگلِینگِیز خاطِرجَم بوُلسِین. اِبنِ قایِّیم، اِبنِ تَیمِیَّه رَحِمَهُ الله گه اوُحشَه گن عالِملَر مَنَه بُو بارَدَه اَیتِیشگنکِی: ( اوُصُول وَ فَرعِی) نَرسَه لَرگه تَقسِیم بُولِیشلِیک صَحابَه لَرنِی عَصرِیدَن کِییِین پَیدا بوُلگن، باشقَه تاماندَن قَرَه گندَه مَنَه بوُندَی تَقسِیماتگه قائِل بُولگن کِیشِیلَر، دِیننِی اِینگ کَتتَه اوُصُوللَرِیدَن بوُلگن وَ دِیننِی اَرکانلَرِیدَن حِسابلَنگن نَمازنِی فَرعِی نَرسَه لَردَن، دِیب حِسابلَه شَه دِی وَ سَلَفلَر اِیختِلاف قِیلگن اِعتِقادگه آئِد مَسَلَه لَرنِی هَم فَرعِی نَرسَه لَردَن حِسابلَه شَه دِی. اوُلَرگه شُونِی اَیتَه مِیزکِی: اَگر سِیزلَرنِی اوُصُوللَردَن بوُلگن مَنضُورِینگِیز عَقِیدَه وِی مَسَلَه لَر بُولَه دِیگن بُولسَه، دِیننِی هَمَّه سِی اوُصُولدِیر؛ چوُنکِی بِیزلَر مالِی وَ یا بَدَنِی عِبادَتلَرنِی شَرعِی اِیکَه نِیگه اِعتِقاد قِیلگن پَیتِیمِیزدَه گِینَه بَچَرَه آلَه مِیز؛ عَمَلدَن آلدِین اِعتِقاد بوُلِیشِی کِیرَک، اَگر بوُندَی عَقِیدَه بُولمَیدِیگن بوُلسَه اَلله نِی عِبادَتلَرِی عَمَلنِی واسِیطَه سِی بِیلَن توُغرِی بوُلمَیدِی…….کوُردِینگِیزمِی، مَنَه بُو کَتتَه کِیشِیلَرنِینگ مَنَه بُو مَسَلَه گه نِسبَتاً کوُز قَرَشلَرِی بُولَه دِی. دِیمَک، دِیندَه اوُصُول وَ فَرعِی نَرسَه لَرگه تَقسِیم قِیلِیشلِیک قُرآن وَ سُنَّتدَه هِیچ قَندَی اَساسِی یوُق. [1]

مَنَه بُو حالَتدَه جاهِللِیککَه عُذر کِیلِتیرِیش مُعتَبَر جاهِللِیکنِی دِیننِی بِیر قِیسمِیدَه اِیمَس، بَلکِی دِیننِی هَمَّه سِیدَه قَبوُل قِیلِیشدَن عِبارَت. آشکار وَ اَنِیق اِیشلَر یَعنِی شَرِیعَتدَه اَنِیق وَ آشکار بَیان قِیلِینگن اِیشلَر یاکِی باشقَه لَرگه آشکار وَ رَوشَن بُولگن اِیشلَر اِیمَس، آلدِین “شَخص اوُچُون” آشکار وَ رَوشَن بوُلگن اِیشلَردِیروَ شوُنِینگ اوُچُون هَم بِیر مُسُلمانگه اِیشلَرنِی آشکار وَ رَوشَن قِیلِینِیشِی کِیرَک، مَنَه بوُ اِیشلَرنِی آشکار وَ اَنِیق قِیلگه نِیمِیزدَن سوُنگ، شَخصنِی اوُستِیدَه حُکمنِی مَرحَلَه لَرنِی باسِیب اوُتِیش آرقَه لِی صادِر قِیلَه مِیز.

اِیندِی، اَگر مُسُلمان کِیشِی شَرعِی کَنَللَر آرقَه لِی اوُزِینِی جاهِللِیگِینِی بَرطَرَف بوُلِیشِی اوُچُون حَرَکَت قِیلمَه سَه یاکِی بِیرار کِیشِی اوُنگه اِیشلَرنِی آشکار وَ رَوشَن قِیلِیب بِیرِیشِیگه هَم رُحصَت بِیرمَه سَه چِی؟ مَنَه بوُ حالَتدَه، بوُندَی شَخص هِیچ قَندَی عُذرلِی سَبَبسِیز دَرسلَرگه حاضِر بوُلمَه گن وَ باشقَه لَردَن آرقَه دَه قالگن شاگِردگه اوُحشَیدِی، اوُنِی اِمتِحانلَردَن اوُتَه آلمَسلِیگِی هَم طَبِیعِیدِیر. مَنَه بُو شَخصنِی هِیچ قَندَی عُذرِی یُوق، چوُنکِی اوُنگه هَمَّه نَرسَه مُهَیّا اِیدِی، اَمّا “اوُزِینِی اِیختِیارِی بِیلَن” دَرسلَرگه قَتنَشمَه گن وَ “اوُزِینِی اِیختِیارِی بِیلَن” اوُزِینِی تَعلِیمدَن، یوُقارِی صِینفگه اوُتِیشدَن، اِیلگه رِیلَشدَن مَحرُوم قِیلگن. شوُ تَرتِیبدَه  اوُ مُرتَد بوُلگن وَ اوُزلَرِینِی اوُچتَه لِیک کافِرلَر (اَهلِی کِتاب کافِرلَرِی، شِبهِ اَهلِی کِتاب کافِرلَرِی، مُشرِک وَ سِکوُلار کافِرلَر) جُملَه سِیگه قوُشگن وَ اوُزلَرِینِی اوُلَردَن دِیب بِیلگن کِیشِیلَر اوُچُون هَم عُذر مَوجُود اِیمَس. چوُنکِی جاهِللِیککَه عُذر کِیلتِیرِیش کافِرلَرگه اِیمَس، مُسُلمانلَرگه تِیگِیشلِی نَرسَه، کافِرلَرگه اِیمَس فَقَط مُسُلمانلَرگه تِیگِیشلِی اِیمتِیازدِیر.

مَنَه بُو حالَتدَه اَگر مُسُلمان کِیشِی شوُندَی مُعتَبَر جاهِللِیککَه اِیگه بوُلسَه، شوُ مُعتَبَر جاهِللِیگِی اوُنِی تَکفِیر بُولِیشِیگه مانِعلِیک قِیلَه آلَه دِی وَ حُکم اوُنِی اوُستِیدَن آلِیب تَشلَه نَدِی.

(دوامی بار……)


[1]– ابن عثیمین در قول المفید (۴۹۲/۲)

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(37- قیسم)

اِیندِی شَرِیعَتنِی بَعضِی اَحکاملَرِی بارکِی هَمَّه اوُچُون آچِیق- آیدِیندِیر، بَعضِی بِیر حالَتلَر بُوندَن مُستَثنا، حاضِرچَه شوُنِی اَیتَه آلَه مِیزکِی، مُسُلمان بوُلگنلِیکلَرِی مُجمَل صُورَتدَه ثابِت بُولگن کِیشِیلَرنِی بَرچَه سِی مَنَه بُو اَحکاملَردَن آگاه بُولمَسلِیکلَرِی مُومکِین اِیمَس. مَثَلاً نَماز واجِب اِیکَه نِینِی یا رُوزَه نِی واجِب اِیکَه نِینِی یا حَجنِی، زَکاتنِی واجِب اِیکَه نِینِی هَمَّه بِیلَه دِی. چوُنکِی مَنَه بُو اوُرِینلَر هَمَّه اوُچُون رَوشَن وَ آشکار، اَگر بِیر کِیشِینِی نَماز اوُقِیمَه یاتگه نِینِی کوُرسَنگ وَ اوُنگه قَرَب نِیمَه اوُچُون نَماز اوُقِیمَه یَپسَن؟ – دِیسَنگ، مَنَه بُو کِیشِی اوُنِی جَوابِیگه مِین نَمازنِی واجِب اِیکَه نِینِی بِیلمَسدِیم ، دِیسَه. بِیز مَنَه بُو بَهانَه نِی اوُندَن قَبوُل قِیلمَیمِیز وَ مَنَه بُو شَخصنِی جاهِللِیگِی مُعتَبَر اِیمَس.

اَمّا آلدِین هَم اَیتِیب اوُتگه نِیمِیزدِیک، بوُندَن باشقَه اوُرِینلَر هَم بار بُولِیب، بِیر جَمِیعیَتدَگِی آدَملَر مَنَه بوُلَر حَقِیدَه عِلمگه، آگاهلِیککَه اِیگه بُولِیشلَرِی وَ مَنَه بُو اوُرِینلَر بارَه سِیدَگِی حُکملَر هَمَّه گه آشکار وَ رَوشَن بوُلِیشِی مُومکِین، اَمّا باشقَه جَمِیعیَتلَر اوُچُون آشکار وَ رَوشَن بُولمَسلِیگِی مُومکِین، یاکِی حَتَّی بِیر جَمِیعیَتدَگِی خاص مِنطَقَه دَگِی کِیشِیلَرنِی بِیر قِیسمِی مَنَه بُو حُکملَردَن آگاه بُولَه دِی، اَمّا باشقَه بِیر قِیسمِی اِیسَه عِلم و آگاهلِیککَه اِیگه بوُلمَیدِی وَ مَنَه بُو حُکملَر اوُلَرگه آشکار وَ رَوشَن اِیمَس. مَنَه بُو حالَتدَگِی مِعیار شوُکِی، مَنَه بُو حَق وَ حُکم باشقَه لَرگه اِیمَس، بَلکِی شَخصنِی اوُزِی اوُچُون آشکار وَ رَوشَن بوُلِیشِی لازِم.

بِیزلَرنِی هَمَّه مِیز هَم شوُندَی حالَتگه توُشگنمِیز، اَلبَتَّه سِیزنِی اوُزِینگِیز هَم بُو حالَتگه توُشگن بوُلسَنگِیز کِیرَک، یَعنِی بِیر کِیشِی کِیلِیب سِیزنِینگ خَبَرِینگِیز بُولمَه گن بِیر خَبَرنِی سِیزگه یِیتکَه زَه دِی، سوُنگرَه اِیسَه سِیزگه قَرَب تَعَجُّب بِیلَن، بوُندَن هَمَّه نِی خَبَرِی بار قَندَی قِیلِیب سِینِی خَبَرِینگ یوُق، دِییدِی؟ شوُنگه اوُحشَش حالَتگه دُوچ کِیلمَه گنمِیسِیزلَر؟ اَلبَتَّه دُوچ کِیلگنسِیز. بوُلِیب هَم مَنَه بُو شَخصگه بُو مَعلوُمات توُغرِی کَنَللَر آرقَه لِی یِیتِیب کِیلمَه گن بُولِیشِی وَ ناتوُغرِی کَنَللَردَن بُو مَعلوُماتنِی قوُلگه کِیرِیتگن بوُلِیشِی موُمکِین. بوُنگه نَمُونَه، دوُستلَرِیمِیزنِی بِیرِی صُحبَتلَه شِیب اوُتِیرگن پَیتِیمِیزدَه،کوُردلَرنِینگ حاضِرگِی مُسَیلَمَه یِی کَذّابِی بوُلمِیش اوُجَلاننِی اِیشچِیلَر حِزبِیدَگِی مُرتَدلَر یَعنِی کوُردِستاننِی سَگمَرگلَرِی بِیلَن مُسُلمانلَرنِی اوُرتَه سِیدَگِی جَنگلَر حَقِیدَگِی بِیر مَوضُوع یَعنِی جَنگنِی کِیم باشلَه گنلِیگِی اوُرتَه گه تَشلَندِی؟ شُو پَیتگه چَه دوُستِیمِیز مُسُلمانلَر جَنگنِی باشلَشگن دِیگن فِکردَه اِیدِی، اَصلِیدَه اِیسَه بَرچَه حُجَّتلَر، دَلِیللَرنِی کوُرسَه تِیشِیچَه اِیسَه جَنگنِی باشلاوچِیلَرِی مُرتَد سِکوُلارِیستلَرنِی اوُزِی بوُلِیشگن، اوُلَر قوُیِیدَگِی قائِدَه گه اَساساً اِیش آلِیب بارِیشگن اِیدِی:     ” ولا یزالون یقاتلونکم حتی یردکم عن دینکم إن استطاعوا ” مَنَه بُو کِیمسَه لَر فَعالِیَت قِیلَه یاتگن مِنطَقَه لَرنِی هَمَّه سِیدَه عِراقدَه، سُورِیَه دَه مُسُلمانلَرنِی اوُستِیگه مَنَه بُو جَنگنِی مَجبُورلَب یوُکلَنگن. بِیزنِی دوُستِیمِیز مَنَه بُو حَقِیقَتدَن بِیخَبَر اِیکَن. چوُنکِی کِیچَه – یُو کوُندُوز  مُرتَدلَر وَ مُنافِقلَرنِی قوُلِیدَگِی اَخبارات واسِیطَه لَرِی یالغاننِی بوُلَرنِی مِییَه سِیگه قوُیگن اِیدِی، شوُنِینگ اوُچُون هَم بُو کِیشِی بوُگوُنگِی کوُندَگِی حَقِیقَتنِی بِیلمَسدِی. مَنَه بُو حَقِیقَتدَه اِیسَه مُسُلماننِی بِیکارگه توُکِیلگن قانِی وَ مَنَه بُو قان حَقِیقَت یُولِیدَه توُکِیلدِیمِی یا یوُقمِی؟ – دِیگن مَوضوُعلَر حَقِیدَه صُحبَت قِیلِینَردِی. عُمُوماً آلگندَه بِیر مُسُلماننِی قانِی حَقِیدَه گپ آچِیلگن اِیدِی. بُو یِیردَه بِیر مُسُلماننِی آبرُوسِی، دِینِی حَقِیدَه گپ کِیتَه یاتگن اِیدِی، اَمّا مَنَه بُو دُوستِیمِیزنِی خَبَرِی یوُق اِیکَن.

دِیمَک، بُو یِیردَگِی مِعیار شوُکِی، مَنَه بُو مَسَلَه وَ حُکم اوُتِیب کِیتگن اَجدادلَرگه یاکِی باشقَه مِنطَقَه لَردَگِی آدَملَرگه یا مَنَه بُو جَمِیعیَتدَه یَشَیدِیگن باشقَه آدَملَرگه اِیمَس، بَلکِی بُو شَخصنِی اوُزِی اوُچُون مُشَخَّص وَ آشکار بوُلِیشِی کِیرَک.

بَیهَقِی وَ عَبدُالرَّزّاق رَحِمَهُ الله نِی کِیلتِیرِیشِیچَه: عُمَر اِبنِ خَطّاب رَضِیَ الله عَنهُ شامدَگِی بِیر کِیشِینِینگ زِنانِی حَرام قِیلِینگه نِی حَقِیدَگِی حُکمنِی بِیلمَسلِیگِی حَقِیدَه قِیلَه یاتگن اِدَّعاسِینِی قَبوُل قِیلَه دِی، بُو کِیشِی زِنا قِیلگن بوُلِیب اوُنگه نِسبَتاً اوُزِینِینگ جاهِل اِیکَه نِینِی اِدَّعا قِیلَردِی. عُمَر اِبنِ خَطّاب اوُنِی جاهِللِیگِی بارَه سِیدَگِی عُذرِینِی قَبُول قِیلَه دِی. مَنَه شوُنگه اوُحشَش اوُ کِیشِیدَن وَ عُثماندَن رِوایَت قِیلِینِیشِیچَه، عَرَب بوُلمَه گن وَ زِنا گوُناهِینِی قِیلِیب قوُیگن وَ زِنانِی حَرام قِیلِینگه نِی حَقِیدَگِی حُکمنِی بِیلمَسلِیگِینِی اِدَّعا قِیلگن بِیر جارِیَه نِینگ عُذرِینِی هَم قَبوُل قِیلِینگن اِیدِی.

سُبحَنَ الله، اَگر صَحابَه لَرنِی عَصرِیدَه مَنَه شوُنچَه سابِقوُنَ الاَوَّلوُن مَوجُود اِیکَه نِیگه وَ اِسلامِی حُکوُمَتنِی قُدرَتِینِی بارلِیگِیگه قَرَمَسدَن مَنَه بوُندَی آشکار حُکملَر حَقِیدَه هَم جاهِل بوُلِیشگن بوُلسَه، وَ اوُلَرنِی جاهِللِیکلَرِی بارَه سِیدَگِی عُذرلَرِی هَم قَبوُل قِیلِینگن بُولسَه، اِسلامِی حُکوُمَت مَوجُود بُولمَه گنلِیگِی سَبَبلِی مَنَه شوُنچَه جاهِللِیکلَر رِواجلَنگن وَ عَصرلَردَن بُویان مُنافِقلَر جَمِیعیَتنِی اوُزلَرِیگه جَولانگاه قِیلِیب آلگن مَنَه بُو دَوردَه قَنچَه مِقداردَه جاهِللِیک وُجُودگه کِیلَرکِین؟ بوُلِیب هَم مَنَه بُو جاهِللِیکلَر اَلله نِی شَرِیعَتِیدَگِی بَرچَه اِیشلَرنِی اوُز اِیچِیگه آلگن بوُلسَه چِی؟

(دوامی بار……)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(36- قیسم)

رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی اَصحابلَرِی هَم اِیندِیگِینَه شِیرکدَن، کُفردَن قوُتوُلگن اَوَّلگِی نَسل حِسابلَه نِیشگن، اوُلَر جوُدَه کوُپ نَرسَه لَر حَقِیدَه شَک قِیلِیشَردِی وَ شَکلَرِینِی اِساسِی مَنبَع صِیفَتِیدَه رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمدَن سوُرَش آرقَه لِی ، مُشکِلاتلَرِینِی، جاهِللِیکلَرِینِی بَرطَرَف قِیلِیشَردِی، یاکِی بوُلمَسَم آچِیق عَقِیدَه وِی خَطالَرگه ،عَمَللَرگه دوُچار بوُلِیشَر وَ یَنَه رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمگه مُراجَعَت قِیلِیش بِیلَن اِقامَه یِی حُجَّت قِیلِینِیب اِصلاح بوُلِیشَردِی.

اِقامَه یِی حَجَّت قِیلِینِیشدَن مَقصَد، قُرآندَگِی وَ سَنَّتدَگِی اِجماعدَگِی شَرعِی حُجَّتلَر رَسُول الله صَلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی شَرعِی رَوِیشلَرِی بِیلَن مَنَه بُو شَرائِطدَگِی شَخصگه یِیتکَه زِیلَردِی. یَعنِی اِستِدلال وَ رَوشَن حُجَّتلَر بِیلَن ناتَه نِیش اِیشلَرنِی رَسُول الله صلَّی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی رَوِیشلَرِی بِیلَن شَخصگه کوُرسَه تِیشِیمِیز، تَنِیتِیشِیمِیز کِیرَک بُولَه دِی، اوُنِی شوُندَی حالَتدَه تَنِیتِیشِیمِیز لازِمکِی، بُو شَخص اوُزِینِی، یَقِینلَرِینِی ،عائِلَه سِینِی بِیگانَه لَردَن قَندَی اَجراه تِیب آلسَه، مَنَه بُو حَقنِی هَم شوُندَی اَجرَه تِیب تَشخِیص بِیرِیشگه قادِر بُولِیشِی لازِم:    «يَعْرِفُونَهُ كَمَا يَعْرِفُونَ أَبْنَاءَهُمْ»،  یَعنِی شوُندَی رَوِیشدَه شَرعِی حُکمنِی باطِلدَن اَجرَه تِیب تَشخِیص بِیرَه آلِیشِی کِیرَک.

مَنَه بُو آگاه قِیلِیش یوُلِیدَه بِیزلَر هَم حاضِردَه بَرچَه مُسُلمانلَر اوُچُون بِیر هِیلدَه تَعلِیم سِیستِیمَه سِیگه اِیگه اِیمَسمِیز، شُو سَبَبلِی هَم بِیر شَخص مَنَه بُو دَرَجَدَگِی بِیلِیمگه اِیگه بوُلِیشِی، اَمّا باشقَه سِی اِیگه بوُلمَسلِیگِی موُمکِین. یاکِی بِیر مَکاندَه مَنَه بُو عِلملَر رَبّانِی اوُلَمالَرنِی مَوجُودلِیگِی وَ اوُزِیگه خاص یِیتکَه زِیش شَرائِطلَرِی سَبَبلِی آدَملَرگه یِیتِیب بارگن، اَمّا باشقَه بِیر جایدَه اوُلَمایِی سُوء بارلِیگِی وَ یامان کَنَللَر سَبَبلِی رَبّانِی اوُلَمالَرنِی هِیچ قَیسِی بِیرِینِی سوُزِی یِیتمَه گن بوُلِیشِی مُومکِین.

اوُلَرنِی اوُتگن اَجدادلَرِیگه یِیتکَه زِیلگنلِیگِی سَبَبلِی مَنَه بُو یِیتکَه زِیلگن نَرسَه لَر اوُلَرگه هَم یِیتَه دِی، دِیگن نَرسَه دَلِیل بوُلَه آلمَیدِی. یوُق، بوُندَی بوُلمَیدِی، اَصلاً بوُلِیشِی موُمکِین اِیمَس، اَگر شوُندَی بوُلگه نِیدَه دَعوَت، تَبلِیغ اِیشِی توُحتَب قالگن بوُلَر وَ دِین مِعراث قِیلِیب آلِینَه دِیگن نَرسَه گه اَیلَه نَردِی، فَقِیه، مُجتَهِد ، اَهلِی فَن سوُزلَرِینِی اوُزِینِی مَعناسِینِی یوُقاتَردِی.

اَنِیق وَ رَوشَن کوُرِینِیب توُرگه نِیدِیک، هَر بِیر دَوردَه شَرعِی بِیلِیملَرنِی کَسب قِیلَه دِیگن وَ هِجرَت قِیلَه دِیگن، هَمدَه اوُزِینِی مِللَتِیگه مَنَه بوُ بِیلِیملَرنِی یِیتکَه زَه دِیگن کِیشِیلَر پَیدا بوُلَه دِی:     ” وَما كانَ الْمُؤْمِنُونَ لِيَنْفِرُوا كَافَّةً فَلَوْلا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طائِفَةٌ لِيَتَفَقَّهُوا فِي الدِّينِ وَلِيُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْيَحْذَرُونَ (توبه / 122)  بَرچَه مُؤمِنلَر (جَنگگه) چِیقِیشلَرِی لایِیق اِیمَس. اَخِیر اوُلَردَن هَر بِیر گوُرُوهدَن بِیر طائِفَه آدَملَر (جَنگ اوُچُون) چِیقمَیدِیلَرمِی؟! (قالگنلَرِی اِیسَه مَدِینَه دَه) دِیننِی اوُرگه نِیب، ( جَنگگه کِیتگن) قَوملَرِی اوُلَرنِینگ آلدِیلَرِیگه قَیتگن وَقتلَرِیدَه، اوُ قَوملَر آلله نِینگ عَذابِیدَن آگاهلَنتِیرگه نِی (قالمَیدِیلَرمِی)؟ !

مَنَه بُو دَعوَتچِی طائِفَه دِیندَگِی فِقهنِی اوُرگه نِیب سوُنگرَه اوُنِی قَوملَرِی توُشوُنَه دِیگن تِیلدَه اوُلَرگه یِیتکَه زِیشلَرِی لازِم، بُو یِیردَه مَنَه بُو نَرسَه جُودَه مُهِم، اوُشَه مِللَت توُشوُنَه دِیگن تِیلدَه یِیتکَه زِیلِیشِی کِیرَک، «بِلِسَانِ قَوْمِهِ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ» اوُشَه مِللَتنِی مَدَنِیَتِیگه توُغرِی کِیلَه دِیگن قِیلِیب اوُلَرگه آچِیق، رَوشَن بَیان قِیلِیب بِیرِیشِی کِیرَک،باشقَه چَه اِصطِلاح بِیلَن اَیتگندَه اِیسَه دِیننِی مَنَه بُو مِللَتگه “یَنگِیدَن” اِرایَه بِیرِیش لازِم، شُو طَرزدَه مِللَتنِی جاهِللِیگِی بَرطَرَف بوُلَه دِی. مَنَه بُو عَینِی حَقِیقَتدِیر.

حُوپ، اِیندِی بَرطَرَف قِیلِینِیشِی لازِم بُولگن مَنَه بُو جاهِللِیک نِیمَه؟- دِیب سَوال بِیرِیلسَه هَم بوُلَه دِی، اَگر بَرطَرَف قِیلِینمَه سَه تَکفِیرنِی مانِعلِیکلَرِینِی بِیرِیگه اوُحشَب عَمَل قِیلَه دِیمِی؟ فَن اَهلِی مُسُلمانلَردَگِی جاهِللِیکنِی اِیککِی قِیسمگه تَقسِیم قِیلِیشگن:

  • مُعتَبَر جاهِللِیک: یَعنِی مُسُلمان شَخص بِیر اِیشنِی قِیلِیشدَن آلدِین “بِیلِیمگه، آگاهلِیککَه” اِیگه بوُلمَه گن. دِققَت قِیلِینگلَر، یَعنِی مُسُلمان شَخص مَنَه بُو اِیشنِی قِیلِیشدَن آلدِین “عِلمگه، آگاهلِیککَه” اِیگه بوُلمَه گن، مَنَه بُو اوِنِی مُعبَتَر جاهِللِیگِی حِسابلَه نَدِی.
  • غَیرِی مُعتَبَر جاهِللِیک: یَعنِی مُسُلمان شَخص “عِلم وَ آگاهلِیککَه” اِیرِیشگندَن سُونگ مَنَه بُو اِیشنِی قِیلَه دِی. اوُ قِیلگن اِیش، “عِلم وَ آگاهلِیکدَن” سُونگ صادِر قِیلِینگن، شوُنِینگ اوُچُون هَم مَنَه بُو جاهِللِیک غَیرِی مُعتَبَردِیر، اوُنِی جاهِللِیگِینِی قَبوُل قِیلَه آلمَیمِیز.

(دوامی بار……)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(35- قیسم)

مَنَه بُو صُورَتدَه جاهِللِیککَه عُذر کِیلتِیرِیش مُسُلمان اوُچُون بَرچَه عِبادِی اِیشلَردَه عَقِیدَه وِی مَسَلَه لَردَه، تَوحِدگه، شِیرککَه یاکِی فِقهِی اَحکاملَرگه آئِد مَسَلَه لَردَه هَم کِیرَکلِیدِیر، مُسُلمان اوُچُون جاهِللِیک وَ خَطا حِسابلَه نَدِی، اوُندَه کَتتَه وَ کِیچِیکنِی اوُرتَه سِیدَه فَرقلَب اوُتِیرِیلمَیدِی.

یُوز مَرتَه لَب تَکرارلَه نِیشِی وَ مَدَنِیَت صِیفَتِیدَه تَنِیلِیشِی کِیرَک بوُلگن باشقَه بِیر نوُقطَه شوُکِی، شَک وَ شُبهَه بِیلَن بِیر کِیشِینِی کافِر دِیب بوُلمَیدِی وَ حَدنِی هَم اِجرا قِیلِینمَیدِی، اِیشانچ بِیلَن مُسُلمان بُولگنلِیگِی ثابِت بوُلگن کِیشِینِی،یَعنِی سِین مَنَه بُو شَخصنِی مُسُلمان اِیکَه نِینِی اِیمانِینگ کامِل؛ مَنَه بُو حالَتدَه شَک،شُبهَه، اِیحتِمال بِیلَن مُسُلمان نامِینِی اوُندَن تارتِیب آلَه آلمَیسَن وَ اوُنِی کافِرلَرگه قوُشِیشگه هَم حَققِینگ یوُق.    ” مَن دخلَ في الإسلام بيَقين فلا يُخرَج مِنه إلا بيقين» یا «مَنْ ثَبَتَ لَهُ عَقْد الْإِسْلَام بِيَقِينٍ لَمْ يَخْرُج مِنْهُ إِلَّا بِيَقِينٍ ”  یَعنِی فَقَط دَلِیل وَ اِیشانچ بِیلَن شَخصنِی اِسلامدَن چِیقَه رَه آلَه سَن، اِیشانچ بُو یِیردَه جُودَه مُهِم نَرسَه. شوُنِینگدِیک کافِرنِی مُسُلمان بوُلِیشِی هَم دَلِیل وَ اِیشانچ بِیلَن اِثبات بوُلَه دِی.

مُسُلماننِی اِسلام دائِرَه سِیدَن چِیقَه رِیب یُوبارِیش اوُچُون هَم اَوَّلا دَلِیل وَ اِیشانچگه اِیگه بوُلِیشِینگ کِیرَک، سُونگرَه مَنَه شُو اِیشانچ بِیلَن اوُنِی چِیقَه رِیب یُوبارَه سَن، کافِر کِیشِینِی هَم اِسلام دائِرَه سِیگه کِیرگه زِیش اوُچُون هَم دَلِیل وَ اِیشانچگه اِیگه بوُلِیشِینگ لازِم. مَنَه بُو جوُدَه کُوپ دوُستلَرِیمِیزنِی رَفتارلَرِیدَه کوُرِیلَه دِیگن خَطالَر جُملَه سِیدَن بوُلَه دِی، اوُلَر اَوَّل کِیشِینِی کافِرسَن دِییِیشَه دِی، سُونگرَه اوُنِی کافِر بوُلگه نِی بارَه سِیدَه دَلِیل قِیدِیرِیشَه دِی.

کافِر بوُلگن شَخصگه قَرَب بُو مُسُلمان دِییِیشِینگ، سوُنگرَه اِیسَه اوُنِی مُسُلمان اِیکَه نِیگه دَلِیل قِیدِیرِیشِینگ هَم خَطا بُولَه دِی، یاکِی مُسُلمان شَخصگه هَم اَوَّل کافِر دِیسَندَه، سُونگرَه اوُنِی کافِرلِیگِیگه دَلِیل قِیدِیرَه سَن. بُو هَم خَطا. مُسُلماننِی تَکفِیر قِیلِیش اوُنِی اوُلدِیرِیش دِیمَکدِیر.  «إِذَا قَالَ الرَّجُلُ لِأَخِيهِ يَا كَافِرُ فهو کقتله». اَوَّل شَک وَ شُبهَه، اِیحتِمال بِیلَن مُسُلماننِی اوُلدِیرسَنگدَه، اوُندَن سُونگ مِین اوُلدِیرگن شَخص جِنایَتچِی بوُلگنمِی یا یوُقمِی، دِیسَنگ، بُو عَقلگه توُغرِی کِیلَه دِیمِی؟ اوُ اوُلِیمگه مُستَحَق بوُلگنمِی یا یوُقمِی؟ مَنَه بُو اِنسانگه مُناسِب  اِیش اِیمَس.

اَصلِیدَه مُناسِب بوُلگن اِیش شوُکِی، اَوَّل دَلِیل وَ حُجَّتلَر تِیکشِیرِیب چِیقِیلَه دِی، سُونگرَه جِنایَتنِی اِیشانچ بِیلَن اِثبات قِیلِینگچ حُکمنِی اِثبات قِیلِینَه دِی وَ اوُندَن سُونگ حُکم صادِر قِیلِینَه دِی. آخِیرگِی مَرحَلَه دَه حُکمنِی اِجرا قِیلِیشگه عَلاقَه دار کَنَللَر آرقَه لِی حُکمنِی اِجرا قِیلِیشگه حَرَکَت قِیلِینَه دِی.

شَخص کِتاب وَ سُنَّت، اِجماع اَساسِیدَه کُفرگه دوُچار بوُلگندَن سُونگ، مَنَه بُو شَخصنِی اِیمانِی شَک وَ گوُمان بِیلَن وَ شَخصلَرنِی هَوا وَ هَوَسِی اَساسِیدَه باطِل بوُلَه آلمَیدِی، هِیچ کِیم مُسُلمان شَخصنِی اوُستِیدَه مَجبُورلَب کافِر لَفظِینِی بوُینِیگه قوُیَه آلمَیدِی، چوُنکِی مَنَه بُو شَخصنِی حَققِیدَه جِنایَتنِی اِثبات قِیلِیش مَرحَلَه لَرِی، شَرطلَرِی وَ تَکفِیر مانِعلِیکلَرِی اِجرا قِیلِینمَه گن.

  • حوُددِی کُفردَه، شِیرکدَه، بِدعَتدَه اوُسگن وَ مَنَه بُو مُصِیبَتلَردَن اِیندِیگِینَه قوُتِیلگن وَ حاضِردَه جاهِللِیکدَن عِلم سَرِی سَفَردَه یوُرِیشِیبدِی، اَمّا هَنوُز اَبُو ذَر رَضِیَ الله عَنهُ گه یاکِی بوُگوُنگِی کوُندَگِی مُسُلمانزادَه لَرگه اوُحشَش اوُلَردَه جاهِلِیَت قالدِیقلَرِی قالگن وَ بُو قالدِیقلَر اَستَه – سِیکِینلِیک بِیلَن پاک بوُلِیشِی کِیرَک.
  • یاکِی حوُددِی صَحرالَردَه، دَشتدَه، چِیککَه تاغلِی اوُتِیش قِییِین بوُلگن مِنطَقَه لَردَه پاک عَقِیدَه لَردَن اوُزاقدَه اوُسگن کِیشِیگه اوُحشَیدِی. اوُنگه صَحِیح عَقِیدَه یِیتِیب بارمَه گن وَ بوُندَی کِیشِی بوُلغَنگن عَقِیدَه گه کوُرَه اوُسِیب – اوُلغَیگن.
  • یاکِی رَسُول الله صل الله علیه وَسَلَّمنِی سوُزلَرِینِی اِیشِیتَه دِی، اَمّا بُو اوُ کِیشِینِینگ سوُزلَرِی اِیکَه نِیگه اِیشانمَه یاتگن کِیشِیگه اوُحشَیدِی، دَلِیللَرگه کُورَه وَ رِوایَت قِیلوُچِیگه اِیشانمَه گنلِیگِی بائِث اوُنِی اِنکار قِیلَه دِی.
  • یاکِی بوُندَن باشقَه آلدِینگِی دَرسلَرِیمِیزدَه اِیشارَه قِیلِینگن مَوجُود اوُرِینلَرگه کُورَه بُولِیشِی موُمکِین.

(دوامی بار……)

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(34- قیسم)

اوُلَرنِی کافِر کَلِیمَه سِی بِیلَن اَتَشدَه اوُلَمالَرِی بِیلَن اوُلَرگه اِیرگشگنلَرنِی اوُرتَه سِیدَه فَرق قوُیِیلمَیدِی. اوُلَرنِی هَمَّه سِی کافِرلَرنِی مَجمُوعَه سِی حِسابلَه نِیب اوُلَرنِی اوُزلَرِی هَم شوُ آرقَه لِی اوُزلَرِینِی تَنِیشَه دِی، اِصطِلاح بوُیِیچَه کُفر جَمِیعیَتِی یا کافِرلَر جَمِیعیَتِی، دِییمِیز. مَثَلاً اوُلَردَن بِیرِی مِین نَصرانِیمَن، دِییدِی یاکِی باشقَه بِیرِی مِین یَهُودِیمَن، دِییدِی یا باشقَه بِیرِی مِین سِکوُلارِیستمَن دِییدِی؛ مَنَه بُو حالَتدَه بِیز اوُلَرنِی عالِمِینِی هَم یاکِی اوُلَرگه اِیرگشگنلَرنِی هَم، حوُددِی اوُزلَرِی اوُزلَرِینِی تَنِیشتِیرگنلَرِیدِیک کافِرلَر دَستَه سِی دِیب حِسابلَیمِیز،   ” شَهِدُوا عَلَی أَنْفُسِهِمْ أَنَّهُمْ کَانُوا کَافِرِینَ”  بِیزلَر هَم اوُلَرنِی اوُزلَرِینِی گوُواهلِیکلَرِیگه بِنائاً،اوُلَرنِی هِیچ قَیسِی بِیرِیگه عُذر کِیلتِیرمَیمِیز. چوُنکِی بِیز اَصلِیدَه اوُلَرنِی قَیسِی بِیرِی اَصلِی کافِر وَ قَیسِی بِیرِی اِیرگشگن کِیمسَه  یا اوُلَرنِی توُدَه سِیدَن اِیکَه نِینِی یاکِی اوُلَرنِی قَیسِی بِیرِی اَصلاً اِیمان کِیلتِیرمَه گن یاکِی اوُلَرنِی قَیسِی بِیرِی اِیمان کِیلتِیرِیشِی موُمکِین اِیکَه نِینِی بِیلمَیمِیز. دِیمَک، اوُلَرنِی گوُواهلِیکلَرِیگه بِنائاً  «شَهِدُوا عَلَیأَنْفُسِهِمْأَنَّهُمْ کَانُوا کَافِرِینَ»  بِیز هَم اوُلَرنِی هِیچ قَیسِی بِیرِیگه عُذر کِیلتِیرمَیمِیز.

اِیندِی، نِیمَه اوُچُون کافِرلَرگه عُذر کِیلتِیرِیلمَیدِی وَ اَهلِی فِطرَتنِی دُنیا وَ قِیامَتدَگِی جایگاهِی قَندَی بوُلِیشِی حَقِیدَه “عُذر بَه جَهل” دَه بَتَفصِیل صُحبَتلَشگنمِیز، بوُنِی مُطالَعَه قِیلِیشنِی هاحلَه گن دوُستلَرِیمِیز مَنَه بُو کِتابگه مُراجَعَت قِیلِیشلَرِی موُمکِین.

اَمّا “مُجمَل” وَ “عُمُومِی” صُورَتدَه اِسلامنِی قَبوُل قِیلگن وَ اِسلام دائِرَه سِیگه کِیرگن، لِیکِن اِسلامگه عَلاقَه دار بوُلگن هَر قَندَی اِیشلَردَه بَعضِی دَلِیللَرگه کوُرَه خَطالَرگه دوُچار بوُلَه یاتگن کِیشِی اوُزِیگه خاص اِیمتِیازلَرگه اِیگه بوُلَه دِی، اوُنِی جِنایَتِینِی اِثبات قِیلگندَن سوُنگ، اوُچِینچِی وَ توُرتِینچِی مَرحَلَه دَه تَکفِیرنِی شَرطلَرِی وَ تَکفِیرنِی مانِعلِیکلَرِینِی مَنَه بُو شَخصنِی اوُستِیدَه رِعایَه قِیلِینِیشِی کِیرَک، رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی رَوِیشلَرِی بُویِیچَه اوُنِی اوُستِیدَه اِقامَه یِی حُجَّت قِیلِینِیشِی لازِم، یَعنِی صَحِیح دَلِیللَر اوُنگه آچِیق- آیدِین، مُبهَم بوُلمَه گن حالدَه اوُنگه یِیتکَه زِیلِیشِی کِیرَک. بوُ یِیردَگِی مُهِم نَرسَه، مَنَه بُو دَلِیل وَ حُجَّتلَر شَخص توُشوُنَه دِیگن تِیلدَه یِیتکَه زِیلِیشِی لازِم، شَخص سِیزنِی نِیمَه دِییَه یاتگه نِینگِیزنِی فَهملَه شِی کِیرَک. اِیندِی مَنَه بُو دَلِیل وَ حُجَّتلَرنِی قَچان یِیتکَه زِیلِیشِی هَم مُهِم، بِیر شَخص خَطا قِیلگندَن سُونگ، اوُنِی خَطاسِینِی رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّم طَرَفِیدَن یاکِی اِسلامِی حُکوُمَتگه تِیگِیشلِی تَشکِلاتلَر تامانِیدَن توُغرِیلَه نِیشِی موُمکِین یاکِی اِسلامِی حُکوُمَتنِی وَ اوُنگه تِیکِیشلِی تَشکِلاتلَرنِی وَ رَبّانِی اوُلَمالَرنِی مَوجُود بُولمَه گنلِیگِی بائِث، مَنَه بُو دَلِیل اوُنگه کِیچ یِیتِیب بارِیشِی موُمکِین یاکِی حَتَّی مَنَه بُو مُسُلمانلَر شوُندَی خَطالَر بِیلَن بِیرگه اوُلِیب کِیتِیشلَرِی هَم موُمکِین. اوُنِی قِیلگن خَطالَرِی نِیمَه بوُلِیشِیدَن قَطعِی نَظَر، مَنَه بُو شَخص بَرِیبِیر مُسُلمان حِسابلَه نَدِی.

دِققَت قِیلِینگلَر دُوستلَر، رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّمنِی عَصرِیدَگِی مُسُلمانلَر هَم دِیندَگِی عُمُومِی نَرسَه لَرنِی آلِیشلَرِی وَعُمُومِی دِیندَگِی نَرسَه لَرنِی بَرابَرِیدَه تَسلِیم بُولِیشلَرِیگه قَرَمَسدَن، مَنَه بُو بارَه دَه آچِیق خَطالَرگه دوُچار بوُلِیشَردِی، رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّم تامانِیدَن یا اِسلامِی حُکوُمَت وَ اوُنگه حاکِم شوُرا طَرَفِیدَن اِصلاح بوُلِیشَردِی. دِیمَک، شَخصگه آشکار، مَعلوُم، کامِلاً رَوشَن بوُلمَه گن حالَتدَه عَقِیدَه دَگِی خَطالَرگه دوُچار بوُلِیشِی، قاچِیب قوُتوُلِیب بوُلمَیدِیگن اِیشدِیر. یَعنِی هَر قَندَی مَسَلَه دَه مُسُلمانلَر خَطاگه، اِنحِرافلَرگه دوُچار بوُلِیشلَرِی موُمکِین، مَخصُوصاً عَقِیدَه مَسَلَه سِیدَه شَخص تَقلِید قِیلَه آلمَیدِی وَ شَخصنِی اوُزِی تَحقِیق قِیلِیب اِیزلَه نِیشِی وَ تَحقِیق قِیلگن صُورَتدَه قوُلگه کِیرِیتِیشِی لازِم.

اَگر سِیز رَسُول الله صلی الله علیه وَسَلَّم هَر بِیر مُسُلمان بُولگن کِیشِینِی اوُتِیرگِیزِیب آلِیب عَقِیدَه نِی اِیپِیدَن اِیگنَه سِیگه چَه تَعلِیم بِیرَردِیلَر، دِیب تَصَوُّر قِیلگن بُولسَنگِیز خَطا قِیلَه سِیز. بَلکِی صَحابَه لَر اَستَه – سِیکِینلِیک بِیلَن آگاه بوُلِیب بارِیشَردِی، حَتَّی بُو نَرسَه لَر قَیسِی زَمِینَه دَه بوُلِیشِینِی هَم فَرقِی یوُق اِیدِی. [1]

(دوامی بار……)


[1] فکر کنم در درس چهارم به اشتباهات رایجی که مسلمین ممکن است در زمینه ی عقاید و سایر زمینه ها مرتکب شوند نمونه های کافی را از قرآن و سنت صحیح آورده ایم و در اینجا نیازی به تکرار نیست.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(33- قیسم)

اِیککِینچِی دَستَه اوُزلَرِی بِیلمَه گن حالَتدَه مَنَه بُو مَوجُود وَضِیعیَتنِی حِمایَه قِیلَه دِیگن مُسُلمانلَردِیر. مَنَه بُو دَستَه دَگِی مُسُلمانلَر مَوجُود وَضِیعیَتنِی اوُزگرتِیرِیش وَ مُسُلمانلَرنِی اوُیغاتِیش اوُچُون حَرَکَت قِیلَه یاتگن کِیشِیلَر بوُلِیب، اَمّا اوُلَر اوُیغاتِیشنِی شَرعِی یُوللَرِینِی، رَوِیشِینِی بِیلمَه گنلِیکلَرِی بائِث،جاهِل اَهلِی قِبلَه گه نِسبَتاً نااوُرِین قوُپاللِیکلَرنِی کوُرسَه تِیشَه دِی وَ مُسُلمانلَرنِی اوُستِیدَه قوُرقوُو حاکِم بوُلَه دِیگن فَضانِینگ حُکمران بوُلِیشِیگه سَبَب بوُلِیشَه دِی،هِیچ کِیم مَنَه بوُلَرنِی اوِتکِیر تِیللَرِی سَبَبلِی آلدِینگه قَدَم تَشلَی  آلمَیدِی. چوُنکِی مَنَه بُو دوُستلَرِیمِیز اوُشَه لَهظَه دَه تَکفِیر قِیلِیب یُوبارِیشَه دِی وَ مَنَه بُو جاهِل مُسُلمانلَرنِی حَتَّی اوُلَرنِی اوُلِیب کِیتگن اَجدادلَرِینِی اوُستِیدَه هَم اوُلِیم حُکمِینِی صادِر قِیلِیشَه دِی.

حَقِیقَتدَه اِیسَه هَر اِیککَه لَه گوُرُوهنِی بِیرگن ثَمَرَه سِی، نَتِیجَه سِی یَعنِی طاغوُتلَر توُدَه سِی بِیلَن اَصلِیدَه طاغوُتلَرگه قَرشِی بوُلگن جاهِللَر ثَمَرَه سِی مَنَه بُو بارَه دَه مُسُلمانلَر اوُجُون بِیر هِیل. قوُرقوُو وَحشَت اِیجاد قِیلِیش وَ مُسُلمانلَرنِی اِیلگه رِی حَرَکَت قِیلِیشلَرِی سَرِی اوُیغانِیشلَرِینِی آلدِینِی آلِیش، شوُندَی بِیر ساددَه رَوِیش بِیلَن اوُزلَرِی بِیلمَه گن حالدَه،اَمّا طاغوُتلَر بِیلَن بِیر هِیل کوُرِینِیشدَه، هَر اِیککِی تامان اوُزِینِی رَوِیشِی بِیلَن مُسُلمانلَرنِی جاهِللِیکدَن عِلم سَرِی حَرَکَتلَه نِیشلَرِیگه توُسِیق بوُلِیشَه دِی وَ مُسُلمانلَر اوُزلَرِینِی عَقِیدَه لَرِینِی اِیشانچ بِیلَن قوُلگه کِیرِیتِیشلَرِیگه رُحصَت بِیرِیشمَیدِی وَ عَقِیدَه بُویِیچَه اوُلَرنِی شَک، گوُمان، تَقلِید تامانگه تارتِیب کِیتِیشَه دِی.

شُبهَه سِیز بَعضِی مُسُلمانلَر مُنافِقلَرنِی کَسَللِیکلَرگه مُبتَلا بوُلِیشَه دِی وَ اِسلام مَنَه شُو بوُلغَنگن مُسُلمانلَر سَبَبلِی مُنافِقلَرنِی مُسُلمانلَرنِی جُملَه سِیدَن دِیب حِسابلَیدِی، شُو رَوِیش سَبَبلِی بَعضِی مُسُلمانلَر بَعضِی دَلِیللَرگه کوُرَه کافِرلرگه خاص بوُلگن سوُزلَرنِی اَیتِیشلَرِی یاکِی عَمَللَرنِی قِیلِیشلَرِی موُمکِین، بُو کوُرِینِیشدَه نِیمَه قِیلِیشِی کِیرَک؟

   هَر بِیر مُسُلمان اَگر تَکلِیف یاشِیگه یِیتگن بوُلسَه اوُنگه تَکلِیف واجِب بوُلَه دِی، اوُ دَرَجَه مَه – دَرَجَه صوُرَتدَه تَحقِیق قِیلِیب اِیزلَنگن حالدَه عَقِیدَه سِینِی تَعلِیم آلِیشِی وَ آلدِینگه حَرَکَت قِیلِیشِی واجِب بوُلَه دِی، جاهِللِیکدَن عِلم سَرِی یاکِی جَهالَتدَن اِسلام سَرِی قِیلِینگن مَنَه بُو حَرَکَت تَقلِیدِی، مِعراث آلِیش کوُرِینِیشِیدَه بُولَه آلمَیدِی. چوُنکِی اَگر مِعراث بُولِیب قالگندَه اِیندِی اوُنِی حَرَکَت قِیلِیشِیگه حاجَت بوُلمَه گن بوُلَر اِیدِی، شَخص قَددِی، تِیرِیسِینِی رَنگِی وَ باشقَه نَجادگه آئِد بِیلگِیلَرگه اوُحشَب اوُنِی آنَه سِینِی قارنِیدَن اوُزِی بِیلَن بِیرگه بُو دُنیاگه آلِیب کِیلَردِی. اَمّا هَمَّه مِیز بوُندَی بُولمَسلِیگِینِی یَحشِی بِیلَه مِیز. دِیمَک، جُودَه کوُپ اوُلَمالَرنِی نَزدِیدَه قَیتِیش وَ اِرتِداد مَسَلَه سِی آلدِینگه حَرَکَت قِیلگن وَ اِیزلَنگن حالدَه اِسلام قَبوُل قِیلگن، مِعراث قِیلِیب آلمَه گن کِیشِیلَرگه کوُندَه لَنگ قِیلِینَه دِی. بُو یِیردَه حُکم چِیقَه رِیش اوُزِیگه خاص مُرَکَّبلِیکلَرگه اِیگه بُولِیب، هِیچ قَیسِی اِیش مَنَه بُو دَرَجَه دَه مُرَکَّب وَ تَقدِیرنِی حَل قِیلوُچِی بوُلَه آلمَیدِی.

چوُنکِی شوُنِی یَحشِی بِیلَه مِیزکِی، جُودَه کوُپ مُسُلمانلَر اِسلاملَرِینِی مِعراث آلگن، تَقلِیدِی کوُرِینِیشدَه قوُلگه کِیرِیتِیشگن، جوُدَه کوُپ وَقتلَردَن شَخص اَصلِیدَه اسلامدَه بُولمَه گن نَرسَه لَرنِی اِسلام نامِی بِیلَن قَبوُل قِیلگن یاکِی اِسلامنِی یوُزلَب خُرافاتلَرگه قوُشِیب قَبُول قِیلگن، اِیندِی مَنَه بُو کَسَللِیکلَرنِی، فَقِیر کِیشِیلَرگه اوُلِیم حُکمِینِی صادِر قِیلِیب اوُلدِیرِیب یُوبارِیش کِیرَکمِی؟ اوُلَرنِی تَکفِیر قِیلِیب تَشلَش کِیرَکمِی؟ یاکِی بُولمَه سَم اوُلَرنِی دَرمان قِیلِیش اوُچُون شِفاخانَه لَر وَ فَقِیرلِیکلَرِینِی، بِیجارَه لِیکلَرِینِی یُوقاتِیش اوُچُون یوُللَر مَوجُودمِی؟

بِیرگه اِیلگه رِی حَرَکَت قِیلِیشِیمِیز وَ بِیرگه لَه شِیب جَوابنِی قوُلگه کِیرِیتِیشِیمِیزگه رُحصَت بِیرَه سِیزلَر:

بوُنِی بِیلَه مِیزکِی،آخِیرگِی اِیلچِی یُوبارِیلگندَن وَ قُرآن نازِل بوُلگندَن بوُیان، بِیزلَر مُسُلمان بُولمَه گن کِیشِیلَرنِی کافِرلَرنِی جَمِیعیَتِیدَن دِیب حِسابلَیمِیز، اِیندِی اوُلَر اَهلِی کِتابنِی کافِرِی یاکِی شِبهِ اَهلِی کِتابنِی کافِرِی یاکِی کافِر مُشرِک بوُلِیشِی موُمکِین. رَسُول الله صلی الله عَلَیهِ وَسَلَّمنِی کِیلِیشلَرِی وَ قُرآننِی نازِل بوُلِیشِی اوُلَر اوُچُون حُجَّت قائِم بُولگه نِینِی اِفادَه لَیدِی وَ تَکفِیر قِیلِیش شَرطلَرِینِی، تَکفِیرنِی مانِعلِیکلَرِینِی، باشقَه مَرحَلَه لَرنِی رِعایَه قِیلمَسدَن توُرِیب اوُلَرنِی کافِرلَرنِی اوُشَه دَستَه سِیدَن دِیب حِسابلَی آلَه مِیز،اوُلَرنِی کافِر دِیب بِیلَه مِیز وَ کافِرلَر جَمِیعیَتِی دِییمِیز. قُرآننِی اَیتِیشِیچَه  کافِرلَر جاهِللِیککَه اِیگه بُولگن جاهِلدوُرلَر. اَمّا اوُلَرنِی جاهِللِیکلَرِی اوُلَرگه کافِر دِییَه آلمَسلِیگِیمِیزگه بائِث بوُلمَیدِی.

(دوامی بار…….)

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

 شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی : مَقَدَّمات دَرسلَرِی/ بِیشِینچِی دَرس: شَرعِی دُشمَنشُوناسِی (4) شَرعِی اَدَبِیاتدَگِی مُرتَدلَرنِی اَنِیقلَش وَ مُرتَدلَرگه، مُرتَدلَرنِی جِبهَه سِیگه قَندَی مُناسَبَتدَه بوُلِیش.

شَیخ اَبُو حَمزَه مُهاجِر هوُرامِی حَفِظَهُ الله نِی اَاوُدِیا تَسمَه سِیدَن یازِیب آلِینگن

(32- قیسم)

غَیرِی مُکَلَّف بوُلگن اِنساننِی نِیمَه یَحشِی وَ نِیمَه یامان اِیکَه نِینِی توُشوُنَه دِیگن دَرَجَه گه یِیتکَه زَه دِی، یَنَه قَیتَه دَن غَیرِی مُکَلَّف یَنگِی نَسل وُجُودگه کِیلَه دِی وَ اوُلَر هَم دَرَجَه مَه- دَرَجَه کوُرِینِیشدَه مُستَقِیل رَوِیشدَه اوُزلَرِینِی عَقِیدَه لَرِینِی قوُلگه کِیرِیتِیشلَرِی لازِم وَ اَستَه – سِیکِینلِیک بِیلَن جاهِللِیکدَن عِلم سَرِی حَرَکَت قِیلِیشلَرِی کِیرَک، اِینگ کَمِیدَه اوُلَر اِسلامِی حُکمِی وَ اِسلامِی مُجمَلنِی، اِسلامِی عُمُومِینِی اوُرگه نِیشَه دِی، لِیکِن اِسلامِی حُکمِینِی تَحکِیم قِیلِیش یوُلِیدَه هَم توُرلِی- هِیل خَطالَرگه دُوچار بوُلِیشَه دِی، اِمتِحاندَن اوُتِیشَه دِی،شوُ حالَتدَه یَنَدَه کوُپراق عِلمنِی قوُلگه کِیرِیتِیشَه دِی وَ اَلله تَعالَی مُسُلمانلَردَن طَلَب قِیلگن اِیشانچگه یِیتِیب بارِیشَه دِی. مَنَه بُو اَیلَنمَه حَرَکَت هَمِیشَه بِیر هِیلدَه دَوام اِیتَه دِی وَ توُگه مَیدِی. چوُنکِی اِنسانلَرنِی هَمَّه سِی بِیر هِیل یاشدَه اِیمَس، هَر دَقِیقَه دَه هَر ثانِیَه دَه بِیر کِیشِی مُکَلَّف بوُلَه دِی وَ بِیر اِنسان توُغِیلَه دِی. سِیزلَر تَکلِیف یاشِیگه یِیتگوُنِینگِیزچَه، جاهِللِیکدَن عِلم تامانگه حَرَکَتلَه نَه دِیگن بُو لایِیحَه نِی باسِیب اوُتَه سِیزلَر، بوُنِی کِیتِیدَن فَرزَندلَرِینگِیز سوُنگرَه فَرزَندِینگِیزنِی بالَه لَرِی وَ شُو طَرزدَه بُو یُونَه لِیش قِیامَت کوُنِیگه چَه دَوام اِیتَه دِی، شُو سَبَبلِی  دَعوَت هَم قِیامَت کوُنِیگه چَه دَوام اِیتَه دِی، شُو سَبَبلِی دَعوَت هَم قِیامَت کوُنِیگه چَه دَوام اِیتَه دِی.

مَنَه بُو مُسُلمان جَمِیعیَتِینِینگ تِیرِیک اِیکَنلِیگِینِی  بِیلگِیسِیدِیر. مَنَه بُو حَرَکَت وَ کوُرَش مُسُلمانلَرنِینگ اِجتِمائِی تَرتِیبِینِی اوُرنِی اِیمَس، بَلکِی حَیاتبَخش بوُلگن وَ اَگردَه توُحتَب قالَه دِیگن بوُلسَه، اِجتِمائِی اَینِیشگه، تَرتِیبسِیزلِیکلَرگه بائِث بوُلَه دِیگن سُوو حِسابلَه نَدِی. تِیرِیک جَمِیعیَت اوُزِینِی عَقِیدَه لَرِینِی قوُرقمَسدَن تَکاموُلَّه شِیش سَرِی آلِیب بارَه دِی،اَگر شَخص مَنَه بُو یوُلدَه خَطالَرگه دوُچار بُولسَه جَمِیعیَت اوُنِی حِمایَه قِیلَه دِی، یَعنِی اوُنِی حِمایَه قِیلِیب یوُل کوُرسَه تَه دِی وَ خَطالَرِینِی یُوقاتِیلَه دِی؛ بُو عَقِیدَه مَسَلَه لَرِیدَه وَ باشقَه اَحکاملَر بُویِیچَه تَعلِیم آلِیش، اوُرگه نِیش، اِیشانچنِی کَسب قِیلِیش لایِیحَه سِیدَگِی خَوفسِیزلِیکنِی تَعمِین قِیلِینِیشِیدِیر.

اَگر مَنَه بُوندَی خَوفسِیزلِیکنِی تَعمِینلَیدِیگن اِسلامِی حُکوُمَت مَوجُود بُولَه دِیگن بُولسَه، شَخص هِیچ نَرسَه دَن قوُرقمَسدَن یوُلِیدَه دَوام اِیتَه دِی وَ اَگردَه خَطالَرگه دوُچار بُولَه دِیگن بُولسَه دِیلسُوزلِیک بِیلَن اوُنگه یاردَم بِیرَه دِیگنلَر، اوُنِی حَقارَت قِیلمَیدِیگنلَر، یوُلنِی کِییِینگِی قِیسمِیدَه اوُنگه یاردَم بِیرَه دِیگنلَر، اوُنِی خَطالَرِینِی کوُرسَه تِیش بِیلَن بِیرگه اوُنِی رُوحلَنتِیرَه دِیگنلَر مَوجُودلِیگِی اوُچُون خاطِرجَم بُولَه دِی، شُو طَرزدَه جَمِیعیَت کوُندَن – کوُنگه رِواجلَه نَه دِی وَ کوُندَن – کوُنگه ثابِت قَدَم مُؤمِن اِنسانلَر جَمِیعیَتدَه وُجوُدگه کِیلِیشَه دِی.

اَمّا اَگر مَنَه بُوندَی فَضا مُهَیّا بُولمَسَه وَ مُسُلمانلَر قِیلگن خَطالَرِی سَبَبلِی تَکفِیر قِیلِینِیشسَه ( یَعنِی اوُلدِیرِیلِیب یُوبارِیلسَه) بُو پَیتدَه شَخص قوُرقوُوگه توُشَه دِی وَ اِیلگه رِی حَرَکَت قِیلِیشگه جُرعَت هَم قِیلمَیدِی، چُونکِی یَنَه خَطاگه دُوچار بُولِیشدَن سُونگرَه اِیسَه اوُنِی اوُلدِیرِیشلَرِیدَن قوُرقَه دِی. شُونِینگ اوُچُون هَم اِسلام وَ عَقِیدَه ، تَحقِیق قِیلِیش، اِیزلَه نِیش، عِلم حالَتِیدَن مِعراث بوُلِیب قالَه دِیگن، تَقلِیدِی کوُرِینِیشگه اوُتَه دِی وَ جاهِللِیک هَم هَرگِیز یُوقالمَیدِی، نِیمَه اوُچُون؟ چوُنکِی آرَه دَه اِیشانچ اِیمَس،گوُمان، شَک حاکِم بوُلِیب آلگن:  «إَنَّ الظَّنَّ لاَ یُغْنِی مِنَ الْحَقِّ شَیْئاً». مَنَه بُو نَرسَه عَصرلَردَن بوُیان مُسُلمانلَرنِی دِیارلَرِیگه حاکِم بوُلِیب آلگه نِیگه گوُواه بُولِیب توُرِیبمِیز. قَنِی سِیزلَر مَرحَمَت قِیلِیب اَیتِینگلَرچِی، مَنَه بُو وَضِیعیَتدَن کِیم راضِی بوُلَه دِی وَ بُو وَضِیعیَتنِی کِیم حِمایَه قِیلَه دِی؟ مَنَه بُو وَضِیعیَتنِی دَوام اِیتِیشِی کِیملَرگه فایدَه کِیلتِیرَه دِی؟

حاضِردَه مَنَه بُو وَضِیعیَتنِی سَقلَب قالِیش اوُچُون اِیککِی طائِفَه قوُلدَن کِیلگنچَه حَرَکَت قِیلَه دِی، اوُلَر مَنَه بُو حالَتنِی اوُزلَرِی اِیستَه گن یا اِیستَه مَه گن طَرزدَه شُو شَکلدَه اوُشلَب توُرِیشنِی هاحلَه شَه دِی. بِیرِینچِی دَستَه طاغوُتلَر، طاغوُتلَرنِی حُکوُمَتلَرِی، فاسِد اوُلَمالَر، مُنافِقلَر وَ سِکوُلارزَدَه لَر توُدَه سِی بوُلِیب، مَنَه بوُندَی سِیستِیمَه لَردَه خَطَرلِی مِکرابلَرگه اوُحشَب اوُزلَرِینِی حَیاتلَرِینِی دَوام اِیتتِیرِیشَه دِی، هَر قَندَی کوُرَشنِی وَ تَوحِید عِلمِینِی، اوُیغانِیشنِی اوُزلَرِینِی ضَرَرِیگه دِیب بِیلِیشَه دِی. توُرلِی- هِیل رُوحِی، تَبلِیغِی جَنگلَرنِی یوُلگه قوُیِیش وَهِیلمَه – هِیل شُبهَه لَرنِی وُجُودگه کِیلتِیرِیش، توُرلِی- توُمَن تَحدِیدلَرنِی یُولگه قوُیِیش آرقَه لِی مَنَه بُو وَضِیعیَتنِی، مَنَه بُو جَهالَتنِی سَقلَب قالِیشگه حَرَکَت قِیلِیشَه دِی، بوُلِیب هَم قَندَی تَحدِیدلَر قِیلِیشَه دِی: زِندانگه تَشلَش، قِییناقلَر، سُورگوُنگه جوُنَه تِش وَ حَتَّی اوُلدِیرِیب یُوبارِیش.

( دوامی بار……)